ბს-793-777(კ-12) 06 ივნისი, 2013 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ლევან მურუსიძე, მაია ვაჩაძე

სხდომის მდივანი – ა. ვარდიძე

კასატორი – გ. ქ-ე

მოწინააღმდეგე მხარე – საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო, წარმომადგენელი თ. მ-ი (07.11.2012წ. №04/20958 მინდობილობა)

დავის საგანი – იჯარით აღებული მიწის ნაკვეთის პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზება

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 30.08.12 წ. განჩინება

კასატორის მოთხოვნა - სააპელაციო პალატის განჩინების გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

გ. ქ-ემ 07.03.12წ. სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხე – საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს მიმართ. მოსარჩელემ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 09.02.12წ. ბრძანებისა და ქვემო ქართლის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამხარეო სამმართველოს 11.10.11წ. აქტის ბათილად ცნობა და სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული, იჯარით გაცემული დაბა კოჯორში, სოფ. ... მდებარე 750 კვ.მ სასოფლო-სამეურნეო მიწის ნაკვეთის პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზება მოითხოვა.

მოსარჩელემ მიუთითა, რომ 20.06.2002 წ. გარდაბნის რაიონის გამგეობასთან დადო იჯარის ხელშეკრულება ქ.თბილისში, დაბა კოჯორში, სოფელ ... მდებარე 750 კვ.მ. სასოფლო-სამეურნეო მიწის ნაკვეთზე. მოსარჩელემ 06.07.2010წ. განცხადებით მიმართა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს იჯარით აღებული მიწის ნაკვეთის პრივატიზების მოთხოვნით. განცხადება გადაეგზავნა სამინისტროს ქვემო ქართლის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამხარეო სამმართველოს. გ. ქ-ემ 23.12.2010წ. ხელმეორედ შეავსო განცხადების ფორმა მიწის პრივატიზაციის მოთხოვნით. ადმინისტრაციული წარმოების ვადების დარღვევის გამო მოსარჩელემ ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, რომელმაც წარდგენილი საჩივარი არ დააკმაყოფილა იმ მოტივით, რომ ქვემო ქართლის ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზაციის სამმართველოში მიმდინარეობს ადმინისტრაციული წარმოება, შესაბამისად, უცნობია დაკმაყოფილდება თუ არა გ. ქ-ის მოთხოვნა. 17.10.2011 წ. გ. ქ-ემ ქვემო ქართლის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოდან მიიღო 11.10.2011წ. აქტი, რომლის თანახმადაც მისი მოთხოვნა იჯარით აღებული მიწის პრივატიზაციის შესახებ არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული აქტი მოსარჩელემ ადმინისტრაციული საჩივრით გაასაჩივრა. გ. ქ-ის ადმინისტრაციული საჩივარი საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 09.02.12წ. ბრძანებით არ დაკმაყოფილდა. მოსარჩელე მიიჩნევს, რომ ადმინისტრაციული წარმოება ჩატარებულია კანონდარღვევით.

საქალაქო სასამართლოში საქმის განხილვის დროს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს ქვემო ქართლის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამხარეო სამმართველო საქმეში ჩაება ჯერ მესამე პირად, ხოლო შემდგომში მოპასუხედ.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 12.07.12წ. გადაწყვეტილებით გ. ქ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლომ გ. ქ-ის განცხადების განხილვის ვადის დაუცველობასთან დაკავშირებით აღნიშნა, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისათვის დადგენილი ვადის დარღვევა ჩაითვლება ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემაზე უარის თქმად და იგი გასაჩივრდება საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-13 თავით დადგენილი წესით. ვინაიდან ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემაზე უარი განსახილველი დავის საგანს არ შეადგენს, ამიტომ სასამართლომ მასზე აღარ იმსჯელა. ამასთან, პირველი ინსტანციის სასამართლომ მიუთითა, რომ განსახილველ შემთხვევაში გ. ქ-ის მოთხოვნა იჯარით აღებული მიწის პირდაპირი მიყიდვის გზით საკუთრებაში გადაცემის თაობაზე არ დაკმაყოფილდა იმ მოტივით, რომ იჯარის ხელშეკრულებაში მითითებული ფართი არ შეესაბამებოდა გარდაბნის რაიონის გამგეობის 27.02.2002წ. №33 დადგენილებაში მითითებულ ფართს, კერძოდ, მეტი იყო 150 კვ.მ.-ით.

სასამართლომ აღნიშნა, რომ სადავო მიწის მესაკუთრე არის სახელმწიფო. საჯარო რეესტრში 750 კვ.მ. მიწაზე იჯარის უფლება რეგისტრირებულია გ. ქ-ის სახელზე იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მესამე პირებისათვის რეესტრის მონაცემთა უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფციიდან გამომდინარე ეს მონაცემები უტყუარია, თუმცა ამ შემთხვევაში ურთიერთობის მონაწილე პირმა - მესაკუთრე სახელმწიფომ, რომლის მიერაც არის იჯარით სადავო მიწის ნაკვეთი გაცემული, სადავო გახადა ეს მოცემულობა და გარდაბნის რაიონის გამგეობის 27.02.2002წ. №33 დადგენილების საფუძველზე მიუთითა, რომ მას არა 750, არამედ 600 კვ.მ მიწა აქვს იჯარით გაცემული. სწორედ ამ დადგენილებით დაკმაყოფილდა გ. ქ-ის განცხადება და იჯარით გადაეცა მიწის ნაკვეთი. სასამართლომ აღნიშნა, რომ კომისიის მიერ მომზადებულ საკითხებზე გამგეობა იღებდა გადაწყვეტილებებს. განსახილველ შემთხვევაშიც გამგეობამ განკარგა უძრავი ნივთი. გამგეობის დადგენილებაში მითითებულია 600 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი. სასამართლომ უსაფუძვლოდ მიიჩნია მოსაზრება ტექნიკური შეცდომის დაშვებაზე, რადგან ტექნიკური ხასიათის შეცდომის გასწორება გათვალისწინებულია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 159-ე მუხლით. განსახილველ შემთხვევაში ტექნიკური ხასიათის უსწორობა გასწორებული არ არის. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე სასამართლომ ჩათვალა, რომ გ. ქ-ეს იჯარით აღებული მიწის ნაკვეთის პირდაპირი მიყიდვის გზით პრივატიზებაზე მართებულად ეთქვა უარი, რადგან მოცემულ შემთხვევაში არ დადასტურდა, რომ მოთხოვნილი ქონება სრულად წარმოადგენდა იჯარით გაცემულ ნივთს.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 12.07.12წ. გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა გ. ქ-ემ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 30.08.12წ. განჩინებით გ. ქ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 12.07.12წ. გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ სზაკ-ის მე-60¹ მუხლზე, სასკ-ის 22-ე, 23-ე, 33-ე მუხლებზე მითითებით მიიჩნია, რომ არ არსებობს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და მოთხოვნის დაკმაყოფილების საფუძველი. სააპელაციო პალატამ ,,სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის პრივატიზების შესახებ’’ კანონის მე-9 და მე-10 მუხლების საფუძველზე აღნიშნა, რომ მართალია სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული, იჯარით გაცემული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების აუცილებელი პირობაა სახელმწიფოსა და მოიჯარეს შორის გაფორმებული და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული საიჯარო ხელშეკრულება, მაგრამ საიჯარო ხელშეკრულება თავის დროზე იდებოდა შესაბამისი გამგეობის მიერ მიღებული დადგენილების საფუძველზე. ანუ, ჯერ შესაბამისი გამგეობა იღებდა დადგენილებას სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის იჯარით გაცემის შესახებ, ხოლო შემდეგ გამგეობას და განმცხადებელს შორის იდებოდა იჯარის ხელშეკრულება. სააპელაციო პალატამ განსახილველ შემთხვევაშიც დადგენილად მიიჩნია, რომ გარდაბნის რაიონის გამგეობის 27.02.2002 წ. №33 დადგენილების საფუძველზე დაკმაყოფილდა გ. ქ-ის თხოვნა და მას მისივე საცხოვრებელი ეზოს მიმდებარედ იჯარით გამოეყო 600 კვ.მ. სასოფლო-სამეურნეო სავარგული 15 წლის ვადით, ხოლო 20.06.2002წ. გაფორმდა სათანადო იჯარის ხელშეკრულება, სადაც მიწის ნაკვეთის ფართად ნაცვლად გამგეობის დადგენილებით გადაცემული 600 კვ.მ. ფართისა, მიეთითა 750 კვ.მ. ფართი. სასამართლომ გარდაბნის რაიონის გამგეობის 27.02.2002 წ. №33 დადგენილების საფუძველზე უდავოდ დადასტურებულად მიიჩნია ის ფაქტი, რომ გ. ქ-ეს იჯარით გადაეცა 600 კვ.მ. და არა 750 კვ.მ. ფართი. სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, ქვემო ქართლის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამხარეო სამმართველომ სწორად მიიჩნია, რომ, ვინაიდან გამგეობის დადგენილებაში მითითებული ფართი და საიჯარო ხელშეკრულებაში მითითებული ფართი არ შეესაბამებოდა ერთმანეთს, კერძოდ, საიჯარო ხელშეკრულებაში მითითებული ფართი აღემატებოდა გამგეობის დადგენილებაში მითითებულ ფართს, ეს გარემოება უძრავი ნივთის პრივატიზებაზე უარის თქმის საფუძველს წარმოადგენდა.

გარდა ზემოაღნიშნულისა, სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებული, იჯარით გაცემული მიწის ნაკვეთის პირდაპირი ფორმით პრივატიზაცია წარმოადგენს სახელმწიფოს დისკრეციულ უფლებამოსილებას და არა ვალდებულებას. აქედან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო, მისი ტერიტორიული ორგანო არ არის ვალდებული ამა თუ იმ პირს პირდაპირი ფორმით პრივატიზაციის საფუძველზე გადასცეს საკუთრების უფლება სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებულ იჯარით გაცემულ მიწის ნაკვეთზე, ვინაიდან ეს ორგანოს დისკრეციული უფლებამოსილებაა. შესაბამისად, სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, განსახილველ შემთხვევაშიც მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოს უფლება ჰქონდა უარი ეთქვა გ. ქ-ისათვის იჯარით გაცემული მიწის ნაკვეთის პრივატიზებაზე არა მხოლოდ იმ მოტივით, რომ გამგეობის დადგენილებაში მითითებული ფართი და საიჯარო ხელშეკრულებაში მითითებული ფართი არ შეესაბამებოდა ერთმანეთს, არამედ იმ მოტივითაც, რომ სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებულ, იჯარით გაცემულ მიწის ნაკვეთზე პრივატიზაციის განხორციელება სახელმწიფოს დისკრეციული უფლებამოსილებაა და არა ვალდებულება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 30.08.12წ. განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა გ. ქ-ემ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

კასატორი არ ეთანხმება სააპელაციო პალატის განჩინებაში მოყვანილ მოსაზრებას მიწის ნაკვეთის პრივატიზაციის მიმართ ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციული უფლებამოსილების შესახებ. კასატორი თვლის, რომ სააპელაციო პალატის მოსაზრება ეწინააღმდეგება სასკ-ის მე-6 მუხლის, „სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის პრივატიზაციის შესახებ“ კანონის მე-10 მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის დებულებებს. კასატორი თვლის, რომ სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ „საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის მე-5 მუხლი, სკ-ის 129-ე მუხლი, სასკ-ის 32-ე, 33-ე მუხლები. კასატორი აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციულმა ორგანომ კანონით დადგენილ ვადაში არ განიხილა წარდგენილი განცხადება. კასატორის მითითებით, სასამართლომ არ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ იჯარის ხელშეკრულება, რომელშიც მითითებულია, რომ გ. ქ-ეს იჯარით გადაეცა 750 კვ.მ. სასოფლო-სამეურნეო მიწის ნაკვეთი, სკ 129-ე მუხლით განსაზღვრულ ხანდაზმულობის ვადაში სადავოდ არ გამხდარა და ძალაშია. ამასთანავე, კასატორმა აღნიშნა, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ უგულებელყოფილია სკ 312.1 მუხლი, რომლის მიხედვითაც საჯარო რეესტრის ჩანაწერის მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია. გ. ქ-ეს ასევე კანონსაწინააღმდეგოდ მიაჩნია სააპელაციო სასამართლოს ის მოსაზრება, რომლის მიხედვითაც იჯარით გაცემული მიწის მოიჯარის სახელზე პრივატიზება ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციული უფლებამოსილებაა და უთითებს, რომ სათანადო დოკუმენტაციის და გამოსასყიდი თანხის გადახდის დამადასტურებელი ქვითრის წარდგენისთანავე ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია გასცეს იჯარით გაცემული მიწის შეძენის დამადასტურებელი ოქმი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების შესწავლის, მხარეთა ახსნა-განმარტებების მოსმენის, გასაჩივრებული განჩინების კანონიერების და საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობის შემოწმების შედეგად თვლის, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქმეში დაცული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის 20.06.2002წ. იჯარის ხელშეკრულებითა (ტ.1, ს.ფ.17) და საჯარო რეესტრიდან ამონაწერით (ტ.1, ს.ფ.27) დასტურდება, რომ გ. ქ-ეს 15 წლის ვადით იჯარით გადაეცა მისი საკარმიდამო ნაკვეთის მომიჯნავე სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული 750 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი. ხელშეკრულების დადების შემდეგ მეიჯარეს რაიმე საფუძვლით იჯარის ხელშეკრულების შეწყვეტა, მასში ცვლილებების შეტანა არ მოუთხოვია, გ. ქ-ის სარგებლობის უფლება ნაკვეთით რეგისტრირებულია საჯარო რეესტრში, რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებულია 20.06.02 წ. №85 იჯარის ხელშეკრულება. საქმეში დაცულია აგრეთვე მიწის ნაკვეთის საკადასტრო ნახაზი. ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ“ კანონი სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული სასოფლო-სამეურნეო მიწის მოიჯარეს ანიჭებს იჯარით გაცემული მიწის პირდაპირი მიყიდვის წესით პრივატიზების შესაძლებლობას (12.1, 47.4 მუხ.), რისთვისაც აუცილებელ პირობას წარმოადგენს სწორედ სახელმწიფოსა და მოიჯარეს შორის გაფორმებული და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული საიჯარო ხელშეკრულება (12.2 მუხ.), რაც სამხარეო სამმართველოში სათანადო დოკუმენტაციის წარდგენისას საკმარისი უნდა ყოფილიყო კასატორის მიერ იჯარით აღებული მიწის პრივატიზებისთვის. ანალოგიურ რეგულაციას ითვალისწინებს „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონის ძალაში შესვლამდე მოქმედი ,,სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის პრივატიზების შესახებ“ კანონის მე-9 მუხლის პირველი პუნქტი, „სახელმწიფო ქონების პრივატიზების, ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულის ქონების პრივატიზებისა და სარგებლობის უფლებით გადაცემის შესახებ“ კანონის მე-6 მუხლის მე-6¹ პუნქტი.

გ. ქ-ის მოთხოვნა იჯარით აღებული მიწის პირდაპირი მიყიდვის გზით საკუთრებაში გადაცემის თაობაზე სამხარეო სამმართველოსა და სასამართლოების მიერ არ დაკმაყოფილდა იმ მოტივით, რომ იჯარის ხელშეკრულებაში მითითებული ფართი არ შეესაბამებოდა გარდაბნის რაიონის გამგეობის 27.02.2002 წ. №33 დადგენილებაში მითითებულ ფართს. სამხარეო სამმართველომ მიიჩნია, რომ გ. ქ-ის მოთხოვნა იჯარით გაცემული 750 კვ.მ მიწის ნაკვეთის პრივატიზების თაობაზე ვერ დაკმაყოფილდებოდა, რადგან გარდაბნის რაიონის გამგეობის 27.02.2002 წ. №33 დადგენილების მიხედვით იჯარით გაცემული იყო არა 750 კვ.მ., არამედ 600 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი. სამხარეო სამმართველოს აღნიშნული მოსაზრება სრულად გაიზიარეს ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა, რომლებმაც მიუთითეს, რომ მართალია საჯარო რეესტრის მონაცემების მიხედვით გ. ქ-ეს იჯარით გადაეცა 750 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, თუმცა ვინაიდან სამინისტრომ რეესტრის ჩანაწერი სადავოდ გახადა, ამიტომ აღნიშნულ მოცემულობა უტყუარი აღარ არის. საკასაციო პალატა მოწინააღმდეგე მხარისა და ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოცემულ მოსაზრებას არ იზიარებს და აღნიშნავს, რომ სკ-ის 312-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით რეესტრის ჩანაწერების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია. საჯარო რეესტრის ჩანაწერის სისწორის ვარაუდი გულისხმობს იმას, რომ რეგისტრირებული უფლება არსებობს და იგი ეკუთვნის რეგისტრირებულ უფლებამოსილ პირს. აღნიშნული საჯარო რეესტრს წარმოაჩენს, როგორც უფლებათა უტყუარობისა და სისრულის გარანტს. საჯარო რეესტრის ჩანაწერის უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფციიდან გამომდინარე ითვლება, რომ გ. ქ-ეს იჯარით აღებული აქვს 750 კვ.მ მიწის ნაკვეთი. საჯარო რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე უფლებამოსილი ორგანოს სათანადო გადაწყვეტილებით არ დამტკიცდება მათი უსწორობა. დავის განხილვის პროცესში საჯარო რეესტრის ჩანაწერის უსწორობაზე მითითების მიუხედავად სამინისტროს არც საჯარო რეესტრის ჩანაწერი და არც ჩანაწერის საფუძველი - 15.06.2002 წ. იჯარის ხელშეკრულება სადავოდ არ გაუხდია, არ გაუსაჩივრებია, რის გამოც არ არსებობს რეესტრის ჩანაწერის არასარწმუნოდ მიჩნევის საფუძველი.

საკასაციო სასამართლო ასევე არ იზიარებს სააპელაციო პალატის მოსაზრებას იმის თაობაზე, რომ იჯარით გაცემულ სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთზე პრივატიზაციის განხორციელება სახელმწიფოს დისკრეციული უფლებამოსილებაა და აღნიშნავს, რომ დისკრეციული უფლებამოსილება არის ადმინისტრაციული ორგანოს უფლებამოსილება საჯარო და კერძო ინტერესების დაცვის საფუძველზე კანონმდებლობის შესაბამისი რამდენიმე გადაწყვეტილებიდან შეარჩიოს ყველაზე მისაღები გადაწყვეტილება (სზაკ მე-2 მუხლის ,,ლ“ ქვეპუნქტი). დისკრეციული უფლებამოსილება გულისხმობს ორგანოს არჩევანს კონკრეტულ შემთხვევაში შეასრულოს ან თავი შეიკავოს ქმედების განხორციელებისგან, ან გააკეთოს არჩევანი სხვადასხვა ადმინისტრაციულ ქმედებებსა და ადრესატებს შორის, რასაც მოცემულ შემთხვევაში ადგილი არ აქვს, რადგან ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ“ კანონის მე-12 მუხლის მე-7 პუნქტი ერთმნიშვნელოვნად, იმპერატიულად ადგენს, რომ ქონების მმართველი ვალდებულია მოიჯარის განცხადების მიღებიდან 10 სამუშაო დღის ვადაში გაეცნოს წარმოდგენილ დოკუმენტაციას და მისი სისწორის შემთხვევაში მოიჯარეს გაუგზავნოს შეტყობინება შესაბამისი საპრივატიზებო საფასურის გადახდის თაობაზე და მისი გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტის წარმოდგენის შემთხვევაში სახელმწიფო ქონების შემძენთან 15 კალენდარული დღის ვადაში დადოს სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული, იჯარით გაცემული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის ნასყიდობის ხელშეკრულება. ამდენად, მოცემული რეგულაციით ადგილი არ აქვს ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციას, არჩევის შესაძლებლობას. „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ კანონის ხსენებული ნორმის ანალიზი ცხადყოფს, რომ სათანადო პირობების არსებობისას მიწის ნაკვეთის პრივატიზაცია ადმინისტრაციული ორგანოსათვის არის არა უფლება, არამედ ვალდებულება. სათანადო წინაპირობების არსებობისას ადმინისტრაციულ ორგანოს უნდა ემოქმედა „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ კანონის მე-12.7 მუხლით დადგენილი წესით, კერძოდ გაეგზავნა შეტყობინება საპრივატიზებო საფასურის გადახდის თაობაზე და გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტის წარმოდგენის შემთხვევაში დაედო ნაკვეთის ნასყიდობის ხელშეკრულება.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ქონება არ წარმოადგენდა სრულად იჯარით გაცემულ ნივთს, რაც გახდა მთლიანად მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველი. სასამართლოს არ დაუსაბუთებია თუ რა დაედო საფუძვლად მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარს ნაკვეთის იმ ნაწილში, რომელშიც იჯარის ხელშეკრულებასა და გამგეობის 27.02.02 წ. №33 დადგენილებაში მითითებული ფართების სხვაობა არ არსებობს (600 კვ.მ.). სააპელაციო პალატის აღნიშნული მიდგომა არ არის დასაბუთებული, საიჯარო ფართის მეტობა დოკუმენტაციაში მითითებულ ფართზე, მოიჯარეს სულ ცოტა უნარჩუნებს დოკუმენტაციაში მითითებული ფართის პრივატიზების უფლებას (იხ. მაგ.: საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 28.09.2010 წ. №1-1/1565 ბრძანებით დამტკიცებული „სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული იჯარით გაუცემელი სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის საჯარო აუქციონის ფორმით და სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული იჯარით გაცემული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების წესის“ მე-9 მუხლის მე-19 პუნქტი).

საფუძველს არის მოკლებული სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებულ განჩინებაში სასკ-ის 23-ე და 33-ე მუხლებზე მითითება. მოცემული სარჩელი თავისი ბუნებით არ განეკუთვნება აქტის გამოცემის შესახებ მავალდებულებელ სარჩელს (სასკ-ის 23-ე, 33-ე მუხ.). საკასაციო სასამართლო საჭიროდ თვლის დავის საგნის დაზუსტებას. ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა უარი უთხრეს მოსარჩელეს პრივატიზაციის თაობაზე ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემაზე მაშინ, როდესაც „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ კანონის თანახმად სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული იჯარით გაცემული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების პირობების არსებობისას მოპასუხის ვალდებულება უკავშირდება არა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას, არამედ „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ კანონის 12.7 მუხლით გათვალისწინებული მოთხოვნების დაცვას. ამდენად, სასამართლომ უნდა იქონიოს მსჯელობა სასკ-ის 28¹ მუხლის საფუძველზე მოთხოვნის ტრანსფორმირებაზე.

საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ საქმეში არსებული გარემოებების გამოკვლევის გარეშე გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს შეფასებები და დასკვნები საქმის ფაქტობრივ და სამართლებრივ საკითხებთან დაკავშირებით. საკასაციო წესით გასაჩივრებული სააპელაციო პალატის განჩინების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია, რაც სსკ-ის 394-ე მუხლის „ე¹“ ქვეპუნქტის თანახმად ქმნის განჩინების გაუქმების აბსოლუტურ საფუძველს. შესაბამისად, სახეზეა სსკ-ის 412-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმებისა და საქმის ხელახალი განხილვისათვის იმავე სასამართლოში დაბრუნების საფუძველი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. გ. ქ-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 30.08.2012წ. განჩინება და საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე

ლ. მურუსიძე