გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

¹ 3გ-ად-12კ-01 2 აპრილი, 2001 წ., ქ.თბილისი

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ შემდეგი შემადგენლობით: ბ. მეტრეველი (თავმჯდომარე),

ნ. სხირტლაძე,

ნ. კლარჯეიშვილი

სარჩელის საგანი – უკანონოდ მოწყობილი სველი წერტილების მოშლა.

აღწერილობითი ნაწილი:

1998 წელს მთაწმინდის რაიონის გამგეობამ სარჩელით მიმართა თბილისის მთაწმინდის რაიონის სასამართლოს და მოითხოვა ზ. პ-შვილის მიერ მ. ო-შვილის საცხოვრებელი ფართის თავზე უკანონოდ მოწყობილი სველი წერტილების გაუქმება. სარჩელში აღნიშნული იყო, რომ მთაწმინდის რაიონის ¹ 4-08/669 განკარგულებით მოპასუხეს სანიტარული პირობების დაცვით დაუკანონდა აბაზანა და ტუალეტი მესამე პირის _ მ. ო-შვილის სანკვანძის თავზე (იგივე კონტურში), რეალურად კი, მოპასუხეს მოწყობილი აქვს წყლის ნიჟარა (საცხოვრებელი ოთახის თავზე) და შემინულ აივანზე ტუალეტი (სამზარეულოს თავზე). ყოველივე ზემოთქმულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ მოითხოვა _ გაუქმებული ყოფილიყო უნებართვოდ მოწყობილი სველი წერტილები.

აღნიშნულ საქმესთან დაკავშირებით სასამართლომ დანიშნა ექსპერტიზა, რომლის დასკვნითაც დადგინდა, რომ პ-შვილს ო-შვილის საცხოვრებელი ოთახების თავზე სველი წერტილები მოწყობილი ჰქონდა სამშენებლო ნორმების დარღვევით.

მთაწმინდა-კრწანისის რაიონულმა სასამართლომ 2000 წლის 28 მარტის გადაწყვეტილებით დააკმაყოფილა მთაწმინდის რაიონის გამგეობის სარჩელი და მოპასუხეს დაევალა სადავო სველი წერტილების მოშლა.

ზემოთ აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა დ. პ-შვილმა (მოპასუხე ზ. პ-შვილის შვილი). აპელანტმა მიუთითა, რომ არ ეთანხმებოდა სასამართლოს გადაწყვეტილებას, თითქოს მას უკანონოდ ჰქონდა მოწყობილი სველი წერტილები, რადგან მას 1974 წლიდან სარემონტო სამუშაოები აღარ უწარმოებია, 1995 წელს კი სადავო ტუალეტი და სამზარეულო დაკანონებულ იქნა გამგეობის მიერ. ასევე, აპელანტის თქმით, სასამართლომ გადაწყვეტილებაში არ მიუთითა, თუ სად და როგორ უნდა მოხმდარიყო სადავო სველი წერტილების გადატანა, რადგან აპელანტის მთელი ბინის ქვეშ საცხოვრებელი ფართი იყო, რაც გაურკვევლობას იწვევდა. პ-შვილის თქმით, თუ გამგეობა აცხადებდა, რომ მან განკარგულებით შეცდომით დააკანონა სადავო აბაზანა და ტუალეტი, მაშინ მასვე უნდა ეგო პასუხი თავის დანაშაულზე. ამას გარდა, აპელანტი აცხადებდა, რომ მას არ მიაჩნდა თავის შემინულ აივანზე წყლის გაყვანილობის მოწყობა უკანონოდ, რადგან სხვაგვარად მას წყალი არ მიეწოდებოდა. ყოველივე ზემოთქმულიდან გამომდინარე, აპელანტი ითხოვდა მთაწმინდის რაიონის სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქმებას.

თბილისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატამ განიხილა დ. პ-შვილის სააპელაციო საჩივარი, საქმის განხილვის დროს ადგილზე თათბირით მესამე პირი ცნობილ იქნა სათანადო მოსარჩელედ, თავდაპირველი მოსარჩელე _ მესამე პირად და 2000 წლის 4 დეკემბრის გადაწყვეტილებით აპელანტის მოთხოვნა დააკმაყოფილა, გააუქმა თბილისის კრწანისი-მთაწმინდის რაიონული სასამართლოს 2000 წლის 28 მარტის გადაწყვეტილება და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით მიიღო ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც უარი უთხრა მოსარჩელეს სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე შემდეგ გარემოებათა გამო: სასამართლომ მიიჩნია, რომ რადგან მთაწმინდის რაიონის გამგეობის 1995 წლის 23.10 ¹ 4-08/669 განკარგულებით დ. პ-შვილს დაუკანონდა გადაკეთებული აბაზანა და სამზარეულო და აღნიშნული განკარგულება არ გაუქმებულა, მისგან გამომდინარე ყველა შედეგიც კანონიერ ძალაში იყო და არ არსებობდა სადავო ტუალეტისა და სამზარეულოს მოშლის საფუძველი.

თბილისის საოლქო სასამართლოს 2000 წლის 4 დეკემბრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მ. ო-შვილმა. იგი არ ეთანხმება საოლქო სასამართლოს გადაწყვეტილებას და აღნიშნავს, რომ არასწორია სასამართლოს მიერ გაკეთებული დასკვნა იმის თაობაზე, რომ რადგან 1995 წლის განკარგულება არ გაუქმებულა, იგი ძალაშია მისი ყველა შედეგით. მიუთითებს, რომ საქმეში მოიპოვება 1997 წლის 9 ოქტომბრის ¹ 4-08/129 გამგეობის განკარგულება 1995 წლის 23 ოქტომბრის ¹ 4-08/669 განკარგულების გაუქმების თაობაზე. კასატორის თქმით, სასამართლოს დარღვეული აქვს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 59-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნა საქმის ორ თვეში განხილვის შესახებ. საქმე მხოლოდ 6 თვის შემდეგ იქნა განხილული. მ. ო-შვილის მოსაზრებით, არაკანონიერად იქნა იგი ცნობილი საქმეში მოსარჩელე მხარედ, მთაწმინდის რაიონის გამგეობა კი _ მესამე პირად და მიიჩნევს, რომ ამით საქმის ძირითადი არსი არ იცვლება _ არსებული გადაკეთებები ვერ იქცევიან კანონიერად.

ამის გარდა, კასატორი მისი უფლების წლების მანძილზე შელახვის გამო ითხოვს მორალური და მატერიალური ზიანის ანაზღაურებას 1000 დოლარის ოდენობით.

სამოტივაციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლომ შეისწავლა საქმეში არსებული მტკიცებულებები, მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებები, საკასაციო საჩივრის ფარგლებში შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება, საკასაციო საჩივრის დასაბუთებულობა და მივიდა იმ დასკვნამდე, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს, შემდეგ გარემოებათა გამო:

საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს სააპელაციო პალატის მოსაზრებას იმის თაობაზე, რომ, რადგან მთაწმინდის რაიონის გამგეობის 1995 წლის 23 ოქტომბრის განკარგულებით დ. პ-შვილს დაუკანონდა წყლის ნიჟარა და ტუალეტი, აღნიშნული განკარგულება არ გაუქმებულა, იგი ძალაშია მისი ყველა შედეგით და შესაბამისად სარჩელი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სწორედ გამგეობის აღნიშნული განკარგულება წარმოადგენს დავის საგანს, იგი იყო სადავო და თუ სააპელაციო სასამართლომ ჩათვალა, რომ აღნიშნული განკარგულებით ზ. პ-შვილს დაუკანონდა სადავო სველი წერტილები, მაშინ სასამართლოს უნდა ემსჯელა, რამდენად კანონიერად იყო ტუალეტი (სამზარეულოს თავზე) და წყლის ნიჟარა (საძინებლის თავზე) მოწყობილი, რამდენად კანონიერი იყო თვით მთაწმინდის რაიონის გამგეობის განკარგულება. საკასაციო სასამართლო ითვალისწინებს იმ გარემოებას, რომ სადავო განკარგულების გამომცემი ორგანო თბილისის მთაწმინდის რაიონის გამგეობა არ მიიჩნევს, რომ ზ. პ-შვილს აღნიშნული განკარგულებით დაუკანონდა სველი წერტილები დღეისათვის არსებულ მდგომარეობაში, რაც დასტურდება სასამართლოში სარჩელის მიტანით. საკასაციო სასამართლოს აზრით, დარღვეულია მ. ო-შვილის უფლებები, რასაც ადასტურებს 1998 წლის 15 ოქტომბრის საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სასამართლო ექსპერტიზის კვლევითი ცენტრის ექსპერტიზის დასკვნაც, რომელშიც მითითებულია, რომ საძინებელი ოთახის თავზე წყლის ნიჟარისა და სამზარეულოს თავზე ტუალეტის მოწყობა ეწინააღდეგება სამშენებლო ნორმებს. სველი წერტილების უკანონოდ მოწყობის ფაქტს თვით მოპასუხის წარმომადგენელი დ. პ-შვილიც არ უარყოფს და თანახმაა მოშალოს ისინი, თუმცა მიიჩნევს, რომ რადგან გამგეობის განკარგულებით მოხდა მათი დაკანონება, გამგეობამვე უნდა აანაზღაუროს სარემონტო სამუშაობის ხარჯებიც. დ. პ-შვილის აღნიშნულ მოსაზრებას საკასაციო სასამართლო ვერ დაეთანხმება, რადგან მოპასუხემ ჯერ აწარმოა სარემონტო სამუშაოები და შემდგომ დაიკანონა ისინი, ე.ი. გამგეობის განკარგულება გამოიცა რემონტის დამთავრების შემდგომ და არა მანამდე ნებართვის გაცემის სახით, რაც გამორიცხავს მთაწმინდის რაიონის გამგეობის მატერიალური პასუხისმგებლობა, აუნაზღაუროს მოპასუხეს სარემონტო სამუშაოების საწარმოებელი ხარჯები.

საკასაციო სასამართლო ვერ იმსჯელებს მოსარჩელე მ. ო-შვილისათვის მორალური ზიანის ანაზღაურების სახით 1000 დოლარის დაკისრებაზე, რადგან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 406-ე მუხლის თანახმად, საკასაციო სასამართლოში დავის საგნის გადიდების მოთხოვნა დაუშვებელია, სააპელაციო სასამართლოში კი მოსარჩელის მორალური ზიანის ანაზღაურების საკითხი არ დაუყენებია.

ყოველივე ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორის მოთხოვნა უნდა დაკმაყოფილდეს და პ-შვილს დაევალოს კანონის დარღვევით მოწყობილი ტუალეტისა და წყლის ნიჟარის მოშლა, ხოლო ქ. თბილისის მთაწმინდის რაიონის გამგეობის 1995 წლის 23 ოქტომბრის ¹ 4-08/669 განკარგულება ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი.

სარეზოლუციო ნაწილი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 411-ე მუხლებით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:

1. კასატორის _ მ. ო-შვილის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს;

2. გაუქმებულ იქნეს თბილისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა პალატის 2000 წლის 4 დეკემბრის გადაწყვეტილება და საქმეზე მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება;

3. მ. ო-შვილის სარჩელი დაკმაყოფილდეს. დაევალოს ზ. პ-შვილს მოშალოს მ. ო-შვილის საცხოვრებელი ოთახის თავზე არსებული წყლის ნიჟარა, ხოლო საპირფარეშო, რომელიც მოწყობილია მ. ო-შვილის სამზარეულოს თავზე, გადაიტანოს სააბაზანოში პირვანდელ ადგილას;

4. ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მთაწმინდის რაიონის გამგეობის 1995 წლის 23 ოქტომბრის ¹ 4-08/669 განკარგულება;

5. ზ. პ-შვილს გადახდეს სახელმწიფო ბაჟი 30 ლარის ოდენობით.

6. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.