ბს-1048-1006 (კ-09) 27 აპრილი, 2010 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თავმჯდომარე ლევან მურუსიძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე

პაატა სილაგაძე

სხდომის მდივანი _ ნინო გოგატიშვილი

კასატორი (მოპასუხე) _ ქ. თბილისის მერია, წარმომადგენელი _ ვ. ბ-შვილი (22.12.2008 წ. მინდობილობა)

მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) _ ნ. ო-ძე

თანამოპასუხე _ სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახური, წარმომადგენელი _ დ. ა-ძე (18.03.2009 წ. ¹07/16887 მინდობილობა)

დავის საგანი – ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 16 აპრილის გადაწყვეტილება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2008 წლის 2 ივლისს მოსარჩელემ _ ნ. ო-ძემ სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხის _ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დავალებოდა, რათა დაუყოვნებლივ გაეცა მის საკუთრებაში არსებული _ ქ. თბილისი, .... ¹18 კორპუსთან მდებარე უძრავი ქონების განაშენიანებისა და განვითარებისათვის ქალაქმშენებლობითი პირობები _ აგდ (მშენებლობის ნებართვის I სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტი).

მოსარჩელემ განმარტა, რომ საკუთრებაში აქვს უძრავი ნივთი – ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე მიწის ნაკვეთი, რომელიც შეიძინა ქ. თბილისის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს მიერ 2006 წლის 20 ივლისს გამართულ აუქციონზე. აღნიშნული მიწის ნაკვეთი განთავსებულია ყოფილი ავტობუსების გაჩერების ტერიტორიაზე, რომელიც უკვე ათეული წლებია აღარ ფუნქციონირებს და გადატანილია სხვა ადგილზე. აღნიშნული ფაქტი დასტურდება ქ. თბილისის მერიის ტრანსპორტის საქალაქო სამსახურის 2005 წლის 16 ივნისის ¹01-06/285 და ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის 2006 წლის 13 აპრილის ¹6/33დ წერილებით. მოსარჩელეს სურს, მიწის ნაკვეთზე ააშენოს თანამედროვე ტიპის მაღაზია, რაც მისი აზრით, შესაძლებელია. ამასთან, მიწის ნაკვეთი არ არის განთავსებული ტროტუარზე და მასზე ნაგებობის აშენება არავითარ დაბრკოლებას არ შეუქმნის ფეხით მოსიარულეებს.

2006 წლის 19 დეკემბერს განცხადებით მიმართა მოპასუხეს – თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს და მოითხოვა მშენებლობის ნებართვის, კერძოდ, არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების/პირობების გაცემა მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე სავაჭრო ობიექტის აშენების მიზნით, რაზეც პასუხი არ მიუღია. მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ ,,ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ” საქართველოს კანონის 26-ე მუხლის მე-10 პუნქტის, საქართველოს მთავრობის 2005 წლის ¹140 დადგენილების მე-10 მუხლის მე-8 პუნქტის, მე-16 მუხლის მე-5 პუნქტის, აგრეთვე მე-17 მუხლის თანახმად, თუ კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში არ იქნა მიღებული გადაწყვეტილება, ქალაქთმშენებლობის პირობები გაცემულად ჩაითვლება. ამასთან, ,,ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ” საქართველოს კანონის 26-ე მუხლის მე-11 პუნქტის თანახმად, ნებართვის გამცემი ვალდებულია დაუყოვნებლივ გასცეს სანებართვო მოწმობა (ქალაქთმშენებლობის პირობები – აგდ).

მოსარჩელემ _ ნ. ო-ძემ 2008 წლის 6 მაისს კვლავ მიმართა ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს და მოითხოვა მისთვის ქალაქთმშენებლობის პირობების – აგდ (მშენებლობის ნებართვის I სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტის) დაუყოვნებლივ გაცემა. მოსარჩელის განცხადება ასევე უპასუხოდ იქნა დატოვებული. განცხადების წარდგენიდან მე-10 დღეს (2008 წლის 15 მაისს) ნ. ო-ძემ ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა ქ. თბილისის მერიას, რაც კანონით დადგენილ ვადაში ქ. თბილისის მერიას არ განუხილავს. 2008 წლის იანვრის თვეში განცხადებით მიმართა საქართველოს პრეზიდენტს მისთვის დახმარების გაწევის თხოვნით. საქართველოს პრეზიდენტის ადმინისტრაციამ აღნიშნული განცხადება განსახილველად გადააგზავნა ქ. თბილისის მერიაში, რომელმაც, თავის მხრივ, ნ. ო-ძის განცხადება გაუგზავნა თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს. ამ უკანასკნელმა თავისი 2008 წლის 25 თებერვლის ¹12/6298 წერილით საქართველოს პრეზიდენტის ადმინისტრაციას აცნობა, რომ მოსარჩელის კუთვნილ უძრავ ნივთს გააჩნდა ე.წ. ,,განაშენიანების წესების მოთხოვნებთან იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთის სტატუსი” და აღნიშნული ქონების შემდგომი განვითარებისა და გამოყენებისთვის აუცილებელი იყო სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების აღება. მოსარჩელე აღნიშნავს, რომ მიწის ნაკვეთის შესყიდვის მომენტში მიწის ნაკვეთს არ გააჩნდა ,,განაშენიანების წესების მოთხოვნებთან იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთის სტატუსი”, პირიქით, მიწის ნაკვეთის პრივატიზაცია განხორციელდა მასზე სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის აშენების მიზნით.

მოსარჩელემ _ ნ. ო-ძემ 2008 წლის 19 მარტს ,,სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების” აღების მიზნით კვლავ მიმართა მოპასუხეს, მაგრამ წარდგენილ განცხადებაზე კვლავ ვერ მიიღო პასუხი, მხოლოდ ზეპირსიტყვიერად განუმარტეს, რომ უარს ეუბნებოდნენ მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე. ნ. ო-ძე მიიჩნევს, რომ ,,ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების შესახებ” ქ. თბილისის საკრებულოს 2001 წლის 1 აგვისტოს ¹8-13 გადაწყვეტილების თანახმად, მოპასუხემ არასწორად მიანიჭა მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთს ,,განაშენიანების წესების მოთხოვნებთან იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთის სტატუსი”. ამ გადაწყვეტილების 24-ე მუხლის 1-ლი პუნქტის თანახმად, მიწის ნაკვეთს ,,განაშენიანების წესების მოთხოვნებთან იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთის სტატუსი” შეიძლება მიენიჭოს მხოლოდ უფლებრივი ზონირების სავალდებულო რუკის შესაბამისად, რომელსაც ამავე გადაწყვეტილების მე-10 მუხლის მიხედვით ქ. თბილისის მერია შეიმუშავებს და ქ. თბილისის საკრებულო ამტკიცებს. ისანი-სამგორის რაიონში ამგვარი უფლებრივი ზონირების სავალდებულო რუკა იმ დროისათვის დამტკიცებული არ იყო.

მოსარჩელე _ ნ. ო-ძე თვლის, რომ მოპასუხის უმოქმედობა (აქტის გამოუცემლობა) უკანონოდ ზღუდავს მის საკუთრების უფლებას და მოსარჩელის მიერ კუთვნილი ნივთის გამოყენების კანონიერ ინტერესს. მშენებლობის ნებართვის I სტადიის დროულად გავლის შემთხვევაში მოსარჩელე დროულად გაივლიდა მშენებლობის ნებართვის გაცემის II და III სტადიებს, რის შემდეგაც უმოკლეს ვადებში ააშენებდა სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტს და უზრუნველყოფდა მის ფუნქციონირებას. მოპასუხემ _ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურმა თავისი უმოქმედობით დაარღვია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-12 მუხლის მე-2 ნაწილი, 96-ე მუხლის I ნაწილი, 97-ე მუხლი, მე-100 მუხლის I ნაწილი, 101-ე და 119-ე მუხლები.

ნ. ო-ძემ 2008 წლის 16 ოქტომბერს წარდგენილ დაზუსტებულ სარჩელში მიუთითა, რომ მის მიერ 2008 წლის 15 მაისს წარდგენილ ადმინისტრაციულ საჩივარზე ქ. თბილისის მერიამ 2008 წლის 23 აგვისტოს გამოსცა ¹744 განკარგულება. აღნიშნული განკარგულებით დაკმაყოფილდა ნ. ო-ძის ადმინისტრაციული საჩივარი, ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დაევალა არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების – აგდ-ს შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა. მოპასუხემ – ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურმა 2008 წლის 27 აგვისტოს გამოსცა არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება იმგვარად, რომ მოსარჩელის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე საპროექტო ობიექტად განისაზღვრა ,,ავტობუსების მოსაცდელი” და ,,მცირე ზომის პავილიონი”, რითაც დაირღვა როგორც ¹744 განკარგულების პირობა, ისე მოქმედი კანონმდებლობა. კერძოდ, მოსარჩელე თვლის, რომ ქ. თბილისის მერის 2008 წლის 23 ივლისის ¹744 განკარგულება მოპასუხეს არა თუ ფორმალურად, არამედ პირდაპირ ავალებდა აგდ-ს გაცემას მოსარჩელის პირველ განცხადებაში მოთხოვნილი საპროექტო ობიექტის თაობაზე.

მოსარჩელის _ ნ. ო-ძის მოსაზრებით დაუშვებელია მისი, როგორც მესაკუთრის ნების საწინააღმდეგოდ, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე მოეწყოს ავტობუსების მოსაცდელი. რაც შეეხება ე.წ. ,,მცირე ზომის პავილიონს”’, ასეთი სახელწოდების არქიტექტურულ ნაგებობას მოქმედი კანონმდებლობა არ იცნობს. ,,მშენებლობის ნებართვების შესახებ” საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ’” ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვა არ გაიცემა მცირე არქიტექტურული ფორმების (კიოსკი, საჩრდილობელი, საყვავილე და სხვა) მშენებლობაზე. მშენებლობის ნებართვა არ გაიცემა ასევე ავტობუსების მოსაცდელზე. მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესი შედგება სამი სტადიისგან. თანახმად იმავე კანონის მე-3 მუხლის მე-2 პუნქტისა, მცირე არქტიტექტურული ფორმების მშენებლობისთვის საკმარისია მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესის მხოლოდ მეორე სტადიის გავლა, ანუ მშენებლობის პროექტის აღება. ამდენად, მოპასუხემ დაარღვია კანონი იმ კუთხითაც, რომ მან გასცა აგდ ისეთი საპროექტო ობიექტის მშენებლობაზე, რომელზეც აგდ საერთოდ არ გაიცემოდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ნ. ო-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. მოპასუხის _ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დაევალა გამოეცა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რათა გადაწყვეტილიყო მოსარჩელის _ ნ. ო-ძის სასარგებლოდ ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსის მიმდებარე მიწის ნაკვეთზე სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების გაცემის საკითხი. მოსარჩელეს _ ნ. ო-ძეს უარი ეთქვა მოპასუხის _ თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის დავალდებულებაზე, გამოეცა კონკრეტული შინაარსის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი _ არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე მიწის ნაკვეთზე სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით.

საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ ნ. ო-ძის საბოლოო მოთხოვნა იყო, მოპასუხეს – ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 23-ე და 33-ე მუხლების თანახმად, დავალებოდა გამოეცა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი – არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე მიწის ნაკვეთზე სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით.

საქალაქო სასამართლომ იმის გათვალისწინებით, რომ მოპასუხემ არ შეასრულა სასამართლოს დავალება _ არ წარადგინა სასამართლოს მიერ მოთხოვილი მტკიცებულებები, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-5 ნაწილზე დაყრდნობით მიიჩნია, რომ ნ. ო-ძე უნდა განთავისუფლებულიყო იმ გარემოების მტკიცების ტვირთისაგან, რომ მან 2006 წლის 19 დეკემბერს მოპასუხეს მიმართა განცხადებით ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის _ არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების გაცემის მოთხოვნით.

საქალაქო სასამართლომ დადგენილად ცნო, რომ მოსარჩელე _ ნ. ო-ძე 2008 წლის 6 მაისს განცხადებით ითხოვდა მოპასუხეს _ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დავალებოდა მისთვის გადაეცა მშენებლობის ნებართვის გაცემის პირველი სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტი – არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება/პირობები (აგდ). მოპასუხემ _ თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურმა 2008 წლის 27 აგვისტოს გასცა ქალაქმშენებლობის პირობები (არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება – აგდ) ავტობუსის მოსაცდელისა და მცირე პავილიონის (და არა სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის) მშენებლობის მიზნით მხოლოდ, ნ. ო-ძის მიერ 2008 წლის 15 მაისის ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვის შედეგად ქ. თბილისის მერის 2008 წლის 23 ივლისს მიღებული ¹744 განკარგულების საფუძველზე. ასევე ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის მიერ 2008 წლის 25 თებერვალს საქართველოს პრეზიდენტის ადმინისტრაციისადმი გაგზავნილი ¹12/6298 წერილით მოსარჩელისათვის გახდა ცნობილი, რომ მის კუთვნილ უძრავ ნივთს გააჩნდა ე.წ. ,,განაშენიანების წესების მოთხოვნებთან იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთის სტატუსი”, რის გამოც აღნიშნული ქონების შემდგომი განვითარებისა და გამოყენებისთვის აუცილებელი იყო სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების აღება. შეუსაბამობა განპირობებული იყო მიწის ნაკვეთის განლაგებით, მისი ფართობით, ეფექტური გამოყენებისა და ოპტიმალური სამშენებლო პარამეტრების დადგენის შეუძლებლობით, მიწის ნაკვეთის სამშენებლო განვითარება ეწინააღმდეგებოდა არსებული განაშენიანების გეგმარებით, სივრცით-მოცულობით, ესთეტიკურ პარამეტრებსა და უთუოდ შელახავდა საჯარო და სხვა მესაკუთრეთა ინტერესებს.

საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოპასუხეს _ თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს ევალებოდა მოსარჩელე ნ. ო-ძის განცხადების მიღების დღიდან (2008 წლის 6 მაისიდან) 30 დღის ვადაში გამოეცა ქალაქმშენებლობითი პირობების დადგენის შესახებ ადმინისტრაციული აქტი, ხოლო უარის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ წერილობით ეცნობებია ნებართვის მაძიებლისთვის. ამასთან, ნ. ო-ძის საპროექტო ნაკვეთის მიმართ არ არსებობდა კანონმდებლობით დადგენილი ზოგადი შეზღუდვები.

საქალაქო სასამართლომ არ გაიზიარა მოპასუხის მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ აქტის გამოცემაზე უარი ეფუძნებოდა ქ. თბილისის საკრებულოს 2001 წლის 1 აგვისტოს ¹8-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების” მთელ რიგ ნორმებს. ამასთან, უსაფუძვლოდ მიიჩნია მოპასუხის მტკიცება, რომ დასახელებული მიწის ნაკვეთი წარმოადგენდა ,,იძულებით შეუსაბამო” უძრავ ობიექტს. საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მიწის ნაკვეთს ან შენობა-ნაგებობას რომ მიენიჭოს ,,იძულებით შეუსაბამო” უძრავი ობიექტის იურიდიული სტატუსი, უნდა არსებობდეს უფლებრივი ზონირების სავალდებულო რუკები, რომლებიც, თავისი შინაარსიდან გამომდინარე, უნდა იძლეოდეს ფუნქციურ ზონასთან ან/და კონკრეტულ ფუნქციურ ქვეზონასთან მიმართებაში ყოველი კონკრეტული ობიექტის _ მაგალითად ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე 44 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთის განაშენიანებისა და განვითარების კუთხით მისი (ობიექტის) დეტალური დახასიათების შესაძლებლობას, ანუ იმის განსაზღვრის შესაძლებლობას კონკრეტული უძრავი ობიექტი წარმოადგენს თუ არა გარემოსთან ,,იძულებით შეუსაბამო” ობიექტს. სასამართლომ გაიზიარა მოსარჩელე მხარის მტკიცება, მიუთითა, რომ მოსარჩელის მიერ განცხადების წარდგენისა და მოპასუხის მიერ ადმინისტრაციული აქტის გამოუცემლობის პერიოდი დაემთხვა უფლებრივი ზონირების საშუალებით ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების დანერგვის გარდამავალ პერიოდს. მოპასუხეს _ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს საქმის სასამართლოში განხილვის დროისათვისაც არ გააჩნდა იმ ფუნქციური ზონის ან/და კონკრეტული ფუნქციური ქვეზონის უფლებრივი ზონირების რუკა (რუკები), სადაც განთავსებულია მოსკოვის გამზირზე, ¹18 კორპუსთან მდებარე 44 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთი.

საქალაქო სასამართლომ ქ. თბილისის საკრებულოს 2001 წლის 1 აგვისტოს ¹8-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების” 25-ე მუხლზე დაყრდნობით მიიჩნია, რომ ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში ყოველი კონკრეტული ობიექტისთვის “იძულებით შეუსაბამო” უძრავი ობიექტის იურიდიული სტატუსის მინიჭება უნდა მოხდეს უფლებამოსილი პირის მიერ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის გზით. სადავო Aშემთხვევაში მოპასუხემ ისე მიიჩნია უძრავი ნივთი _ ... ¹18 კორპუსთან მდებარე 44 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთი “იძულებით შეუსაბამო” უძრავი ობიექტის იურიდიული სტატუსის მქონე უძრავ ნივთად, რომ მას აღნიშნული საკითხის თაობაზე არ გამოუცია შესაბამისი შინაარსის სამართლებრივი და ფაქტობრივი დასაბუთების მქონე ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, ამასთან, მოპასუხეს არ გააჩნდა ისნის რაიონის უფლებრივი ზონირების რუკა (რუკები), რათა მოპასუხეს ასეთი რუკით დადგენილ სტანდარტულ პირობებთან ინდივიდუალური მონაცემების შედარებისა და ურთიერთშეჯერების გზით დაედგინა კონკრეტული უძრავი ობიექტის (... ¹18 კორპუსთან მდებარე 44 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთის) გარემოსთან იძულებითი შეუსაბამობა.

საქალაქო სასამართლომ ასევე აღნიშნა, რომ დაუშვებელია მიწის მესაკუთრის _ ნ. ო-ძის ნების საწინააღმდეგოდ, მის კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე მოეწყოს საზოგადოებრივი დანიშნულებისა და გამოყენების ობიექტი _ ავტობუსების გაჩერება. თუკი ... ¹18 კორპუსთან მდებარე 44 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთის ადგილმდებარეობა წარმოშობდა მისი საზოგადოებრივი დანიშნულებით გამოყენების აუცილებლობას, მაგალითად – ავტობუსების გაჩერების მოსაწყობად, ასეთი ფუნქციური დატვირთვის უძრავი ნივთი საერთოდ არ უნდა გადასცემოდა ფიზიკურ პირს ინდივიდუალურ საკუთრებაში. ვიდრე მიწის ნაკვეთი წარმოადგენდა ნ... ო-ძის საკუთრებას, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლის, აგრეთვე საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად, თავად მესაკუთრემ უნდა გადაწყვიტოს, თუ რა ფორმით და სახით გამოიყენებს იგი თავის კუთვნილ ნივთს. თუკი ქ. თბილისის ადგილობრივი თვითმმართველობა ინარჩუნებდა საზოგადოებრივ ინტერესს დასახელებული უძრავი ნივთისადმი, იგი უფლებამოსილი იყო, ასეთი ინტერესის დაცვისა და განხორციელების მიზნით მიემართა კანონით გათვალისწინებული შესაბამისი ღონისძიებებისათვის.

საქალაქო სასამართლომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის 1-ლი, მე-3 და მე-5 ნაწილების, ასევე საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 33-ე მუხლის 1-ლი ნაწილისა და ამავე კოდექსის 23-ე მუხლზე დაყრდნობით მიიჩნია, რომ მოპასუხეს – ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს უნდა დავალებოდა, გამოეცა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რათა გადაწყვეტილიყო მოსარჩელის _ ნ. ო-ძის სასარგებლოდ ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე მიწის ნაკვეთზე სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების გაცემის შესახებ საკითხი. მოპასუხე ვალდებული იყო, სადავო საკითხის გადაწყვეტისას გამოეკვლია ყველა არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი გარემოება, ხოლო გადაწყვეტილების მიღებისას ეხელმძღვანელა მის ხელთ არსებული ნორმატიული ბაზით.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა ნ. ო-ძემ, რომელიც არ დაეთანხმა გადაწყვეტილების სამოტივაციო და სარეზოლუციო ნაწილებს. ნ. ო-ძემ მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების აღნიშნული ნაწილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება, რომლითაც ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დაევალებოდა 20 კალენდარული დღის ვადაში გაეცა მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ქ. თბილისი, .... ¹18 კორპუსთან მდებარე უძრავ ქონებაზე) სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით არქიტურულ-გეგმარებითი დავალების (აგდ-ს) გაცემის დამადასტურებელი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი.

ნ. ო-ძემ აღნიშნა, რომ საქალაქო სასამართლომ ზუსტად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოებები, მაგრამ მისი სასარჩელო მოთხოვნა იყო არა აგდ-ს გაცემის საკითხის ხელახალი გადაწყვეტა, არამედ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დაევალებოდა, რათა დაუყოვნებლივ გაეცა მის საკუთრებაში არსებული _ ქ. თბილისი, .... ¹18 კორპუსთან მდებარე უძრავი ქონების განაშენიანებისა და განვითარებისათვის ქალაქმშენებლობითი პირობები _ აგდ (მშენებლობის ნებართვის I სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტი), ვინაიდან კანონმდებლობის მიხედვით აგდ-ს გაცემის საკითხი მის სასარგებლოდ გადაწყვეტილად ითვლებოდა, ხოლო მოპასუხე ვალდებული იყო გაეცა აგდ-ს გაცემის დამადასტურებელი დოკუმენტი. აპელანტი თვლიდა, რომ საქალაქო სასამართლოს ,,ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ” საქართველოს კანონის 26-ე მუხლის მე-10 პუნქტის, საქართველოს მთავრობის 2005 წლის ¹140 დადგენილების მე-10 მუხლის მე-8 პუნქტის, მე-16 მუხლის მე-5 პუნქტის, აგრეთვე მე-17 მუხლის თანახმად, ასევე ,,ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ” საქართველოს კანონის 26-ე მუხლის მე-11 პუნქტის მიხედვით, არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების გაცემის საკითხი უნდა მიეჩნია განხილულად. შესაბამისად, არ უნდა მიეღო ისეთი გადაწყვეტილება, რომლითაც მოპასუხეს დაევალებოდა მის სასარგებლოდ სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების გაცემის საკითხის ხელახლა განხილვა და გადაწყვეტა. მისი მხრიდან ასეთი მოთხოვნის არსებობის შემთხვევაში იგი არ იყო შეზღუდული თავად მიემართა საქალაქო სამსახურისათვის აგდ-ს გაცემის საკითხის განხილვის მიზნით, რითაც მოპასუხე ისედაც ვალდებული იქნებოდა ხელახლა განეხილა აგდ-ს გაცემის ან არგაცემის საკითხი.

აპელანტი ასევე მიიჩნევს, რომ საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების სამოტივაციო და სარეზოლუციო ნაწილები ძირითადად ეფუძნება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 33-ე მუხლს, რომელიც არასწორად იქნა განმარტებული. აღნიშნული ნორმის საფუძველზე სასამართლო ვალდებული იყო მოპასუხისათვის დაევალებინა სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით აგდ-ს გაცემის დამადასტურებელი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა.

აპელანტი ასევე აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანო არ არის წინააღმდეგი გასცეს მშენებლობის ნებართვა, თუ მისი მხრიდან წარდგენილი იქნება დამატებითი დოკუმენტაცია, მაგალითად, მიწის გრუნტის გამოკვლევის დასკვნა და სხვა. მის მიერ აგდ-ს გაცემის მიზნით წარდგენილ განცხადებაზე თანდართული იყო ყველა საჭირო დოკუმენტი და იგი არ არის ვალდებული დამატებით წარადგინოს რაიმე დოკუმენტი აგდ-ს გაცემის დამადასტურებელი დოკუმენტის მისაღებად. რაც შეეხება მშენებლობის ნებართვის გაცემის შემდეგ სტადიებს, იგი წარადგენს ყველა სათანადო დოკუმენტაციას, მათ შორის, მიწის გრუნტის გამოკვლევის შესახებ დასკვნას, რაც არის მშენებლობის ნებართვის II სტადიის დროს წარსადგენი დოკუმენტი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა ასევე ქ. თბილისის მერიამ (ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სასამხურის უფლებამონაცვლემ), რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

ქ. თბილისის მერია არ დაეთანხმა საქალაქო სასამართლოს მიერ დადგენილ იმ გარემოებას, რომ მესაკუთრემ თავად უნდა გადაწყვიტოს თუ რა ფორმით და რა სახით გამოიყენებს კუთვნილ ნაკვეთს, ამასთან, 2008 წლის 27 აგვისტოს გაცემული არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალებით ირღვეოდა საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლსა და სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლის მოთხოვნებს. აპელანტმა განმარტა, რომ მესაკუთრე ქონებას ფლობს და სარგებლობს კანონისმიერი შებოჭვის ფარგლებში, ხოლო მშენებლობის სფეროში ამგვარი შებოჭვა დადენილია რიგი ნორმატიული აქტებით. ქ. თბილისის მერის 2008 წლის 23 ივლისის ¹744 განკარგულებაში არ ყოფილა და ვერც იქნებოდა მითითება იმის თაობაზე, რომ არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება გაცემული ყოფილიყო განმცხადებლის მიერ განცხადებაში მითითებული მიზნობრიობის შესაბამისად, რადგან მიწის ნაკვეთის მიზნობრიობა განისაზღვრება არა კონკრეტული განმცხადებლის მიერ შეთავაზებული დანიშნულებით, არამედ კონკრეტულ მიწის ნაკვეთზე დადგენილი სამშენებლოდ გამოყენების პირობების თანახმად.

ქ. თბილისის მერიამ ასევე აღნიშნა, რომ სასამართლომ არასწორად გადაწყვიტა საკითხი, რაც უკანონოდ ზღუდავს ადმინისტრაციული ორგანოსათვის საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით მინიჭებულ დისკრეციულ უფლებამოსილებას. ამასთან, სასამართლო გადაწყვეტილებით ერთი და იგივე საკითხი გადაწყდა სხვადასხვაგვარად და ურთიერთგამომრიცხავად, კერძოდ: გადაწყვეტილების მეორე პუნქტით სასამართლომ ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს დაავალა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა მაშინ, როდესაც ამავე გადაწყვეტილების მე-3 პუნქტით მოსარჩელეს უარი უთხრა აღნიშნული აქტის გამოცემის შესახებ სამსახურის დავალდებულებაზე.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 13 მარტის განჩინებით საქმეში საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილით განსაზღვრულ მესამე პირად ჩაბმულ იქნა ქ. თბილისის მერიის სსიპ _ ქ. თბილისის მერიის არქიტექტურის სამსახური, ხოლო ამავე პალატის 2009 წლის 16 აპრილის საოქმო განჩინებით ნ. ო-ძის შუამდგომლობა დაკმაყოფილდა. ქ. თბილისის მერიის სსიპ _ ქ. თბილისის მერიის არქიტექტურის სამსახურს შეეცვალა სტატუსი და იგი ჩართულ იქნა თანამოპასუხედ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 16 აპრილის გადაწყვეტილებით ქ. თბილისის მერიის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, ხოლო ნ. ო-ძის სააპელაციო საჩივარი სრულად დაკმაყოფილდა. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება. სარჩელი დაკმაყოფილდა _ სსიპ ქ. თბილისის მერიის არქიტექტურის სამსახურს დაევალა გაეცა ნ. ო-ძის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე) სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობის მიზნით არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების (აგდ-ს) _ მშენებლობის ნებართვის პირველი სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტი.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ დღეისათვის თბილისის მთავრობის 2008 წლის 22 დეკემბრის ¹24.16.832 დადგენილებით შექმნილი ქ. თბილისის მერიის სსიპ _ ქ. თბილისის მერიის არქიტექტურის სამსახურის უფლებამოსილებაში შედის მშენებლობის ნებართვების გაცემასთან დაკავშირებით ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარება. სააპელაციო სასამართლო დაეთანხმა რა საქალაქო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და მიიჩნია, რომ ქალაქმშენებლობით პირობების გამცემი ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში არ იქნა გაცემული პასუხი ნ. ო-ძის განცხადებაზე, “მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ” საქართველოს მთავრობის 2005 წლის 11 აგვისტოს ¹140 დადგენილების მე-10 მუხლის მე-8 პუნქტის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო გაეცა მშენებლობის ნებართვის გაცემისათვის აუცილებელი სამი სტადიიდან პირველის _ ქალაქმშენებლობით პირობების დადგენის (არქიტეტურულ-გეგმარებითი დავალების _ აგდ-ს) გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტი. პალატამ მიიჩნია, რომ ამ შემთხვევაში მოცემული საპროექტო ნაკვეთის (ობიექტის) მიმართ არ მოქმედებდა კანონმდებლობით დადგენილი ზოგადი შეზღუდვები.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 16 აპრილის გადაწყვეტილება საკასაციო საჩივრით გაასაჩივრა ქ. თბილისის მერიამ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

კასატორის მოსაზრებით არასწორია სასამართლოს განმარტება, თითქოს “იძულებით შეუსაბამო სტატუსის” მინიჭებისათვის აუცილებელი იყო მიწის ნაკვეთის უფლებრივი ზონირების დადგენა და აღნიშნულის შემდეგ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა. ,,ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების შესახებ” ქ. თბილისის საკრებულოს 2001 წლის 1 აგვისტოს ¹8-13 გადაწყვეტილების 25-ე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთების სამშენებლოდ გამოყენებისათვის აუცილებელია განაშენიანების ინდივიდუალური პარამეტრების დადგენა, რაც კონკრეტულ შემთხვევაში არ განხორციელებულა. რაც შეეხება უფლებრივი ზონირების რუკების შედგენას, აღნიშნული ხორციელდება მხოლოდ მაშინ, როდესაც კონკრეტული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები გაივლის სპეციალურ ზონალურ შეთანხმებას, რაც ამ შემთხვევაში არ განხორციელებულა. კასატორი ასევე დაუსაბუთებლად მიიჩნევს სასამართლოს მსჯელობას ქ. თბილისის მერის 2008 წლის 23 ივლისის ¹744 განკარგულებასთან მიმართებით და აღნიშნავს, რომ მასში არ ყოფილა და ვერც იქნებოდა მითითება იმის თაობაზე, რომ არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება გაცემული ყოფილიყო განმცხადებლის მიერ განცხადებაში მითითებული მიზნობრიობის შესაბამისად, რადგან მიწის ნაკვეთის მიზნობრიობა განისაზღვრება არა კონკრეტული განმცხადებლის მიერ შეთავაზებული დანიშნულებით, არამედ კონკრეტულ მიწის ნაკვეთზე დადგენილი სამშენებლოდ გამოყენების პირობების თანახმად. ამასთან, ნ. ო-ძის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთი დღეის მდგომარეობით წარმოადგენს ე.წ. “იძულებით შეუსაბამო” მიწის ნაკვეთს “სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ” საქართველოს კანონის 32-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების თანახმად, ამ სახის ნაკვეთი ,,ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების შესახებ” ქ. თბილისის საკრებულოს 2001 წლის 1 აგვისტოს ¹8-13 გადაწყვეტილების 24-ე მუხლის მე-6 პუნქტის შესაბამისად, საჭიროებს სპეციალურ (ზონალურ) შეთანხმებას, რაც ამ შემთხვევაში არ განხორციელებულა.

კასატორმა აღნიშნა, რომ მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნა ორივე ინსტანციის სასამართლოში იყო აგდ-ს გაცემა და არა აღნიშნული სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტის გაცემა, რაც შეეხება მოსარჩელის მოთხოვნას, მოკლებული იყო იურიდიულ საფუძველს, ვინაიდან აგდ უკვე გაცემული იყო 2008 წლის 27 აგვისტოს. ნ. ო-ძემ სააპელაციო სასამართლოში მოახდინა დავის საგნის ისეთი ტრანსფორმირება, რომელიც საჭიროებდა მათი, როგორც მოპასუხის თანხმობას და მათ ასეთი თანხმობა არ განუცხადებიათ. ამასთან, გადაწყვეტილება არ შეიცავს დასაბუთებას, თუ არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების სააპელაციო სასამართლოს მიერ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტად მიჩნევის შემთხვევაში რომელი კანონი ავალდებულებს ადმინისტრაციულ ორგანოს გასცეს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის შესახებ რაიმე დოკუმენტი მაშინ, როდესაც ასეთი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი (აგდ მოსარჩელის მიერ მოთხოვნილი პირობებით) არ არსებობს.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 23 ივლისის განჩინებით წარმოებაში იქნა მიღებული ქ. თბილისის მერიის საკასაციო საჩივარი დასაშვებობის შესამოწმებლად.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 12 ოქტომბრის განჩინებით დასაშვებად იქნა ცნობილი ქ. თბილისის მერიის საკასაციო საჩივარი და საქმის განხილვა დაინიშნა მხარეთა დასწრებით.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო გაეცნო საქმის მასალებს, მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებანი, შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობა, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და მიიჩნია, რომ ქ. თბილისის მერიის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

საკასაციო სასამართლოს, საქმის მასალების მიხედვით, დადგენილად მიაჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

ნ. ო-ძემ 2006 წლის 19 დეკემბერს განცხადებით მიმართა ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს და მოითხოვა მშენებლობის ნებართვის, კერძოდ, არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების/პირობების გაცემა მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე სავაჭრო ობიექტის აშენების მიზნით, რაზეც პასუხი არ მიუღია. მანვე 2008 წლის 6 მაისს კვლავ მიმართა ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს და მოითხოვა მისთვის ქალაქთმშენებლობის პირობების – აგდ-ს (მშენებლობის ნებართვის I სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტის) დაუყოვნებლივ გადაცემა. მოსარჩელის აღნიშნული განცხადება ასევე უპასუხოდ იქნა დატოვებული. ნ. ო-ძის ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვის შემდეგ მიღებული ქ. თბილისის მერის 2008 წლის 23 ივლისის ¹744 განკარგულების საფუძველზე ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურმა 2008 წლის 27 აგვისტოს გამოსცა ქ. თბილისში, ... ¹18 კორპუსთან არსებული მიწის ნაკვეთის ქალაქმშენებლობითი პირობები (აგდ), რომლითაც გათვალისწინებულ იქნა დასაპროექტებელი ობიექტი _ ავტობუსების მოსაცდელი, მცირე პავილიონი (ტ. I, ს.ფ. 59-60).

საკასაციო პალატა უსაფუძვლოდ მიიჩნევს კასატორის მოსაზრებას იმასთან დაკავშირებით, რომ მოსარჩელემ სააპელაციო სასამართლოში მოპასუხის თანხმობის გარეშე მოახდინა დავის საგნის ტრანსფორმირება და თვლის, რომ სასარჩელო მოთხოვნა თავიდანვე იყო მოპასუხისათვის ნ. ო-ძის საკუთრებაში არსებული _ ქ. თბილისი, ... ¹18 კორპუსთან მდებარე უძრავი ქონების განაშენიანებისა და განვითარებისათვის ქალაქმშენებლობითი პირობები _ აგდ-ს (მშენებლობის ნებართვის I სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტის) გაცემის დამადასტურებელი დოკუმენტის გამოცემის დავალება. საკასაციო პალატა მიუთითებს 2008 წლის 2 საგადასახადო ინსპექციამ და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს დავების განხილვის საბჭომ ივლისს წარდგენილ სასარჩელო განცხადებაზე. მასში მოსარჩელის მოთხოვნა ჩამოყალიბებულია იმგვარად, რომ მოპასუხეს უნდა დავალებოდა აგდ-ს (მშენებლობის ნებართვის I სტადიის გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტის) გაცემის დამადასტურებელი დოკუმენტის გამოცემა. როგორც წარმოდგენილი სარჩელით, ასევე 2008 წლის 16 ოქტომბერს წარდგენილი დაზუსტებული სარჩელით მოსარჩელე _ ნ. ო-ე აღნიშნავდა, რომ იმ დროს მოქმედი კანონმდებლობის საფუძველზე 2006 წლის 19 დეკემბერს წარდგენილ განცხადებაზე დადგენილ ვადაში პასუხის გაუცემლობა ითვლებოდა არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების იმ პირობებით გაცემად, რა მიზნისთვისაც მოითხოვდა განმცხადებელი (ტ. I. ს.ფ. 1-15, 54-56). ამდენად, მოსარჩელის ინტერესი თავიდანვე იყო ის, რომ მოპასუხეს ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემით დაედასტურებინა, რომ არქიტეტურულ-გეგმარებითი დავალება გაცემული იყო ნ. ო-ძის მიერ 2006 წლის 19 დეკემბერს წარდგენილი განცხადების მოთხოვნის შესაბამისად, ე.ი. სავაჭრო-საყოფაცხოვრებო ობიექტის მშენებლობისათვის, რათა განეხორციელებინა მშენებლობის ნებართვის მისაღებად კანონით დადგენილი შემდგომი ეტაპები. მოსარჩელის ინტერესი ასევე დაფიქსირებულია მისსავე სააპელაციო საჩივარში, რომლითაც მან თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილების გაუქმება მოითხოვა იმგვარად, რომ არ ეთანხმებოდა გადაწყვეტილების სამოტივაციო და სარეზოლუციო ნაწილებს. აპელანტი თვლიდა, რომ მისი მოთხოვნის იმგვარი გაგება, როგორც გადმოცემული იყო გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში არ შეესაბამებოდა მის სასარჩელო მოთხოვნას (ტ. I, ს.ფ. 101-108).

ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვისას არ მომხდარა მოთხოვნის ტრანსფორმირება, არამედ სააპელაციო პალატამ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 390-ე მუხლის მე-3 ნაწილის “გ” ქვეპუნქტის საფუძველზე გაიზიარა რა პირველი ინსტანციის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები და გადაწყვეტილება შეცვალა მათზე მითითებით თავდაპირველი სასარჩელო მოთხოვნის ფარგლებში.

საკასაციო პალატა ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს იმ სამართლებრივ შეფასებას, რომ ნ. ო-ძის 2006 წლის 19 დეკემბრის განცხადების მოთხოვნაზე ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან პასუხის გაუცემლობა იმდროისათვის მოქმედი კანონმდებლობით მიიჩნეოდა არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების იმ პირობებით გაცემად, რა მიზნითაც ითხოვდა განმცხადებელი. კასატორს აღნიშნულის საწინააღმდეგო მოსაზრება არ წარმოუდგენია. იგი მხოლოდ აღნიშნავს, რომ ქ. თბილისის მერის 2008 წლის 23 ივლისის ¹744 განკარგულებით არ დადგენილა, რომ არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალება უნდა გამოცემულიყო ნ. ო-ძის მიერ განცხადებაში მითითებული მიზნობრიობის შესაბამისად. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ საქართველოს მთავრობის 2005 წლის 11 აგვისტოს ¹140 დადგენილების მე-6 მუხლის პირველი პუნქტის “ა” ქვეპუნქტის (2006 წელს მოქმედი რედაქციით) მიხედვით, მშენებლობის ნებართვის გაცემის I სტადიის _ ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენის (არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების _ აგდ-ს) გაცემისათვის ჩასატარებელი ადმინისტრაციული წარმოების ვადა განსაზღვრული იყო 30 დღით. აღნიშნული დადგენილება განსაზღვრავდა ადმინისტრაციული წარმოების დაწყების, ჩატარებისა და გადაწყვეტილების მიღების წესს. გარდა ამისა, დადგენილების მე-10 მუხლის მე-8 პუნქტის თანახმად, თუ კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში არ იქნებოდა მიღებული გადაწყვეტილება, ქალაქთმშენებლობითი პირობები გაცემულად ჩაითვლებოდა. ამ შემთხვევაში მოცემული საპროექტო ნაკვეთის (ობიექტის) მიმართ მოქმედებდა მხოლოდ კანონმდებლობით დადგენილი ზოგადი შეზღუდვები. ამდენად, ნ. ო-ძის 2006 წლის 19 დეკემბრის განცხადებაზე უფლებამოსილი ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან პასუხის გაუცემლობა მიიჩნევა ქალაქმშენებლობითი პირობების (აგდ-ს) იმ მიზნით გაცემად, რასაც მოითხოვდა თავად განმცხადებელი. მოცემულ შემთხვევაში, ნ. ო-ძე ითხოვდა სავაჭრო-სამშენებლო ობიექტის მშენებლობის ნებართვის მისაღებად საჭირო I სტადიის _ ქალაქმშენებლობითი პირობების (აგდ-ს) გაცემას. რაც შეეხება კასატორის მოსაზრებას, რომ მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დადგენა წარმოებს კონკრეტული ნაკვეთის მშენებლობის სახეობისათვის ვარგისიანობის დასადგენად, მოცემულ დავასთან მიმართებით გაზიარებული ვერ იქნება, ვინაიდან ამ მიზნით რაიმე წარმოება უფლებამოსილ ადმინისტრაციულ ორგანოს განმცხადებლის თავდაპირველი მოთხოვნის საფუძველზე არ ჩაუტარებია და შესაბამისი გადაწყვეტილება არ მიუღია. 2008 წლის 6 მაისის განცხადების მოთხოვნა კი იყო აგდ-ს გაცემის დამადასტურებელი დოკუმენტის მიღება. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის “დ” ქვეპუნქტის თანახმად, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ასევე არის ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემული ან დადასტურებული დოკუმენტი, რომელსაც შეიძლება მოჰყვეს სამართლებრივი შედეგები. ამდენად, ნ. ო-ძის მოთხოვნის დაკმაყოფილება ამ ეტაპზე წარმოადგენს ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან ქალაქმშენებლობითი პირობების (აგდ-ს) გაცემის დამადასტურებელი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მიღებას, რათა დაინტერესებულმა პირმა მის საფუძველზე განახორციელოს შემდგომი სამართლებრივი მოქმედებები მშენებლობის ნებართვის მისაღებად.

საფუძველს მოკლებულია ქ. თბილისის მერიის მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ სასამართლო გადაწყვეტილებით მიწის ნაკვეთის “იძულებით შეუსაბამო სტატუსის” განმარტება მოხდა კანონის არასწორი განმარტებით. ქ. თბილისის მერიის მოსაზრებით უძრავი ნივთისათვის აღნიშნული სტატუსის მინიჭება ხდება არა უფლებრივი ზონირების რუკის შედგენის შემდეგ, არამედ ეს უკანასკნელი ხორციელდება მას შემდეგ, რაც იძულებით შეუსაბამო სტატუსის მქონე მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები გაივლის სპეციალურ ზონალურ შეთანხმებას. იძულებით შეუსაბამო მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენებისათვის კი აუცილებელია განაშენიანების ინდივიდუალური პარამეტრების დადგენა.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ,,ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების შესახებ” ქ. თბილისის საკრებულოს 2001 წლის 1 აგვისტოს ¹8-13 გადაწყვეტილების პირველი მუხლის 30-ე ნაწილის შესაბამისად, უფლებრივი ზონირება არის (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქცია) _ ქალაქმშენებლობითი ზონების ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების პარამეტრების სამართლებრივი ინსტიტუტი. ამავე გადაწყვეტილების II თავით დადგენილია უფლებრივი ზონირების წესი. მასში მოცემულია როგორც უფლებრივი ზონირების განხორციელების ეტაპები და რუკების სახეობები, ასევე რუკების შემუშავების, განხილვისა და დამტკიცების წესი. აღნიშნული გადაწყვეტილების 25-ე მუხლის მიხედვით, ამა თუ იმ უძრავი ქონებისათვის “იძულებით შეუსაბამო” სტატუსის მინიჭება ხდება მხოლოდ მას შემდეგ, რაც უფლებრივი ზონირების სავალდებულო რუკები, როგორც ადგილობრივი სამართლებრივი აქტები მიღებულ იქნება ამ წესების შესაბამისად. ხოლო უფლებრივი ზონირებით მოცულ ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანებისათვის დადგინდება ინდივიდუალური პარამეტრები. მხოლოდ აღნიშნული პროცედურების დაცვის შემდეგ შეიძლება მოთხოვნილ იყო იძულებით შეუსაბამო ობიექტების გამოყენებისა და განაშენიანებისათვის სპეციალური (ზონალური) ნებართვა (06.09.2007 წლის ცვლილების შემდეგ _ შეთანხმება).

ამდენად, ის გარემოება, რომ დღეისათვის ნ. ო-ძის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს მინიჭებული აქვს “იძულებით შეუსაბამო” მიწის ნაკვეთის სტატუსი, რომლის გამოყენება და განაშენიანებასთან დაკავშირებული ნებისმიერი ქმედება საჭიროებს სპეციალურ (ზონალურ) შეთანხმებას, საკასაციო პალატის მიერ გაზიარებული ვერ იქნება, ვინაიდან, როგორც ზემოთ აღინიშნა ნ. ო-ძის საკუთრებაში მიწის ნაკვეთის მიმართ სავაჭრო-სამშენებლო ობიექტის მშენებლობის ნებართვის მისაღებად საჭირო I სტადიის _ ქალაქმშენებლობითი პირობები (აგდ) გაცემულად მიჩნევის დროისათვის არათუ არ იყო განსაზღვრული უძრავი ნივთის ეს სტატუსი, არამედ აღნიშნული ტერიტორიისათვის შედგენილი და დამტკიცებული არ იყო უფლებრივი ზონირების რუკები.

საქმეში არსებულ მტკიცებულებებზე დაყრდნობით საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო პალატამ სრულად გამოიკვლია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება, სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა მათ, როდესაც მიიჩნია, რომ ადმინისტრაციული ორგანო (მოცემულ შემთხვევაში სსიპ _ თბილისის არქიტექტურის სამსახური) ვალდებულია გასცეს მშენებლობის ნებართვის გაცემისათვის აუცილებელი სამი სტადიიდან პირველის _ ქალაქმშენებლობითი პირობების დადგენის (აგდ-ს) გავლის დამადასტურებელი დოკუმენტი, ვინაიდან ამ მოცემული საპროექტო ნაკვეთის მიმართ არ მოქმედებს კანონმდებლობით დადგენილი ზოგადი შეზღუდვები.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ვინაიდან კასატორს არ წარმოუდგენია დასაბუთებული საკასაციო შედავება, საკასაციო სასამართლო საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლის თანახმად, თვლის, რომ საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 16 აპრილის გადაწყვეტილება უნდა დარჩეს უცვლელად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სასკ-ის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, სსსკ-ის 257-ე, 410-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ქ. თბილისის მერიის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 16 აპრილის გადაწყვეტილება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.