გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

¹ 3გ/ად-212-კ 12 აპრილი, 2001 წ., ქ. თბილისი

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციული და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა: ბ. მეტრეველი (თავმჯდომარე),

ნ. სხირტლაძე,

ნ. კლარჯეიშვილი

დავის საგანი –

1. 1999 წლის 13 ოქტომბერს სს «ვ-სას» ქონების აუქციონზე გაყიდვის შედეგების გაუქმება.

2. 1997 წლის 17 მარტს სს «ვ-სასა» და სს «ი-ს» შორის დადებული გირავნობის ხელშეკრულების ბათილობა;

3. საქართველოს საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროსათვის 246846 ლარის ზარალის ანაზღაურების დაკისრება რ. გ-შვილის სასარგებლოდ;

4. საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 1995 წლის 17 აპრილის ¹ 17.22.163 დადგენილების პირველი პუნქტის ბათილად ცნობა.

აღწერილობითი ნაწილი:

სს თერჯოლის სამრეწველო კომერციული ფირმა «ვ-სა» თერჯოლის რაიონის გამგეობის ¹ 165 გადაწყვეტილებით რეგისტრაციაში გატარდა 1994 წლის 31 აგვისტოს, რომლის ერთადერთი დამფუძნებელი პარტნიორი იყო სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტრო 1996 წლის 21 აგვისტოს სს «ვ-სამ» განმეორებითი რეგისტრაცია გაიარა თერჯოლის რაიონის სასამართლოში, რეგისტრაციის ¹ 53-5-12. საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის 1995 წლის 17 აპრილის სადავო ¹ 1722163 დადგენილებით სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალის 50.88%, 430 000 აქციის პირდაპირი შესყიდვის უფლება მიეცა სს «ვ-სას» შრომით კოლექტივს. 1998 წლის 23 მარტს სახელმწიფოს კუთვნილი წილი, სს «ვ-სას» 336855 ცალი აქცია - საწესდებო კაპიტალის 39,68%, საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს ¹ 1-3497 ბრძანებით საკუთრებაში გადაეცა შპს «დავით სარაჯიშვილი და კომპანიას».

1997 წლის 17 მარტს, სს «ვ-სას» და სს «ი-ს» შორის 100000 აშშ დოლარზე დაიდო საკრედიტო ხელშეკრულება, რომლის უზრუნველსაყოფადაც «ვ-სას» გენდირექტორმა გ. რ-ძემ დააგირავა მისი კუთვნილი აქციები 1997 წლის 31 ოქტომბერს სს «ვ-სამ» საგარანტიო წერილი გასცა შპს «...»-ზე სს «ი-იდან» აღებული კრედიტის 146000 აშშ დოლარისა და სარგებლის - 52560 აშშ დოლარის დაფარვის უზრუნველსაყოფად. ყველა ზემოაღნიშნული ხელშეკრულების უზრუნველსაყოფად 1998 წლის 29 აპრილს, სს «ი-ის» სასარგებლოდ, გ. შ-ძემ დააგირავა კუთვნილი სს «ვ-სას» აქციები. ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 1999 წლის 13 აგვისტოს დაუსწრებელი გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა სს «ი-ის» სარჩელი და სს «ვ-სას» მის სასარგებლოდ დაეკისრა 373632,66 აშშ დოლარისა და 138168,36 ლარის გადახდა, გადაწყვეტილების მიღებამდე, 1999 წლის 5 აგვისტოს განჩინებით დაყადაღდა სს «ვ-სას» ქონება: ღვინო-მასალა 71300 ლარის ღირებულების, აკროტაფორული ნაზავი - 130423 ლარი, ცქრიალა ღვინო «იბერია» ოთხი ბოთლი და 26500 ბოთლი დაუმთავრებელი პროდუქცია. სს «ი-ის» შუამდგომლობა სს «ვ-სას» ქონების იძულებითი აუქციონის წესით გაყიდვის შესახებ დაკმაყოფილდა ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 1999 წლის 4 ოქტომბრის განჩინებით. 1999 წლის 13 ოქტომბერს შედგა იძულებითი აუქციონი და სს «ვ-სას» ქონების ნაწილი 634410 ლარად შეიძინა რ. გ-შვილმა.

1999 წლის 28 სექტემბერს სს «ვ-სას» მიმართ სარჩელი აღძრა საქართველოს საგადასახადო სახელმწიფო დეპარტამენტის მსხვილ გადამხდელთა ინსპექციამ და მოითხოვა 1997 წლის 9 ოქტომბრიდან წარმოშობილი საბიუჯეტო დავალიანების 2179895 ლარის დაკისრება, ხოლო 1999 წლის 17 ნოემბერს შუამდგომლობით მიმართა სასამართლოს სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით სს «ვ-სას» ქონების დაყადაღების შესახებ, რაც დაუყოვნებლივ დაკმაყოფილდა. ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა სასამართლო კოლეგიის 1999 წლის 22 ნოემბრის დაუსწრებელი გადაწყვეტილებით მსხვილ გადამხდელთა ინსპექციის სარჩელი დაკმაყოფილდა და სს «ვ-სას» დაეკისრა 2179400 ლარის საბიუჯეტო დავალიანების გადახდა.

2000 წლის 29 თებერვალს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს კოლეგიას თბილისიდან განსჯადობით გადაეგზავნა საქართველოს სახელმწიფო საგადასახადო დეპარტამენტის სარჩელი 1999 წლის 13 ოქტომბრის იძულებითი აუქციონის შედეგებისა და 1997 წლის 17 მარტის გირავნობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის თაობაზე. საქართველოს სახელმწიფო საგადასახადო დეპარტამენტი სასამართლოს მიერ ცნობილ იქნა არასათანადო მოსარჩელედ და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარი ეთქვა, ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამპოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2000 წლის 22 მაისის გადაწყვეტილებით, ხოლო დამოუკიდებელი სასარჩელო მოთხოვნის მქონე მესამე პირის – საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს სარჩელი დაკმაყოფილა ნაწილობრივ: გაუქმდა 1999 წლის 13 ოქტომბრის აუქციონის შედეგები, 1997 წლის 17 მარტის გირავნობის ხელშეკრულების ბათილობაზე და დაყადაღებული ღვინო-მასალების გათავისუფლებაზე კი უარი ეთქვა. სასამართლო კოლეგიის აღნიშნული გადაწყვეტილება გაუქმდა უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2000 წლის 1 სექტემბრის განჩინებით და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდა ქუთაისის საოლქო სასამართლოს. საოლქო სასამართლოში საქმის განხილვისას საგადასახადო დეპარტამენტი შეიცვალა სათანადო მოსარჩელით - სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროთი, დეპარტამენტი კი პროცესში დარჩა მესამე პირად. ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა კოლეგიის 2000 წლის 21 ნოემბრის გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს სარჩელი სს «ი-სა» და სს «ვ-სას» გენდირექტორს შორის 1997 წლის 17 მარტს დადებული გირავნობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობაზე არ დაკმაყოფილდა, ვინაიდან სასამართლომ მიიჩნია, რომ 1998 წლის 23 მარტიდან სახელმწიფო აღარ იყო სს «ვ-სას» პარტნიორი და აქციების მესაკუთრე, გირავნობით მისი უფლებები არ შელახულა და ამ მომენტიდან მას აღარ ჰქონდა გირავნობის ხელშეკრულების გაუქმების მოთხოვნის უფლება. იძულებით აუქციონის შედეგების გაუქმებაზეც მოსარჩელეს უარი ეთქვა, ვინაიდან სასამართლომ ჩათვალა, რომ სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 1995 წლის 17 აპრილის დადგენილების I პუნქტის მოთხოვნა ფაქტობრივად არ შესრულებულა, საწესდებო კაპიტალის შენატანის უკან დაბრუნება, სახელმწიფოს მხრიდან რეალურად არ განხორციელებულა, სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალი უცვლელია, მის შესაბამისად გამოუშვეს აქცები, რომლის ღირებულებაშიც შევიდა ცქრიალა ღვინო «ი-ს» ღირებულება 66250 ლარი და აკროტაფორული ნაზავის ღირებულება 124750 ლარი.

გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით მესამე პირის - საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტის მოთხოვნებიც არ დაკმაყოფილდა. კერძოდ, ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 1999 წლის 13 აგვისტოს დაუსწრებელი გადაწყვეტილების გაუქმებაზე მესამე პირს უარი ეთქვა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 265-266-ე მუხლების საფუძველზე, რადგან დაუსწრებელი გადაწყვეტილება უკვე კანონიერ ძალაშია შესული. ვინაიდან 1997 წლის 9 ოქტომბრიდან 1999 წლის 5 აგვისტომდე მესამე პირს სს «ვ-სას» მიმართ არ გამოუყენებია საგადასახადო კოდექსის 244-ე, 245-ე მუხლებით მინიჭებული გირავნობისა და ყადაღის უფლება, ქონების დაყადაღება საგადასახადომ 1999 წლის 17 ნოემბერს მოთხოვა, რაც 17 ნოემბერს დაუყოვნებლივ დაკმაყოფილდა. «ვ-სას» ქონებაზე სადავო აუქციონი კი 1999 წლის 13 ოქტომბერს ჩატარდა, აუქციონის შედეგების გაუქმებაზე ამ მოტივით საგადასახადო დეპარტამენტის მოთხოვნა სასამართლომ უსაფუძვლოდ და დაუსაბუთებლად მიიჩნია.

სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროსა და საგადასახადო დეპარტამენტის მოთხოვნა 1999 წლის 13 ოქტომბრის იძულებითი აუქციონის შედეგების ბათილად ცნობაზე «სააღსრულებო წარმოების» შესახებ კანონის 71-ე მუხლის მე-2 ნაწილის დარღვევის გამო, სასამართლომ არ დააკმაყოფილა, ვინაიდან მიიჩნია, რომ სს «ვ-სას» ქონების იძულებითი აუქციონის შესახებ ამომწურავი განცხადება კანონის 71-ე მუხლის I-II ნაწილების მოთხოვნათა დაცვით გამოკრული იყო სასამართლოს დაფაზე, ხოლო გაზეთ «საქმიან ბირჟაში». იგივე მონაცემების არასრულად გამოქვეყნება აუქციონის ბათილობის საფუძველი ვერ იქნება, რადგან კანონით გათვალისწინებული ორი ალტენატიული მოთხოვნიდან, სააღსრულებო ბიუროს ერთი მოთხოვნა სრულად ჰქონდა დაცული (შესრულებული).

1999 წლის 13 ოქტომბრის აუქციონის შედეგების ბათილად ცნობაზე მოთხოვნები არ დაკმაყოფილდა, რადგან სასამართლომ ჩათვალა, რომ სააღსრულებო ბიუროს და რ. გ-შვილს «სააღსრულებო წარმოების შესახებ» კანონის 74-ე მუხლის მე-3 და 75-ე მუხლის მე-2 ნაწილის პირობები არ დაურღვევია, რ. გ-შვილმა კანონის შესაბამისად წარადგინა სს «ი-ის» გარანტია 8300 ლარზე, აუქციონის ჩატარების მეორე დღესვე მან სააღსრულებო ბიუროს ანგარიშზე შეიტანა 3300 ლარი, ხოლო დანარჩენი 634410 ლარი, იუსტიციის სამინისტროს სააღსრულებო სამსახურის უფროსისა და აღმასრულებელ ლ. კ-ძის ნებართვით, 1999 წლის 20 ოქტომბერს უშუალოდ შეიტანა კრედიტორის სს «ი-ის» ანგარიშზე, 11888 ლარი კი 1999 წლის 19 ოქტომბერს გადარიცხა იუსტიციის სამინისტროს სააღსრულებო სამსახურის ანგარიშზე.

მესამე პირის - საგადასახადო დეპარტამენტის მოთხოვნა სახელმწიფო ბიუჯეტის კუთვნილი თანხის 2174000 ლარის სს «ვ-სას» ქონებაზე მიქცევის შესახებ, სასამართლოს მიერ არ დაკმაყოფილდა, რადგან ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 1999 წლის 22 ნოემბრის გადაწყვეტილებით სს «ვ-სას» ბიუჯეტის სასარგებლოდ დაეკისრა ზემოაღნიშნული თანხის გადახდა, რაზეც შესაბამისად გაიცა სააღსრულებო ფურცელი.

რ. გ-შვილის შეგებებული სარჩელი საგადასახადო დეპარტამენტისათვის 246846 ლარის (აუქციონზე გადახდილი ფასის 649598 ლარი X 7% - ბანკთაშორის საკრედიტო აუქციონის განაკვეთი, 7 თვეზე და 18 დღეზე გადაანგარიშებით) ზიანის ანაზღაურების დაკისრების შესახებ არ დაკმაყოფილდა, ვინაიდან, სასამართლოს აზრით, რ. გ-შვილმა ვერ წარმოადგინა ზიანის მიყენების უტყუარად დამადასტურებელი მტკიცებულებები და 2000 წლის 7 ნოემბრის განჩინების მიღების დროს, მას არ დაუყენებია მოსალოდნელი ზარალის ანაზღაურებაზე საკითხი.

სს «ი-ის» შეგებებული სარჩელი საქართველოს ქონების მართვის სამინისტროს 1995 წლის 17 აპრილის ¹ 1722,163 დადგენილების პირველი ნაწილის გაუქმების შესახებ უსაფუძვლობის მოტივით არ დაკმაყოფილდა, ვინაიდან სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სადავო აქტი არ ლახავდა სს «ი-ის» კანონიერ უფლებებსა და ინტერესებს.

I. ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა კოლეგიის 2000 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილებას საკასაციო წესით ასაჩივრებს საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტრო და მის გაუქმებას ითხოვს შემდეგი მოტივებით:

1. უსწოროა «მეწარმეთა შესახებ» საქართველოს კანონის 53-ე მუხლზე სასამართლოს ინტერპრეტაცია სს «ვ-სას» წესდებაში 1999 წლის 2 აგვისტოს შეტანილი ცვლილება მხარეთა უფლებამოვალეობებზე ზეგავლენას ვერ მოახდენდა და 1997 წლის 17 მარტის ხელშეკრულება ბათილია. ამასთან, ვინაიდან დაგირავებული იყო კერძო პირის აქციები, «ი-ის» მიმართ დავალიანების გადახდევინებაც დაგირავებულ ქონებიდან უნდა მომხდარიყო და არა სს «ვ-სას» ქონებიდან.

2. არასწორია სასამართლოს მოსაზრება, რომ 1998 წლის 23 მარტიდან სახელმწიფოს უფლება არა აქვს იდავოს გირავნობის ხელშეკრულებაზე, რადგან სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლით სახელმწიფოს ეს უფლება წარმოეშვა 2000 წლის 2 მაისის განჩინების მიღების შემდეგ. ამასთან, 1995 წლის 17 აპრილის კოლეგიის დადგენილების I ნაწილში ლაპარაკია არა სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალის ცვლილებაზე მათი სიდიდის შეუცვლელად, არამედ ღვინო-მასალების ღირებულების უცვლელობაზე. გარდა ამისა, სს «ვ-სას» დირექტორმა რ-ძემ შეასრულა თუ არა კოლეგიის დავალება, ვერ დადგინდა, რადგან პროცესზე ვერ მოხერხდა სს «ვ-სას» სარეგისტრაციო ჟურნალის წარმოდგენა.

3. სასამართლომ სრული იგნორირება მოახდინა საქართველოს პრეზიდენტის 1997 წლის 23 ივნისის ¹ 313 და 1 ოქტომბრის ¹ 557 ბრძანებულებებისა, რომლის მიხედვითაც, სწორედ სახელმწიფოა აუქციონზე გაყიდული ღვინო-მასალების მესაკუთრე.

4. სასამართლომ არასწორად შეაფასა «სააღსრულებო წარმოების შესახებ» კანონის 71-ე მუხლის მე-2 პუნქტის დარღვევა, რადგან აუქციონის შესახებ ინფორმაციის სასამართლოს დაფაზე გამოკვრა ინფორმაციის საჯარო გამოქვეყნებად ვერ ჩაითვლება, საზოგადოების ფართო მასებისათვის ხელმიუწვდომლობის გამო. ხოლო ამავე კანონის 75-ე მუხლის მე-2 პუნქტი იმპერატიულად მიუთითებს, რომ აუქციონის თანხა უნდა ჩაირიცხოს სააღსრულებო ბიუროს სადეპოზიტო ანგარიშზე და თანამდებობის პირის წერილით კანონის მითითების შეცვლა წარმოადგენს «ნორმატიული აქტების შესახებ» კანონის 36-ე მუხლის დარღვევას.

II. მოწინააღმდეგე მხარემ სს «ი-მა», შეგებებული საკასაციო საჩივარი შეიტანა სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს საკასაციო საჩივარზე და ითხოვს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის 1995 წლის 17 აპრილის ¹ 17.22.163 დადგენილების I პუნქტის ბათილობას, ვინაიდან სადავო ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი, ნორმატიული აქტების შესახებ კანონის მე-2 მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, კი არ შეესაბამება კანონს, არამედ პირდაპირ წინააღმდეგობაშია «მეწარმეთა შესახებ» კანონის 3.3. მუხლთან.

III. ქუთაისის საოლქო სასამართლოს 2000 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ასევე, საქართველოს საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტმა და მის გაუქმებას ითხოვს შემდეგი საფუძვლით:

1. გადაწყვეტილება გამოტანილია საპროცესო ნორმების დარღვევით. მომხსენებელი მოსამართლის, იმავდროულად სხდომის თავმჯდომარის რ. სულწაძის თავმჯდომარეობით 1999 წლის 4 ოქტომბერს მიღებულ იქნა განჩინება სს «ვ-სას» ქონების იძულებითი წესით გაყიდვის შესახებ და ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-7 მუხლით, უფლება აღარ ჰქონდა კვლავ მიეღო მონაწილეობა «ვ-სას» ქონებაზე აუქციონის კანონიერებასთან დაკავშირებულ დავაში. ამდენად, სასამართლომ უსაფუძვლოდ არ დააკმაყოფილა მათი შუამდგომლობა მოსამართლე რ. სულწაძის აცილების თაობაზე და მოწმეებად სს «ვ-სას» და შპს «...» ყოფილი ხელმძღვანელობის გამოძახების შესახებ. კოლეგიამ დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 279-ე მუხლის «დ» პუნქტი და სს «ვ-სასთან» დაკავშირებით 2000 წლის 4 აპრილს პროკურატურაში აღძრულ სისხლის სამართლის საქმის გამოძიების დამთავრებამდე არ შეაჩერა საქმის განხილვა.

2. სს «ვ-სას» საქმესთან დაკავშირებით სასამართლომ გამოიჩინა ტენდენციურობა, ვინაიდან საგადასახადო დეპარტამენტის მსხვილ გადამხდელთა ინსპექციის მიერ 1999 წლის 23 სექტემბერს შეტანილი სარჩელის განხილვა «ვ-სათვის» საბიუჯეტო-დავალიანების დაკისრებაზე შეგნებულად გააჭიანურა და 3 თვის შემდეგ განიხილა, ხოლო სს «ი-ის» სარჩელი ვალის დაფარვაზე _ 20 დღის ვადაში. ამასთან სასამართლო კოლეგიამ საფუძვლიანად არ შეისწავლა სს «ი-სა» და სს «ვ-სას» შორის კერძო - სამართლებრივი დავა, რაც მნიშვნელოვანია, ვინაიდან მოკვლეული მასალებით ირკვევა, რომ ადგილი ჰქონდა საბიუჯეტო დავალიანების გადახდისაგან თავის არიდების მიზნით საწარმოს - სს «ვ-სას» შეგნებულად გაკოტრებას, რაც სისხლის სამართლის კოდექსის 206-ე მუხლით კვალიფიცირდება.

3. სს «ვ-სას» ქონების საჯაროდ გაყიდვაზე 1999 წლის 13 ოქტომბრის აუქციონის შედეგები უნდა გაუქმდეს, რადგან 892015 ლარის ქონება 634410 ლარად რ. გ-შვილმა შეიძინა «სააღსრულებო წარმოების შესახებ» კანონის 75-76-ე მუხლების დარღვევით, კერძოდ გადახდილი თანხა სააღსრულებო ბიუროს სადეპოზიტო ანგარიშზე არ შეტანილა, ხოლო ქუთაისის საოლქო სასამართლოში წარდგენილ მტკიცებულებების ნამდვილობა ეჭვს ბადებს, ვინაიდან ისინი ბოლო დრომდე საქმეში წარმოდგენილი არ ყოფილა.

IV. საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტის საკასაციო საჩივარზე შეგებებული საკასაციო საჩივარი შეიტანა მოწინააღმდეგე მხარემ რ. გ-შვილმა და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 199-ე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, საგადასახადო დეპარტამენტიდან ითხოვს სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით, 2000 წლის 7 მარტის განჩინებით, სადავო აუქციონზე ნაყიდი ქონების დაყადაღებით 7 თვის მანძილზე მიყენებული მატერიალური ზიანის _ 246846 ლარის ანაზღაურებას. მტკიცებულებათა წარმოუდგენლობის გამო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, მისი აზრით უკანონოა, ვინაიდან საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 411-ე და 869-ე მუხლის I პუნქტით გათვალისწინებულია ზიანის ანაზღაურება იმ მიუღებელი შემოსავლებისთვისაც, რომელსაც მიიღებდა იგი, ქონება რომ არ დაეყადაღებინათ.

სს «ვ-სას» წარმომადგენელი და ზესტაფონის სააღსრულებო ბიუროს წარმომადგენელი მესამედ არასაპატიო მიზეზით არ გამოცხადდა სასამართლო პროცესზე, რის გამოც, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 26¹ მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, საკასაციო პალატამ მათ გარეშე განიხილა საქმე არსებული მასალების საფუძველზე.

სამოტივაციო ნაწილი:

საკასაციო პალატა საქმის მასალების გაცნობის, მხარეთა ახსნა-განმარტებების მოსმენის, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერებისა და საკასაციო საჩივრების საფუძვლიანობის შემოწმების შედეგად თვლის, რომ საკასაციო საჩივრები არ უნდა დაკმაყოფილდეს და უცვლელად უნდა დარჩეს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა კოლეგიის 2000 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილება შემდეგ გარემოებათა გამო:

I. «მეწარმეთა შესახებ» საქართველოს კანონის 53-ე მუხლის ინტერპრეტაციის უსწორობაზე, სს «ვ-სას» წესდებაში 1999 წლის 2 აგვისტოს შეტანილ ცვლილებასა და 1997 წლის 17 მარტის საკრედიტო ხელშეკრულების ბათილობაზე სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს საკასაციო საჩივარს საკასაციო პალატა უსაფუძვლობის მოტივით ვერ გაიზიარებს, ვინაიდან სასამართლომ სწორად განმარტა კანონის ნორმა აქციონერთა უფლება-მოვალეობების შესახებ, ხოლო დანარჩენ საკითხებთან დაკავშირებით ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატამ 1999 წლის 13 აგვისტოს მიიღო დაუსწრებელი გადაწყვეტილება, რომელიც საქართველოს სამოქალაქო, საპროცესო კოდექსის 236-237-ე მუხლების შესაბამისად არ გასაჩივრებულა, ამდენად კანონიერ ძალაშია შესული და პრეიუდიციული მნიშვნელობა აქვს. 266-ე მუხლის თანახმად, ამ გადაწყვეტილებით დადგენილი ფაქტები და სამართლებრივი ურთიერთობანი არ შეიძლება სადავო გახდეს სხვა პროცესებში, გარდა 265-ე, 421-ე მუხლებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა (გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა ან ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლება), რასაც კონკრეტულ შემთხვევაში ადგილი არა აქვს. სს «ი-ის» მიმართ სს «ვ-სას» დავალიანების დასაფარავად პირადი მოვალის - სს «ვ-სას» ქონებიდან გადახდევინების ნაცვლად ფიზიკური პირების ბ. რ-ძისა და გ. შ-ძის დაგირავებული აქციების რეალიზაციის შესახებ კასატორის პრეტენზიას სასამართლო ასევე ვერ გაიზიარებს, ვინაიდან პალატა ეთანხმება საოლქო სასამართლოს, რომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 259-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, კანონიერია მესამე პირების – დამგირავებლების ქონების გამოყენებაზე უფრო ადრე კრედიტორის – სს «ი-ის» მოთხოვნის დაკმაყოფილება უშუალო მოვალის – სს «ვ-სას» ქონებიდან.

სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს პოზიციას, რომ გირავნობის ხელშეკრულებაზე დავის უფლება მას – სახელმწიფოს, სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლის თანახმად, წარმოეშვა 2000 წლის 2 მაისის განჩინების მიღების შემდეგ, საკასაციო პალატა ვერ დაეთანხმება, ვინაიდან იზიარებს საოლქო სასამართლოს მოტივს, რომ სადავო გირავნობა დადებულია კერძო სამართლის ორ სუბიექტს შორის და კონტრაჰენტებს იგი სადავოდ არასოდროს გაუხდიათ, ხოლო 1998 წლის 23 მარტიდან (შპს «დავით სარაჯიშვილი და კომპანიისათვის» აქციების საკუთრებაში გადაცემა) სახელმწიფო აღარ იყო სს «ვ-სას» აქციონერი, ამიტომ გირავნობა სახელმწიფოს, სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს სახით, უშუალო და პირდაპირ ზიანს ვერ მიაყენებდა, ვერც მის ინტერესებს შელახავდა და შესაბამისად, სამართლებრივად სამინისტროს ამ ნაწილში დავის უფლებაც არ გააჩნია.

საკასაციო პალატა, ასევე, ვერ გაიზიარებს კასატორის განმარტებას საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინიტროს 1995 წლის 17 აპრილის ¹ 17.22.163 დადგენილების I პუნქტთან დაკავშირებით, რომლის თანახმადაც: «ცნობად იქნა მიღებული, რომ პროდუქციის წარმოებისათვის საჭირო მასალების (ღვინო-მასალების, საკონიაკე სპირტი და ა.შ.) ღირებულება ექვემდებარება სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალიდან ამოღებას მისი სიდიდის შეცვლის გარეშე”, რისი 1 თვის ვადაში შესრულებაც დაევალა საწარმოს გენდირექტორის მოვალეობის შემსრულებელს ბ. რ-ძეს. საოლქო სასამართლომ საქმის მასალებზე დაყრდნობით დადგენილად ცნო, რომ 1994 წლის 24 აგვისტოს დამტკიცდა სს «ვ-სას» ქონების ღირებულების აქტი, რომელიც ასახავდა 1993 წლის 1 აპრილის მდგომარეობას, მასში შეტანილი 198458 აშშ დოლარის ღირებულების ღვინო-მასალების მარაგები და დანახარჯები შევიდა სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალში და შესაბამისად, საზოგადოების აქციათა ღირებულებაშიც, რომლებიც სახელმწიფომ გაასხვისა. სადავო ღვინო-მარაგების და აკროტაფორული ნაზავის სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალიდან ამოღებისა და კაპიტალის შემცირების ფაქტი, საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ დასტურდება და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის თანახმად, საოლქო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო პალატისათვის.

რაც შეეხება სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 1995 წლის 17 აპრილის დადგენილების I პუნქტის კანონთა შესაბამისობის საკითხს, საკასაციო პალატა თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლომ სწორად გამოიყენა «მეწარმეთა შესახებ» კანონის 3.3 მუხლი, რომ შენატანის უკან დაბრუნება სააქციო საზოგადოებაში დაიშვება მხოლოდ საწესდებო კაპიტალის შემცირებით, წესდებაში ცვლილებებითა და სამეწარმეო რეესტრში რეგისტრაციით, რაც არც ფაქტობრივად განხორციელებულა და არც იურიდიულად, ვინაიდან სს «ვ-სას» სამეწარმეო რეესტრში ცვლილებების რეგისტრაციის შესახებ წარმოდგენილი სასამართლოს დადგენილებით, სს «ვ-სას» საწესდებო კაპიტალია 1553501 ლარი, რომლის ცვლილებაც არ დარეგისტრირებულა. «მეწარმეთა შესახებ» კანონის 3.6 მუხლის თანახმად, თუ პარტნიორს შესატანი უკან დაუბრუნდა რეგისტრაციის გარეშე, კრედიტორებისათვის დაბრუნებად არ ჩაითვლება. საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 1995 წლის 17 აპრილის ¹ 17.22.163 დადგენილების I პუნქტში კი ნათლად არის მითითებული, რომ ღვინო-მასალების ღირებულების ამოღება საწესდებო კაპიტალიდან უნდა მომხდარიყო მისი სიდიდის შეცვლის გარეშე, რაც არ შეესაბამება «მეწარმეთა შესახებ» კანონის 3. 3 და 3.6 მუხლებს (კანონი ამოქმედდა 1995 წლის 1 მარტიდან), ამიტომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-6 მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საკასაციო პალატა დავის გადაწყვეტისას ვერ იხელმძღვანელებს სადავო დადგენილებით და ვერ გაიზიარებს კასატორის ამ პოზიციას.

საქართველოს პრეზიდენტის 1997 წლის 23 ივნისის ¹ 313 და 1 ოქტომბრის ¹ 557 ბრძანებულებების სასამართლოს მიერ იგნორირების შესახებ პრეტენზია, პალატის აზრით, ასევე უსაფუძვლოა, რადგან მითითებულ კანონქვემდებარე აქტებს უკუქცევითი ძალა არა აქვთ და საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 1995 წლის 17 აპრილის დადგენილების სამართლებრივ საფუძვლად ვერ ჩაითვლება.

«სააღსრულებო წარმოების შესახებ» კანონის 71-ე მუხლის მე-2 პუნქტის დარღვევის, სასამართლოს მიერ უსწოროდ შეფასების თაობაზე კასატორის პრეტენზიას, პალატა, ასევე, ვერ გაიზიარგებს. მითითებული ნორმა მოითხოვდა აუქციონის ჩატარების დროისა და ადგილის შესახებ ინფორმაციის საჯაროდ გამოქვეყნებას სასამართლოს დაფაზე გამოკრული განცხადების ან მასობრივი ინფორმაციის საშუალებით. სააპელაციო პალატამ დადგენილად ცნო, რომ სადავო აუქციონზე ინფორმაცია 71-ე მუხლის I-II ნაწილების მოთხოვნათა სრული დაცვით იყო გაკეთებული, სასამართლოს დაფაზე გამოკრულ განცხადებაში, გაზეთ «საქმიან ბირჟაში» კი მონაცემები არასრულყოფილად გამოქვეყნდა. 2000 წლის 5 დეკემბერს, მართალია, შეიცვალა მითითებული ნორმა და სავალდებულო გახდა ინფორმაციის სრულად გამოქვეყნება, როგორც სასამართლოს დაფაზე, ასევე მასობრივი ინფორმაციის საშუალებით, მაგრამ აუქციონის ჩატარების დროისათვის, 1999 წლის 13 ოქტომბრისათვის კანონი ითვალისწინებდა ინფორმაციის გამოქვეყნების ალტერნატიული საშუალებებს, ამიტომ, საკასაციო პალატა ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს და მიიჩნევს, რადგან აუქციონის შესახებ ინფორმაცია სრულად იყო გამოქვეყნებული სასამართლოს დაფაზე, საზოგადოებისათვის იგი მისაწვდომი იყო და შეეძლოთ მისი გაცნობა. კანონით გათვალისწინებული ალტერნატიული მოთხოვნიდან სააღსრულებო ბიუროს ერთი მოთხოვნა სრულად აქვს დაცული და ამიტომ კასაცია ამ მოტივით აუქციონის შედეგების ბათილობის შესახებ უსაფუძვლოა.

საკასაციო პალატა ასევე არ იზიარებს კასაციას «სააღრსრულებო წარმოების» შესახებ კანონის 75-ე მუხლის II პუნქტის დარღვევაზე, ვინაიდან წარმოდგენილი მტკიცებულებით უტყუარად დასტურდება, რომ რ. გ-შვილმა კანონის 74-ე მუხლის მე-3 პუნქტის შესაბამისად, აუქციონზე წარმოადგინა სს «ი-ის» გარანტია ¹ 1010, გაცემული 1999 წლის 13 სექტემბერს, 83000 ლარზე. სადავო აუქციონში გამარჯვების შემდეგ, 1 კვირის ვადაში (ნაცვლად კანონით გათვალისწინებული 2 კვირისა), 1999 წლის 19 ოქტომბერს საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სააღსრულებო სამსახურის უფროსის თანხმობით, ნაცვლად ზესტაფონის სააღსრულებო ბიუროსი, იუსტიციის სამინისტროს სააღსრულებო სამსახურის ანგარიშზე რ. გ-შვილმა გადარიცხა 11888 ლარი (1999 წლის 31 აგვისტოს ტიპიური ხელშეკრულებით გათვალისწინებული აღსრულების საზღაური), ხოლო აუქციონზე შეძენილი ქონების მთლიანი თანხა 634410 ლარი 20 ოქტომბერს შეიტანა უშუალოდ კრედიტორთან, სს «ი-ში». საკასაციო პალატა ეთანხმება საოლქო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ იძულებითი აუქციონის მიზანი კრედიტორის სწრაფი და სრული დაკმაყოფილებაა. სს «ი-ს» და სააღსრულებო სამსახურს რ. გ-შვილის მიმართ პრეტენზია არ გააჩნიათ, რადგან დაუბრკოლებლად და დროულად მიიღეს კუთვნილი თანხები, ამიტომ ზესტაფონის სააღსრულებო ბიუროს სადეპოზიტო ანგარიშზე თანხების განთავსების ნაცვლად, ფულის უშუალოდ იუსტიციის სამინისტროს სააღსრულებო სამსახურსა და სს «ი-ში» შეტანა «სააღსრულებო წარმოების» შესახებ კანონის 75-ე მუხლის უხეშ დარღვევას არ წარმოადგენს და ამ მოტივით აუქციონის შედეგების ბათილობა, საკასაციო პალატის აზრით, უსაფუძვლო და მიზანშეუწონელია.

II. საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის 1995 წლის 17 აპრილის ¹ 17.22.163 დადგენილების I პუნქტის ბათილობის თაობაზე, სს «ი-ის» შეგებებულ საკასაციო საჩივარს საკასაციო პალატა არ იზიარებს და ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს არგუმენტს, რომ სადავო აქტი სს «ი-ის» უფლებებსა და ინტერესებს პირდაპირ და უშუალო ზიანს არ აყენებს, არ ზღუდავს მას, ამიტომ აქტის გაუქმების მოთხოვნის პროცესუალური უფლება მას არ გააჩნია. ამასთან, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ თავდაპირველი მოსარჩელე – საქართველოს საგადასახადო სახელმწიფო დეპარტამენტი 2000 წლის 10 იანვრის სარჩელით აუქციონის შედეგებისა და გირავნობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის შესახებ, აუქციონის შედეგების გაუქმების მეორე მოტივად მიუთითებდა სწორად იმ გარემოებაზე, რომ რ. გ-შვილმა შეისყიდა 66 250 ლარის ღირებულების ცქრიალა ღვინო «იბერია» და 125 750 ლარის აკროტაფორული ნაზავი, რომელიც საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის სადავო ¹ 17.22.163 დადგენილებით, სახელმწიფო საკუთრებას წარმოადგენს. ამ სარჩელში სს «ი-ი» მითითებულია მესამე მოპასუხედ. ამდენად, სს «ი-ისათვის» იმთავითვე, 2000 წლის იანვარშივე იყო ცნობილი სამინისტროს კოლეგიის აქტის შესახებ, მაგრამ შეგებებული სარჩელი მის ბათილობაზე ბანკს 2000 წლის 26 ოქტომბრამდე არ შეუტანია. საკასაციო პალატას მიაჩნია, სამინისტროს აქტი სს «ი-ის» უფლებებსა და ინტერესებს პირდაპირ და უშუალო ზიანსაც რომ აყენებდეს, შეგებებული სარჩელი მის ბათილობაზე ბანკს შეტანილი აქვს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული ხანდაზმულობის ვადის დარღვევით, რაც სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის უდავო საფუძველია.

III. მესამე პირის – საქართველოს საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტის საკასაციო საჩივარს საკასაციო პალატა არ იზიარებს უსაფუძვლობის გამო, კერძოდ:

სააპელაციო სასამართლოს მოსამართლე რ. სულწაძის მიერ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-7 მუხლის დარღვევით პროცესში მონაწილეობის შესახებ მოტივს, საკასაციო პალატა არ ეთანხმება, ვინაიდან ზემოაღნიშნულ მუხლში 2000 წლის 25 ოქტომბერს ცვლილება იქნა შეტანილი და აიკრძალა მხოლოდ იმ მოსამართლის მონაწილეობა საქმის განხილვაში, რომელიც ამ საქმესთან დაკავშირებით ადრე მონაწილეობდა ადმინისტრაციულ წარმოებაში. მოსამართლე რ. სულწაძეს საქმეზე ადმინისტრაციულ წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია, იგი მონაწილეობდა სს «ვ-სას» ქონების იძულებითი წესით აუქციონის დანიშვნის შესახებ საჩივრის განხილვაში, რაც დამოუკიდებელ საქმეს წარმოადგენდა, ამიტომ არ არსებობდა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 31-ე მუხლით გათვალისწინებული მოსამართლის აცილების საფუძველი. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ მითითებულ საპროცესო დარღვევას ადგილი არ ჰქონია, საოლქო სასამართლოს კოლეგიამ საქმე განიხილა მოქმედი სამოქალაქო და ადმინისტრაციული საპროცესო ნორმების დაცვით, მართებულად არ დააკმაყოფილა კასატორთა შუამდგომლობა რ. სულწაძის აცილების შესახებ და კასაცია ამ ნაწილში უსაფუძვლოა.

მოწმეებად სს «ვ-სა» და შპს «...»-ს ხელმძღვანელობის გამოძახებაზე უარის თქმის ნაწილშიც არ იზიარებს საკასაციო პალატა კასატორის მოტივს, რადგან შპს «...»-ს, «ვ-სას» და სს «ი-ს» შორის სამართლებრივ ურთიერთობაზე (საკრედიტო და გირავნობის ხელშეკრულებაზე), როგორც აღვნიშნეთ, არსებობს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 1999 წლის 13 აგვისტოს კანონიერ ძალაში შესული დაუსწრებელი გადაწყვეტილება, რომელსაც პრეიუდიციული მნიშვნელობა აქვს და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 266-ე მუხლის მიხედვით, ამ გადაწყვეტილებით დადგენილი ფაქტები და სამართალურთიერთობანი (რომლის დასადგენადაც სურდა კასატორს მოწმეების მოწვევა), არ შეიძლება კვლავ სადავო გამხდარიყო.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 279-ე მუხლის «დ» პუნქტის დარღვევაზე მითითებას საკასაციო პალატა, ასევე, ვერ გაიზიარებს, ვინაიდან საოლქო სასამართლოში წარმოდგენილი იყო საქართველოს გენერალური პროკურატურის საგამოძიებო ნაწილის განსაკუთრებით მნიშვნელოვან საქმეთა გამომძიებლის გ. კ-ძის 30.10.2000 წ. ¹ 18-7-2000 წერილი, რომელშიც აღნიშნულია, რომ ¹ 7400838 სისხლის სამართლის საქმეზე აღმასრულებელი ლ. კ-ძე და რ. გ-შვილი ამ ეტაპზე არ არიან მიცემულნი სისხლის სამართლის პასუხისგებაში, ამიტომ საოლქო სასამართლოს არ ჰქონდა საქმის წარმოების შეჩერების სამართლებრივი საფუძველი, კოლეგიას 279-ე მუხლის «დ» პუნქტი არ დაურღვევია და კასაცია ამ ნაწილშიც უსაფუძვლოა. სრულიად უმართელუბლო და დაუსაბუთებელია კასატორის შემდეგი არგუმენტებიც სასამართლოს ტენდენციურობის შესახებ, რასაც ვერაფრით ასაბუთებს.

საგადასახადო დეპარტამენტის არგუმენტს «სააღსრულებო წარმოების შესახებ» კანონის 75-ე მუხლის დარღვევასთან დაკავშირებით, საკასაციო პალატა არ იზიარებს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროსათვის მითითებული მოტივით და ვერც 76-ე მუხლის მოთხოვნების დარღვევაზე დაეთანხმება, რადგან აღნიშნული მუხლით დადგენილია: «თუ მაქსიმალურად შემოთავაზებული ფასი აუქციონზე ქონების შემძენის მიერ სასამართლო წესით დადგენილ ვადაში არ იქნება შეტანილი სააღსრულებო ბიუროს დეპოზიტურ ანგარიშზე, სასამართლო აუქმებს განკარგულებას აუქციონზე შეძენილ ქონებაზე უფლების გადაცემის შესახებ». 1999 წლის 13 ოქტომბის აუქციონზე შეძენილი ქონების თანხა 634310 ლარი რ. გ-შვილმა ნაცვლად კანონის 74-ე მუხლის III პუნქტით გათვალისწინებული 2 კვირისა, 1 კვირის ვადაში, 20 ოქტომბერს შეიტანა უშუალოდ კრედიტორთან – სს «ი-ში», თანხის გადასახდელად რ. გ-შვილისათვის სასამართლოს რაიმე ვადა არ დაუდგენია, ამიტომ 76-ე მუხლის დარღვევის მოტივით აუქციონის შედეგების გაუქმება, საკასაციო პალატის აზრით, უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

საკასაციო პალატა ასევე ვერ გაიზიარებს კასატორის დაუსაბუთებელ ეჭვს რ. გ-შვილის მიერ ქონების გამოსასყიდი თანხის სს «ი-ში» გადახდის დამადასტურებელი მტკიცებულებების ნამდვილობაზე, რადგან ქუთაისის საოლქო სასამართლოში წარმოდგენილ იქნა სააღსრულებო საქმე ¹ IV 2/18, რომელშიც 51-ფურცლად დევს ¹ 007 საბანკო ქვითრის დედანი 634 410 ლარის სს «ვ-სას» დავალიანების დასაფარავად «ი-ში» შეტანის შესახებ, ასევე ბანკის ცნობა ¹ 5-633, გაცემული 1999 წლის 20 ოქტომბერს ზემოაღნიშნული თანხის რ. გ-შვილის მიერ ბანკში შემოტანაზე და ამასთან დღემდე სს «ი-საც» არ განუცხადებია რ. გ-შვილისათვის რაიმე პრეტენზია თანხის მიუღებლობის შესახებ.

IV. რ. გ-შვილის შეგებებულ სარჩელს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 199-ე მუხლის II ნაწილისა და სამოქალაქო კოდექსის 411-ე, 869-ე მუხლების საფუძველზე საგადასახადო დეპარტამენტისათვის 246846 ლარის ზიანის დაკისრების შესახებ, საკასაციო პალატა არ აკმაყოფილებს, ვინაიდან ამ საფუძვლით ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნა რ. გ-შვილს შეუძლია იმ შემთხვევაში თუ სარჩელის უზრუნველსაყოფად გამოყენებული ღონისძიება (აუქციონზე შეძენილ ქონების დაყადაღება) გაუმართლებელი გამოდგა იმის გამო, რომ მოსარჩელეს უარი ეთქვა სარჩელზე და გადაწყვეტილება შევიდა კანონიერ ძალაში. «ვ-სას» ქონების აუქციონის შედეგების ბათილობაზე ქუთაისის სასამართლოს გადაწყვეტილება კანონიერ ძალაში არ არის შესული, საკასაციო სასამართლოში დავის საგანია, ქონების დაყადაღების შესახებ ქუთაისის საოლქო სასამართლოს 2000 წლის 7 მარტის განჩინება კი სწორად საკასაციო წესით გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით გაუქმდა, ამიტომ ამ ეტაპზე რ. გ-შვილის შეგებებული საკასაციო საჩივარი შეძენილი ქონების დაყადაღებისათვის 246846 ლარის საგადასახადო დეპარტამენტისათვის დაკისრების შესახებ არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

ამდენად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივრები უსაფუძვლობისა და დაუსაბუთებლობის გამო არ უნდა დაკმაყოფილდეს, საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა კოლეგიის გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა, იგი გამოტანილია მატერიალური და საპროცესო ნორმების დაცვით და ამიტომ უცვლელად უნდა დარჩეს. ამასთან საკასაციო პალატა დისპოზიციურობისა და შეჯიბრებითობის პრინციპიდან გამომდინარე, ვერ გასცდება ვერც სარჩელის და ვერც საკასაციო საჩივრის ფარგლებს, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-3, 404-ე მუხლებისა და 248-ე მუხლის შესაბამისად, მხარეს ვერ მიაკუთვნებს, რაც არ უთხოვია. ამიტომ საკასაციო პალატა ვერ იმსჯელებს სადავო აუქციონით გაყიდული ქონების დამატებული ღირებულების გადასახადითა და აქციზით დაბეგვრის საკითხზე. კასატორი-საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტი თავდაპირველ სარჩელში უღნიშნავდა, რომ სს «ვ-სას» ქონების გასხვისება მოხდა აქციზითა და დღგ-თ დაბეგვრის გარეშე, რითაც ბიუჯეტს დააკლდა 400 000 ლარი, მაგრამ მოთხოვნა ამ თანხის ვინმესთვის დაკისრების შესახებ სარჩელში არ დაუყენებია და ამ ნაწილში არც მოპასუხე მიუთითებია. ამიტომ სასამართლო პროცესუალურად არაუფლებამოსილია იმსჯელოს აუქნიონზე გაყიდული ქონების აქციზითა და დამატებული ღირებულების გადასახადათ დაბერგვრის საკითხზე.

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის I, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 390-ე, 399-ე, 407-ე, 409-ე, 410-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

2. საქართველოს საგადასახადო შემოსავლების სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

3. სს «ი-ის» შეგებებული საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

4. რ. გ-შვილის შეგებებული საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

5. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა კოლეგიის 2000 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილება.

6. უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.