ბს-1546-1476 (კ-09) 6 ივლისი, 2010 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თავმჯდომარე ლევან მურუსიძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე

პაატა სილაგაძე

სხდომის მდივანი _ ნინო გოგატიშვილი

კასატორი (მოპასუხე) _ ი.მ “ე. ფ-ძე”

მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) _ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ქუთაისის რეგიონალური ცენტრი (საგადასახადო ინსპექცია), (ამჟამად სსიპ შემოსავლების სამსახურის ქუთაისის რეგიონალური ცენტრი) წარმომადგენელი _ გ. კ-ძე (2010 წლის 6 ივლისის ¹21-09/8691 მინდობილობა)

თანამოპასუხე _ ი.მ “კ. ფ-ძე”

გასაჩივრებული განჩინება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 25 სექტემბრის განჩინება

სარჩელის საგანი _ ცრუმაგიერ პირად აღიარება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2008 წლის 18 თებერვალს ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს აღიარებითი სარჩელით მიმართა მოსარჩელემ _ ქუთაისის რეგიონალურმა ცენტრმა, მოპასუხეების _ ი.მ “ე. ფ-ძისა” და ი.მ “კ. ფ-ძის” მიმართ, რომლითაც მოპასუხეების ერთმანეთის ცრუმაგიერ პირებად აღიარება მოითხოვა.

მოსარჩელემ განმარტა, რომ შემოსავლების სასახურის საგამოძიებო დეპარტამენტის იმერეთი, რაჭა-ლეჩხუმისა და გურიის სამმართველოს წარმოებაშია სისხლის სამართლის საქმე ი.მ “კ. ფ-ძის” მიმართ, დიდი ოდენობით გადასახადებისაგან განზრახ თავის არიდების ფაქტზე. ი.მ “კ. ფ-ძე” რეგისტრირებული იყო ქუთაისის საგადასახადო ინსპექციაში. მისი საქმიანობის საგანი იყო საყოფაცხოვრებო ნივთებით ვაჭრობა. ი.მ “კ. ფ-ძემ” სამეწარმეო საქმიანობა შეწყვიტა 2006 წლის დეკემბერში და ფაქტიურად სამეწარმეო საქმიანობა თავისივე კაპიტალით გააგრძელებინა მეუღლეს – ე. ფ-ძეს. ეს უკანასკნელი დარეგისტრირდა მას შემდეგ, რაც მისმა მეუღლემ შეწყვიტა სამეწარმეო საქმიანობა, ხოლო საწარმოს ბალანსზე რიცხული ნაშთი და ქონება შეძენილია ი.მ “კ. ფ-ძის” ფულადი სახსრებით და წარმოადგენს მათ თანასაკუთრებას. მოსარჩელე თვლის, რომ აღნიშნული პირები წარმოადგენენ ერთმანეთის ცრუმაგიერ პირებს საგადასახადო კოდექსის 91-ე მუხლის თანახმად.

მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ ი.მ “კ. ფ-ძეს” ერიცხება ბიუჯეტის მიმართ ვადაგადაცილებული დავალიანება – 69 000 ლარის ოდენობით და მის მიმართ ხორციელდება საგადასახადო ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიებები. ასევე შემოსავლების სამსახურის საგამოძიებო დეპარტამენტის გამომძიებლის 2008 წლის 22 იანვრის ¹44/16-03-11/09 წერილის თანახმად, საგამოძიებო მოქმედებების დროს გამოვლენილი და დალუქული სასაქონლო მარაგები ი.მ “ე. ფ-ძის” კუთვნილება იყო, რითაც დასტურდებოდა, რომ ზემოაღნიშნული ქმედება განხორციელდა გადასახადების გადახდისაგან თავის არიდების მიზნით.

ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2009 წლის 10 მარტის გადაწყვეტილებით ქუთაისის რეგიონალური ცენტრის (საგდასახადო ინსპექციის) სარჩელი დაკმაყოფილდა. ი.მ “კ. ფ-ძე’’ და ი.მ “ე. ფ-ძე” ცნობილ იქნენ ერთიმეორის ცრუმაგიერ პირებად.

საქალაქო სასამართლომ მიუთითა შემოსავლების სამსახურის საგამოძიებო დეპარტამენტის გამომძიებლის 2008 წლის 22 იანვრის ¹44/16-03-11/09 წერილზე, რომლის თანახმად, ამავე სამმართველოს წარმოებაში იყო სისხლის სამართლის ¹92070477 საქმე ი.მ “კ. ფ-ძის’’ (ს/ნ ...) მიერ დიდი ოდენობით გადასახადებისაგან განზრახ თავის არიდების ფაქტზე, დანაშაული გათვალისწინებული საქართველოს სსკ 218-ე მუხლის I ნაწილით. გამოძიების მასალების მიხედვით, საქალაქო სასამართლომ დადგენილად ცნო, რომ კ. ფ-ძემ 2006 წლის დეკემბრის თვეში შეწყვიტა სამეწარმეო საქმიანობა იმ მიზნით, რომ არ გაზრდოდა სახელმწიფო ბიუჯეტის კუთვნილი გადასახადები და ფაქტიურად თავისივე სამეწარმეო საქმიანობა თავისივე კაპიტალით გააგრძელებინა მეუღლეს _ ე. ფ-ძეს, რომელიც 2006 წლის დეკემბერში დარეგისტრირდა გადასახადის გადამხდელად და მინიჭებული აქვს საიდენტიფიკაციო კოდი.

საქალაქო სასამართლომ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის ‘’გ’’ ქვეპუნქტზე და საქმეში წარმოდგენილი 2009 წლის 9 იანვრის განაჩენის საფუძველზე დადგენილად ცნო, რომ ი.მ “კ. ფ-ძე’’ გადასახადის გადამხდელად დარეგისტრირდა 2002 წლის 23 იანვარს და მინიჭებული ჰქონდა გადასახადის გადამხდელის საიდენტიფიკაციო ნომერი 112802129, რეგისტრაციის ¹1/87. იგი დღგ-ს გადამხდელად დარეგისტრირებული არ იყო. საქმიანობის საგანს წარმოადგენდა ელექტრო საქონლით ვაჭრობა, რომელსაც იგი ახორციელებდა 2006 წლის მანძილზე, ქ. ქუთაისში. Kკ. ფ-ძემ განიზრახა დიდი ოდენობით გადასახადებისაგან თავის არიდება. დაწყებული ჰქონდა რა ეკონომიკური საქმიანობა 2006 წლის მაისის თვიდან ი.მ “კ. ფ-ძის’’ დღგ-თი დასაბეგრმა ბრუნვამ 2006 წლის 11 სექტემბერს გადააჭარბა 100 000 ლარს. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 221-ე მუხლის პირველი ნაწილის ‘’ა’’ ქვეპუნქტის მიხედვით, კ. ფ-ძე ვალდებული იყო 2006 წლის 13 სექტემბერს წარედგინა განცხადება საგადასახადო ინსპექციაში დღგ-ს გადამხდელად რეგისტრაციისათვის, რაც არ შეასრულა და თავი აარიდა კუთვნილ გადასახადებს. 2008 წლის 11 იანვრის საბუღალტრო ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, შეადგინა 59 878 ლარი, დღგ-ს ძირითადი თანხა 29 108 ლარი, ჯარიმა _ 19 108 ლარი, საურავი – 1662 ლარი. აღნიშნული დანაშაულისათვის კ. ფ-ძე ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2008 წლის 23 ოქტომბრის განაჩენით ცნობილ იქნა დამნაშავედ და სასჯელის სახედ და ზომად დაენიშნა თავისუფლების აღკვეთა 4 წლის ვადით, მასვე საქართველოს სსკ-ის 41-ე-42-ე მუხლების საფუძველზე დამატებით სასჯელად დაენიშნა ჯარიმა – 20 000 ლარის ოდენობით. 2007 წლის 29 ნოემბრის “ამნისტიის შესახებ’’ საქართველოს კანონის მეორე მუხლის პირველი პუნქტის საფუძველზე გაუნახევრდა დანიშნული სასჯელი და საბოლოოდ კ. ფ-ძეს მოსახდელად დაენიშნა თავისუფლების აღკვეთა 2 წლის ვადით, დამატებით სასჯელის სახით ჯარიმის _ 10 000 ლარის გადახდა სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ. ასევე დაკმაყოფილდა სამოქალაქო სარჩელი და მსჯავრდებულ კ. ფ-ძეს დაეკისრა სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ 59 878 ლარის გადახდა.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2009 წლის 9 იანვრის განაჩენით დამტკიცდა დასავლეთ საქართველოს პროკურატურასა და მსჯავრდებულ კ. ფ-ძეს შორის საპროცესო შეთანხმება ბრალზე. საბოლოოდ კ. ფ-ძეს მოსახდელად დაენიშნა თავისუფლების აღკვეთა 2 წლის ვადით, რაც საქართველოს სსკ-ის 63-ე-64-ე მუხლების საფუძველზე ჩაეთვალა ორი წლის გამოსაცდელი ვადით და განთავისუფლდა პატიმრობიდან. დამატებით სასჯელად დაენიშნა ჯარიმა _ 10 000 ლარის ოდენობით. ასევე დაკმაყოფილდა სამოქალაქო სარჩელი და მასვე დაეკისრა 30 770 ლარის გადახდა სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ.

საქალაქო სასამართლომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლზე დაყრდნობით, სისხლის სამართლის საქმის განხილვისას სასამართლო სხდომის ოქმში კ. ფ-ძის მიერ მიცემული განმარტება დაყადაღებული ქონების ოჯახის საკუთრებაში არსებობის შესახებ, მიიჩნია საკმარის მტკიცებულებად. აღნიშნული აღიარების საფუძველზე საქალაქო სასამართლომ დადგენილად ჩათვალა, რომ ე. ფ-ძე დარეგისტრირდა გადასახადის გადამხდელად მას შემდეგ, რაც მისმა მეუღლემ შეწყვიტა სამეწარმეო საქმიანობა, ხოლო ინდივიდუალური საწარმოს ბალანსზე რიცხული ნაშთები და ქონება ი.მ “კ. ფ-ძის’’ ფულადი სახსრებით შეძენილად. ამდენად, აღნიშნული ქონება წარმოადგენდა მისი და ი.მ. “ე. ფ-ძის’’ თანასაკუთრებას.

ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2009 წლის 10 მარტის გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა ი.მ “ე. ფ-ძემ’’, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება მოითხოვა.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 25 სექტემბრის განჩინებით ი.მ “ე. ფ-ძის’’ სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. Uუცვლელად დარჩა ქუთაისის საქალაქო სასაართლოს 2009 წლის 10 მარტის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ი.მ “ე. ფ-ძის’’ სააპელაციო საჩივარში მითითებული გარემოებები არ ქმნიდა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე, 394-ე მუხლებით გათვალისწინებულ შემადგენლობას და შესაბამისად გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების პროცესუალურ-სამართლებრივ საფუძვლებს.

სააპელაციო სასამართლო დაეთანხმა საქალაქო სასამართლოს შეფასებებს და დასკვნებს საქმის ფაქტობრივ და სამართლებრივ საკითხებთან დაკავშირებით და განმარტა, რომ ცრუმაგიერ პირებად აღიარების შესახებ სარჩელი თავისი შინაარსით აღიარებითი სარჩელია. კერძოდ, მოსარჩელის სამართლებრივი ინტერესია დაადგინოს, რომ სხვა პირი წარმოადგენს საგადასახადო კოდექსით გადასახადის გადახდაზე ვალდებული პირის _ გადამხდელის ცრუმაგიერ პირს. ასეთი აღიარება შესაძლებლობას აძლევს საგადასახადო ორგანოს გადასახადის გადამხდელის შეუსრულებელი საგადასახადო ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიება გამოიყენოს ცრუმაგიერი პირის მიმართ.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქალაქო სასამართლომ ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად გამოკვლევისა და მათი სწორი სამართლებრივი შეფასებით მართებულად დააკმაყოფილა სასარჩელო მოთხოვნა, მიიღო დასაბუთებული გადაწყვეტილება, რაც უცვლელად უნდა დარჩენილიყო.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 25 სექტემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ი.მ. “ე. ფ-ძემ’’, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება მოითხოვა.

კასატორი მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა და გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა. არასწორად შეაფასა მტკიცებულებანი, მტკიცებულებად გამოიყენა ისეთი გარემოება, რომელსაც აღნიშნული საკითხის გადაწყვეტის დროს მნიშვნელობა არ ჰქონდა.

კასატორი აღნიშნავს, რომ ი.მ. “კ. ფ-ძის” მიმართ არსებული სისხლის სამართლის საქმის გამოძიების პროცესში შემოსავლების სამსახურის მიერ 2007 წლის 13 ივნისს შემოწმებული და დალუქულ იქნა კ. ფ-ძის მეუღლის _ ე. ფ-ძის საკუთრებაში არსებული სამეწარმეო საქონელი, რაც მიაჩნია უკანონოდ, ვინაიდან აღნიშნული ნივთები კ. ფ-ძის მიმართ აღძრულ სს საქმეზე ნივთმტკიცებად არ ყოფილა ცნობილი. ი.მ. კ. ფ-ძეს სამეწარმეო საქმიანობის შეწყვეტისას რაიმე ქონება არ გააჩნდა, რაც დასტურდება საგადასახადო ინსპექციაში წარდგენილი დეკლარაციით. ი.მ. “ე. ფ-ძემ” სამეწარმეო საქმიანობა დაიწყო 2006 წლის 26 დეკემბერს, თავისი სახსრებით, კერძოდ მამისაგან ნასესხები ფულით და ბანკ “...’’ აღებული სესხით. სესხის ხელშეკრულების თანახმად, მას ბანკიდან გამოტანილი აქვს 50 000 აშშ დოლარი, რის უზრუნველსაყოფადაც ჩადებულია ე. ფ-ძის მამისა და ბიძაშვილის _ ლ. ფ-ძის ბინები. ი.მ. ე. ფ-ძემ სამეწარმეო საქმიანობა დაიწყო იმავე ადგილას, სადაც ი.მ. კ. ფ-ძე ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას. ასევე ცრუმაგიერ პირად აღიარების საკმარის საფუძვლად არ შეიძლება მიჩნეულ იქნეს ის გარემოება, რომ ი.მ. “ე. ფ-ძემ” სალარო აპარატი შეიძინა ი.მ. “კ. ფ-ძისაგან”, აღნიშნული ცნობილი იყო საგადასახადო ინსპექციისათვის.

კასატორი არ ეთანხმება სასამართლოს მიერ სისხლის სამართლის საქმეზე სხდომის ოქმის მოცემული საქმისადმი მტკიცებულებითი ძალის მინიჭებას და აღნიშნავს, რომ პრეიუდიციული ძალა გააჩნია კანონიერ ძალაში შესულ განაჩენს და მას ვერ შეცვლის ოქმის ჩანაწერები, მითუმეტეს, რომ ის ფაქტი, რაც სასამართლომ აღიარებად მიიჩნია სისხლის სამართლის საქმეზე გამართულ სხდომაზე კ. ფ-ძეს არ უთქვამს. თუ კ. ფ-ძე დაადასტურებდა ე. ფ-ძის საკუთრებაში არსებულ ქონებაზე თანასაკუთრების ფაქტს, აღნიშნულს გაითვალისწინებდა პროკურატურა საპროცესო შეთანხმების დროს, რომლის საფუძველზეც მიღებულ იქნა განაჩენი.

კასატორი თვლის, რომ სასამართლომ გადაწყვეტილების გამოტანისას ისე მიიჩნია საფუძვლიანად ის გარემოება, რომ ე. ფ-ძემ სამეწარმეო საქმიანობა დაიწყო ქმრის სამეწარმეო საქმიანობის დანაშთი ქონებით და ფულადი სახსრებით, რომ აღნიშნული გარემოება არ გამოუკვლევია და წარდგენილი მტკიცებულებები არ გაუთვალისწინებია. საქმეზე მათ მიერ წარდგენილი ყველა მტკიცებულება ადასტურებდა იმ გარემოებას, რომ ე. ფ-ძისაგან ამოღებული ნივთები არ იყო შეძენილი ი.მ. “კ. ფ-ძის” სამეწარმეო საქმიანობის დანაშთი ქონებით და ფულადი სახსრებით. მიუხედავად სასამართლოს მცდელობისა მოპასუხე მხარემ ვერ შეძლო წარედგინა რაიმე მტკიცებულება იმისა, რაც დაადასტურებდა ამ ორი ინდივიდუალური საწარმოს ცრუმაგიერობას.

კასატორი ასევე არ ეთანხმება სასამართლოს მიერ გადაწყვეტილების მიღებისას საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის გამოყენებას და თვლის, რომ სასამართლოს უნდა გაეთვალისწინებია არა სასამართლო სხდომის ოქმში მითითებული გარემოება, არამედ უნდა გაეთვალისწინებინა კანონიერ ძალაში შესული განაჩენი, რომელიც საწინააღმდეგოს ადასტურებდა. მართალია, კ. ფ-ძეს გააჩნია ვალი გადასახადის სახით სახელმწიფოს მიმართ, მაგრამ მას საკუთრებაში აქვს უძრავი ქონება ქ. ქუთაისში, საიდანაც შესაძლებელი იყო ვალის ამოღება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 25 დეკემბრის განჩინებით წარმოებაში იქნა მიღებული ი.მ. “ე. ფ-ძის’’ საკასაციო საჩივარი დასაშვებობის შესამოწმებლად.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2010 წლის 8 თებერვლის განჩინებით დასაშვებად იქნა ცნობილი ი.მ. “ე. ფ-ძის’’ საკასაციო საჩივარი და საქმის განხილვა დაინიშნა მხარეთა დასწრებით.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო გაეცნო საქმის მასალებს, მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებანი, შეამოწმა გასაჩივრებული განჩინების კანონიერება-დასაბუთებულობა, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და მიიჩნია, რომ ი.მ. “ე. ფ-ძის’’ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. საკასაციო სასამართლოს, საქმის მასალების მიხედვით, დადგენილად მიაჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2009 წლის 9 იანვრის განაჩენით დამტკიცდა დასავლეთ საქართველოს პროკურატურასა და მსჯავრდებულ კ. ფ-ძეს შორის საპროცესო შეთანხმება ბრალზე. საბოლოოდ კ. ფ-ძეს მოსახდელად დაენიშნა თავისუფლების აღკვეთა 2 წლის ვადით, რაც საქართველოს სსკ-ის 63-ე-64-ე მუხლების საფუძველზე ჩაეთვალა ორი წლის გამოსაცდელი ვადით და განთავისუფლდა პატიმრობიდან. დამატებით სასჯელად დაენიშნა ჯარიმა _ 10 000 ლარის ოდენობით. ასევე დაკმაყოფილდა სამოქალაქო სარჩელი და მასვე დაეკისრა 30 770 ლარის გადახდა სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ (ტ. I, ს.ფ. 93-96). კ. ფ-ძის მიმართ დადგენილი კანონიერ ძალაში შესული განაჩენით დადგენილია ის გარემოება, რომ კ. ფ-ძისათვის 30 770 ლარის დაკისრება მოხდა გადაუხდელი საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების მიზნით. საქმეში არსებული მტკიცებულებების ანალიზი ცხადყოფს, რომ ე. ფ-ძე ინდივიდუალურ მეწარმედ დარეგისტრირდა მას შედეგ, რაც მისმა მეუღლემ _ კ. ფ-ძემ შეწყვიტა სამეწარმეო საქმიანობა. საქმეში წარმოდგენილია 2006 წლის 24 დეკემბერს ქუთაისის საგადასახადო ინსპექციაში რეგისტრირებული ი.მ. “ე. ფ-ძის” განცხადება, საიდანაც დგინდება, რომ იგი ითხოვდა მის მიერ შეძენილი საკონტროლო-სალარო აპარატის “ორიონ 100 ფ-ს’’ რეგისტრაციას (ტ. I. ს.ფ 125). საქმეში ასევე წარმოდგენილია 2006 წლის 14 დეკემბერს გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულებები ი.მ. “ე. ფ-ძის” ფუნქციონირებისათვის მის მიერ სასაწყობო ფართის აღების თაობაზე (ტ. I. ს.ფ. 127-130). საქმეში ასევე წარმოდგენილია ი.მ. “კ. ფ-ძის” მიერ 2006 წლის 1 მაისს გაფორმებული იჯარის ხელშეკრულება, რომელიც ასევე გაფორმებულია იმავე ფართზე (ტ. I, ს.ფ. 131).

საქმეში წარმოდგენილი სასაქონლო ზედნადებებითა და საგადასახადო ანგარიშფაქტურებით დგინდება, რომ ი/მ. “ე. ფ-ძის” მიერ სამეწარმეო საქონელი შეძენილია 2006 წლის დეკემბრიდან 2007 წლის ივნისის თვის ჩათვლით (ტ. I, ს.ფ. 133-236). საქმეში წარმოდგენილი 2007 წლის 12 ივნისის სესხის, თავდებობისა და საკრედიტო ხელშეკრულებებით დგინდება, რომ ი.მ. “ე. ფ-ძემ” ბანკ “...” მიიღო სესხი, რომლის უზრუნველსაყოფადაც იპოთეკით დაიტვირთა ლ. ფ-ძისა და ჯ. ს-ძის საკუთრებაში არსებული უზძრავი ქონება (ტ. I. ს.ფ. 26-49). ასევე ი.მ. “ე. ფ-ძის” მიერ მიღებული სესხის უზრუნველსაყოფად გირავნობით დაიტვირთა მის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება (ტ. I. ს.ფ. 53). დადგენილია, რომ შემოსავლების სამსახურის საგამოძიებო დეპარტამენტის მიერ ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად ამოღებული და დალუქულ იქნა ი.მ “ე. ფ-ძის” საკუთრებაში არსებული სასაქონლო მარაგები (ტ.I, ს.ფ. 54-55, 61-62). ქუთაისის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 14 ივნისის ¹04/573 ბრძანებით დადგინდა საგადასახადო კოდექსის 110-ე მუხლის თანახმად, ჩატარდა ი.მ. “ე. ფ-ძის” კუთვნილ ფასეულობათა ინვენტარიზაცია (ტ. I, ს.ფ. 51-52).

საკასაციო პალატა ვერ გაიზიარებს კასატორის მოსაზრებას იმასთან დაკავშირებით, რომ ი.მ ე. ფ-ძის მიერ საწარმო საქონლის შეძენა მოხდა მის მიერ მოძიებული სახსრებით, კერძოდ, მამისაგან აღებული სესხით, ვინაიდან აღნიშნულის დასადასტურებლად მხარე მიუთითებს მხოლოდ პირველ ინსტანციაში საქმის განხილვისას ჯ. ს-ძის მოწმედ დაკითხვისას მიცემულ ჩვენებაზე. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 624-ე მუხლი თანახმად, სესხის ხელშეკრულება იდება ზეპირად. მხარეთა შეთანხმებით შეიძლება გამოყენებულ იქნეს წერილობითი ფორმაც. ზეპირი ხელშეკრულების დროს მისი ნამდვილობა არ შეიძლება დადგინდეს მხოლოდ მოწმეთა ჩვენებებით. საქმეში ასევე არ არის წარმოდგენილი რაიმე მტკიცებულება იმისა, რომ ი.მ. “ე. ფ-ძეს”, როგორც მეწარმეს სესხის მიღება გატარებული აქვს ბუღალტრულად. გარდა ამისა, ქუთაისის რეგიონალური ცენტრის 2009 წლის 14 ივლისის ¹07/14339 წერილით დგინდება, რომ ი.მ. “ე. ფ-ძეს” 2006 წლის საშემოსავლო დეკალარაცია საგადასახადო ორგანოსათვის არ წარუდგენია, აღნიშნული ასევე დაადასტურა თავად ე. ფ-ძემ საქმის სააპელაციო სასამართლოში განხილვისას. ამდენად, ი.მ. “ე. ფ-ძის” მიერ 2006 წლის დეკემბრის თვეში, სამეწარმეო საქმიანობის დაწყებისას სესხის აღების ფაქტი ვერ იქნა დადასტურებული სათანადოდ. ასევე შეუძლებელია დადგინდეს, თუ რა სახის ქონება გააჩნდა მას სამეწარმეო საქმიანობის დაწყებისას. კასატორი არ უარყოფს იმ გარემოებას, რომ იგი დღემდე არის კ. ფ-ძის მეუღლე, ცხოვრობენ ერთ ოჯახად, ეწევიან საერთო საოჯახო მეურნეობას. ამდენად, კასატორის პრეტენზია ვერ იქნა დადასტურებული სათანადო მტკიცებულებებით, კერძოდ, მან ვერ შეძლო დაედასტურებინა, რომ სამეწარმეო საქმიანობა არ დაუწყია ი.მ. “კ. ფ-ძის” მიერ სამეწარმეო საქმიანობის შეწყვეტის შედეგად დარჩენილი ფულადი სახსრებით ან ქონებით, რის გამოც აღნიშნული გაზიარებული ვერ იქნება საკასაციო პალატის მიერ.

საკასაციო პრეტენზია ასევე ეხება სისხლის სამართლის საქმეზე შედგენილი სასამართლო სხდომის ოქმში დაფიქსირებულ კ. ფ-ძის განმარტებას, რომელსაც სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიენიჭა პრეიუდიციული ძალა და ამასთან საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის თანახმად, მიჩნეულ იქნა აღიარებად, რასაც გადაწყვეტილების მისაღებად საკმარისი მტკიცებულების ძალა მიანიჭა. ამავე გარემოებას ეფუძნებოდა სააპელაციო საჩივარი.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის ‘’გ’’ ქვეპუნქტი გამოიყენა იმ გარემოებათა მიმართ, რომლებითაც დასტურდებოდა კ. ფ-ძის ვალდებულება სახელმწიფო ბიუჯეტის მიმართ, რომელიც წარმოშობილია გადასახადის გადაუხდელობით და მიიჩნია, რომ კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით დგინდებოდა ის გარემოება, რომ ი.მ “კ. ფ-ძეს” კანონიერად ჰქონდა დარიცხული თანხა შემოწმების აქტის საფუძველზე. რაც შეეხება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის გამოყენებით სისხლის სამართლის საქმეზე კ. ფ-ძის განმარტების აღიარებად მიჩნევას, სააპელაციო პალატა სსკ-ის 390-ე მუხლის მე-2 ნაწილის “გ’’ ქვეპუნქტის გათვალისწინებით დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასებებს და დასკვნებს და სამართლებრივი დასაბუთება შეცვალა მათზე მითითებით. მიუხედავად აღნიშნულისა, სახეზე არ იყო ისეთი გარემოებები, რაც გამოიწვევდა საქმეზე მიღებული გადაწყვეტილების შედეგის შეცვლას.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სააპელაციო პალატამ სწორად დაადგინა მოთხოვნის ფაქტობრივი გარემოებები და სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა მათ. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 91-ე მუხლის თუ სასამართლო დაადგენს, რომ პრაქტიკულად შეუძლებელია გადასახადის გადამხდელის/საგადასახადო აგენტის ან სხვა ვალდებული პირის განსხვავება სხვა პირისაგან იმის გამო, რომ ეს უკანასკნელი გამოყენებულია გადასახადებისაგან თავის ასარიდებლად, აღნიშნული პირები წარმოადგენენ ერთიმეორის ცრუმაგიერ პირებს. ცრუმაგიერ პირებად აღიარების შესახებ სარჩელის მიზანია დადგინდეს, რომ სხვა პირი წარმოადგენს საგადასახადო კოდექსით გადასახადის გადახდაზე ვალდებული პირის _ გადამხდელის ცრუმაგიერ პირს. ასეთი აღიარება შესაძლებლობას აძლევს საგადასახადო ორგანოს გადასახადის გადამხდელის შეუსრულებელი საგადასახადო ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიება გამოიყენოს ცრუმაგიერი პირის მიმართ.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ გასაჩივრებული განჩინების გამოტანისას არ დარღვეულა მატერიალური და საპროცესო სამართლის ნორმები, სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, სწორად განმარტა იგი, საკასაციო საჩივარში მითითებულ დარღვევებს ადგილი არ ჰქონია, რის გამოც არ არსებობს სსსკ-ის 393-ე-394-ე მუხლების შესაბამისად, მისი გაუქმების საფუძველი.

საკასაციო პალატა თვლის, რომ მოცემულ შეთხვევაში დასტურდება ი.მ “ე. ფ-ძისა” და ი.მ. “კ. ფ-ძის” ერთიმეორის მიმართ ცრუმაგიერობა, ვინაიდან კასატორის მიერ საწინააღმდეგო გარემოება ვერ იქნა დადასტურებული სათანადოდ. ამდენად, ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლოს მხრიდან საქმეზე განჩინების მიღებისას ადგილი არ აქვს მატერიალური თუ პროცესუალური ნორმების დარღვევას და არ არსებობს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების კანონისმიერი საფუძველი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ი.მ. “ე. ფ-ძის” საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 25 სექტემბრის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.