ბს-1656-1628 (კ-11) 30 მაისი, 2012 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
ნინო ქადაგიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე, ლევან მურუსიძე
სხდომის მდივანი _ნ. გოგატიშვილი
კასატორი (მოსარჩელე) _ მ. გ-ი, ლ. გ-ი, გ. გ-ი, ნ. გ-ი, წარმომადგენელი _ვ. ც-ე;
მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) _ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო, წარმომადგენელი- თამარ ბოჭორიშვილი;
მესამე პირები _ თ. გ-ი, გ. კ-ა, წარმომადგენელი- ქ. ტ-ე;
გასაჩივრებული განჩინება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2011 წლის 10 მარტის განჩინება;
დავის საგანი _ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2007 წლის 15 ოქტომბერს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას სარჩელით მიმართა ვ. გ-მა, მ. გ-მა, ა. გ-მა, გ. გ-მა, ნ. გ-მა და ლ. გ-მა მოპასუხის საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის, მესამე პირის - თ. გ-ის მიმართ.
მოსარჩელეები სარჩელით ითხოვდნენ საქართველოს იუსტიციის სამინტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურში თ. გ-ის სახელზე არსებული ჩანაწერის (უძრავ ნივთზე მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა 18, ფართი 113,08 კვ.მ.) ბათილად ცნობას.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 20 ნოემბრის განჩინებით მოსარჩელეების ვ. გ-ის, მ. გ-ის, ლ. გ-ის, ა. გ-ის, გ. გ-ის და ნ. გ-ის სარჩელზე მოპასუხის საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის და მესამე პირის - თ. გ-ის მიმართ ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის თაობაზე შეწყდა საქმის წარმოება სარჩელის დაუშვებლობის გამო.
მითითებული განჩინება კერძო საჩივრით გაასაჩივრეს ვ. გ-მა, მ. გ-მა, ლ. გ-მა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 27 თებერვლის განჩინებით ვ. გ-ის, მ. გ-ის, ლ. გ-ის კერძო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 20 ნოემბრის განჩინება; საქმე არსებითად განსახილველად დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2009 წლის 4 ივნისის განჩინებით შეჩერდა საქმის წარმოება ვ. გ-ის უფლებამონაცვლის დადგენამდე.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგის 2011 წლის 17 იანვრის განჩინებით განახლდა საქმის წარმოება საქმეზე მ. გ-ის, გ. გ-ის, ლ. გ-ის და ნ. გ-ის სარჩელისა გამო მოპასუხის საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის და მესამე პირის - თ. გ-ის მიმართ ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის თაობაზე.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 18 იანვრის განჩინებით საქმის განხილვაში ასკ-ს 16.2 მუხლით ჩაება გ. კ-ა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 25 იანვრის საოქმო განჩინებით შეჩერდა საქმის წარმოება ა. გ-ის უფლებამონაცვლის დადგენამდე.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 27 აპრილის განჩინებით განახლდა საქმის წარმოება საქმეზე მ. გ-ის, გ. გ-ის, ლ. გ-ის და ნ. გ-ის სარჩელისა გამო მოპასუხის საქართველოს იუსტიციის სამინტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის და მესამე პირის - თ. გ-ის მიმართ ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის თაობაზე.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 23 მაისის საოქმო განჩინებით ადმინისტრაციული საქმე ა. გ-ის და ვ. გ-ის სარჩელისა გამო მოპასუხის საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის და მესამე პირის - თ. გ-ის მიმართ ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის თაობაზე დარჩა განუხილველი.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 23 მაისის გადაწყვეტილებით მ. გ-ის, ლ. გ-ის, გ. გ-ის, ნ. გ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
სასამართლომ დაადგინა, რომ 1995 წლის 12 დეკემბერს ვ. გ-მა მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 1 თებერვლის ¹107 დადგენილების შესაბამისად მოახდინა ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში მდებარე ოროთახიანი ბინის, საცხოვრებელი ფართობით 34 კვ.მ. საერთო ფართობით 54 კვ.მ. პრივატიზება.
სასამართლომ გამოარკვია, რომ საბინაო პირობების შემოწმების შესახებ 1995 წლის 15 აგვისტოს გაცემული ცნობის მიხედვით აღნიშნულ ბინაში რეგისტრირებული იყო ექვსი სული: ვ. გ-ი, მ. გ-ი, ა. გ-ი, ლ. გ-ი, გ. და ნ. გ-ები.
2006 წლის 18 სექტემბრის ¹012006056487 საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით სასამართლომ დადგენილად ჩათვალა, რომ ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემით 54 რეგისტრირებული იყო ვ. გ-ზე. ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64 არსებული ნაკვეთის საკუთრების ტიპი საერთო საკუთრება, ხოლო ნაკვეთის ფუნქციას წარმოადგენს არასასოფლო სამეურნეო დანიშნულება, დაუზუსტებელი ფართობი: 788.00 კვ.მ.
სასამართლომ გამოარკვია, რომ 2007 წლის 09 იანვარს შ.პ.ს. ,,ა-მა’’ განიხილა და დააკმაყოფილა ნ. ზ-ის, ნ. ი-ის, ე. ქ-ისა და ი. გ-ის საა-ო პრეტენზია ვ. გ-ის მიმართ თანხის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული ბინის იძულებით რეალიზაციის შესახებ. ამასთან, 2005 წლის 15 იანვარს გაცემული სააღსრულებო წარწერის მიხედვით ვ. გ-ს დაეკისრა ი. გ-ის, ნ. ზ-ის, ნ. ი-ის, ე. ქ-ის სასარგებლოდ ფულადი თანხის გადახდა. დაკისრებული თანხის ამოღების მიზნით იძულებით რეალიზაციას დაექვემდებარა ვ. გ-ის სახელზე რიცხული ბინა, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემებით _ 54 კვ.მ.
2007 წლის 26 თებერვალს შ.პ.ს. ,,ა-მა’’ განიხილა და დააკმაყოფილა დ. გ-ის საა-ო პრეტენზია მოპასუხე ვ. გ-ის მიმართ თანხის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული საცხოვრებელი ბინის იძულებით რეალიზაციის შესახებ. 2007 წლის 1 მარტს ა-ის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის მიხედვით ვ. გ-ს დ. გ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 14822 აშშ დოლ. და დღეში 22,9 აშშ დოლარის გადახდა. ასევე, დაკისრებული თანხის ამოღების მიზნით იძულებით რეალიზაციას დაექვემდებარა ვ. გ-ის სახელზე რიცხული ბინა, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემებით _ 54 კვ.მ.
თბილისის სააღსრულებო ბიუროს სასამართლო აღმასრულებლის ვ. ჩიტაძის ¹01/31-42 განკარგულების თანახმად, ვ. გ-ის სახელზე რიცხული, იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, მესაკუთრე 2007 წლის 27 მარტს განმეორებით იძულებით საჯარო აუქციონზე გახდა მოქალაქე თ. გ-ი.
საჯარო რეესტრის 2007 წლის 4 მაისის ¹55986/2007 და 2007 წლის 19 ივნისის ¹81729/2007 ამონაწერების მიხედვით ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, ფართი 54 კვ.მ საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია თ. გ-ზე. ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64 არსებული ნაკვეთის საკუთრების ტიპი არის საერთო საკუთრება, ნაკვეთის ფუნქციას წარმოადგენს არასასოფლო სამეურნეო დანიშნულება, დაუზუსტებელი ფართობი: 788.00 კვ.მ.
საჯარო რეესტრის 2007 წლის 21 სექტემბრის ¹012007151259 ამონაწერის მიხედვით ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, ფართი 113,08 კვ.მ საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია თ. გ-ზე. ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64 არსებული ნაკვეთის საკუთრების ტიპი არის საერთო საკუთრება, ნაკვეთის ფუნქცია არასასოფლო სამეურნეო, დაუზუსტებელი ფართობი: 788.00 კვ.მ.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის საჯარო ინფორმაციის უზრუნველყოფის განყოფილების უფროსის დავით ფუტკარაძის 2007 წლის 10 ოქტომბრის ¹16/01-34979 წერილის მიხედვით საჯარო რეესტრის მონაცემებით, უძრავ ნივთზე, მდებარე ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ზე (სარეგისტრაციო ¹1/10/13/13/18) რეგისტრირებულია: 113,08 კვ.მ. და წარმოადგენს თ. გ-ის საკუთრებას, განცხადების რეგისტრაციის ¹012007151259, თარიღი: 21/092007, საფუძველი: განკარგულება ¹01/31-42, დამოწმების თარიღი: 24/04/2007.
სასამართლომ დადგენილად ჩათვალა, რომ საპროექტო დოკუმენტაციის მიხედვით ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინის ის ნაწილი, რომელიც ამჟამად დაკავებული აქვთ მოსარჩელეებს, ფართით 61,89მ2, როგორც ცალკე ბინად არ იყო გათვალისწინებული.
სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს საინჟინრო-ტექნიკური ექსპერტიზის 2008 წლის 11 ივლისის ¹კ1939/18 დასკვნის თანახმად ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინის ის ნაწილი, რომელიც ამჟამად დაკავებული აქვთ მოსარჩელეებს - ფართით 61,89მ2, არ არის შესაძლებელი, რომ წარმოადგენდეს დამოუკიდებელ ბინას, კერძოდ, მრავალბინიანი სახლის იზოლირებულ ნაწილს.
სასამართლომ მიუთითა, რომ შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება დამოუკიდებელი სასამართლო ექსპერტიზის დასკვნით ...ის ქ. ¹64, ბინა 18, რომელიც რეგისტრირებულია თ. გ-ის სახელზე, ხოლო მისი ნაწილი, კერძოდ, 61,89 კვ.მ, რომელიც დაკავებული აქვთ მოსარჩელეებს, წარმოადგენს დამოუკიდებელ ბინას და აკმაყოფილებს სამშენებლო ნორმებსა და წესების ყველა მოთხოვნებს, კერძოდ, შესაძლებელია მოეწყოს ასასვლელი კიბე როგორც ეს დანართ 2-შია მითითებული.
სასამართლომ განმარტა, რომ სადავოდ გამხდარი საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის ჩანაწერი უძრავ ნივთზე, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა 18-ზე, 113,08 კვ.მ. ფართით (სარეგისტრაციო ნომერი ¹1/10/13/13/18 რეგისტრაციის ¹012007151259, თარიღი 21/09/2007 11:53:49, საფუძველი: განკარგულება ¹01/31-42, დამოწმების თარიღი 24/04/2007, საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს თბილისის სააღსრულებო ბიურო.) საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის ,,დ” ქვეპუნქტის შესაბამისად, წარმოადგენს ადმინისტრაციული კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს, რომლებიც აწესებენ და ცვლიან ფიზიკური პირების: მ. გ-ის, ლ. გ-ის, გ. გ-ის, ნ. გ-ის უფლებებსა და მოვალეობებს.
სასამართლოს მითითებით განსახილველ შემთხვევაში საქმის მასალებით დასტურდება, რომ 1995 წლის 12 დეკემბერს ვ. გ-მა მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 1 თებერვლის ¹107 დადგენილების შესაბამისად, მოახდინა ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში მდებარე ოროთახიანი ბინის, საცხოვრებელი ფართობით 34 კვ.მ. საერთო ფართობით 54 კვ.მ. პრივატიზება.
საბინაო პირობების შემოწმების შესახებ 1995 წლის 15 აგვისტოს გაცემული ცნობის მიხედვით აღნიშნულ ბინაში რეგისტრირებული იყო ექვსი სული: ვ.ი გ-ი, მ. გ-ი, ა. გ-ი, ლ. გ-ი, გ. და ნ. გ-ები.
2006 წლის 18 სექტემბრის ¹012006056487 საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემით 54 რეგისტრირებული იყო ვ. გ-ზე. ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64 არსებული ნაკვეთის საკუთრების ტიპი არის საერთო საკუთრება, ხოლო ნაკვეთის ფუნქციას წარმოადგენს არასასოფლო სამეურნეო დანიშნულება, დაუზუსტებელი ფართობი: 788.00 კვ.მ.
2007 წლის 09 იანვარს შ.პ.ს. ,,ა-მა’’ განიხილა და დააკმაყოფილა ნ. ზ-ის, ნ. ი-ის, ე. ქ-ისა და ი. გ-ის საა-ო პრეტანზია ვ. გ-ის მიმართ თანხის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული ბინის იძულებით რეალიზაციის შესახებ.
2005 წლის 15 იანვარს გაცემული სააღსრულებო წარწერის მიხედვით ვ. გ-ს დაეკისრა ი. გ-ის, ნ. ზ-ის, ნ. ი-ის, ე. ქ-ის სასარგებლოდ ფულადი თანხის გადახდა. დაკისრებული თანხის ამოღების მიზნით იძულებით რეალიზაციას დაექვემდებარა ვ. გ-ის სახელზე რიცხული ბინა, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემებით _ 54 კვ.მ.
2007 წლის 26 თებერვალს შ.პ.ს. ,,ა-მა’’ განიხილა და დააკმაყოფილა დ. გ-ის საა-ო პრეტენზია მოპასუხე ვ. გ-ის მიმართ თანხის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული საცხოვრებელი ბინის იძულებით რეალიზაციის შესახებ. 2007 წლის 1 მარტს ა-ის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის მიხედვით ვ. გ-ს დ. გ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 14822 აშშ დოლ. და დღეში 22,9 აშშ დოლარის გადახდა. ასევე, დაკისრებული თანხის ამოღების მიზნით იძულებით რეალიზაციას დაექვემდებარა ვ. გ-ის სახელზე რიცხული ბინა, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემებით _ 54 კვ.მ.
სასამართლოს მითითებით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 173-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად საერთო (თანაზიარი და წილადი) საკუთრება წარმოიშობა კანონის ძალით ან გარიგების საფუძველზე. თბილისის სააღსრულებო ბიუროს სასამართლო აღმასრულებლის ვ. ჩიტაძის ¹01/31-42 განკარგულების თანახმად ვ. გ-ის სახელზე რიცხული, იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, მესაკუთრე 2007 წლის 27 მარტს განმეორებით იძულებით საჯარო აუქციონზე გახდა მოქალაქე თ. გ-ი.
,,სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ’’ საქართველოს კანონის 75-ე მუხლის მეხუთე პუნქტის თანახმად, ,,აუქციონზე გაყიდული ნივთის ახალი მესაკუთრე იკავებს ძველი მესაკუთრის ადგილს და ხდება საკუთრების გადასვლის მომენტში არსებული ნივთთან დაკავშირებული სამართლებრივი ურთიერთობის მონაწილე.’’ ამავე მუხლის მეექვსე პუნქტის თანახმად ,,უძრავი ნივთის ახალ მესაკუთრეზე გადასვლის მომენტიდან ძველი მესაკუთრე კარგავს ყოველგვარ უფლებას ამ ნივთზე.’’
სასამართლომ მიიჩნია, რომ თ. გ-ი საქმეში წარმოდგენილი მასალებით გახდა როგორც ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, ფართი 54 კვ.მ ბინის მესაკუთრე, ასევე საერთო საკუთრების თანამესაკუთრე. შესაბამისად, მოსარჩელეებმა დაკარგეს როგორც საკუთრების უფლება, ასევე საერთო საკუთრებაში თანასაკუთრების უფლება.
სასამართლომ დადასტურებულად მიიჩნია, რომ საჯარო რეესტრის 2007 წლის 21 სექტემბრის ¹012007151259 ამონაწერის მიხედვით ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, ფართი 113,08 კვ.მ საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია თ. გ-ზე. ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64 არსებული ნაკვეთის საკუთრების ტიპი არის საერთო საკუთრება, ნაკვეთის ფუნქცია არასასოფლო სამეურნეო, დაუზუსტებელი ფართობი: 788.00 კვ.მ.
სასამართლომ მიუთითა სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს საინჟინრო-ტექნიკური ექსპერტიზის 2008 წლის 11 ივლისის ¹კ1939/18 დასკვნაზე, რითაც ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინის ის ნაწილი, რომელიც ამჟამად დაკავებული აქვთ მოსარჩელეებს, ფართით 61,89მ2, არ არის შესაძლებელი, რომ წარმოადგენდეს დამოუკიდებელ ბინას, კერძოდ, მრავალბინიანი სახლის იზოლირებულ ნაწილს.
სასამართლოს მითითებით საპროექტო დოკუმენტაციის მიხედვით ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინის ის ნაწილი, რომელიც ამჟამად დაკავებული აქვთ მოსარჩელეებს, ფართით 61,89მ2, როგორც ცალკე ბინა არასდროს არ ყოფილა გათვალისწინებული.
ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით სასამართლომ განმარტა, რომ სარეგისტრაციო სამსახური რეგისტრაციას ახორციელებს ერთეულ უძრავ ნივთზე. საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2006 წლის 13 დეკემბრის ¹800 ბრძანებით დამტკიცებულ “უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციის” მე-2 მუხლის “ზ” ქვეპუნქტის თანახმად, “მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის ერთეულს წარმოადგენს ერთ სისტემაში გაერთიანებული (ურთიერთდაკავშირებული) მომიჯნავე სათავსების ერთობლიობა ან იზოლირებული სათავსი (სათავსების ერთობლიობა), რომელიც გამოიყენება საცხოვრებლად ან არასაცხოვრებლად”. შესაბამისად, სასამართლომ მიიჩნია, რომ თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინა წარმოადგენს მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის ერთეულს. ამდენად, სასამართლოს მსჯელობით რეგისტრაცია არ შეიძლება განხორციელდეს მხოლოდ მის ნაწილზე. სასამართლომ მიუთითა, რომ საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2006 წლის 13 დეკემბრის ¹800 ბრძანებით დამტკიცებული “უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციის” მე-13 მუხლის მე-8 პუნქტის თანახმად, ,,თუ საკადასტრო აზომვითი ნახაზის შესაბამისად, მრავალერთეულიანი შენობა-ნეგებობის ფართობი უფლების დამადასტრურებელ დოკუმენტში მითითებულ უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში რეგისტრირებულ დაზუსტებულ ფართობზე მეტია ან ნაკლებია მარეგისტრირებელი ორგანო უფლების რეგისტრაციას ახდენს ბოლო საკადასტრო აზომვითი ნახაზით დადგენილი ფართობის შესაბამისად.
სასამართლომ აღნიშნა, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2009 წლის 27 თებერვლის განჩინებით დადგენილად იქნა მიჩნეული ის გარემოება, რომ სადავო 61.890 კვ.მ ფართობი, ძირითადი 54 კვ.მ ფართობის პროპორციული წილია საერთო თანასაკუთრებაში და ძირითადი ფართობის გასხვისებამდე მოსარჩელეების საკუთრებაში იმყოფებოდა. ამასთან, საგულისხმოა ის გარემოება, რომ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის 2008 წლის 11 ივლისის დასკვნის თანახმად, სადავო 61.89 კვ.მ ფართობი არ შეიძლება წარმოადგენდეს დამოუკიდებელ ბინას, კერძოდ, მრავალბინიანი სახლის იზოლირებულ ნაწილს.
ზემოაღნიშნული გარემოებების ურთიერთშჯერების შედეგად სასამართლომ მიიჩნია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურმა კანონმდებლობის სრული დაცვით განახორციელა თ. გ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია და არ არსებობს სადავო ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი.
საქმეში წარმოდგენილ ექსპერტიზის დასკვნებთან დაკავშირებით სასამართლომ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლის შინაარსზე და განმარტა, რომ ექსპერტის დასკვნა სასამართლოსათვის სავალდებულო არ არის და მისი შეფასება ხდება 105-ე მუხლით დადგენილი წესით, მაგრამ სასამართლოს უარი დასკვნის მიღებაზე დასაბუთებული უნდა იქნეს საქმეზე გამოტანილ გადაწყვეტილებაში. Aსასამართლოს მსჯელობით ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნის შეფასებაში არ არსებობს ეჭვის შეტანის საფუძველი. სასამართლომ სრულად გაიზიარა მისი შეფასება და მიიჩნია, რომ ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინის ის ნაწილი, რომელიც ამჟამად დაკავებული აქვთ მოსარჩელეებს ფართით 61,89მ2, არ არის შესაძლებელი, რომ წარმოადგენდეს დამოუკიდებელ ბინას, მრავალბინიანი სახლის იზოლირებულ ნაწილს, ხოლო მოსარჩელეთა მიერ წარმოდგენილ შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება დამოუკიდებელი სასამართლო ექსპერტიზის ცენტრის სასამართლოს მიერ არ იქნა გაზიარებული, იმ მოტივით, რომ აღნიშნული დასკვნა არ იყო საკმარისად დასაბუთებული.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ სადავო ადმინისტრაციული აქტის გამოცემისას მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არ დარღვეულა ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით ადმინისტრაციული აქტის გამოსაცემად ადმინისტრაციული წარმოებისათვის დადგენილი მოთხოვნები, როგორც ამას მოსარჩელე მიუთითებს, კერძოდ, ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96.1. მუხლის თანახმად, ცალსახად არის განსაზღვრული ადმინისტრაციული ორგანოს ვალდებულება, ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე, ამავე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, დაუშვებელია ადმინისტრაციული აქტის გამოცემას საფუძვლად დაედოს ისეთი გარემოება ან ფაქტი, რომელიც კანონით დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული. კონკრეტულ შემთხვევაში სასამართლომ ჩათვალა, რომ არ დასტურდება სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას კანონმდებლობის აღნიშნული მოთხოვნების უგულებელყოფის ფაქტი.
აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს მ. გ-მა, ლ. გ-მა, გ. გ-მა და ნ. გ-მა.
აპელანტები სააპელაციო საჩივრით ითხოვდნენ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებასა და ახლი გადაწყვეტილების მიღებით სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებას.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 23 მაისის საოქმო განჩინება კერძო საჩივრით გაასაჩივრეს მ. გ-მა, ლ. გ-მა, გ. გ-მა და ნ. გ-მა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2011 წლის 21 სექტემბრის განჩინებით მ. გ-ის, ლ. გ-ის, გ. გ-ისა და ნ. გ-ის კერძო საჩივარი არ დაკამყოფილდა, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 23 მაისის საოქმო განჩინება ა. გ-ის და ვ. გ-ის სარჩელის განუხილველად დატოვების თაობაზე.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2011 წლის 21 სექტემბრის განჩინებით მ. გ-ის, ლ. გ-ის, გ. გ-ისა და ნ. გ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 23 მაისის გადაწყვეტილება.
სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ მოცემულ შემთხვევაში სადავო-სამართლებრივი ურთიერთობის დარეგულირების საფუძველს წარმოადგენს იმ გარემოების გარკვევა, წარმოადგენს თუ არა ქ. თბილისში, ...ის ქ. ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული ბინაში ფართის ნაწილი 61,89 მ2 დამოუკიდებელი უფლების ობიექტს.
დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში, თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული საკუთრება წარმოადგენს მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის შემადგენელ ნაწილს.
სარეგისტრაციო ჩანაწერში სადავო ცვლილების განხორციელების დროს მოქმედი ,,უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე” საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2006 წლის 13 დეკემბრის ¹800 ბრძანების 2-ე მუხლის ,,ვ” პუნქტის თანახმად ,,მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობა არის შენობა-ნაგებობა, რომელიც შედგება ორზე მეტი ერთეულისაგან (საკუთრების უფლების ობიექტისგან); ,,ზ” პუნქტის თანახმად, მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის ერთეული არის ერთ სისტემაში გაერთიანებული (ურთიერთდაკავშირებული) მომიჯნავე სათავსების ერთობლიობა ან იზოლირებული სათავსი (სათავსების ერთობლიობა), რომელიც გამოიყენება საცხოვრებლად ან არასაცხოვრებლად; ,,თ” პუნქტის თანახმად, ,,ცალკე უფლების ობიექტი არის ხაზობრივი ნაგებობა ან მიწის ნაკვეთის არსებითი შემადგენელი ნაწილი – სხვა შენობა-ნაგებობა (მშენებარე ან აშენებული), რომელიც ცალკე უფლების ობიექტს წარმოადგენს”;
სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა ,,უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე” საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2006 წლის 13 დეკემბრის ¹800 ბრძანების მე-13 მუხლის მე-8 პუნქტზე, რომლის თანახმად ,,თუ საკადასტრო აზომვითი ნახაზის შესაბამისად მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის ერთეულის ფართობი უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტში მითითებულ, უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში რეგისტრირებულ ან ტექნიკური აღრიცხვის არქივის სააღრიცხვო ბარათში დაფიქსირებულ დაუზუსტებელ ფართობზე მეტია ან ნაკლებია, მარეგისტრირებელი ორგანო უფლების რეგისტრაციას ახდენს ბოლო საკადასტრო აზომვითი ნახაზით დადგენილი ფართობის შესაბამისად. აღნიშნულიდან გამომდინარე სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურს გააჩნდა საფუძველი თ. გ-ის სახელზე არსებული საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის ჩანაწერში უძრავ ნივთზე, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა 18-ში შეეტანა შესწორება და 54კვ.მ ფართის ნაცვლად დაზუსტების გამო აღერიცხა 113,08 კვ.მ.
აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს მ. გ-მა, ლ. გ-მა, გ. გ-მა და ნ. გ-მა.
კასატორთა მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა მიუთითა საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2006 წლის 13 დეკემბრის ¹800 ბრძანებით დამტკიცებული ,,უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ” ინსტრუქციის მე-2 მუხლის “ვ” პუნქტი და მე-13 მუხლის მე-8 პუნქტი და არასწორად მიიჩნია, რომ უკანონოდ აშენებული/მიშენებული ფართობი წარმოადგენს “მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის ნაწილს, რომელიც არ შეიძლება იყოს ცალკე უფლების ობიექტი და რომლის რეგისტრაციისათვის საკმარისია აზომვითი ნახაზი. კასატორთა მოსაზრებით, საქართველოს საკანონმდებლო ნორმების ანალიზიდან გამომდინარე უკანონოდ აშენებული/მიშენებული ფართობის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია შესაძლებელია განხორციელდეს მხოლოდ უფლებამოსილი ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გაცემული ლეგალიზების/დაკანონების (უფლების დამდგენი) დოკუმენტის საფუძველზე და არა კერძო სამართლის იურიდიული პირის ან/და ინდ.მეწარმის მიერ შედგენილი აზომვითი ნახაზის საფუძველზე.
კასატორები მიუთითებენ, რომ 2005 წლის 31 მარტს საცხოვრებელი პირობების გაუმჯობესებისა და ცალკე იზოლირებული ბინის აშენების მიზნით ვ. გ-ზე გაიცა მშენებლობის პროექტი, რომლის მიხედვით ვ. გ-ს უფლება მიეცა აეშენებინა 61,89 კვ.მ. ფართი, თუმცა არ იქნა გაცემული მშენებლობის დაწყების ნებართვა.
მისი მოსაზრებით, 2007 წლის 21 სექტემბერს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურმა ყოველგვარი სამართლებრივი საფუძვლის გარეშე თ. გ-ის სახელზე აღრიცხა კასატორთა მართზომიერ მფლობელობაში არსებული ფართობი და მის სახელზე დაარეგისტრირა 113,08 კვ.მ. ფართობი.
კასატორებმა მიუთითეს “პროექტის შემთანხმებელი და მშენებლობის ნებართვის გამცემი ორგანოს მიერ უნებართვოდ ან/და პროექტის დარღვევით აშენებული ობიექტის ან მათი ნაწილების ლეგალიზების შესახებ გადაწყვეტილების მიღების წესის შესახებ” საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის 24 ნოემბრის ¹660 ბრძანებულებასა და “საჯარო რეესტრის შესახებ ინსტრუქციის” მე-14 მუხლის 21-ე პუნქტზე და აღნიშნეს, რომ მათ მიერ დაკავებული ფართობის, რომელსაც გააჩნია დამოუკიდებელი ბინისათვის ყველა პარამეტრი, ლეგალიზაციის შემთხვევაში იპოთეკა არ გავრცელდებოდა მთელ ფართობზე, რის გამოც თ. გ-ს არც ფაქტობრივ და არც სამართლებრივად არ გააჩნია მათ მფლობელობაში არსებულ ფართზე რაიმე სახის უფლება.
ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, კასატორები საკასაციო საჩივრით ითხოვდნენ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებასა და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სასარჩელო მოთხოვნის სრულად დაკამყოფილებას.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, საკასაციო საჩივრის საფუძვლების შესწავლისა და გასაჩივრებული განჩინების კანონიერება-დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მ. გ-ის, ლ. გ-ის, გ. გ-ისა და ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საკასაციო სასამართლო, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის გათვალისწინებით, დადგენილად მიიჩნევს შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს:
1995 წლის 12 დეკემბერს ვ. გ-მა მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 01 თებერვლის ¹107 დადგენილების შესაბამისად მოახდინა ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში მდებარე ოროთახიანი ბინის, საცხოვრებელი ფართობით 34 კვ.მ. საერთო ფართობით 54 კვ.მ. პრივატიზება.
2006 წლის 18 სექტემბრის ¹012006056487 საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით, ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემით 54, რეგისტრირებული იყო ვ. გ-ზე. ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64 არსებული ნაკვეთის საკუთრების ტიპი საერთო საკუთრება, ხოლო ნაკვეთის ფუნქციას წარმოადგენს არასასოფლო სამეურნეო დანიშნულება, დაუზუსტებელი ფართობი: 788.00 კვ.მ.
2007 წლის 9 იანვარს შ.პ.ს. ,,ა-ის’’ გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა ნ. ზ-ის, ნ. ი-ის, ე. ქ-ისა და ი. გ-ის საა-ო პრეტენზია ვ. გ-ის მიმართ თანხის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული ბინის იძულებით რეალიზაციის შესახებ. ამასთან, 2005 წლის 15 იანვარს გაცემული სააღსრულებო წარწერის მიხედვით ვ. გ-ს დაეკისრა ი. გ-ის, ნ. ზ-ის, ნ. ი-ის, ე. ქ-ის სასარგებლოდ ფულადი თანხის გადახდა. დაკისრებული თანხის ამოღების მიზნით იძულებით რეალიზაციას დაექვემდებარა ვ. გ-ის სახელზე რიცხული ბინა, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემებით _ 54 კვ.მ.
2007 წლის 26 თებერვალს შ.პ.ს. ,,ა-მა’’ დააკმაყოფილა დ. გ-ის საა-ო პრეტენზია მოპასუხე ვ. გ-ის მიმართ თანხის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული საცხოვრებელი ბინის იძულებით რეალიზაციის შესახებ. 2007 წლის 1 მარტს ა-ის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის მიხედვით ვ. გ-ს დ. გ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 14822 აშშ დოლ. და დღეში 22,9 აშშ დოლარის გადახდა. ასევე, დაკისრებული თანხის ამოღების მიზნით იძულებით რეალიზაციას დაექვემდებარა ვ. გ-ის სახელზე რიცხული ბინა, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, წილობრივი მონაცემებით _ 54 კვ.მ.
თბილისის სააღსრულებო ბიუროს სასამართლო აღმასრულებლის ვ. ჩიტაძის ¹01/31-42 განკარგულების თანახმად, ვ. გ-ის სახელზე რიცხული, იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, მესაკუთრე, 2007 წლის 27 მარტს განმეორებით იძულებით საჯარო აუქციონზე, გახდა მოქალაქე თ. გ-ი.
საჯარო რეესტრის 2007 წლის 4 მაისის ¹55986/2007 და 2007 წლის 19 ივნისის ¹81729/2007 ამონაწერების მიხედვით ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, ფართი 54 კვ.მ საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია თ. გ-ზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, საჯარო რეესტრმა 2007 წლის 21 სექტემბერს თ. გ-ის მიერ წარდგენილი საკადასტრო აზომვითი ნახაზის საფუძველზე განხორციელდა დაზუსტებული ფართის რეგისტრაცია, რომლის თანახმად ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18-ში 113,08 კვ.მ ფართზე დარეგისტრირდა თ. გ-ის საკუთრების უფლება.
სარჩელის საფუძველზე კასატორები (მოსარჩელეები) ითხოვენ, ბათილად იქნას ცნობილი საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის აღნიშნული ჩანაწერი, ვინაიდან მიაჩნიათ, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურმა თ. გ-ს უკანონოდ დაურეგისტრირა მათ მართზომიერ მფლობელობაში არსებული 60 კვ.მ. ფართი, რომელზეც 2005 წლის 31 მარტს საცხოვრებელი პირობების გაუმჯობესებისა და ცალკე იზოლირებული ბინის აშენების მიზნით ვ. გ-ზე გაიცა მშენებლობის პროექტი, რომლის მიხედვითაც ვ. გ-ს უფლება მიეცა აეშენებინა 61,89 კვ.მ. ფართი. ამდენად, მოსარჩელეები თვლიან, რომ თ. გ-ის სახელზე რეგისტრირებული სადავო 60 კვ.მ. ფართი ბინა ¹18-ში წარმოადგენს იზოლირებულ, ცალკე უფლების ობიექტს, რომელიც არ იყო იპოთეკით დატვირთული და შესაბამისად, კერძო ა-ის გადაწყვეტილებით იძულებით რეალიზაციას დაქვემდებარებული.
აღნიშნულთან დაკავშირებით, საკასაციო სასამართლო კასატორის ყურადღებას მიაქცევს ქ. თბილისის მთავარი არქიტექტორის ბრძანებით დამტკიცებულ ქ. თბილისში, საბურთალოს რაიონში ...ის ქ. ¹64-ში 3 სართულიანი ავარიული საცხოვრებელი სახლის აღდგენა-გამაგრების პროექტზე. საქმეში წარმოდგენილი საპროექტო დოკუმენტაცია პირდაპირ მიუთითებს მოცემულ მრავალერთეულიან შენობა-ნაგებობაში არსებულ სხვა ბინების მესაკუთრეებთან ერთად ვ. გ-ის უფლებას მიეშენებინა მის ბინაზე დამატებითი ფართი. ამდენად, საკასაციო სასამართლო ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ მოცემული ფართების ერთმანეთისაგან იზოლირება არც ერთი საპროექტო დოკუმენტაციით განსაზღვრული არ ყოფილა. უფრო მეტიც, ყველა საპროექტო დოკუმენტებში აღნიშნული ფართები ნაჩვენებია, როგორც ერთიანი.
სწორედ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე და 172-ე მუხლების შესაბამისად, ასაბუთებს ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის 2008 წლის 11 ივლისის დასკვნის გაზიარების შესაძლებლობას, აღნიშნული დასკვნის თანახმად, სადავო 61.89 კვ.მ ფართობი არ შეიძლება წარმოადგენდეს დამოუკიდებელ ბინას, კერძოდ, მრავალბინიანი სახლის იზოლირებულ ნაწილს.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს “ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ” საქართველოს კანონის “დ” და “ე” ქვეპუნქტებზე, რომლებიც იძლევა მრავალბინიან სახლებში ბინის საერთო ფათობისა და ინდივიდუალური საკუთრების სამართლებრივ განმარტებებს, აღნიშნული პუნქტების თანახმად, ბინის საერთო ფართობია ინდივიდუალურ საკუთრებაში არსებული, ერთ სისტემაში გაერთიანებული (ურთიერთდაკავშირებული) მომიჯნავე სათავსები, იზოლირებული სათავსი ან/და იზოლირებული სათავსების ფართობთა ჯამი, ინდივიდუალურ საკუთრებას კი მრავალბინიან სახლში წარმოადგენს ბინის ან/და არასაცხოვრებელი ფართობის საკუთრება, აგრეთვე ამ ფართობის შემადგენელი ის ნაწილები, რომლებიც შეიძლება გადაკეთდეს, მოსცილდეს ან/და დაემატოს ისე, რომ ამით გაუმართლებლად არ შეილახოს საერთო საკუთრება ან ინდივიდუალურ საკუთრებაზე დაფუძნებული სხვა რომელიმე ბინის მესაკუთრის უფლება. ამდენად, აღნიშნული ნორმების საფუძველზე საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ინდივიდუალური საკუთრების ობიექტს შეიძლება წარმოადგენდეს მხოლოდ ის ფართი, რომელიც შეიძლება მოსცილდეს ბინის საერთო ფართს ისე, რომ ამით გაუმართლებლად არ შეილახოს სხვა მესაკუთრის უფლებები, მოსარჩელეებმა სასამართლოში ვერ წარმოადგინეს იმის დამადასტურებელი მტკიცებულებები, რომ მიშენებული ფართის ცალკე უფლების ობიექტად გამიჯვნით გაუმართლებლად არ შეილახებოდა ¹18 ბინის მესაკუთრის და მათ შორის ასევე მოცემული მრავალერთეულიანი შენობა-ნაგებობის სხვა ერთეულის მესაკუთრეთა უფლებები. საკასაციო სასამართლო აღნიშნულთან დაკავშირებით განსაკუთრებულ ყურადღებას მიაქცევს სასამართლო ექსპერტიზის 2008 წლის 11 ივლისის დასკვნაში ცალსახა მითითებებს, რომ მიშენებული ფართი შეუძლებელია წარმოადგენდეს დამოუკიდებილ ბინას, რადგანაც მოცემული პროექტით არ არის გათვალისწინებული იზოლირებული შესასვლელისა და მეორე სართულზე ასავლელი კიბის მოწყობა. დღეისათვის არსებული მდგომარეობით ეზოს მხრიდან ღია აივანზე მიდგმული კიბე (სამშენებლო ნორმები და წესები 2.08.01-89). “საცხოვრებელი შენობების” მოთხოვნებს (თავი 1. 1.24. კიბის მარშების მოწყობის ცხრილი 3) არ აკმაყოფილებს, რომლის მიხედვითაც კიბის მარშებს, რომლებიც მიემართებიან შენობების საცხოვრებელი სართულებისაკენ შეიძლება ჰქონდეთ უმცირესი სიგანე 1,05 მეტრი, ხოლო უდიდესი ქანობი 1:1,5.
ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, წარმოდგენილი საპროექტო დოკუმენტაციის მიხედვით, 61, 69მ2@ ფართი არ შეიძლება განხილულ იქნეს, როგორც ცალკე საცხოვრებელი ბინა, რადგან პროექტის მიხედვით არ არის გათვალისწინებული სანკვანძის, სამზარეულოსა და კიბის მოწყობა. აღნიშნული გარემოება, კი თავისთავად გამორიცხავს თავდაპირველი და მიშენებული ფართების ერთმანეთისაგან იზოლირებას. მოსარჩელეებმა ასევე ვერ დაადასტურეს ის გარემოება, რომ თავდაპირველი და მიშენებული ფართების ურთიერთდამაკავშირებელი გასასვლელის ამოქოლვის შემთხვევაში, ბუნებრივი განათებულობა თავდაპირველ ფართს არ შეუმცირებოდა და ამით გაუმართლებლად არ შეილახებოდა თ. გ-ის უფლებები. აღნიშნულის თაობაზე ასევე არანაირ კვლევას არ შეიცავს შპს დამოუკიდებელი სასამართლო ექსპერტიზის ცენტრის 2009 წლის 29 მაისის დასკვნა, რაც კიდევ ერთხელ ასაბუთებს მისი გაუზიარებლობის საფუძვლიანობას.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102.1 მუხლის შესაბამისად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომელზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს.
ამდენად, საქმეში დაცული ზემოაღნიშნული მტკიცებულებების გადამოწმების შედეგი საკასაციო სასამართლოს აძლევს საფუძველს დაასკვნას, რომ თ. გ-ის სახელზე რიცხულ ¹18 ბინაში არსებული თავდაპირველი და მიშენებული ფართები წარმოადგენს ერთ სივრცეში მოქცეულ ბინის საერთო ფართს და შესაბამისად, მიშენებაზე, როგორც ნივთის არსებით შემადგენელ ნაწილზე, უნდა გავრცელდეს სამოქალაქო კოდექსის 150-ე მუხლის მოთხოვნები, რომლის მიხედვით მიშენებაზე, როგორც ნივთის არსებით შემადგენელ ნაწილზე ვრცელდება თ. გ-ის საკუთრების უფლება.
საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლომ სადავო სამართალურთიერთობის რეგულირების მიზნით სწორად იხელმძღვანელა ასევე საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 173-ე მუხლის პირველი ნაწილით, რომლის თანახმად საერთო (თანაზიარი და წილადი) საკუთრება წარმოიშობა კანონის ძალით ან გარიგების საფუძველზე. თბილისის სააღსრულებო ბიუროს სასამართლო აღმასრულებლის ვ. ჩიტაძის ¹01/31-42 განკარგულების თანახმად ვ. გ-ის სახელზე რიცხული, იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების, მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, მესაკუთრე 2007 წლის 27 მარტს განმეორებით იძულებით საჯარო აუქციონზე გახდა მოქალაქე თ. გ-ი.
ამასთან, ,,სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ’’ საქართველოს კანონის 75-ე მუხლის მეხუთე პუნქტის თანახმად, ,,აუქციონზე გაყიდული ნივთის ახალი მესაკუთრე იკავებს ძველი მესაკუთრის ადგილს და ხდება საკუთრების გადასვლის მომენტში არსებული ნივთთან დაკავშირებული სამართლებრივი ურთიერთობის მონაწილე.’’ ამავე მუხლის მეექვსე პუნქტის თანახმად ,,უძრავი ნივთის ახალ მესაკუთრეზე გადასვლის მომენტიდან ძველი მესაკუთრე კარგავს ყოველგვარ უფლებას ამ ნივთზე.’’
აღნიშნულის გათვალისწინებით, სასამართლოებმა სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცეს იმ გარემოებას, რომ თ. გ-ი გახდა რა ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, ფართი 54 კვ.მ ბინის მესაკუთრე, ასევე საერთო საკუთრების თანამესაკუთრე, მოსარჩელეებმა დაკარგეს როგორც საკუთრების, ასევე, საერთო საკუთრებაში თანასაკუთრების უფლებაც.
ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო სრულიად მართებულად მიიჩნევს სადავო სამართალურთიერთობაზე სადავო პერიოდში მოქმედ საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2006 წლის 13 დეკემბრის ¹800 ბრძანებით დამტკიცებული “უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციის” მე-13 მუხლის მე-8 პუნქტის გავრცელებას, რომლის თანახმად ,,თუ საკადასტრო აზომვითი ნახაზის შესაბამისად, მრავალერთეულიანი შენობა-ნეგებობის ფართობი უფლების დამადასტრურებელ დოკუმენტში მითითებულ უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში რეგისტრირებულ დაზუსტებულ ფართობზე მეტია ან ნაკლებია მარეგისტრირებელი ორგანო უფლების რეგისტრაციას ახდენს ბოლო საკადასტრო აზომვითი ნახაზით დადგენილი ფართობის შესაბამისად.
მითითებული ნორმის დანაწესიდან გამომდინარე და იმის გათვალისწინებით, რომ განმცხადებელმა თ. გ-მა საჯარო რეესტრში წარადგინა საკმარისი მტკიცებულებები, რათა დაეზუსტებინა მის საკუთრებაში არსებული ბინის საერთო ფართი, საჯარო რეესტრის სამსახურს არ ჰქონდა სამართლებრივი საფუძველი უარი ეთქვა განმცხადებლისათვის მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე, შესაბამისად, სახეზე არ არის სადავო ჩანაწერის ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი.
საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ დღეს მოქმედი კანონმდებლობაც ანალოგიურად აწესრიგებს მსგავს სამართალურთიერთობებს, კერძოდ, საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2010 წლის 15 იანვრის ¹4 ბრძანებით დამტკიცებული “საჯარო რეესტრის შესახებ ინსტრუქციის” მე-14 მუხლის მე-9 პუნქტის თანახმად, თუ საკადასტრო აზომვითი ნახაზის შესაბამისად, შენობა-ნაგებობის ან მისი ერთეულის ფართობი სარეგისტრაციო დოკუმენტებში მითითებულ, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ ან ტექნიკური აღრიცხვის სააღრიცხვო ბარათში დაფიქსირებულ დაუზუსტებელ ფართობზე მეტი ან ნაკლებია, თანამესაკუთრეთა/ ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა თანხმობის შემთხვევაში რეგისტრაცია წარმოებს საკადასტრო აზომვითი ნახაზით დადგენილი ფართობის შესაბამისად, იმ შემთხვევაში, თუ წარმოდგენილი აზომვითი ნახაზით დგინდება, რომ უძრავი ნივთი წარმოადგენს ერთ სისტემაში გაერთიანებულ, ურთიერთდაკავშირებულ და იზოლირებულ ფართს, რეგისტრაციის განსახორციელებლად ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა თანხმობა არ მოითხოვება. მითითებული ინსტრუქციის მე-14 მუხლის 15-ე პუნქტის თანახმად უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაცია წარმოებს მისი საერთო ფართის (საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი) შესაბამისად. იგულისხმება მრავალერთეულიანი შენობა- ნაგებობის ერთი ერთეული (საცხოვრებელი ბინა). ამდენად, დღეს მოქმედი კანონმდებლობითაც თ. გ-ს აქვს კანონიერი საფუძველი მოითხოვოს მის საცხოვრებელ ბინაში საერთო ფართის საკუთრების უფლებით რეგისტრაცია.
საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორთა მოსაზრებას სადავო სამართალურთიერთობაზე დღეს მოქმედი საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2010 წლის 15 იანვრის ¹4 ბრძანებით დამტკიცებული “საჯარო რეესტრის შესახებ ინსტრუქციის” მე-14 მუხლის 21-ე პუნქტის გავრცელების თაობაზე. საკასაციო სასამართლო გამორიცხავს მოცემული ნორმის სადავო სამართალურთიერთობაზე გავრცელების შესაძლებლობას და აღნიშნავს, რომ თ. გ-მა აუქციონით შეიძინა რა იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონება (მითითებული ნორმა ეხება მიშებულ ფართზე ლეგალიზაციის განხორციელებას ბინაზე იპოტეკის არსებობის პირობებში იპოთეკის საგნის რეალიზაციამდე, მის განკარგვამდე), მდებარე ქ. თბილისი, ...ის ქუჩა ¹64, ბინა ¹18, მისი, როგორც მითითებული ბინის-უძრავ მრავალერთეულიან შენობა-ნაგებობაში ინდივიდუალური საკუთრების საგნის მესაკუთრის უფლებები გავრცელდა ასევე მის ფუნქციურად დაკავშირებულ მიშენებულ ნაწილზეც, რომელიც მანამდე არც რეგისტრირებული და არც ლეგალიზებული ჰქონია ძველ მესაკუთრეს. შესაბამისად აღნიშნული გარემოებებისა, თ. გ-მა მოიპოვა უფლება, რომ ბინის არსებითი შემადგენელი ნაწილის ლეგალიზების მოთხოვნით მიემართა უფლებამოსილი ორგანოსათვის (საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის 24 ნოემბრის ¹660 ბრძანებულებით დამტკიცებული “პროექტის შემთანხმებელი და მშენებლობის ნებართვის გამცემი ორგანოს მიერ უნებართვოდ ან/და პროექტის დარღვევით აშენებული ობიექტების ან მათი ნაწილების ლეგალიზების შესახებ გადაწყვეტილების მიღების წესის” მე-3 მუხლი) ანუ აუქციონის შემდგომ მხოლოდ და მხოლოდ თ. გ-ი წარმოადგენს საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის 24 ნოემბრის ¹660 ბრძანებულებით დამტკიცებული “პროექტის შემთანხმებელი და მშენებლობის ნებართვის გამცემი ორგანოს მიერ უნებართვოდ ან/და პროექტის დარღვევით აშენებული ობიექტების ან მათი ნაწილების ლეგალიზების შესახებ გადაწყვეტილების მიღების წესის” ბრძანებულების სუბიექტს.
რაც შეეხებას კასატორთა არგუმენტებს, რომ საჯარო რეესტრი უფლებამოსილი არ იყო ფართის ლეგალიზებამდე მოეხდინა ბინის საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია, საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მითითებული ბრძანებულება უზრუნველყოფს უნებართვოდ ან/და პროექტის დარღვევით აშენებული ობიექტების სამშენებლო ნორმებსა და წესებთან შესაბამისობის დადგენასა და აღნიშნულის დაკმაყოფილების შემთხვევაში ექსპლუატაციაში მიღებას, რომელიც ამავდროულად არ შეიცავს რაიმე დათქმას ლეგალიზაციამდე ამგვარი ნაგებობის სამართლებრივი რეგისტრაციის დაუშვებლობისა თუ მისი რეგისტრაციის შემთხვევაში უკანონო სამშენებლო საქმიანობის წარმოებისათვის პირის პასუხისმგებლობისგან განთავისუფლების შესახებ ანუ იგი ახდენს სულ სხვა სამართლებრივი ურთიერთობების რეგულირებას (მიშენებული ფართის სამშენებლო ნორმებთან შესაბამისობის დადგენა) და დაკავშირებული არ არის საჯარო რეესტრში ფართის სამართლებრივ რეგისტრაციასთან.
ზემოაღნიშნულ ფაქტობრივ გარემოებებზე დაყრდნობით, საკასაციო სასამართლო კიდევ ერთხელ ხაზს უსვამს იმ გარემოებას, რომ საჯარო რეესტრის მიერ ლეგალიზების აქტის მოთხოვნის შემთხვევაშიც, რაზეც აპელირებენ კასატორები, მხოლოდ თ. გ-ი წარმოადგენს მის საკუთრებაში არსებული ბინის მიშენების ლეგალიზებაზე უფლებამოსილ სუბიექტს. ¹660 ბრძანებულების მე-3 მუხლის “გ” პუნქტი მრავალბინიან სახლებზე მიშენება-დაშენების შემთხვევაში სავალდებულო პირობად ითხოვს მესაკუთრემ განცხადებას დაურთოს საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი-ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან, რომელიც ადასტურებს განმცხადებლის უფლებამოსილებას მიშენებული ფართის ლეგალიზებაზე, მოცემულ შემთხვევაში კი საჯარო რეესტრის ამონაწერით თ. გ-ი წარმოადგენს მითითებული ბინის მესაკუთრეს.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ სახეზე არ არის გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებისა და საკასაციო საჩივრების დაკმაყოფილების მატერიალური თუ პროცესუალური საფუძველი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. მ. გ-ის, ლ. გ-ის, გ. გ-ისა და ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2011 წლის 21 სექტემბრის განჩინება;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.