¹ 3გ/ად-97 28 სექტემბერი, 2001 წ., ქ. თბილისი

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციული და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა: ბ. მეტრეველი (თავმჯდომარე),

მ. ვაჩაძე,

ნ. კლარჯეიშვილი

დავის საგანი: დამხმარე ნაგებობის (საღორის) მიწის ნაკვეთიდან გადატანა და მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობაში შესწორების შეტანა.

აღწერილობითი ნაწილი:

2000 წლის 18 ოქტომბერს გ. წ-შვილმა სარჩელით მიმართა ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოს და მოპასუხე ვ. გ-შვილისგან დამხმარე სათავსო ნაგებობების: სამზარეულოს, აბანოს, ტუალეტისა და საღორის მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთიდან გადატანა, ხოლო მოპასუხე, ზესტაფონის რაიონის მიწის მართვის სამმართველოსაგან მოსარჩელის მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობაში შესწორების შეტანა მოითხოვა. მოსარჩელემ მთავარ სხდომაზე შეამცირა სასარჩელო მოთხოვნა დამხმარე სათავსო-ნაგებობების: სამზარეულოს, აბანოსა და ტუალეტის აღების ნაწილში.

სარჩელის საფუძვლად მოსარჩელემ შემდეგ გარემოებებზე მიუთითა:

კოლმეურნეობის არსებობის დროს მასა და მოპასუხეს შორის მდებარე გზა ეკუთვნოდა კოლმეურნეობას, მაგრამ მას შემდეგ, რაც კოლმეურნეობაში მისასვლელად ახალი გზა მისი ეზოს ხარჯზე გაიჭრა, ძველი გზა მას მიუზომეს ჩამოჭრილი გზის სანაცვლოდ, რაც შეტანილი იქნა მიწის მიღება-ჩაბარების აქტში.

მოსარჩელის განმარტებით, იგი მიეკუთვნება სოფლად მცხოვრებ პირველი კატეგორიის კომლს და უნდა ფლობდეს 6500 კვ.მ. მიწის ნაკვეთს. სინამდვილეში ფლობს 5345 კვ.მ. მიწის ფართს. მისი აზრით, მოპასუხის საღორე იმ 645 კვ.მ. მიწის ფართში დგას, რომელიც ზესტაფონის რაიონის მიწის მართვის სამმართველომ მას მიუზომა და მიწის მიღება-ჩაბარების აქტშიც შეიტანა.

მოპასუხე ვ. გ-შვილმა სარჩელი არ ცნო და მიუთითა, რომ ყველა დამხმარე სათავსო, მათ შორის საღორეც აგებულია 15 წლის წინ, მდებარეობს ვ. გ-შვილის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, რომელზეც გაცემულია მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა.

ზესტაფონის მიწის მართვის სამმართველომ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ მიწის ნაკვეთი, რომელზედაც მოპასუხე ვ. გ-შვილის საღორეა აგებული, სოფ. ... მიწის რეფორმის კომისიას მოსარჩელისათვის არ მიუზომია, ვინაიდან საღორის ქვეშ დაკავებულ ტერიტორიას მოპასუხე ფაქტიურად ფლობდა რეფორმამდე, ე.ი. 1992 წლამდე. საღორეც აშენებულია 1992 წლამდე. მოსარჩელის სახელზე გაცემულ მიწის მიღება-ჩაბარების სახელმწიფო ¹ 308 აქტში ¹ 3 ნაკვეთის ზომებია 15X45, რომლის გადამრავლებით ფართობი უნდა იყოს 675 კვ.მ., აქტში კი ნაჩვენებია მხოლოდ 645 კვ.მ., რადგან სწორედ ამ 30 კვ.მ-ზეა განთავსებული საღორე, რომელიც მოსარჩელეს არ გადასცემია. ამასთან, მოპასუხე ვ. გ-შვილის სახელზე გაცემულ მიწის ნაკვეთის სარეგისტრაციო მოწმობაში გარკვევით არის აღნიშნული, რომ საღორის ქვეშ დაკავებული ტერიტორია მის საკუთრებას წარმოადგენს. ზესტაფონის რაიონის მიწის მართვის სამმართველომ, ასევე, მიუთითა, რომ გ. წ-შვილსა და ვ. გ-შვილს, ორივეს ცალ-ცალკე, კანონით დადგენილი წესით გადაეცათ მიწის ნაკვეთები და მიწის ოდენობა შეევსოთ ზღვრულ ნორმამდე, უფრო მეტიც, გ. წ-შვილს საკუთრებაში გადაეცა ზღვრულ ნორმაზე – 0,65 ჰა-ზე მეტი მიწის ნაკვეთი – 6787 კვ.მ, რომლიდანაც 1300 კვ.მ. გაასხვისა ბიძაზე, ხოლო 600 კვ.მ. ვინმე ქ-ძეზე, რის შედეგადაც მოსარჩელეს შეუმცირდა მიწის ნაკვეთის ოდენობა.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2000 წლის 27 ნოემბრის გადაწყვეტილებით გ. წ-შვილის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ.

ქუთაისის საოლქო სასამართლოს 2001 წლის 20 მარტის განჩინებით საქმეში მოპასუხედ ჩაბმულ იქნა ზესტაფონის რაიონის სოფ. ... გამგეობა, რომელმაც სარჩელი ცნო და მიუთითა, რომ აღნიშნული ფართობი თავის დროზე არასწორად მიეკუთვნა ვ. გ-შვილს, რომ სადავო ტერიტორია წესით არც ერთს არ ეკუთვნის, ეს ტერიტორია სახელმწიფოსია და იგი გ. წ-შვილს უნდა მიეზომოს.

ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა პალატის 2001 წლის 10 აპრილის განჩინებით გ. წ-შვილის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო და უცვლელად დარჩა რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ გ. წ-შვილის მიმართ დაცული იყო საქართველოს მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის ¹48 და 6 თებერვლის ¹128 დადგენილებების მოთხოვნები, რომ გ. წ-შვილს, როგორც პირველი კატეგორიის კომლს, სარეფორმო კომისიის მიერ მიწის ფართის კანონით გათვალისწინებული ზღვრული ოდენობა მიეზომა. სასამართლომ, ასევე, დადგენილად ცნო, რომ სადავო მიწის ნაკვეთი, რომელზეც ვ. გ-შვილის საღორე იყო აგებული, სახელმწიფო საკუთრებას წარმოადგენდა და მასზე ადრე სოფლის გზა გადიოდა. ვინაიდან მიწის პრივატიზაციის დაწყებამდე საღორე სადავოდ ქცეულ მიწის ნაკვეთზე იყო ჩადგმული, იგი არსებული კანონმდებლობის შესაბამისად ვ. გ-შვილს უნდა გადასცემოდა და გადაეცა კიდეც, რადგან შემდგომი გამწვავების თავიდან აცილების მიზნით სარეფორმო კომისიამ მიზანშეწონილად არ ჩათვალა აღნიშნული მიწის ფართობის მოსარჩელე გ. წ-შვილზე გადაცემა. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ვ. გ-შვილის მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა, რომელიც გაცემულია 2000 წლის 5 ოქტომბერს და რომელშიც სადავო მიწის ფართიც შედის, კანონით დადგენილი წესით არავის გაუსაჩივრებია, ამდენად, იგი კანონიერ ძალაშია და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისადაა გასხვისებული მესაკუთრის მიერ ვ. გ-შვილზე.

გ. წ-შვილი არ დაეთანხმა ქუთაისის საოლქო სასამართლოს გადაწყვეტილებას და საკასაციო წესით გაასაჩივრა იგი.

კასატორი თვლის, რომ საკასაციო სასამართლომ არასწორად შეაფასა წარმოდგენილი მტკიცებულებები და არასწორად მიიჩნია, რომ სადავო ნაკვეთი გ. წ-შვილის მიწის მიღება-ჩაბარების აქტში არ შედიოდა, კასატორის მოსაზრებით, ვ. გ-შვილის საღორე მის კუთვნილ მიწაზეა აგებული და, ამიტომ, აღებულ უნდა იქნეს.

სამოტივაციო ნაწილი:

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციული და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა გაეცნო საქმის მასალებს, შეამოწმა გასაჩივრებული განჩინების კანონიერება და დასაბუთებულობა, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და თვლის, რომ გ. წ-შვლის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს და უცვლელად უნდა დარჩეს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა პალატის 2001 წლის 10 აპრილის განჩინება შემდეგ გარემოებათა გამო:

სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა და სწორად განმარტა იგი. ამასთან, კასატორი არ მიუთითებს, თუ რომელი საპროცესო სამართლის ნორმა დაარღვია სასამართლომ საქმის განხილვისას.

საკასაციო სასამართლო, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი მუხლისა და საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, რადგან კასატორის მიერ წამოყენებული არ არის დამატებითი და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას და თვლის, რომ მოპასუხე ვ. გ-შვილი წარმოადგენს სადავო მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეს, ვინაიდან აღნიშნული ნაკვეთი შესულია ვ. გ-შვილის მიწის მიღება-ჩაბარების აქტში და მასზე გაცემულია საკუთრების დამადასტურებელი სარეგისტრაციო მოწმობა. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ვ. გ-შვილს საღორე სადავო მიწის ნაკვეთში მიწის რეფორმამდე, 1992 წლამდე ჰქონდა ჩადგმული და 1997 წელს მხოლოდ განაახლა იგი. ამდენად, სასამართლომ სწორად გამოიყენა საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის ¹48 დადგენილება, რომლის თანახმადაც ვ. გ-შვილს გ. წ-შვილის მიმართ სადავო მიწის ნაკვეთზე უპირატესი უფლება წარმოეშვა, სწორედ ამიტომ არ იქნა შეტანილი სარეფორმო კომისიის მიერ აღნიშნული მიწის ნაკვეთი გ. წ-შვილის მიწის მიღება-ჩაბარების ე.წ. «შუალედურ» აქტში.

სააპელაციო სასამართლომ, ასევე, დადგენილად მიიჩნია, რომ სადავო მიწის ნაკვეთი, საღორის ჩადგმამდე, სახელმწიფო საკუთრებას წარმოადგენდა და იგი არასოდეს ეკუთვნოდა გ. წ-შვილს. ვ. გ-შვილი და გ. წ-შვილი, ორივენი, მიწათმოსარგებლეთა პირველ კატეგორიას განეკუთვნებოდნენ და მათ კანონით დადგენილი წესით, ჯერ კივდევ რეფორმის პირველ წლებში, შეუვსო სარეფორმო კომისიამ მიწის ნაკვეთები ზღვრულ ნორმამდე. ამ ხნის განმავლობაში ვ. გ-შვილის საღორე სადავო მიწის ნაკვეთზე მდებარეობდა და გ. წ-შვილს იგი სადავოდ არ გაუხდია. ამდენად, საკასაციო სასამართლო, იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ სადავო მიწის ნაკვეთი ვ. გ-შვილის საკუთრებას წარმოადგენს და გ. წ-შვილის მოთხოვნა სადავო მიწის ნაკვეთზე განთავსებული საღორის გადატანისა და მიწის მიღება-ჩაბარების აქტის შესწორების შესახებ უსაფუძვლოა.

სარეზოლუციო ნაწილი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. გ. წ-შვილის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა პალატის 2001 წლის 10 აპრილის განჩინება.

3. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.