Facebook Twitter

№ბს-205-203(კ-14) 23 სექტემბერი, 2014 წელი ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნათია წკეპლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, პაატა სილაგაძე

სხდომის მდივანი - ანი ვარდიძე

კასატორი (მოპასუხე) – სსიპ შემოსავლების სამსახური; წარმომადგენლები -ა. ჭ-ი; გ. ჩ-ე

მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) - ი. ყ-ე

დავის საგანი – ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა

გასაჩივრებული განჩინება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2014 წლის 21 იანვრის განჩინება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

მოსარჩელე: ი. ყ-ე

მოპასუხე: სსიპ შემოსავლების სამსახური

სარჩელის სახე: საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის საფუძველზე ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა.

სარჩელის საგანი:

1. 2013 წლის 25 ივლისის საგადასახადო სამართალდარღვევის №040005 და №040006 ოქმების ბათილად ცნობა.

2. სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2012 წლის 30 აგვისტოს №41924 ბრძანების ბათილად ცნობა

სარჩელის საფუძველი:

ფაქტობრივი: მოსარჩელე არ ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას. ნივთები პირადი საჭიროებისათვის შეიძინა.

სამართლებრივი: მოსარჩელემ სარჩელის დაკმაყოფილების სამართლებრივ საფუძვლად მიუთითა საგადასახადო კოდექსის მე-9 და 66-ე მუხლებზე (იხ. ს.ფ. 2-11).

მოპასუხემ - სსიპ შემოსავლების სამსახურმა შესაგებლით სარჩელი არ ცნო

ფაქტობრივი: მოპასუხის განმარტებით, 2013 წლის 25 ივლისს შემოსავლების სამსახურის საგადასახადო მონიტორინგის დეპარტამენტის ოფიცრების მიერ გადამოწმდა ავტოსატრასპორტო საშუალება ფორდი სახ..., რომლის შედეგადაც დადგინდა, რომ ფიზიკური პირი ი. ყ-ე ეკონომიკურ საქმიანობას ახორციელებდა მეწარმედ რეგისტრაციის გარეშე ანუ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესის დარღვევით, რაზედაც შედგა საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმი №040006 და გადამხდელს საგადასახადო კოდექსის 273-ე მუხლის შესაბამისად, სანქციის სახით განესაზღვრა ჯარიმა 500 ლარის ოდენობით.

საგადასახადო მონიტორინგის დეპარტამენტის ოფიცრების მიერ შედგა №040005 საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმი სასაქონლო ზედნადების გარეშე საქონლის ტრასპორტირებისათვის, რომლის მიხედვით ფიზიკურ პირს - ი. ყ-ეს დაეკისრა საგადასახადო კოდექსის 286-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული სანქცია - 500 ლარის ოდენობით.

სამართლებრივი: მოპასუხის მტკიცებით, სადავო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები შედგენილია საგადასახადო კოდექსის 51-ე, 66-ე 273-ე, 269-ე და 270-ე მუხლებისა და ,,მიმდინარე კონტროლის პროცედურების, სასაქონლო მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის, საქმისწარმოების წესის დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №994 ბრძანების 72-ე მუხლის შესაბამისად და არ არსებობს მათი გაუქმების სამართლებრივი საფუძვლები (იხ. ს.ფ. 33-40).

საქმის გარემოებები:

მოსარჩელის განმარტებით ირკვევა ის ცხოვრობს საჩხერეში, ... ქ. №3-ში, არ ეწევა არანაირ სამეწარმეო საქმიანობას, 2013 წლის 25 ივლისს საოჯახო საჭიროებისათვის ნივთების შესაძენად გაყვა მოვაჭრეების ტრანსპორტს ლილოს ბაზრობაზე. შეიძინა ნივთები ოჯახისთვის რომელიც მოთავსებული იყო ერთ პატარა ჩანთაში, წამოსვლისას ავტომანქანაში ამოვიდა შემოსავლების სამსახურის ინპექტორი, რომელმაც მოინდომა მისი დაჯარიმება, მოსარჩელის განცხადებით, მან განუმარტა, რომ არ ეწეოდა არანაირ სამეწარმეო საქმიანობას და ნივთები შეიძინა ოჯახისათვის, რის შემდეგაც მისთვის ინსპექტორს არაფერი არ უთქვამს.

2013 წლის 10 აგვისტოს ჩაბარდა შემოსავლების სამსახურის წერილი, საიდანაც შეიტყო, რომ დაჯარიმებული იყო კანონმდებლობის დარღვევით სამეწარმეო საქმიანობისათვის და სასაქონლო ზედნადების გარეშე ტვირთის ტრანსპორტირებისათვის.

მოპასუხემ არ გაიზიარა მოსარჩელის განმარტება, რომ მას არ განუხორციელებია ეკონომიკური საქმიანობა ნივთების რეალიზაციის დროს და მისი ,,დანაშაული“ გამოიხატება იმაში, რომ იმყოფებოდა ე.წ. მოვაჭრეების ტრანსპორტში, რომელიც ბრუნდებოდა ქ. საჩხერეში. მოპასუხის განმარტებით, სამართალდარღვევა გამოვლინდა ავტსატრასპორტო საშუალების შემოწმების და მასში მყოფ მგზავრებთან, მათ შორის თავად ი. ყ-ესთან და მძღოლთან გასაუბრების შედეგად.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება/სარეზოლუციო/:

ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2013 წლის 20 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ი. ყ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 30 აგვისტოს №41924 ბრძანება და საგადასახადო სამართალდარღვევის №040005 და №040006 ოქმები; სსიპ შემოსავლების სამსახურს მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა სახელმწიფო ბაჟის - 100 ლარის გადახდა (იხ.ს.ფ. 73-79).

სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტები:

2013 წლის 25 ივლისს, ქ. თბილისში, კახეთის გზატკეცილზე, ლილოს დასახლების მიმდებარედ შემოსავლების სამსახურის საგადასახადო მონიტორინგის დეპარტამენტის ოფიცრების მიერ გადამოწმდა ავტომანქანა სახ... და ფიზიკური პირის ი. ყ-ის მიმართ შედგა სამართალდარღვევის ოქმები №040005 და №040006 საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 66-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 136-ე მუხლის მე-4 ნაწილით, 286-ე მუხლის პირველი ნაწილით და 273-ე მუხლით გათვალისწინებული სამართალდარღვევისათვის.

შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 30 აგვისტოს №41924 ბრძანებით ი. ყ-ის საჩივარი სამართალდარღვევის ოქმების ბათილად ცნობის თაობაზე არ დაკმაყოფილდა.

სასამართლოს მიერ სადავოდ მიჩნეული ფაქტები:

სადავოა გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების კანონიერება, ვინაიდან, მოსარჩელის განმარტებით, საქმის მასალებში არ არის წარმოდგენილი რაიმე სახის წერილობითი მტკიცებულება, რაც უტყუარად დაადასტურებდა, რომ ი. ყ-ე ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას და ამ მიზნით შეძენილი საქონლის ტარასპორტირებას ახდენდა ზედნადების გარეშე.

დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასება:

საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, მოსარჩელის დაჯარიმება ისე მოხდა საგადასახადო კოდექსის 273-ე და 286-ე მუხლების საფუძველზე, რომ მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოს არ ჰქონია რაიმე წერილობითი მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა, რომ მოსარჩელე ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას.

სასამართლოს შეფასებით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 273-ე და 286-ე მუხლები არ გულისხმობს პირისათვის ბრალის გარეშე პასუხისმგებლობის დაკისრებას, საგადასახადო კოდექსის ზემოაღნიშნული მუხლებითა და სამართალდარღვევათა კოდექსის მე-11 მუხლით ცალსახად არის დადგენილი ადმინისტრაციული (მათ შორის საგადასახადო) სამართალდარღვევისათვის პასუხმისმგებლობის დაწესების საფუძვლები, რომლის მიხედვითაც, პირს პასუხისმგებლობა ეკისრება მის მიერ ჩადენილი მართლსაწინააღმდეგო, განზრახი ან გაუფრთხილებელი ქმედებისათვის. ამდენად, დაუშვებელია პასუხისმგებლობის დაკისრება მაშინ, როდესაც პირს არ ჩაუდენია მართლსაწინააღმდეგო ქმედება, არ დაურღვევია კანონმდებლობით განმტკიცებული მართლწესრიგი, მასზე დაკისრებული მოვალეობები, არ შეულახავს სხვისი უფლებები და განზრახი ან გაუფრთხილებელი ქმედებით არ გამოუწვევია მართლსაწინააღმდეგო შედეგი.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 273-ე მუხლისა და 286-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული ქმედების სუბიექტი არის პირი, რომელიც ეწევა სამეწარმეო საქმიანობას. ამავე კოდექსის მე-9 მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, ეკონომიკურ საქმიანობად ითვლება ნებისმიერი საქმიანობა, რომელიც ხორციელდება მოგების, შემოსავლის ან კომპენსაციის მისაღებად, მიუხედავად ასეთი საქმიანობის შედეგებისა, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. კონკრეტულ შემთხვევაში საქმის მასალებით არ დასტურდება, რომ მოსარჩელე - ი. ყიფშიძე ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას.

სამართლებრივი შეფასება /კვალიფიკაცია/:

საქალაქო სასამართლომ გადაწყვეტილების გამოტანისას იხელმძღვანელა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსით და საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსით (იხ. ს.ფ. 73-79).

სასამართლოს დასკვნები - სასამართლომ სარჩელი დააკმაყოფილა; ბათილად ცნო გასაჩივრებული ინიდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები.

აპელანტი: სსიპ შემოსავლების სამსახური

მოწინააღმდეგე მხარე: ი. ყ-ე

აპელაციის საგანი და მოცულობა /ფარგლები/:

ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2013 წლის 20 ნოემბრის გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

აპელაციის მოტივები:

ფაქტობრივი: ფაქტობრივ გარემოებებზე მითითებული არ აქვს.

სამართლებრივი: აპელანტი არ დაეთანხმა საქალაქო სასამართლოს შეფასებას, რომ შემოსავლების სამსახურის მიერ საქალაქო სასამართლოში წარდგენილი არ იყო, რაიმე სახის წერილობითი მტკიცებულება რაც დაადასტურებდა, რომ მოსარჩელე - ი. ყ-ე ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას ვინაიდან, გაუგებარია რა წერილობითი მტკიცებულება უნდა წარედგინა შემოსავლების სამსახურს ოქმის შემდგენი პირის ახსნა-განმარტების გარდა, თუ სამართალდამრღვევმა უარი განაცხადა წერილობითი ახსნა-განმარტების მიცემაზე.

ამასთან, ქუთაისის საქალაქო სასამართლომ არა თუ არ შეაფასა, არამედ არც კი მოიხსენია შემოსავლების სამსახურის მიერ წარდგენილი მტკიცებულება, კერძოდ, საგადასახადო სამართალდამრღვევი ოქმის შემდგენი პირების ახსნა-განმარტება.

აპელანტის შეფასებით, სასამართლომ საქმის გადაწყვეტისას გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის მე-11 მუხლი, ვინაიდან, საგადასახადო სამართალდარღვევის სახეებს და პასუხისმგებლობას საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის ითვალისწინებს საგადასახადო კოდექსი, ხოლო ადმინისტრაციული სამართალდარღვევათა კოდექსი განსაზღვრავს, თუ რომელი მოქმედება ან უმოქმედობა წარმოადგენს უშუალოდ ადმინისტრაციული სამართალდარღვევას, რომელი ადმინისტრაციული სახდელი, რომელი ორგანოს (თანამდებობის პირის) მიერ და რა წესით შეიძლება დაედოს ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ჩამდენს.

აპელანტი ასევე არ დაეთანხმა სასამართლოს მიერ შემოსავლების სამსახურისათვის მოსარჩელის სასარგებლოდ სახელმწიფო ბაჟის დაკისრებას და მიუთითა, რომ „სახელმწიფო ბაჟის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის პირველი ნაწილის „ლ“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ორგანოები გათავისუფლებულნი არიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან (იხ. ს.ფ 84-96);

მოწინააღმდეგე მხარემ ი. ყ-ემ მოითხოვა სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების /სარეზოლუციო/:

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2014 წლის 21 იანვრის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2013 წლის 20 ნოემბრის გადაწყვეტილება (იხ. ს.ფ. 112-113).

გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნების გაზიარების თაობაზე სასამართლოს მსჯელობა:

სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასებები და დასკვნები საქმის ფაქტობრივ და სამართლებრივ საკითხებთან დაკავშირებით და დამატებით მიუთითა, აპელანტს არც სააპელაციო სასამართლოში წარმოუდგენია რაიმე სახის წერილობითი მტკიცებულება, რაც უტყუარად დაადასტურებდა, რომ ი. ყ-ე ეწეოდა სამეწარმეო საქმიანობას და ამ მიზნით ახდენდა შეძენილი საქონლის ტრასპორტირებას ზედნადების გარეშე. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა, შემოსავლების სამსახურის არგუმენტი, რომ შეძენილი საქონლის დასახელება და მათი რაოდენობა ადასტურებდა, რომ იგი პირადი საჭიროებისათვის შეძენილი არ შეიძლებოდა ყოფილიყო, ვინაიდან, საქონლის სახეობისა და მათი რაოდენობის შესახებ აღნიშნული არ არის სამართალდარღვევის ოქმში. ი. ყ-ის განმარტებით, საგადასახადო ორგანოს თანამშრომლებს მისი ჩანთა არ გაუხსნიათ და საქონელი არ შეუმოწმებიათ, ოქმის შემდგენი პირის გ. ზ-ის 2013 წლის 23 აგვისტოს მოხსენებითი ბარათი შედგენილია არა შემთხვევის ადგილზე ან შემთხვევიდან უახლოეს პერიოდში, არამედ დაახლოებით ერთი თვის შემდეგ. რის გამოც სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, მხოლოდ მოხსენებით ბარათზე დაყრდნობით ვერ დადასტურდება საგადასახადო ორგანოს მიერ მიღებული სადავო აქტების კანონიერება.

კასატორი: სსიპ შემოსავლების სამსახური

მოწინააღმდეგე მხარე: ი. ყ-ე

კასაციის საგანი და მოცულობა /ფარგლები/:

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2014 წლის 21 იანვრის განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით მოსარჩელისათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

კასაციის მოტივები:

მატერიალური-სამართლებრივი:

კასატორის მოსაზრებით სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება დაუსაბუთებელია და უნდა გაუქმდეს; კასატორი საკასაციო საჩივარს აფუძნებს იმავე ფაქტობრივ და სამართლებრივ დასაბუთებაზე, რაც სააპელაციო საჩივარშია მითითებული და დამატებით აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ უსაფუძვლოდ და ყოველგვარი დასაბუთების გარეშე არ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ მოსარჩელემ დაარღვია საგადასახადო კოდექსის 273-ე და 286-ე მუხლებით გათვალისწინებული მოთხოვნები. სააპელაციო სასამართლო გადაწყვეტილების მიღებისას დაეყრდნო მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ფიზიკური პირების წერილობით განცხადებებსა და სასამართლო სხდომაზე მოწმის სახით დაკითხულ პირთა ჩვენებებს, ხოლო არ გაითვალისწინა სამართალდარღვევის ფაქტის გამოვლენისას შედგენილი აქტები, უფრო მეტიც, სრულიად უსაფუძვლოდ მიუთითა, რომ სამართალდარღვევის გამოვლენის დღეს ოქმის შემდგენს არ აქვს აღწერილი, რომ ი. ყ-ეს თან ჰქონდა დიდი პარტია ერთი და იგივე სახეობის საქონელი, ოქმს არ ერთვის რაიმე მტკიცებულება, რომელიც ასახავდა დათვალიერების შედეგებს, რაც სრულიად უსაფუძვლოა, ვინაიდან, ოქმში შენიშვნებისა და განმარტებების გრაფაში მითითებულია ი. ყ-ის ტრანსპორტირებული საქონლის დასახელება, ამასთან, სამართალდარღვევის გამოვლენისას რაიმე დამატებითი მტკიცებულების შედგენის აუცილებლობას არც საგადასახადო კოდექსი და არც საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №994 ბრძანებით დამტკიცებული ,,საგადასახადო კონტროლის განმახორციელებელი პირის შერჩევისა და საგადასახადო კონტროლის განხორციელების, მიმდინარე კონტროლის პროცედურების ჩატარების, სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების ჩატარების, სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებების განმხორციელების, სამართალდარღვევათა საქმისწარმოების წესი“ არ ითვალისწინებს.

კასატორის განმარტებით, როგორც სააპელაციო სასამართლოს, ასევე ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს არ უნდა გამოეყენებინა ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის მე-11 მუხლი, ვინაიდან საგადასახადო სამართალდარღვევის სახეებსა და პასუხისმგებლობას საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის ითვალისწინებს საგადასახადო კოდექსი, ხოლო ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსი განსაზღვრავს, თუ რომელი მოქმედება ან უმოქმედობა წარმოადგენს უშუალოდ ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევას, რომელი ადმინისტრაციული სახდელი, რომელი ორგანოს (თანამდებობის პირის) მიერ და რა წესით შეიძლება დაედოს ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ჩამდენს, ამდენად, სასამართლოებმა არასწორად გამოიყენეს კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინათ, არასწორად განმარტა კანონი და ამასთან, არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოებები.

საკასაციო სასამართლოში წარმოდგენილი წერილობითი მოსაზრებით შემოსავლების სამსახურმა მოითხოვა მისი საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობა (იხ. ს.ფ. 195-160).

მოწინააღმდეგე მხარემ - ი. ყ-ემ მოითხოვა საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

საკასაციო სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის პროცესუალური წანამძღვრები:

საკასაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქმე დასაშვებია ადმინისტრაციულ საპროცესო კოდექსის 34.3 მუხლის ,,ა” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლის თაობაზე და იგი მიჩნეულ იქნა დასაშვებად, როგორც აბსოლუტური კასაცია.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, მხარეთა ახსნა-განმარტებების მოსმენის, გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთებულობა-კანონიერების შემოწმებისა და საქმის სასამართლო განხილვის შედეგად მივიდა იმ დასკვნამდე, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, უცვლელად უნდა დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2013 წლის 9 ივლისის განჩინება, შემდეგ გარემოებათა გამო:

კასაციის დაშვების წანამძღვარის განმარტება კონკრეტულ საქმეზე:

წინამდებარე საქმე მნიშვნელოვანია იმ თვალსაზრისით, რომ საკასაციო სასამართლომ უნდა განმარტოს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის და კანონქვემდებარე აქტების რიგი მუხლები და შეაფასოს კანონის შინაარსთან რამდენად შესაბამისად იყენებს მათ სსიპ შემოსავლების სამსახური.

საკასაციო სასამართლოს მოსაზრებით, საკასაციო საჩივრის მოტივი განსახილველ საქმეში, რამაც შექმნა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34.3 ,,ა” ქვეპუნქტით განსაზღვრული აბსოლუტური კასაციის წანამძღვრები, არის საგულისხმო და განსაკუთრებული სამართლებრივი თვალსაზრისით, რამაც მოცემულ საქმეს მიანიჭა სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის მნიშვნელოვანი საქმის სტატუსი. სამართლის განვითარებისათვის მნიშვნელოვანია საკასაციო სასამართლომ განმარტოს, საგადასახადო სამართალურთიერთობათა სფეროში კანონიერი სამართალშეფარდების საკითხი, კერძოდ, საკასაციო სასამართლოს მიერ სამართლებრივი შეფასება უნდა მიეცეს რამდენად კანონშესაბამისად ხდება საგადასახადო ორგანოების მხრიდან ფიზიკური პირის მეწარმედ მიჩნევა, პირის მიერ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესის დარღვევის, მეწარმის მიერ სასაქონლო ზედნადების ქონასთან დაკავშირებით ფაქტების გამოკვლევა, დადგენა, და ადეკვატური სამართლებრივი კვალიფიკაციის მიცემა. საგადასახადო ორგანოს თანამშრომლების მიერ ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმის შედგენის წესისა და პირობების განსაზღვრა კანონმდებლობის შესაბამისად.

საკასაციო სასამართლომ უნდა შეაფასოს საგადასახადო სამართალდარღვევის ფაქტების გამოკვლევისა და შეფასების კანონშესაბამისობის საკითხი, რაც მოითხოვს, როგორც საგადასახადო კოდექსის, ასევე ,,საგადასახადო კონტროლის განმახორციელებელი პირის შერჩევისა და საგადასახადო კონტროლის განხორციელების, მიმდინარე კონტროლის პროცედურების ჩატარების, სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიების განხორციელების, სამართალდარღვევათა საქმისწარმოების წესის დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №994 ბრძანების ნორმების ანალიზსა და სამართლებრივი შეფასების მოხდენას, თუ რამდენად არის დაცული ბალანსი საგადასახადო სამსახურებსა და მეწარმის ვალდებულებებთან დაკავშირებით.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემულ საქმეზე ჩამოყალიბებული სამართლებრივი შეფასებები და სასამართლო დასკვნები სასარგებლო იქნება, როგორც საგადასახადო ორგანოების, საგადასახადო მოხელეთა მმართველობითი საქმიანობისათვის, ასევე საგადასახადო სამართალურთიერთობათა მონაწილეთათვის, კერძოდ, ფიზიკური პირებისათვის, რამდენადაც საგადასახადო სამართალი, რომელიც განეკუთვნება ადმინისტრაციული სამართლის განსაკუთრებულ ნაწილს, აწესრიგებს საქონლისა და სატრანსპორტო საშუალების გადაადგილებასთან დაკავშირებულ სამართლებრივ ურთიერთობებს, გადასახადის გადამხდელისა და უფლებამოსილი ორგანოს სამართლებრივ მდგომარეობას, განსაზღვრავს საგადასახადო სამართალდარღვევის სახეებს, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის პასუხისმგებლობას, უფლებამოსილი ორგანოსა და მისი თანამდებობის პირების არამართლზომიერ ქმედებათა გასაჩივრების წესსა და პირობებს, საგადასახადო დავის გადაწყვეტის წესს, არეგულირებს საგადასახადო ვალდებულების შესრულებასთან დაკავშირებულ სამართლებრივ ურთიერთობებს. ამდენად, აღნიშნული სამართლის ინსტიტუტების სწორი გაგება-გამოყენება უშუალოდ განაპირობებს ადამიანთა ყოფას, საზოგადოებრივი წესრიგის ხარისხსა და კულტურას.

სადავო სამართალურთიერთობა წარმოშობილია საგადასახადო სამართალდარღვევათა სფეროში, გადასახადის გადამხდელსა და საგადასახადო ორგანოს შორის. კერძოდ, მოცემულ სამართალურთიერთობაში საგადასახადო ორგანოს თანამშრომელმა ი. ყ-ე დააჯარიმა იმ მოტივით, რომ იგი სამეწარმეო საქმიანობას ახორციელებდა გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესის დარღვევით და საქონლის ტრანსპორტირებას ახდენდა ზედნადების გარეშე.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ კასატორის მიერ, სსსკ-ის 407-ე მუხლის შესაბამისად, წამოყენებული არ არის დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია, რის გამოც სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი

გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, კერძოდ:

საქმის მასალებით დადგენილია, რომ 2013 წლის 25 ივლისს შემოსავლების სამსახურის თანამშრომლის მიერ ფიზიკური პირის ი. ყ-ის მიმართ შედგა საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმი №040005, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 136-3 მუხლის მე-4 ნაწილის შესაბამისად და სანქციის სახით განესაზღვრა ჯარიმა 500 ლარის ოდენობით, აღნიშნული ოქმის შედგენის საფუძველი იყო ის გარემოება, რომ ი. ყ-ე ახორციელებდა 250 ლარის ღირებულების საქონლის ტრასპორტირებას სასაქონლო ზედნადების გარეშე ავტოსატრანსპორტო საშუალება ფორდი სახ..., ოქმში მითითებული იყო, რომ საქონელს წარმოადგენდა წინდები, კაბა, მამაკაცისა და ქალის ტრუსები, მაისური, აქვე აღნიშნული იყო, რომ ი. ყ-ემ უარი განაცხადა ოქმზე ხელის მოწერაზე (იხ. ს.ფ. 13).

2013 წლის 25 ივლისს შემოსავლების სამსახურის თანამშრომლის მიერ ფიზიკური პირის ი. ყ-ის მიმართ შედგა საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმი №040006, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 66-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის შესაბამისად და სანქციის სახით განესაზღვრა ჯარიმა 500 ლარის ოდენობით, შემდეგი საფუძვლით, რომ ი. ყ-ე ავტოსატრანსპორტო საშუალება ფორდი სახ... ახორციელებდა ეკონომიკურ საქმიანობას გადასახადის გადამხდელის აღრიცხვის წესების დარღვევით (იხ. ს.ფ. 14).

შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 30 აგვისტოს №41924 ბრძანებით ი. ყ-ის საჩივარი ზემოაღნიშნული სამართალდარღვევის ოქმების ბათილად ცნობის თაობაზე არ დაკმაყოფილდა (იხ. ს.ფ.15-16).

საჩხერის მუნიციპალიტეტის გამგეობის საჩხერის ქ. ტერიტორიული ორგანოს 2013 წლის 4 სექტემბრის ცნობის შესაბამისად, ი. ყ-ე ცხოვრობს ქ. საჩხერეში, ... ქ. №3, მასზედ, რომ იგი არ მუშაობს არსად და იმყოფება მძიმე ეკონომიკურ მდგომარეობაში (იხ.ს .ფ. 17).

წინამდებარე დავის კანონიერად გადაწყვეტისთვის აუცილებელია განიმარტოს რა დასკვნა გამომდინარეობს საგადასახადო კოდექსის 66-ე, 136-ე, 271-ე და 286-ე მუხლებისა და ,,საგადასახადო კონტროლის განმახორციელებელი პირის შერჩევისა და საგადასახადო კონტროლის განხორციელების, მიმდინარე კონტროლის პროცედურების ჩატარების, სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიების განხორციელების, სამართალდარღვევათა საქმისწარმოების წესის დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №994 ბრძანების 72.1 მუხლის შინაარსიდან.

საგადასახადო კოდექსის 66-ე მუხლით განსაზღვრულია პირის გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის ვალდებულება, კერძოდ, 1-ლი ნაწილის შესაბამისად: ,,საქართველოს მოქალაქე ფიზიკური პირი, ასევე პირადობის ნეიტრალური მოწმობის ან ნეიტრალური სამგზავრო დოკუმენტის მქონე პირი, გარდა იმ პირისა, რომლის შემოსავალიც იბეგრება წყაროსთან ან გათავისუფლებულია დაბეგვრისაგან, ვალდებული არიან ეკონომიკური საქმიანობის დაწყებამდე განცხადებით მიმართონ საგადასახადო ორგანოს მათთვის საიდენტიფიკაციო ნომრების მინიჭების მიზნით“. ნორმის შინაარსიდან გამომდინარე, ფიზიკური პირი ვალდებულია ეკონომიკური საქმიანობის დაწყებამდე მიმართოს საგადასახადო ორგანოს მათთვის საიდენტიფიკაციო ნომრების მინიჭების თაობაზე, ეკონომიკურ საქმიანობად კი, საგადასახადო კოდექსის 9.1 მუხლის შესაბამისად მიიჩნევა, ნებისმიერი საქმიანობა, რომელიც ხორციელდება მოგების, შემოსავლის ან კომპენსაციის მისაღებად, მიუხედავად ასეთი საქმიანობის შედეგებისა, ანუ საქმიანობა, რომლის მიზანი არის მოგება, შემოსავლებისა და კომპენსაციის მიღება. საკასაციო სასამართლოს შეფასებით, ეკონომიკური საქმიანობა, როგორც შემოსავლების მიღების მიზნით წარმოებული პროცესი, შეიძლება სულაც არ უკავშირდებოდეს მოგების მიზანს. ეკონომიკური საქმიანობის განხორციელების დროს მთავარია მიზანი, რომ რაიმე საქმიანობა ანუ რაიმეს შესყიდვა განხორციელდეს მოგების მისაღებად, შესაბამისად, კვალიფიკაციის მოხდენისას უნდა დადგინდეს სწორედ საქმიანობის მიზანი. რაიმე საქონლის შეძენა შეუძლებელია მიჩნეულ იქნეს ეკონომიკურ საქმიანობად, რამდენადაც შეძენას ფართო დატვირთვა აქვს, იგი სხვადასხვა მიზნებით და საჭიროებებით არის განპირობებული.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საგადასახადო კოდექსის 136-ე და 269-ე მუხლების მიზანი უკვე განიმარტა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2013 წლის 18 ივნისის გადაწყვეტილებაში საქმეზე №ბს-48-43(2კ-12) ი/მ ,,ლ. ჩ-ი“ სარჩელისა გამო მოპასუხეების, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსა და სსიპ შემოსავლების სამსახურის მიმართ, კერძოდ: „საგადასახადო კოდექსის 136.4 მუხლით განსაზღვრულია: ,,სამეწარმეო საქმიანობისათვის ქვეყნის შიგნით საქონლის ტრანსპორტირებისას, ხოლო საქონლის მიწოდებისას − მყიდველის მოთხოვნის შემთხვევაში (გარდა სპეციალური დამატებული ღირებულების გადასახადის ანგარიშ-ფაქტურების მიხედვით განხორციელებული მიწოდებისა, რომლებიც მოიცავს სასაქონლო ზედნადებით გათვალისწინებულ რეკვიზიტებს) სასაქონლო ზედნადები უნდა გამოიწეროს საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი ფორმითა და წესით. ამასთანავე, საქონლის მიწოდებისას მყიდველის მოთხოვნის შემთხვევაში სასაქონლო ზედნადების გამოწერისას აკრძალულია საქონლის სასაქონლო ზედნადების გარეშე შენახვა“.

საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მიხედვით კი, საგადასახადო სამართალდარღვევად ჩაითვლება პირის მართლსაწინააღმდეგო ქმედება (მოქმედება ან უმოქმედობა), რომლისთვისაც ამ კოდექსით გათვალისწინებულია პასუხისმგებლობა. საგადასახადო სამართალდარღვევისათვის პირს პასუხისმგებლობა შეიძლება დაეკისროს მხოლოდ ამ კოდექსით დადგენილი საფუძვლითა და წესით.

საგადასახადო კოდექსის 273-ე მუხლით განსაზღვრულია, რომ გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის წესის დარღვევა იწვევს პირის დაჯარიმებას 500 ლარით, საკასაციო სასამართლოს შეფასებით, აღნიშნული მუხლით პირის პასუხისმგებლობის დაკისრებისას გათვალისწინებული უნდა იყოს ის გარემოება, ახორციელებდა თუ არა პირი ეკონომიკურ საქმიანობას. ეკონომიკურ საქმიანობად კი დაკვალიფიცირდება ქმედება - საქონლის ყიდვა შემდგომ მოგების მიზნით, ან რაიმე მომსახურების გაწევა ან სხვა რაიმე მოქმედების შესრულება რომელიც ხორციელდება პირის მიერ მოგების, შემოსავლის ან კომპენსაციის მისაღებად.

საგადასახადო კოდექსის 286.1 მუხლის შესაბამისად, სამეწარმეო საქმიანობისათვის საქონლის სასაქონლო ზედნადების გარეშე ტრანსპორტირება, მყიდველის მოთხოვნისას სასაქონლო ზედნადების გაუცემლობა ან საქონლის შეძენისას სასაქონლო ზედნადების მიღებაზე უარის თქმა, თუ სასაქონლო ზედნადების გარეშე ტრანსპორტირებული ან მიწოდებული/მისაწოდებელი საქონლის საბაზრო ღირებულება არ აღემატება 10 000 ლარს – იწვევს პირის დაჯარიმებას 500 ლარის ოდენობით. ზემოაღნიშნული მუხლების შინაარსის ანალიზიდან საკასაციო სასამართლო ასკვნის, რომ სასაქონლო ზედნადები უნდა გაიცეს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, როდესაც საქონლის მიმღები (მყიდველი) პირი ეწევა სამეწარმეო საქმიანობას და მიღებული საქონლის შემდგომი რეალიზაციით იგი ნახულობს მოგებას ან იმ შემთხვევაში, როდესაც საქონლის მიმცემი (გამყიდველი) მის მიერ დაქირავებული თანამშრომლის, დისტრიბუტორის მეშვეობით ახორციელებს საქონლის ქვეყნის შიგნით ტრანსპორტირებას, ე.ი. გამყიდველი (მეწარმე) ყველა შემთხვევაში არ არის ვალდებული - გამოწეროს სასაქონლო ზედნადები, მას ამგვარი ვალდებულება აქვს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მყიდველი წარუდგენს მეწარმის დამადასტურებელ დოკუმენტს.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს: კანონით გაწერილია საგადასახადო ადმინისტრირების განმხორციელებელი საგადასახადო მოხელეების კომპეტენცია საგადასახადო სამართალდარღვევის გამოვლენისთვის საჭირო პროცედურული მოქმედებების წესების, ფორმებისა და საშუალებების გამოყენების თაობაზე, კერძოდ, საგადასახადო კოდექსის 286.1 ნაწილით განსაზღვრული სამართალდარღვევის გამოვლენის მიზნით ამავე მუხლის მე-13 ნაწილის შესაბამისად: ,,საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილ თანამშრომელს უფლება აქვს, გააჩეროს პირი და სატრანსპორტო საშუალება, მოსთხოვოს მას პირადობის დამადასტურებელი საბუთი, სატრანსპორტო საშუალებისა და საქონლის თანმხლები საბუთები, მოახდინოს სატრანსპორტო საშუალების ვიზუალური დათვალიერება. შესაბამისი პირისა და სატრანსპორტო საშუალების მძღოლის დაუმორჩილებლობის შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილ თანამშრომელს უფლება აქვს, გამოიყენოს საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული ღონისძიებები“. საგადასახადო სამართალდარღვევის გამოვლენისას საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი ადგენს საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმს. აღნიშნული ნორმის დანაწესი ცალსახად ადასტურებს, საგადასახადო წესრიგის უზრუნველსაყოფად რამდენად ფართოა მოხელის კომპეტენციის და ფაქტობრივ გარემოებათა გამოკვლევის, შეფასებისა და დადგენის დიაპაზონი.“

საკასაციო სასამართლო ,,საგადასახადო კონტროლის განმახორციელებელი პირის შერჩევისა და საგადასახადო კონტროლის განხორციელების, მიმდინარე კონტროლის პროცედურების ჩატარების, სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიების განხორციელების, სამართალდარღვევათა საქმისწარმოების წესის დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №994 ბრძანების 72.1 მუხლისა და საგადასახადო კოდექსის 66-ე, 273-ე 136-ე, 286-ე მუხლების ანალიზის საფუძველზე მიიჩნევს, რომ პირი, 273-ე მუხლის შესაბამისად, მიჩნეულ რომ იქნეს სამართალდამრღვევად, იგი ეკონომიკურ საქმიანობას უნდა ახორციელებდეს მოგების მიზნით, ხოლო ზედნადების ქონის ვალდებულება გააჩნია, მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ საქონლის მიმღები (მყიდველი) პირი ეწევა სამეწარმეო საქმიანობას და მიღებული საქონლის შემდგომი რეალიზაციით იგი ნახულობს მოგებას.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნულთან დაკავშირებით განმარტავს, რომ ყოველი კონკრეტული საქმის გადაწყვეტა სასამართლოში დაკავშირებულია გარკვეული ფაქტების დადგენასთან. ფაქტების დადგენის აუცილებლობა განპირობებულია იმით, რომ სასამართლო იხილავს და წყვეტს მხარეთა შორის წარმოქმნილ დავებს, რომლებიც სამართლით რეგულირებული ურთიერთობებიდან წარმოიშობიან. სამართლებრივი ურთიერთობა კი შეიძლება აღმოცენდეს, განვითარდეს ან შეწყდეს მხოლოდ იურიდიული ფაქტების საფუძველზე. ე.ი ისეთი ფაქტების საფუძველზე, რომლებსაც სამართლის ნორმა უკავშირებს გარკვეულ იურიდიულ შედეგს.

საქმის გარემოებების გამორკვევა და ფაქტების დადგენა მართლმსაჯულების უპირველეს ამოცანას წარმოადგენს, სწორედ დადგენილი ფაქტების საფუძველზე ხდება ნორმათშეფარდება.

საკასაციო სასამართლო ადასტურებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2007 წლის 25 დეკემბრის განჩინებაში /საქმეზე ზ. ნ-ის სარჩელისა გამო, მოპასუხის _ თბილისის საპატრულო პოლიციის მიმართ/ ჩამოყალიბებულ სამართლებრივ დასკვნებს და განმარტებებს და კვლავაც იზიარებს მას: ,,ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17 მუხლის I პუნქტის მიხედვით, მოსარჩელე ვალდებულია დაასაბუთოს თავისი სარჩელი, წარადგინოს თავისი შესაგებელი და შესაბამისი მტკიცებულებები. მითითებული დებულება ადგენს მხარეთა საპროცესო მოვალეობებს ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში, რაც უზრუნველყოფს მხარეთა შეჯიბრებითობის პრინციპის სრულყოფილ რეალიზაციას. აქვე, კანონი ადგენს საგამონაკლისო შემთხვევას, კერძოდ, როცა დავის საგანს წარმოადგენს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მართლზომიერების შემოწმება, მტკიცების ტვირთი გადადის აქტის გამომცემ ადმინისტრაციულ ორგანოზე – მოპასუხე სუბიექტზე. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ დამტკიცების ტვირთის ამგვარი გადანაწილება აქტთან დაკავშირებულ სარჩელის წარდგენისას არც ერთ შემთხვევაში არ გულისხმობს, რომ მოსარჩელე საერთოდ თავისუფლდება სარჩელის დასაბუთების ვალდებულებისაგან, ანუ იმ გარემოებების შესაბამისი მტკიცებულებებით დადასტურების მოვალეობისგან, რითაც მისი მოთხოვნა ფაქტობრივად და იურიდიულად გამართლებული აღმოჩნდება.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 17.2. მუხლით დადგენილი პირობა სწორედ ამგვარად უნდა იქნეს გაგებული, რამდენადაც სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის კანონიერების შემოწმებისას აქტის გამომცემმა ადმინისტრაციულმა ორგანომ უნდა უზრუნველყოს მიღებული გადაწყვეტილების მართლზომიერების დამტკიცება სასამართლოს წინაშე, ვინაიდან ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 5.1. მუხლის მიხედვით ადმინისტრაციული ორგანოს უფლება არა აქვს კანონმდებლობის მოთხოვნების საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე ქმედება, რაც გულისხმობს ადმინისტრაციული ორგანოს (თანამდებობის პირის) ვალდებულებას და სამართლებრივ პასუხისმგებლობას აქტის კანონიერებასთან დაკავშირებით, შესაბამისად ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 17.2 მუხლით სადავო აქტის კანონიერების მტკიცების ტვირთისგან ათავისუფლებს მოსარჩელეს და ავალდებულებს მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოს დაამტკიცოს, რომ მან უზრუნველყო მის მიერ გამოცემული გადაწყვეტილების კანონის საფუძველზე და მის შესაბამისად მომზადება, მიღება, გამოცემა.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 17.2. მუხლით ადმინისტრაციულ ორგანოს ევალება დაამტკიცოს სწორედ სადავო აქტის სამართლებრივი მხარე, რადგან მატერიალურ-სამართლებრივი კანონმდებლობის მიხედვით მას აქვს საჯარო-სამართლებრივი ვალდებულება თავისი გადაწყვეტილება, ყოველგვარი გასაჩივრების პრეზუმფციის გარეშეც, მიიღოს მხოლოდ კანონის შესაბამისად, ამდენად სავსებით ლოგიკურია მტკიცების ტვირთის ადმინისტრაციულ ორგანოზე დაკისრება”.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ კვლავაც ადასტურებს ზემომითითებულ განჩინებაში ჩამოყალიბებულ სასამართლო შეფასებებს და დასკვნებს, თუმცა, წინამდებარე საქმის გარემოებები დამატებით საჭიროებს მტკიცების ტვირთის გადანაწილების თავისებურებების განმარტებას, კერძოდ, განსახილველ შემთხვევაში, შემოსავლების სამსახურის თანამშრომელმა დააჯარიმა ი. ყ-ე გადასახადის გადამხდელად აღრიცხვის გარეშე ეკონომიკური საქმიანობისათვის და სასაქონლო ზედნადების გარეშე საქონლის ტრასპორტირებისათვის, შესაბამისად ადმინისტრაციული ორგანო იყო ვალდებული წარმოედგინა შესაბამისი უტყუარი მტკიცებულებაც იმისა, რომ ი. ყ-ე ნამდვილად ახორციელებდა ეკონომიკურ საქმიანობას, შემოსავლების სამსახურის მხრიდან სადავო ფაქტის ერთადერთი მტკიცებულება არის შემოსავლების სამსახურის საგადასახადო მონიტორინგის დეპარტამენტის სამმართველოს აღმოსავლების განყოფილების მთავარი ოფიცრის გ. ზ-ის მოხსენებითი ბარათი, რომლის თანახმად, მის მიერ ავტო-სამარშრუტო ტაქსის ფორდი სახ. ... გადამოწმების შედეგად და მგზავრებთან გასაუბრების შედეგად დაადგინეს, რომ სხვადასხვა ტიპის საქონელი გადაჰქონდათ საჩხერის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მცხოვრებ საქართველოს მოქალაქეებს, მძღოლმა და მგზავრებმა ერთხმად აღიარეს და განაცხადეს, რომ ვაჭრობდნენ საჩხერის ბაზრობის მიმდებარე ტერიტორიაზე, მათ შორის იყო ი. ყ-ე.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სამოქალაქო ბრუნვის მონაწილე ფიზიკური პირის ქმედების ეკონომიკურ საქმიანობად დაკვალიფიცირება ქვეყნის ადმინისტრაციულ, კერძოდ, საგადასახადო ორგანოების მნიშვნელოვან ფუნქციას განეკუთვნება, რაც კანონით მკაცრად რეგლამენტირებული წესების უზრუნველყოფით უნდა განხორციელდეს თანაზომიერების პრინციპის საფუძველზე, რათა ამ სფეროს ადმინისტრირების პროცესში გამოირიცხოს კერძო ინტერესების დაუსაბუთებელი და უკანონო შეზღუდვა.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ამა თუ იმ საქონლის შეძენა თანამედროვე ადამიანის ყოფის აუცილებელ ელემენტს წარმოადგენს და მის ინტენსიურ ხასიათს ყოველი პირის პირადი ცხოვრება, შემოსავლების ოდენობა, დასაქმებულობის ხარისხი, ოჯახის სულადობა, მოთხოვნილებათა, საჭიროებათა მოცულობა, სამომხმარებლო კულტურა განსაზღვრავს. საგადასახადო სამსახურების მოხელეთა უფლებამოსილება - გამოავლინონ სამეწარმეო საქმიანობის მიზნის მქონე შემძენი პირები, იმთავითვე მოიცავს ვალდებულებას - ზუსტად გამიჯნონ შემთხვევები, პირი საქონლის შეძენას ახორციელებს პირადი საჭიროებისათვის თუ მოგების მიღების მიზნით.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ ამ სფეროში საგადასახადო ადმინისტრირების ფუნქციით აღჭურვილი საგადასახადო მოხელეები უნდა ფლობდნენ შესაბამის კვალიფიკაციას, შესაბამის უნარ-ჩვევებს, რათა გამოირიცხოს ამგვარი მიზნის არ მქონე პირების მიმართ უკანონო სანქციების გავრცელება, როგორც ადამიანის უფლებების შემლახავი და მმართველობითი ავტორიტეტისათვის საზიანო.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს: ბრუნვაუნარიანი ფიზიკური პირების სამოქალაქო უფლებების რეალიზაციის აქტიურობის ხარისხი არ იძლევა იმის მტკიცების წინაპირობას, რომ ისინი უსათუოდ მოგების მიღების მიზნით მოქმედებენ. სამართლის ნორმის ამგვარი გაგება-გამოყენება საგადასახადო ორგანოების მხრიდან არ ემსახურება კანონიერი მმართველობის სტანდარტების მიღწევას. პირიქით, ადმინისტრირების უხეში, არაკვალიფიციური სტილი და მეთოდები მმართველობას რეპრესიულ ხასიათს სძენს და იგი დამთრგუნველი, შესაბამისად, მიუღებელი ხდება ფართო საზოგადოებისათვის.

ამგვარი ტენდენციის ჩამოყალიბების პრევენციის მიზნით საკასაციო სასამართლოს აუცილებლად მიაჩნია სამართლებრივი შეფასება მისცეს სადავო სამართალურთიერთობაში საგადასახადო მოხელთა არაკვალიფიციურ, დაუსაბუთებელ ადმინისტრირებას, და ზუსტად და მკაფიოდ განისაზღვროს საგადასახადო კონტროლის კანონისმიერი ფარგლები, რათა ერთის მხრივ, სახელმწიფოში უზრუნველყოფილი იქნეს კეთილსინდისიერი, სამოქალაქო ბრუნვაში შეუზღუდავი და დაუბრკოლებელი მონაწილეობის უფლება და მეორეს მხრივ, საგადასახადო ადმინისტრირების მიზნის მიღწევა საგადასახადო კანონმდებლობის ძირითადი პრინციპების - პირი ვალდებულია გადაიხადოს ამ კოდექსით დაწესებული საერთო-სახელმწიფოებრივი და ადგილობრივი გადასახადები და დაუშვებელია ამ კოდექსის დარღვევით დაწესებული ან ამ კოდექსით გაუთვალისწინებელი გადასახადის გადახდის ვალდებულების ვინმესთვის დაკისრება (საგადასახადო კოდექსის მე-5 მუხლი), საფუძველზე.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ კანონიერი საჯარო მმართველობის სტანდარტიდან გამომდინარე ფიზიკური პირის საქმიანობის კვალიფიკაცია ეკონომიკურ საქმიანობად მოითხოვს ამგვარი საქმიანობის დამადასტურებელი/გამაქარწყლებელი ფაქტობრივი გარემოებების გამოკვლევას, მათ ობიექტურ და მიუკერძოებელ შეფასებას, რომლის საფუძველზე უტყუარად უნდა დადგინდეს საქმიანობის სტატუსი. მმართველობითი ხასიათის გადაწყვეტილებების კანონიერებას სწორედ მათი დასაბუთებულობა განსაზღვრავს.

საკასაციო სასამართლომ თავის გადაწყვეტილებებში არაერთგზის განმარტა, რომ მოქმედი კანონმდებლობის მიხედვით ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომელიც გამოცემულია წერილობითი სახით, აუცილებელია შეიცავდეს დასაბუთებას, კერძოდ, მასში მითითებული უნდა იყოს ის სამართლებრივი და ფაქტობრივი წანამძღვრები, რომელთა საფუძველზეც გამოიცა იგი. ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, ფაქტებზე, მტკიცებულებებზე ან არგუმენტებზე, რომლებიც არ იქნა გამოკვლეული და შესწავლილი ადმინისტრაციული წარმოების დროს.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის დასაბუთების კანონისმიერი ვალდებულება განპირობებულია იმ გარემოებით, რომ ადმინისტრაციული ორგანო შებოჭოს სამართლით და მოაქციოს თვითკონტროლის ფარგლებში, რამდენადაც გადაწყვეტილების მიღება უნდა ეფუძნებოდეს კონკრეტულ გარემოებებს და ფაქტებს, სწორედ რომელთა შეფასებასაც ადმინისტრაციული ორგანო მიჰყავს საკითხის ამა თუ იმ გადაწყვეტამდე, ანუ სწორედ კონკრეტული ფაქტები და საქმის გარემოებები განსაზღვრავს გადაწყვეტილების იურიდიულ შედეგს და არა პირიქით. წინააღმდეგ შემთხვევაში ყოფა დაკარგავს უზრუნველყოფადობას, სტაბილურობას, გარანტირებულობას, დაირღვევა სამართლის ნორმის და ადმინისტრაციული ორგანოს მიმართ ნდობის პრინციპი, სამართლებრივი უსაფრთხოების განცდა, ხოლო ასეთ პირობებში, მყარი სამართლებრივი წესრიგის ადგილს დაიკავებს მმართველობითი ორგანოს სახელისუფლო ძალაზე დამყარებული თვითნებობა, მაშინ როცა ადმინისტრაციული ორგანოსადმი, შესაბამისად, სახელმწიფოსადმი ნდობის პრინციპი და სამართლებრივი უსაფრთხოება, სამართლებრივი სახელმწიფოს ერთ-ერთი უმთავრესი ნიშანია.

ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 5.1. მუხლში რეგლამენტირებულია ადმინისტრაციული ორგანოს, უფლებამოსილების განხორციელების სავალდებულო პრინციპი _ უფლებამოსილების განხორციელება კანონის საფუძველზე, რაც გულისხმობს, რომ ადმინისტრაციულ ორგანოს ეკრძალება კანონმდებლობის მოთხოვნის საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე მოქმედება.

ამავე კოდექსის მიხედვით ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარება მოიცავს ადმინისტრაციული ორგანოს უმნიშვნელოვანეს პროცედურულ ვალდებულებას - გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე.

საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის ეს უმნიშვნელოვანესი იმპერატიული ხასიათის დანაწესი ემსახურება საჯარო მმართველობის კანონიერების პრინციპს, რამდენადაც ყოველი მმართველობითი გადაწყვეტილების მიღება უნდა ეფუძნებოდეს განსახილველი საკითხის გარემოებებისა და ფაქტების ობიექტურ შესწავლა-გამოკვლევას, რომლის შეფასებიდან უნდა გამომდინარეობდეს საკითხის გადასაწყვეტად ჩამოყალიბებული დასკვნა.

ამ ვალდებულების შესრულება ემსახურება ადმინისტრაციული ორგანოს ასევე უმნიშვნელოვანეს - მიღებული გადაწყვეტილების დასაბუთების ვალდებულებას -ადმინისტრაციულმა ორგანომ უნდა ახსნას, განმარტოს, დაასაბუთოს, თუ რატომ რა ფაქტებზე დაყრდნობით მიიღო ამგვარი გადაწყვეტილება, გარდა აღნიშნულისა, გადაწყვეტილების დასაბუთება აუცილებელია ადრესატისათვის, რათა შეაფასოს მისი მართლზომიერება, დარწმუნდეს მის კანონშესაბამისობაში, ხოლო უფლების დარღვევის განცდის შემთხვევაში ისარგებლოს გასაჩივრების შესაძლებლობით, მას უნდა შეეძლოს იცოდეს რა არგუმენტებით უნდა დაუპირისპირდეს მიღებულ გადაწყვეტილებას, რასაც დასაბუთების გარეშე გადაწყვეტილების მიღების პირობებში, მოკლებულია. აგრეთვე, დასაბუთებული აქტის გამოცემა აადვილებს საჩივრის ან სარჩელის განმხილველი ორგანოების მიერ მისი კანონიერებისა და მიზანშეწონილობის გადამოწმების პროცესს.

საკასაციო სასამართლომ თავის გადაწყვეტილებებში არაერთგზის განმარტა ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის საქმის ფაქტობრივი გარემოებების გამოკვლევისა და აქტის დასაბუთების ვალდებულება, ხოლო ასეთის შეუსრულებლობის შემთხვევაში აქტის სამართლებრივი შედეგების შესახებ.

კანონმდებელი იმდენად არსებით და აქტის კანონიერების განმსაზღვრელ ფუნქციას ანიჭებს საქმის გარემოებათა გამოკვლევას, რომ იმპერატიულად კრძალავს, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას საფუძვლად დაუდოს ისეთი გარემოება ან ფაქტი, რომელიც კანონით დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ (საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწილები).

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ აქტის გამოცემისათვის კანონმდებლობით დადგენილია პროცედურის დაცვა, რამდენადაც მიუკერძოებლად, საქმის გარემოებათა ყოველმხრივი და ობიექტური გამოკვლევის საფუძველზე გამოცემული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის დასაბუთებულობა-კანონიერების ხარისხი გაცილებით მაღალია, ხოლო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისათვის დადგენილი წარმოების პროცედურის დაცვა განმსაზღვრელ მნიშვნელობას ანიჭებს თვით აქტის კანონიერებას.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ ადმინისტრაციული, მათ შორის, საგადასახადო სამართალდარღვევათა გამოკვლევა-დადგენა, სპეციფიკით გამოირჩევა სამართალდარღვევათა გამოვლენის თავისებურებათა გათვალისწინებით, თუმცა, ეს არცერთ შემთხვევაში არ ათავისუფლებს სამართალდარღვევათა შემფარდებელ ორგანოებს უზრუნველყონ უმნიშვნელოვანესი პროცედურული ვალდებულება - გამოიკვლიონ საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღონ ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ კანონმდებელი საჯარო წესრიგისა და კამონიერი ადმინისტრირების მისაღწევად იმდენად არსებით საკითხად მიიჩნევს სამართალდარღვევათა გამოვლენას, საგადასახადო სამართალდარღვევათა პრევენციას, მათი განხილვა-გადაწყვეტის პრაქტიკის კანონიერებას, რომ საგადასახადო კოდექსის 51-ე მუხლის მიხედვით საგადასახადო ორგანოებს დაკისრებული აქვთ ვალდებულება - განახორციელონ საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევის ფაქტების შესწავლა, ანალიზი და შეფასება და დასახონ შესაბამისი ღონისძიებები საგადასახადო სამართალდარღვევათა გამომწვევი მიზეზებისა და პირობების აღმოსაფხვრელად; გამოავლინონ ფიზიკური და იურიდიული პირები, რომლებიც თავს არიდებენ გადასახადების გადახდას, და აღკვეთონ საგადასახადო სამართალდარღვევები, აწარმოონ საგადასახადო სამართალდარღვევათა საქმეები და გამოიყენონ პასუხისმგებლობის ზომები ამ კოდექსით დადგენილი წესით.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ დაუშვებელია ფიზიკური პირის ქმედების ეკონომიკურ საქმიანობად მიჩნევა ეფუძნებოდეს მხოლოდ საგადასახადო მოხელის აღქმით შეფასებას, რამდენადაც ამგვარ ვითარებაში არსებობს რისკი, რომ ყველა ბრუნვაუნარიანი ფიზიკური პირი პოტენციურ სამართალდამრღვევად იქნეს მიჩნეული, რაც მომხმარებელთა უნდობლობასა და უპატივცემულობას გამოიწვევს საგადასახადო ადმინისტრირების მიმართ. საჯარო მმართველობა საზოგადოების, მისი თითოეული წევრის კეთილდღეობისკენ უნდა იყოს მიმართული, შესაბამისად, ადმინისტრირების ნებისმიერი ფორმა საზოგადოების მიერ აღქმული უნდა იყოს, როგორც საჯარო წესრიგის უზრუნველყოფის საშუალება, რაც მოსახლეობის სოლიდარობისა და მოქალაქეობრივი თანადგომის გარეშე ვერ მიიღწევა.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ქვეყნის საგადასახადო სამსახურებმა უნდა შეიმუშაონ ანალოგიური სამართალდარღვევების გამოვლენის-შეფასების-დადგენის იმგვარი ფაქტობრივი და სამართლებრივი სტანდარტი, მეთოდოლოგია, რომელიც მინიმუმამდე დაიყვანს ადამიანის უფლებების შელახვის შემთხვევებს, რათა ადმინისტრირების ფორმებმა გაუსაძლისი არ გახადოს ადამიანთა ყოველდღიურობა, არ გაუჩნდეთ განცდა, რომ მოთხოვნილებათა დასაკმაყოფილებლად სამოქალაქო ურთიერთობებში შესვლისას შესაძლო ადმინისტრირების, მინიმუმ დაკვირვების ობიექტს წარმოადგენენ, რაც პოზიტიურად არ აისახება ქვეყანაში ისედაც განუვითარებელი და ჩამოუყალიბებელი საბაზრო ურთიერთობებისა და აქტიური ბრუნვის კულტურის დამკვიდრებაზე. ამავდროულად, მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ კანონიერებისა და კანონის წინაშე თანასწორობის პრინციპების გათვალისწინებით ადმინისტრაციულმა ორგანოებმა კვალიფიციურად მართონ პროცესი, რომ ის ფიზიკური პირები, რომლებიც მოგების მიზნით იძენენ პროდუქციას, თუმცა, სათანადო რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობენ, რათა თავი აარიდონ კუთვნილი გადასახადების გადახდას, რითიც პატივს არ სცემენ საზოგადოებრივი თანაცხოვრების საერთო წესებს, არ დარჩნენ კანონის საფუძველზე და მის შესაბამისად სანქცირების მიღმა. ამ მმართველობითი მიზნის მიღწევა საგადასახადო სისტემას ავალდებულებს ადმინისტრირების მეთოდოლოგიის, ტექნიკური საშუალებების და მოხელეთა უნარ-ჩვევებისა და ა.შ., ღონისძიებათა მთელი კომპლექსის თანამედროვე, კანონიერი სტანდარტის შემუშავებას.

განსახილველი საქმის მასალებით დადგენილია, რომ მოსარჩელე ი. ყ-ის მიმართ შედგენილი №040005 და №040006 ოქმები ეფუძნება შემოსავლების სამსახურის საგადასახადო მონიტორინგის სამმართველოს აღმოსავლეთ განყოფილების მთავარი ოფიცრის გ. ზ-ის მოკვლეულ გარემოებებს. საკასაციო სასამართლო აფასებს რა სადავო ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ აქტებს, მიაჩნია, რომ არცერთი მათგანი არ პასუხობს ფაქტობრივ გარემოებათა გამოკვლევის, შეფასების, დადგენის კანონით დადგენილ ზოგად სტანდარტს. საგადასახადო სამართალდარღვევის №040006 ოქმი, რომლის მიხედვით, საგადასახადო მოხელემ დაადგინა ი. ყ-ის ქმედების საგადასახადო კოდექსის 66-ე მუხლთან შეუსაბამობა, არ შეიცავს მითითებას თუ რა ფაქტობრივ გარემოებებზე დაყრდნობით დაკვალიფიცირდა მისი ქმედება სამართალდარღვევად. მით უფრო, არ შეიცავს მითითებას თუ რაში გამოიხატა ქმედების მართლწინააღმდეგობა. ასევე, სრულიად დაუსაბუთებელია ი. ყ-ის ქმედების - სასაქონლო სატრანსპორტო ზედნადების გარეშე საქონლის ტრასპორტირებად კვალიფიკაცია, რამდენადაც მასში არ არის აღწერილი კონკრეტული ფაქტები, რომელთა სამართლებრივი შეფასების საფუძველზეც საგადასახადო მოხელე მივიდა ამგვარ სამართლებრივ დასკვნამდე.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ კრიტიკას ვერ უძლებს აღმოსავლეთ განყოფილების მთავარი ოფიცრის გ. ზ-ის მოხსენებით ბარათში აღწერილი ფაქტები, მით უფრო მოხელის შეფასება, რომ ტრანსპორტის მგზავრები, მათ შორის ი. ყ-ეც, ყველანი იყვნენ მოვაჭრეები.

საკასაციო სასამართლო ასევე იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნას, რომ სსიპ შემოსავლების შემოსავლების სამსახურმა საქმის განხილვისას ვერ წარუდგინეს სასამართლოს შესაბამისი სახისა და შინაარსის მტკიცებულებები იმ გარემოების დასადასტურებლად, რომ ი. ყ-ეს ლილოს ბაზრობაზე საქონელი შეძენილი ჰქონდა შემდგომი რეალიზაციის მიზნით, ან რაში გამოიხატა ამგვარი განზრახვის არსებობა.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ საგადასახადო ორგანოებმა ი. ყ-ეს, არასწორად შეუფარდეს სანქციები, შესაბამისი ფაქტობრივი გარემოების დაუმტკიცებლობის პირობებში. შესაბამისად, სადავო აქტები, როგორც კანონსაწინააღმდეგო, ქვემდგომი სასამართლოს მიერ სწორად იქნა ცნობილი ბათილად.

აგრეთვე, საკასაციო სასამართლო შეფასებას აძლევს რა ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოს გასაჩივრებულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის - შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 30 აგვისტოს №41924 ბრძანების კანონიერებას, განმარტავს, ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოების ვალდებულება - ჩაატარონ ადმინისტრაციულ საჩივართან დაკავშირებული ადმინისტრაციული წარმოება, სრულფასოვნად, საქმის გარემოებათა ობიექტური გამოკვლევისა და შეფასების შედეგად მიუკერძოებლად და კანონიერად გადაწყვიტონ დავა, ემსახურება სამართლებრივი სახელმწიფოს ერთ-ერთ მნიშვნელოვან და ფუნდამენტურ მოთხოვნას პროცედურული დემოკრატიის უზრუნველყოფის შესახებ, რომლის ხარისხი თავის მხრივ, უზრუნველყოფს სახელმწიფოს ქვეშევრდომების კანონიერ მოლოდინს _ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მმართველობის განხორციელება კანონიერების პრინციპის საფუძველზე. პროცედურული მოქმედებების ჩატარების ვალდებულება ემსახურება კერძო ინტერესის _ ადამიანის უფლების მაქსიმალური დაცვის უზრუნველყოფას.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 297-ე მუხლით განსაზღვრულია საგადასახადო დავის განმხილველი ორგანოები, ხოლო 298-ე მუხლში ჩამოყალიბებულია საგადასახადო დავის პრინციპები, კერძოდ, დავის განმხილველი ორგანო საჩივრის განხილვისას ხელმძღვანელობს სამართლიანობის, ობიექტურობის, მხარეთა თანასწორობისა და მიუკერძოებლობის პრინციპებით.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ შემოსავლების სამსახურის მიერ უგულებელყოფილია ადმინისტრაციული და საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილი ვალდებულების - საგადასახადო დავის განხილვა ადმინისტრაციული საჩივრის საფუძველზე, საქმის გარემოებების ობიექტური გამოკვლევა, სამართლებრივი შეფასების მოხდენა, კანონიერი გადაწყვეტილების გამოტანა, რაც ასევე ლახავს პირის კანონიერ მოლოდინს, ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოსაგან კანონიერი და დასაბუთებული გადაწყვეტილების მიღების თაობაზე, რაც არ შეესაბამება მმართველობის კანონიერების სტანდარტს.

შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 30 აგვისტოს №41924 ბრძანება არ შეიცავს ადმინისტრაციული საჩივრის მოტივების გაქარწყლების, სადავო აქტის კანონიერების შესახებ არავითარ მსჯელობას, რის გამოც, იგი დაუსაბუთებელი და კანონსაწინააღმდეგოა.

ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ ქვემდგომმა სასამართლოებმა სწორი შეფასება მისცეს საქმის მასალებს, სწორად განმარტეს სადავო ურთიერთობის მომწესრიგებელი ნორმატიული დანაწესები და კანონიერად და ობიექტურად გადაწყვიტეს დავა, შესაბამისად არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილების და სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების სამართლებრივი წინაპირობები.

ამდენად, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ შეიცავს დასაბუთებულ არგუმენტაციას გასაჩივრებული განჩინების კანონშეუსაბამობის თაობაზე, შესაბამისად, სსსკ-ის 410-ე მუხლის თანახმად, არ არსებობს სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილებისა და სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების სამართლებრივი საფუძვლები.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა რა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1.2, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე, 410-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2014 წლის 21 იანვრის განჩინება;

3. სსიპ შემოსავლების სამსახურს დაეკისროს 100 ლარის გადახდა სასამართლო ხარჯების სახით სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: /ნ. წკეპლაძე/

მოსამართლეები: /მ. ვაჩაძე/

/პ. სილაგაძე/