ბს-1140-1102(კ-08) 26 მარტი, 2009 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: მარიამ ცისკაძე

ნინო ქადაგიძე

სხდომის მდივანი _ გულნარა ილინა

კასატორი (მოპასუხე) _ შპს ,,ს’’

მოწინააღმდეგე მხარე: საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ბათუმის რეგიონალური ცენტრი (საგადასახადო ინსპექცია) (საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის რეგიონალური საბაჟო ,,დ-ის’’ უფლებამონაცვლე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 ივნისის განჩინება

სარჩელის საგანი _ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2007 წლის 25 ივნისს შპს “ს.-მ” სასარჩელო განცხადებით მიმართა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხე საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის რეგიონალური საბაჟო “დ.-ის” მიმართ.

მოსარჩელის განმარტებით, 2007 წლის 18 მაისს სადგურ “ა-ში” შევიდა შპს “ვ.-ის” ტვირთით (...) დატვირთული ¹... ვაგონი, რომელზეც დამღების გასინჯვის დროს სადგურ “ა-ის” სატვირთო მომსახურების ოპერატორ ჯ. ტ.-ს, წესრიგში მოჰყავდა და სტანდარტულს ხდიდა რა დამღებზე არსებულ ხვიებს, შემთხვევით დაუზიანდა საბაჟო ორგანოს მოხელეების მიერ დადებული დამღა. 2007 წლის 22 მაისს სადგურ “ბ.-ში” შევიდა ვაგონი ¹.... აღმოჩნდა, რომ მსვლელობისას გზაზე აღნიშნულ ვაგონზე მოცილებული იყო საბაჟო ორგანოს მიერ დადებული დამღა. ორივე შემთხვევაში საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის რეგიონალური საბაჟო “დ.-ის” წარმომადგენელთა მიერ შედგენილ იქნა 2007 წლის 21 ივნისს ¹000473 და 2007 წლის 22 ივნისს ¹001172 სამართალდარღვევის ოქმები, რომელთა მიხედვით, შპს “ს.-ს” თითოეულ შემთხვევაში დაეკისრა ჯარიმის _ 10 000 ლარის გადახდა. 2007 წლის 14 ივნისს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის რეგიონალური საბაჟო “დ-დან” შპს “ს.-ში” შევიდა შეტყობინებები, რომლითაც ითხოვდნენ ჯარიმის სახით დაკისრებული _ 20 000 ლარის საბაჟო ორგანოს ანგარიშზე ჩარიცხვას.

აღნიშნული გარემოებებიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის რეგიონალური საბაჟო “დ.-ის” 2007 წლის 21 ივნისის ¹000473 სამართალდარღვევის ოქმისა და შპს “ს.-თვის” საბაჟო სანქციის _ 10 000 ლარის დარიცხვის თაობაზე 2007 წლის 5 ივნისის ¹400/998/07 გადაწყვეტილების, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის რეგიონალური საბაჟო “დ.-ის” 2007 წლის 22 ივნისის ¹001172 სამართალდარღვევის ოქმისა და მათ საფუძველზე გამოცემული შპს “ს.-თვის” 10 000 ლარის ოდენობით ჯარიმის დაკისრების თაობაზე 2007 წლის 5 ივნისის ¹602/1075/07 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა მოითხოვა.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 10 დეკემბრის გადაწყვეტილებით შპს “ს.-ის” სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

ბათუმის საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ შპს ,,ს.-მ’’ 2007 წლის 18 მაისს საგზაო ზედდებულის შესაბამისად სადგურ ,,ა.-ში’’ გადაიტანა ,,ვ...-ის’’ კუთვნილი, ...-ით დატვირთული ¹... ვაგონი. სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ სადგურ ,,ა.-ში’’ სატვირთო მომსახურების ოპერატორ ჯ. ტ.-ის მიერ დაზიანებულ იქნა ვაგონზე საბაჟო ორგანოს მიერ დადებული საპლომბო საშუალება-დამღა, რის შესახებაც თვითონვე აცნობა საქართველოს რკინიგზის სატვირთო გადაზიდვების კომერციული სამსახურის ხელმძღვანელობას, ასევე აღნიშნული ფაქტი ეცნობა ქუთაისის რეგიონალურ საბაჟოს. ამასთან დაკავშირებით საბაჟო დამუშავების ოპერაციის ქუთაისის განყოფილების ინსპექტორმა შეადგინა საბაჟო სამართალდარღვევის ოქმი, რომლითაც შპს ,,ს.-ა’’ საქართველოს საბაჟო კოდექსის 239-ე მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული საბაჟო სამართალდარღვევისათვის დაჯარიმებულ იქნა 10000 ლარით, რის თაობაზეც 2007 წლის 5 ივნისს გამოიცა გადაწყვეტილება.

სასამართლომ ასევე დადგენილად მიიჩნია ის გარემოება, რომ 2007 წლის 22 მაისს საბაჟო გამშვებ პუნქტ ,,...-ში’’ შპს ,,ს-ის’’ მიერ შეტანილ ¹... ვაგონზე არ აღმოჩნდა ზედნადებში მითითებული არც ერთი დამღა, ხოლო ვაგონის კარები რკინის მავთულით იყო დამაგრებული, რაზეც საბაჟო ინსპექტორმა შეადგინა საბაჟო სამართალდარღვევის ოქმი, რომლითაც ჩაითვალა, რომ შპს ,,ს.-ის’’ მიერ ჩადენილი იქნა საქართველოს საბაჟო კოდექსის 239-ე მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული გადაცდომა და შპს ,,ს.-ა’’ დაჯარიმებულ იქნა 10000 ლარის ოდენობით, ოქმის საფუძველზე 2007 წლის 5 ივნისს გამოცემულ იქნა გადაწყვეტილება მოსარჩელისათვის საბაჟო სანქციის დარიცხვის თაობაზე.

სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელე მხარის მტკიცება იმის თაობაზე, რომ შპს ,,ს.-ის’’ მიერ ადგილი არ ჰქონია საქართველოს საბაჟო კოდექსის 239-ე მუხლით გათვალისწინებული სამართალდარღვევის ჩადენას. კანონის აღნიშნული ნორმაზე მითითითებით სასამართლომ აღნიშნა, რომ საბაჟო სამართალდარღვევას წარმოადგენს საბაჟო ორგანოს თანხმობის გარეშე საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებების მოხსნა/მოცილება ან/და განადგურება, რაც გამოიხატება აღნიშნული ნორმის დისპოზიციაში აღწერილ ქმედებაში _ საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებების მოხსნა/მოცილება ან/და განადგურებაში და მისთვის აუცილებელი არ არის საბაჟო ზედამხედველობის ქვეშ მყოფ სატრანსპორტო საშუალებაში ან საბაჟო კონტროლის ზონაში არსებულ შენობა-ნაგებობაში შეღწევის განზრახვა.

სასამართლომ მიიჩნია, რომ ორივე შემთხვევაში დადგენილი და უდავო იყო ფაქტობრივი გარემოება იმის თაობაზე, რომ სადგურ ,,ა.-ში” და საბაჟო გამშვებ პუნქტ ,,...-ში’’ შესულ ვაგონებზე ლუქები დარღვეული იყო იმ პერიოდის განმავლობაში, როდესაც აღნიშნული ვაგონები სატრანსპორტო საშუალების მფლობელის _ შპს ,,ს.-ის’’ კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა.

საქართველოს საბაჟო კოდექსის 83-ე მუხლის პირველ პუნქტზე მითითებით სასამართლომ აღნიშნა, რომ საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებებს წარმოადგენს შტამპები, ბეჭდები და ნიშანდების სხვა საშუალებები, რომლებსაც საბაჟო ორგანოს უფლებამოსილი პირი ადებს საქონელს, სატრანსპორტო საშუალებას ან შენობა-ნაგებობას მათი ხელშეუხებლობის უზრუნველყოფის მიზნით. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად საბაჟო ორგანოს მიერ საიდენტიფიკაციო საშუალებებით ნიშანდებული სატრანსპორტო საშუალების ან შენობა ნაგებობის, ან მათში მოთავსებული საქონლის ხელშეუხებლობასა და საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებების დაუზიანებლობაზე პასუხისმგებელია სატრანსპორტო საშუალების ან შენობა-ნაგებობის მფლობელი.

სასამართლოს განმარტებით, საქართველოს რკინიგზის მხრიდან ადგილი ჰქონდა საქართველოს საბაჟო კოდექსის 239-ე მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული სამართალდარღვეის ჩადენის ფაქტს, რასაც საბაჟო სამსახურის მხრიდან საქართველოს საბაჟო კოდექსის 235-ე მუხლით დადგენილი საბაჟო სამართალდარღვევის საქმის წარმოების წესის შესაბამისად, მოჰყვა საბაჟო სამართალდარღვევის ოქმებისა და საბაჟო ორგანოს გადაწყვეტილებების მიღება.

აღნიშნული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების შედგენისას მოპასუხის მიერ გამოყენებული პროცედურული წესების კანონიერების შეფასებისას, რაზეც მოსარჩელე მხარე გამოთქვამს პრეტენზიას, სასამართლომ ნაწილობრივ გაიზიარა მოსარჩელე მხარის მოსაზრება იმ მხრივ, რომ ოქმის შედგენას არ ესწრებოდა შპს ,,ს.-ის’’ წარმომადგენელი და აღნიშნული გარემოება საქართველოს საბაჟო კოდექსის 235-ე მუხლის გათვალისწინებული წესის დარღვევას წარმოადგენდა, თუმცა სასამართლომ აღნიშნულთან დაკავშირებით განმარტა, რომ ეს პროცედურული დარღვევა არ წარმოადგენს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილობის საფუძველს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი და მეორე პუნქტების შესაბამისად და აღნიშნული დარღვევა არ უნდა ჩათვლილიყო არსებითად.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შპს “...-მ”. აპელანტმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

აპელანტმა აღნიშნა, რომ საქართველოს საბაჟო კოდექსის 83-ე მუხლის მე-7 ნაწილში მითითებულია, რომ საიდენტიფიკაციო საშუალებები, მათი დადებისა და მოხსნის/მოცილების, ნიშანდადებულ შენობა-ნაგებობებთან და სატრანსპორტო საშუალებებთან მოპყრობის წესები განისაზღვრება საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებით, რომელიც დღესაც არაა გამოცემული. შესაბამისად, აპელანტი მიიჩნევდა, რომ საბაჟო ორგანოების მიერ დაჯარიმება მოხდა არარსებული წესების დარღვევისათვის.

საქართველოს სარკინიგზო კოდექსის 53-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად საერთაშორისო გადაზიდვებისას მთელ რიგ შემთხვევებში გამოიყენება საერთაშორისო გადაზიდვების წესები. ამდენად, საქართველოს უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანო ცნობს და აღიარებს სმგ-ს წესებს, როგორც საერთაშორისო ხელშეკრულებას და რომლის დებულებებსაც უპირატესი ძალა გააჩნიათ საქართველოს არა კონსტიტუციურ კანონებთან მიმართებაში. აღნიშნული წესების დებულებები გადმოტანილია საქართველოს სარკინიგზო კანონმდებლობაში და დადგენილია თუ როგორი უნდა იყოს ტექნიკურად მძიმეწონიან მოძრავ სატრანსპორტო საშუალებაზე დადებული ლუქი, რათა იგი არ მოსცილდეს ჩვეულებრივი სამუშაო პროცესის დროს. მოსარჩელე მხარემ სასამართლოს წარუდგინა მტკიცებულებები, რითაც უტყუარად დასტურდებოდა, რომ სადგურ ბათუმში შესულ ვაგონზე საბაჟოს დამღა არავის გაუნადგურებია და მოუცილებია, არამედ დამღა იყო არასტანდარტული და მოსცილდა ჩვეულებრივი სამუშაო პროცესის დროს.

აპელანტი აღნიშნავდა, რომ სასამართლო არ დაფიქრებულა იმ გარემოებაზე, რომ სამართალდამრღვევის ქმედებაში უნდა იყოს გაუფრთხილებელი ბრალი მაინც, რაც კავშირში იქნებოდა შედეგის დადგომასთან. სადგურ ა...-ს შემთხვევაში საბაჟო ორგანოს აუცილებლად ჰქონდა დადგენილი, რომ უვარგისი დამღა შემთხვევით დააზიანა სადგურ ა.-ს მუშაკმა ჯ. ტ.-მ, რისთვისაც იმავე საბაჟო ორგანომ იგი, როგორც ფიზიკური პირი 100 ლარით დააჯარიმა. აღნიშნული დარღვევისათვის შპს ,,ს.-ა’’ იმავე თანამდებობის პირმა 10000 ლარით დააჯარიმა.

საბაჟო ორგანოთა წარმომადგენლების მიერ ხელყოფილი იყო შპს ,,ს.-ის’’ უფლება მონაწილეობა მიეღო ადმინისტრაციულ წარმოებაში. აპელანტი აღნიშნავდა, რომ აღნიშნული უფლება პირის კონსტიტუციური უფლებაა და არა უბრალო პროცედურული დარღვევა, როგორც ეს პირველი ინსტანციის სასამართლომ აღნიშნა. საბაჟო კოდექსის 235-ე მუხლის შესაბამისად რომ ემოქმედა საბაჟო ორგანოს, შპს ,,ს.-ა’’ წარუდგენდა და ოქმში შეტანილი იქნებოდა ყველა არგუმენტი, რაც სხვა გადაწყვეტილების მიღებას გამოიწვევდა.

აპელანტის მოსაზრებით, სასამართლომ არანაირი შეფასება არ მისცა საქმეში არსებულ ზემოაღნიშნულ მტკიცებულებებს და არ გამოიყენა საქართველოს საბაჟო კოდექსის 83-ე მუხლის მე-7 ნაწილი და საერთაშორისო ტვირთების გადაზიდვის წესები.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 ივნისის განჩინებით შპს “ს.-ის” სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 10 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა შპს “ს.-მ”, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე მუხლის მე-2 ნაწილის “ა” ქვეპუნქტი და არ გამოიყენა საქართველოს საბაჟო კოდექსის 83-ე მუხლის მე-7 ნაწილი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა. სააპელაციო სასამართლომ ასევე არ გამოიყენა საქართველოს სარკინიგზო კოდექსის 53-ე მუხლის მე-3 ნაწილი და არასწორად შეაფასა ჯ. ტ.-ის ქმედება.

კასატორი აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ მხარეებს დაავალა წარმოედგინათ სარკინიგზო კანონმდებლობით განსაზღვრულ იმ დამღათა ნიმუშები, რომელთა გარეშეც ტვირთთან შეღწევა შეუძლებელი იყო მათი სპეცსაშუალებებით მოცილების გარეშე და რომლებითაც ილუქებოდა სარკინიგზო ვაგონები იმ საერთაშორისო წესების თანახმად, რომლის მონაწილეც იყო საქართველო. მოსარჩელემ წარადგინა ასეთი დამღები და წესები, აგრეთვე ის დამღები და ფოტოსურათები, რომლებითაც დალუქული იყო სადავო ვაგონები. საქართველოს საბაჟო ორგანომ არასტანდარტული და არარსებული ინსტრუქციის თანახმად დამზადებული, უკვე გამოყენებული დამღები წარადგინა და განმარტა, რომ სწორედ ასეთი დამღით იყო დალუქული სადგურ “ბ.-ში” შესული ვაგონი, რასაც კასატორი არ დაეთანხმა და მიუთითა, რომ ხსენებული ვაგონი დაიტვირთა და დაილუქა უცხო ქვეყანაში და აშკარა იყო, რომ მასზე დადებული არ იყო საბაჟო ორგანოს მიერ წარდგენილი ქართული წარმოების დამღა.

კასატორის განმარტებით, სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ შპს “ს.-ის” წარმომადგენლებს ადმინისტრაციულ წარმოებაში, ანუ სადავო ოქმების შედგენისას მონაწილეობა არ მიაღებინეს, რითაც უგულებელყვეს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე და 56-ე მუხლების მოთხოვნები და ისე გამოსცეს სადავო ადმინისტრაციული აქტები.

კასატორი აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ საქმის განხილვისას გამოყენებულ საქართველოს სარკინიგზო და სამოქალაქო კანონმდებლობის ნორმებში საუბარი იყო იმ მატერიალურ პასუხისმგებლობაზე, რაც შპს “ს.-ს” დაეკისრებოდა კონტრაჰენტებთან მიმართებაში ასეთი დავის წარმოქმნის შემთხვევაში და რომ ასეთი პასუხისმგებლობა არ შეიძლებოდა გაიგივებულიყო საბაჟო კანონმდებლობის დარღვევის დროს წარმოშობილ პასუხისმგებლობასთან.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებები, გაეცნო საქმის მასალებს, შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობა, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და მიაჩნია, რომ შპს ,,ს.-ის’’ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქმის მასალებში ასახულ შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებზე: 2007 წლის 18 მაისს სადგურ “ა.-ში” შევიდა შპს “ვ.-ის” ტვირთით (...) დატვირთული ¹... ვაგონი, რომელზეც დამღების გასინჯვის დროს სადგურ “ა.-ის” სატვირთო მომსახურების ოპერატორ ჯ. ტ.-ს, წესრიგში მოჰყავდა და სტანდარტულს ხდიდა რა დამღებზე არსებულ ხვიებს, შემთხვევით დაუზიანდა საბაჟო ორგანოს მოხელეების მიერ დადებული დამღა, რის შესახებაც თვითონვე აცნობა საქართველოს რკინიგზის სატვირთო გადაზიდვების კომერციული სამსახურის ხელმძღვანელობას, ასევე აღნიშნული ფაქტი ეცნობა ქუთაისის რეგიონალურ საბაჟოს. ჯ. ტ.-ე აღნიშნული ქმედებისათვის დაჯარიმდა 100 ლარით. დადგენილია ის ფაქტობრივი გარემოებაც, რომ ¹24373763 ვაგონზე საქონლის დანაკლისს ადგილი არ ჰქონია.

2007 წლის 22 მაისს სადგურ “ბ.-ში” შევიდა ვაგონი ¹..... აღმოჩნდა, რომ მსვლელობისას გზაზე ან აღნიშნულ ვაგონზე მოცილებული იყო საბაჟო ორგანოს მიერ დადებული დამღა. საკასაციო სასამართლო ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმის თაობაზე, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები 2007 წლის 22 მაისს საბაჟო გამშვებ პუნქტ ,,...-ში’’ შპს ,,ს.-ის’’ მიერ შეტანილ ვაგონზე დამღების არარსებობის თაობაზე საბაჟო კოდექსის 239-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მოთხოვნათა დარღვევისათვის 2007 წლის 22 ივნისის ¹001172 სამართალდარღვევის ოქმის შედგენის თაობაზე სრულიად შეესაბამება საქმეში არსებულ მტკიცებულებებს. ასევე, უდავოდ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებაა, რომ ამ შემთხვევაში ვაგონები შპს ,,ს.-ის’’ კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდნენ.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საბაჟო კოდექსის შესაბამისი ნორმები აქცენტს აკეთებს შპს ,,ს.-ის’’ პასუხისმგებლობაზე, როგორც ტვირთის გადამზიდველზე. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმის თაობაზე, რომ საქართველოს საბაჟო კოდექსის 83-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილებზე მითითებით საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებებს საბაჟო ორგანოს უფლებამოსილი პირი ადებს საქონელს, სატრანსპორტო საშუალებას ან შენობა-ნაგებობას მათი ხელშეუხებლობის უზრუნველყოფის მიზნით და მათ დაუზიანებლობაზე პასუხისმგებელია სატრანსპორტო საშუალების ან შენობა-ნაგებობის მფლობელი. ამასთან აკრძალულია საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალების მოხსნა/მოცილება საბაჟო ორგანოს თანხმობის გარეშე, გარდა საბაჟო კოდექსის 233-ე მუხლის მე-6 ნაწილით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საიდენტიფიკაციო საშუალებების დადების მთავარი ამოცანაა საქონლის ხელშეუხებლობის უზრუნველყოფა, ხოლო საიდენტიფიკაციო საშუალების საბაჟო ორგანოსაგან უნებართვოდ მოხსნა/დაზიანება/ მოცილება აკრძალულია და ისჯება, როგორც სამართალდარღვევა.

საკასაციო სასამართლო საქართველოს საბაჟო კოდექსის 83-ე მუხლის მე-2 ნაწილზე მითითებით აღნიშნავს, რომ საბაჟო ორგანოს მიერ საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებით ნიშანდებულ სატრანსპორტო საშუალებაზე პასუხისმგებელია სატრანსპორტო საშუალების მფლობელი.

როგორც ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მიერ, ასევე ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ სადგურ ,,ა.-ში” სამართალდარღვევის ოქმის შედგენას არ ესწრებოდა შპს ,,ს.-ის’’, ანუ სამართალდამრღვევად მიჩნეული პირის წარმომადგენელი და აღნიშნული გარემოება საქართველოს საბაჟო კოდექსის 235-ე მუხლით განსაზღვრული წესის დარღვევას წარმოადგენს. საკასაციო სასამართლო არ ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმის თაობაზე, რომ აღნიშნული დარღვევა პროცედურულ დარღვევას წარმოადგენს და საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების თანახმად ოქმის ბათილობის საკითხს გამორიცხავს.

ასევე, დადგენილია ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ სადგურ ,,ა.-ში” დამღების გასინჯვის დროს სატვირთო მომსახურების ოპერატორ ჯ. ტ.-ს, წესრიგში მოჰყავდა და სტანდარტულს ხდიდა რა დამღებზე არსებულ ხვიებს, შემთხვევით დაუზიანდა საბაჟო ორგანოს მიერ დადებული დამღა, რის შესახებაც თვითონვე აცნობა საქართველოს რკინიგზის სატვირთო გადაზიდვების კომერციული სამსახურის ხელმძღვანელობას, აღნიშნული ფაქტი ეცნობა ქუთაისის რეგიონალურ საბაჟოს. ჯ. ტ.-ე საბაჟო ორგანომ დამღის შემთხვევით დაზიანებისათვის 100 ლარით დააჯარიმა. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ არ არის გამოკვლეული, რამდენად კანონიერად მოხდა იმავე სამართალდარღვევისათვის შპს ,,ს.-ის’’ დაჯარიმება 10000 ლარით. სააპელაციო სასამართლოს, ასევე, არ უმსჯელია საქართველოს საბაჟო კოდექსის 235-ე მუხლის შესაძლო დარღვევაზე მოპასუხის მხრიდან, რადგან შპს ,,ს.-ს’’ არ მიეცა ოქმში თავისი მოსაზრებებისა და შენიშვნების გაკეთების შესაძლებლობა.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ აღნიშნული გარემოებების სრულყოფილი გამოკვლევა და ობიექტური სამართლებრივი შეფასება აუცილებელია წინამდებარე დავის სწორად გადაწყვეტისათვის.

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. ამავე კოდექსის 412-ე მუხლის პირველი ნაწილის “ბ” ქვეპუნქტის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო აუქმებს გადაწყვეტილებას (განჩინებას) და საქმეს ხელახლა განსახილველად აბრუნებს სააპელაციო სასამართლოში, თუ არსებობს ამ კოდექსის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული საფუძვლები, გარდა აღნიშნული მუხლის “გ” და “ე” ქვეპუნქტებისა. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე¹” ქვეპუნქტის თანახმად კი, გადაწყვეტილება (განჩინება) ყოველთვის ჩაითვლება კანონის დარღვევით მიღებულად, თუ გადაწყვეტილების (განჩინების) დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილი და სახეზეა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე¹” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საკასაციო საჩივრის აბსოლუტური საფუძველი, შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო თვითონ ვერ მიიღებს გადაწყვეტილებას საქმეზე, რადგან არსებობს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით გათვალისწინებული საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძველი.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემული საქმის ხელახლა განხილვისას სააპელაციო სასამართლომ, ზემოხსენებულის გათვალისწინებით, ყოველმხრივ უნდა გამოიკვლიოს საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები, იმსჯელოს სააპელაციო საჩივრის საფუძვლებზე და სრულყოფილად დაადგინოს საქმის ფაქტობრივი გარემოებები, რისთვისაც სააპელაციო სასამართლოს შეუძლია გამოიყენოს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-4 და მე-19 მუხლებით მისთვის მინიჭებული უფლებამოსილება.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ შპს ,,ს.-ის’’ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, გაუქმდეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე, 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. შპს ,,ს.-ის” საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. გაუქმდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 ივნისის განჩინება რეგიონალური საბაჟო ,,დ.-ის” 2007 წლის 21 ივნისის ¹000473 ოქმისა და 2007 წლის 5 ივნისის ¹400/998/07 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობაზე უარის თქმის ნაწილში და ამ ნაწილში საქმე განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;

3. დანარჩენ ნაწილში ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 ივნისის განჩინება დარჩეს უცვლელად;

4. სახელმწიფო ბაჟის საკითხი გადაწყდეს საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას;

5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.