№ბს-566-559(2კ-15) 25 თებერვალი, 2016 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ვასილ როინიშვილი

სხდომის მდივანი _ ანა ვარდიძე

კასატორები _ 1) სსიპ შემოსავლების სამსახური; წარმომადგენელი - გ. მ-ი

2) საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო; წარმომადგენლები - დ. მ-ი; ა. რ-ა

მოწინააღმდეგე მხარე - შპს „...“; წარმომადგენლები - ა. ხ-ა; გ. ა-ი

გასაჩივრებული განჩინება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივნისის განჩინება

სარჩელის საგანი _ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2014 წლის 19 მარტს შპს „...“ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების - სსიპ შემოსავლების სამსახურისა და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს მიმართ.

მოსარჩელემ სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2013 წლის 19 აგვისტოს კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტის, სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 26 აგვისტოს №296 საგადასახადო მოთხოვნის, 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანების, აუდიტის დეპარტამენტის 2013 წლის 21 ოქტომბრის №52601 ბრძანების, სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 24 ოქტომბრის №331 და №332 საგადასახადო მოთხოვნებისა და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2014 წლის 21 თებერვლის #6931/2/13 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა მოითხოვა.

მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ 2013 წლის 19 აგვისტოს შედგა შპს „...“ კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტი, რომლის საფუძველზეც, 2013 წლის 26 აგვისტოს შემოსავლების სამსახურმა გამოსცა საგადასახადო მოთხოვნა №296 და მოსარჩელეს დაარიცხა 469 789,48 ლარი. მოსარჩელემ 2013 წლის 6 სექტემბერს შემოსავლების სამსახურში წარადგინა საჩივარი და შემოწმების აქტის და საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობა მოითხოვა. სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანებით, სსიპ შემოსავლების სამსახურმა საჩივარი დააკმაყოფილა ნაწილობრივ და მოსარჩელე გათავისუფლდა საგადასახადო შემოწმებით ორ საბაჟო დეკლარაციაზე პრეფერენციის გაუთვალისწინებლობის საფუძვლით დაკისრებული ჯარიმისა და საურავისაგან.

მოსარჩელემ ასევე აღნიშნა, რომ 2013 წლის 21 ოქტომბერს სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის №5261 ბრძანებით მას შეუმცირდა ძირითადი გადასახადი 48 341 ლარი და ჯარიმა 27 528 ლარი, ხოლო მეორე პუნქტის თანახმად, საურავის მოხსნის მიზნით დაერიცხა ძირითადი გადასახადი 48 341 ლარი. შესაბამისი ბრძანების საფუძველზე, სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტმა 2013 წლის 24 ოქტომბერს გამოსცა ორი საგადასახადო მოთხოვნა, კერძოდ, ა) საგადასახადო მოთხოვნა №331, რომლის მიხედვით მოსარჩელეს მოეხსნა (შეუმცირდა) დარიცხული გადასახადი 75 869 ლარით; ბ) საგადასახადო მოთხოვნა №332, რომლის მიხედვით შპს „...“ დაერიცხა 48 805,04 ლარი. ამასთან, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილებით შპს „...“ საჩივარი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №5004 ბრძანების ბათილად ცნობის შესახებ არ დაკმაყოფილდა.

მოსარჩელის მითითებით, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება, რომელსაც მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოები სადავო აქტების მიღებისას დაეყრდნენ არ იყო გამოქვეყნებული და ქართულ ენაზე თარგმნილი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი შიდა პროცედურის დაცვით, შესაბამისად, მას ნორმატიული აქტის ძალა არ გააჩნდა, რის გამოც მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოებს სადავო საკითხის განხილვისას და მოსარჩელეზე იმპორტის გადასახდელების დარიცხვისას, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილებით არ უნდა ეხელმძღვანელათ, რაც სადავო აქტების ბათილად ცნობის აშკარა საფუძველი იყო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 9 სექტემბრის გადაწყვეტილებით შპს „...“ სარჩელი დაკმაყოფილდა; ძალაში შესვლის დღიდან ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილება, კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოცემული სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 26 აგვისტოს №296 საგადასახადო მოთხოვნა, 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანება, აუდიტის დეპარტამენტის 2013 წლის 21 ოქტომბრის №52601 ბრძანება და სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 24 ოქტომბრის №331 და №332 საგადასახადო მოთხოვნები.

საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2013 წლის 19 აგვისტოს შედგა შპს „...“ კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტი, რომლის საფუძველზეც, 2013 წლის 26 აგვისტოს შემოსავლების სამსახურმა გამოსცა საგადასახადო მოთხოვნა №296 და მოსარჩელეს დაარიცხა 469 789,48 ლარი.

მოსარჩელემ 2013 წლის 6 სექტემბერს შემოსავლების სამსახურში წარადგინა საჩივარი და შემოწმების აქტის და საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობა მოითხოვა.

სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანებით, სსიპ შემოსავლების სამსახურმა საჩივარი დააკმაყოფილა ნაწილობრივ და მოსარჩელე გათავისუფლდა საგადასახადო შემოწმებით ორ საბაჟო დეკლარაციაზე პრეფერენციის გაუთვალისწინებლობის საფუძვლით დაკისრებული ჯარიმისა და საურავისაგან.

საქალაქო სასამართლომ ასევე აღნიშნა, რომ 2013 წლის 21 ოქტომბერს სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის №5261 ბრძანებით მოსარჩელეს შეუმცირდა ძირითადი გადასახადი 48 341 ლარი და ჯარიმა 27 528 ლარი, ხოლო მეორე პუნქტის თანახმად, საურავის მოხსნის მიზნით დაერიცხა ძირითადი გადასახადი 48 341 ლარი. შესაბამისი ბრძანების საფუძველზე, სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტმა 2013 წლის 24 ოქტომბერს გამოსცა ორი საგადასახადო მოთხოვნა, კერძოდ, ა) საგადასახადო მოთხოვნა №331, რომლის მიხედვით მოსარჩელეს მოეხსნა (შეუმცირდა) დარიცხული გადასახადი 75 869 ლარით; ბ) საგადასახადო მოთხოვნა №332, რომლის მიხედვით შპს „...“ დაერიცხა 48 805,04 ლარი.

ამასთან, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილებით შპს „...“ საჩივარი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №5004 ბრძანების ბათილად ცნობის შესახებ არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება არ გამოქვეყნებულა და ქართულ ენაზე არ იყო თარგმნილი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი შიდა პროცედურის დაცვით.

საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოებს სადავო საკითხის განხილვისას და მოსარჩელეზე იმპორტის გადასახდელების დარიცხვისას, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილებით არ უნდა ეხელმძღვანელათ, რამდენადაც მას ნორმატიული აქტის ძალა არ ჰქონდა.

საქალაქო სასამართლოს მითითებით სადავო სამართალურთიერთობის წარმოშობის დროისათვის მოქმედი და ამჟამად არსებული რედაქციით „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის თანახმად, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი დოკუმენტი წარმოადგენდა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებას.

„საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის თანახმად, ეს კანონი განსაზღვრავდა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების დადების, შესრულების და მოქმედების შეწყვეტის წესს. საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულება იდებოდა, სრულდებოდა და წყდებოდა საერთაშორისო სამართლის საყოველთაოდ აღიარებული პრინციპების და ნორმების, საქართველოს კონსტიტუციის, საერთაშორისო ხელშეკრულებებისა და ამ კანონის შესაბამისად. ამავე კანონის 24-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილის შესაბამისად, ცალსახად განისაზღვრა, რომ საერთაშორისო ხელშეკრულება ძალაში შედიოდა იმ წესითა და ვადაში, რომლებიც გათვალისწინებული იყო საერთაშორისო ხელშეკრულებაში ან შეთანხმებული იყო მხარეებს შორის, და ამ კანონის შესაბამისად. მეტიც, თუ საქართველოს კანონმდებლობა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების ძალაში შესვლისათვის მოითხოვდა რომელიმე შიდასახელმწიფოებრივი პროცედურის შესრულებას, ასეთი ხელშეკრულება საქართველოში ძალაში შედიოდა მხოლოდ სათანადო პროცედურის გავლის შემდეგ.

„საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 30-ე მუხლის მე-4 პუნქტი იმპერატიულად ადგენდა ყველა საერთაშორისო ხელშეკრულების გამოქვეყნების ვალდებულებას საერთაშორისო ხელშეკრულებათა კრებულში. მითითებული მუხლის მე-5 და მე-6 ნაწილების შესაბამისად, ცალსახად განისაზღვრა, რომ თუ საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების ერთ-ერთი ავთენტური ტექსტი შედგენილი იყო ქართულ ენაზე, ხელშეკრულება ქვეყნდებოდა ქართულ ენაზე, ხოლო საქართველოს ხელშეკრულება, რომლის ავთენტური ტექსტი შედგენილი იყო მხოლოდ უცხო ენაზე, ქვეყნდებოდა ამ ენათაგან ერთ-ერთზე, ოფიციალური ქართული თარგმანის თანდართვით.

საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, სადავო არ იყო ის გარემოება, რომ კონკრეტულ შემთხვევაში 2000 წლის 30 ნოემბერს მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება ქართულ ენაზე არ იყო თარგმნილი, არ იყო გამოქვეყნებული „საკანონმდებლო მაცნეში“ და ნორმატიული აქტების სახელმწიფო რეესტრში არ იყო რეგისტრირებული, რასაც ადასტურებდა საქმის მასალებში წარმოდგენილი საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს 2014 წლის 05 ივნისის №01/24290 წერილი და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ „საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეს“ თავმჯდომარის 2013 წლის 11 ოქტომბრის №15/გ-418 წერილი.

საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ 2000 წლის 30 ნოემბერს მინსკში ხელმოწერილი დოკუმენტი შესასრულებლად სავალდებულო გახდებოდა მას შემდეგ, თუ შესრულდებოდა ის შიდასახელმწიფოებრივი პროცედურები, რაც უკავშირდებოდა მის ქართულ ენაზე თარგმნას და გამოქვეყნებას. ამჟამად მოქმედი „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონით იმპერატიულად იყო დადგენილი, რომ არათუ გამოუქვეყნებელ ნორმატიულ აქტს, არამედ სხვა ენაზე გამოქვეყნებულ ნორმატიულ აქტს არ ჰქონდა ოფიციალური ძალა. მეტიც, საქალაქო სასამართლომ განმარტა, რომ მართალია, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის სპეციალური ნორმებით განსაზღვრული იყო საერთაშორისო ხელშეკრულების დადების, შესრულებისა და მოქმედების შეწყვეტის წესი, მაგრამ საერთაშორისო ხელშეკრულება წარმოადგენდა რა ნორმატიულ აქტს, მისი გამოქვეყნებისა და რეესტრში რეგისტრაციისათვის დადგენილი შიდა პროცედურის დაცვა სავალდებულო იყო, რაც ასევე დასტურდებოდა „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით (ამჟამად მოქმედი რედაქცია) განსაზღვრული მოთხოვნებით, კერძოდ, საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებისა და შეთანხმების მომზადების, დადების, რატიფიცირების, გამოქვეყნების, შესრულების, დენონსირებისა და გაუქმების წესი განისაზღვრებოდა საქართველოს კონსტიტუციით, ამ კანონით, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონითა და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტით. უფრო მეტიც, „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის სპეციალური ნორმა (სადავო სამართალურთიერთობის წარმოშობის დროისათვის მოქმედი რედაქცია, რომელიც ეტაპობრივად გაუქმდა 2010 წლის 1 იანვრიდან), კერძოდ, 45-ე მუხლის მე-3 ნაწილი, გადასახადის გადამხდელის პასუხისმგებლობის წარმოშობას ცალსახად უკავშირებდა ნორმატიული აქტის გამოქვეყნებას.

საქალაქო სასამართლომ არ გაიზიარა მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოთა არგუმენტი იმის თაობაზე, რომ საქართველოს მთავრობის დადგენილებების შესაბამისად (2006 წლის 27 დეკემებრის №256, 2009 წლის 14 აგვისტოს №152 და 2010 წლის 29 დეკემბრის №420 დადგენილებები), ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო სადავო გადაწყვეტილებების მიღებისას ეხელმძღვანელა დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით. აღნიშნულთან დაკავშირებით, საქალაქო სასამართლომ განმარტა, რომ კანონქვემდებარე ნორმატიულ აქტში საერთაშორისო შეთანხმების გამოყენების შესახებ არსებული მითითება, არ იყო უპირატესი იურიდიული ძალის მქონე საკანონმდებლო აქტით დადგენილი სავალდებულო პროცედურის შესრულების ტოლფასი, რის გამოც მას რეალურად შესასრულებლად სავალდებულო ძალა არ შეუძენია.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 9 სექტემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ და სსიპ შემოსავლების სამსახურმა, რომლებმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივნისის განჩინებით საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსა და სსიპ შემოსავლების სამსახურის სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 9 სექტემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოცემულ შემთხვევაში დავის საგანი იყო საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს დავების განხილვის საბჭოს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილება, სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 19 აგვისტოს შპს „...“ კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოცემული 2013 წლის 26 აგვისტოს საგადასახადო მოთხოვნა №296, ამავე სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანება, აუდიტის დეპარტამენტის 2013 წლის 21 ოქტომბრის №56601 ბრძანება, 2013 წლის 24 ოქტომბრის №331 და №332 საგადასახადო მოთხოვნები. აღნიშნული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების გამოცემას და მოსარჩელეზე იმპორტის გადასახდელების დარიცხვას, საფუძვლად დაედო დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება, რომლის შესასრულებლად სავალდებულო ძალა სადავოა მხარეთა შორის.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის თანახმად, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი დოკუმენტი წარმოადგენდა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებას.

„საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის თანახმად, ეს კანონი განსაზღვრავდა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების დადების, შესრულების და მოქმედების შეწყვეტის წესს. საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულება იდებოდა, სრულდებოდა და წყდებოდა საერთაშორისო სამართლის საყოველთაოდ აღიარებული პრინციპების და ნორმების, საქართველოს კონსტიტუციის, საერთაშორისო ხელშეკრულებებისა და ამ კანონის შესაბამისად. ამავე კანონის 24-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილის შესაბამისად, ცალსახად განისაზღვრა, რომ საერთაშორისო ხელშეკრულება ძალაში შედიოდა იმ წესითა და ვადაში, რომლებიც გათვალისწინებული იყო საერთაშორისო ხელშეკრულებაში ან შეთანხმებული იყო მხარეებს შორის და ამ კანონის შესაბამისად. თუ საქართველოს კანონმდებლობა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების ძალაში შესვლისათვის მოითხოვდა რომელიმე შიდასახელმწიფოებრივი პროცედურის შესრულებას, ასეთი ხელშეკრულება საქართველოში ძალაში შედიოდა მხოლოდ სათანადო პროცედურის გავლის შემდეგ.

„საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 30-ე მუხლის მე-4 პუნქტი იმპერატიულად ადგენდა ყველა საერთაშორისო ხელშეკრულების გამოქვეყნების ვალდებულებას საერთაშორისო ხელშეკრულებათა კრებულში. მითითებული მუხლის მე-5 და მე-6 ნაწილების შესაბამისად, თუ საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების ერთ-ერთი ავთენტური ტექსტი შედგენილია ქართულ ენაზე, ხელშეკრულება ქვეყნდება ქართულ ენაზე, ხოლო საქართველოს ხელშეკრულება, რომლის ავთენტური ტექსტი შედგენილია მხოლოდ უცხო ენაზე, ქვეყნდება ამ ენათაგან ერთ-ერთზე, ოფიციალური ქართული თარგმანის თანდართვით.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნული მუხლების ანალიზის შედეგად განმარტა, რომ ნებისმიერ დოკუმენტს, მათ შორის, საერთაშორისო ხელშეკრულებას ან/და მის დანართს ან დამატებას, რომ შეეძინა ნორმატიული ხასიათი და ქცეულიყო ნორმატიულ აქტად, სავალდებულო იყო მისი გამოქვეყნება შესაბამის ბეჭდვით ორგანოში, ამასთან, აუცილებელი იყო ქართული ტექსტის გამოქვეყნება.

საქმეში წარდგენილი მტკიცებულებებით, კერძოდ, საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს 2014 წლის 5 ივნისის №01/24290 წერილით და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ „საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეს“ თავმჯდომარის 2013 წლის 11 ოქტომბრის №15/გ-418 წერილით დადგენილი იყო, რომ 2000 წლის 30 ნოემბერს მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება: ა) ქართულ ენაზე არ თარგმნილა, ბ) არ გამოქვეყნებულა არა თუ საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეში, არამედ ოფიციალურად არ გამოქვეყნებულა, გ) არ იყო ნორმატიული აქტების სახელწიფო რეესტრში რეგისტრირებული.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტების არგუმენტი იმის თაობაზე, რომ 2000 წლის 30 ნოემბერს მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება ძალაში იყო „საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-7 და 24-ე მუხლების თანახმად და რომ მისი სავალდებულოდ აღიარებისათვის არ იყო საჭირო გამოქვეყნება.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნულთან დაკავშირებით განმარტა, რომ „საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-7 და 24-ე მუხლებით განსაზღვრული იყო, თუ რა ფორმით შეიძლება გამოხატულიყო საქართველოს თანხმობა საერთაშორისო ხელშეკრულების სავალდებულოდ აღიარებაზე და როდის შედიოდა საერთაშორისო ხელშეკრულება საქართველოსათვის ძალაში. მართალია, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის სპეციალური ნორმებით განსაზღვრული იყო საერთაშორისო ხელშეკრულების დადების, შესრულებისა და მოქმედების შეწყვეტის წესი, მაგრამ სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, ვინაიდან, საერთაშორისო ხელშეკრულება წარმოადგენდა ნორმატიულ აქტს, სავალდებულო იყო მისი გამოქვეყნებისა და რეესტრში რეგისტრაციისათვის დადგენილი შიდა პროცედურის დაცვა, რაც ასევე დასტურდებოდა „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით (ამჟამად მოქმედი რედაქცია) განსაზღვრული მოთხოვნებით, კერძოდ, საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებისა და შეთანხმების მომზადების, დადების, რატიფიცირების, გამოქვეყნების, შესრულების, დენონსირებისა და გაუქმების წესი განისაზღვრებოდა საქართველოს კონსტიტუციით, ამ კანონით, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონითა და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტით.

ამასთან, მნიშვნელოვანი იყო იმ გარემოებაზე მითითება, რომ „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის სპეციალური ნორმა (სადავო სამართალურთიერთობის წარმოშობის დროისათვის მოქმედი რედაქცია, კერძოდ, 45-ე მუხლის მე-3 ნაწილი), გადასახადის გადამხდელის პასუხისმგებლობის წარმოშობას ცალსახად უკავშირებდა ნორმატიული აქტის გამოქვეყნებას.

ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ შესაბამისი მსჯელობიდან გამომდინარე, გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მოსაზრება და მიაჩნია, რომ ვინაიდან, საერთაშორისო ხელშეკრულება კანონით დადგენილი წესის დაცვით არ იყო გამოქვეყნებული, მას არ ჰქონდა ნორმატიული ხასიათი, რაც თავის მხრივ გამორიცხავდა მის საფუძველზე მოსარჩელისათვის გადასახადების დარიცხვის შესაძლებლობას.

სააპელაციო სასამართლომ ასევე უსაფუძვლოდ მიაჩნია აპელანტების მიერ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2002 წლის 4 მარტის გადაწყვეტილებაზე აპელირება, რომლითაც განიმარტა, რომ საერთაშორისო ხელშეკრულების გამოუქვეყნებლობა არ იყო საფუძველი იმისა, რომ საერთაშორისო ხელშეკრულება არ ყოფილიყო აღიარებული სავალდებულოდ ქართული მხარის მიერ, რომ საქართველოს კანონმდებლობით საერთაშორისო ხელშეკრულების ძალაში შესვლისათვის მისი გამოქვეყნება არ წარმოადგენდა უშუალო წინაპირობას ან პირობას.

აღნიშნულთან მიმართებაში, სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის განმარტება, რომ სახელმწიფოს მხრიდან საერთაშორისო ხელშეკრულების აღიარების სავალდებულო პირობას არ წარმოადგენს მისი გამოქვეყნება, თუმცა სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, სახელმწიფოს ეს ვალდებულება არ შეიძლება გავრცელდეს გადასახადის გადამხდელზე, იმ პირობებში, როცა შიდასახემწიფოებრივი კანონმდებლობით გათვალისწინებული პროცედურების დაცვით საერთაშორისო ხელშეკრულება არ გამოქვეყნებულა, ანუ ნორმატიული ძალა არ შეუძენია.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივნისის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ და სსიპ შემოსავლების სამსახურმა.

კასატორმა - საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

კასატორი - საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო არ დაეთანხმა სასამართლოს მოსაზრებას დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მთავრობების მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილების იურიდიული ძალის არარსებობასთან დაკავშირებით. კასატორმა აღნიშნა, რომ „თავისუფალი სავაჭრო ზონის შექმნის შესახებ“ 1994 წლის 15 აპრილის მრავალმხრივი შეთანხმების პრეამბულის თანახმად, შეთანხმების მონაწილე სახელმწიფოები, აყალიბებდნენ პირობებს საქონლისა და მომსახურებათა თავისუფალი გადაადგილებისათვის, უზრუნველყოფდნენ ურთიერთვაჭრობის დაბალანსებულობას. აღნიშნული შეთანხმების მე-8 მუხლის თანახმად, ხელშემკვრელი მხარეები პირდაპირ ან ირიბად არ დაბეგრავდნენ სხვა ხელშემკვრელ მხარეთა საბაჟო ტერიტორიიდან წარმომდგარ საქონელს ფისკალური ხასიათის გადასახადებითა და მოსაკრებლებით იმ ზომით, რაც აღემატებოდა მათ დონეს ეროვნული საქონლისათვის. ამავე შეთანხმების მე-2 მუხლის მიხედვით, ხელშემკვრელი მხარეები ინარჩუნებდნენ უფლებას დამოუკიდებლად განესაზღვრათ საგარეო–ეკონომიკური ურთიერთობების რეჟიმი წინამდებარე შეთანხმების არამონაწილე სახელმწიფოთა მიმართ.

კასატორის - საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მითითებით, საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობასა და რუსეთის ფედერაციის მთავრობას შორის „თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ“ 1994 წლის 3 თებერვლის შეთანხმების პირველი პუნქტის შესაბამისად, ხელშემკვრელი მხარეები არ იყენებდნენ საბაჟო გადასახადებს და ანაკრებებს, რომლებიც ერთნაირად მოქმედებდა იმ საქონლის ექპსორტსა და იმპორტზე, რომლის წარმოშობის ადგილი იყო ერთ-ერთი ხელშემკვრელი მხარის საბაჟო ტერიტორია და დანიშნული იყო მეორე ხელშემკვრელი მხარის საბაჟო ტერიტორიაზე მისაწოდებლად. საქონლის ნომენკლატურის შესათანხმებლად სავაჭრო რეჟიმის გამოყენების თავისებურება ორივე ქვეყანას შორის ფორმდებოდა ყოველწლიური ოქმებით, რომელიც წარმოადგენდა წინამდებარე შეთანხმების განუყოფელ ნაწილს. საქონლის წარმოშობის დაწვრილებითი წესები ხელშემკვრელი მხარეების მიერ გაფორმდებოდა ცალკე დოკუმენტით, რომელიც იქნებოდა წინამდებარე შეთანხმების განუყოფელი ნაწილი. ამასთან, ანალოგიური შინაარსის იყო უკრაინასთან გაფორმებული „თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ“ შეთანხმების შესაბამისი მუხლები. კერძოდ, შეთანხმების პირველი მუხლის თანახმად, „1. ხელშემკვრელი მხარეები არ იყენებდნენ საექსპორტო და/ან საიმპორტო საბაჟო გადასახადებს, ასევე ბეგარებს და ანაკრებებს, რომლებსაც გააჩნდათ საბაჟო გადასახადების ექვივალენტური მოქმედება იმ საქონლის მიმართ, რომლის წარმოშობის ადგილი იყო ერთ–ერთი ხელშემკვრელი მხარის საბაჟო ტერიტორია და განკუთვნილი იყო მეორე ხელშემკვრელი მხარის საბაჟო ტერიტორიაზე მისაწოდებლად. მოცემული სავაჭრო რეჟიმის ფარგლებში შეთანხმებული საქონლის ნომეკლატურიდან გამონაკლისი ფორმდებოდა დოკუმენტებით, რომლებიც წარმოადგენდნენ ამ შეთანხმების განუყოფელ ნაწილს, თუ ხელშემკვრელი მხარეები ჩათვლიდნენ ამას საჭიროდ. 2. ამ შეთანხმების მიზნებისათვის და მისი მოქმედების პერიოდისათვის ხელშემკვრელი მხარეების ტერიტორიებიდან წარმოშობილი საქონელი განისაზღვრებოდა დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა მეთაურების საბჭოს 1993 წლის 24 სექტემბრის გადაწყვეტილებით დამტკიცებული საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის წესებით.

კასატორის - საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს განმარტებით, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მთავრობების მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრისა და 2009 წლის 20 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის წესების“ მე-9 მუხლის „ა“ პუნქტის მიხედვით, საქონელი სარგებლობდა თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმით შეთანხმების მონაწილე ქვეყნების საბაჟო ტერიტორიებზე, თუ შეთანხმების მონაწილე ერთ-ერთი სახელმწიფოს რეზიდენტსა და შეთანხმების მონაწილე მეორე სახელმწიფოს რეზიდენტს შორის დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე ხდებოდა მისი ექსპორტი და შემოტანა შეთანხმების მონაწილე ერთი სახელმწიფოს საბაჟო ტერიტორიიდან შეთანხმების მონაწილე მეორე სახელმწიფოს საბაჟო ტერიტორიაზე. ამასთან, საქონელს არ უნდა დაეტოვა შეთანხმების მონაწილე სახელმწიფოს ტერიტორია, იმ შემთხვევის გარდა, თუ ასეთი ტრანსპორტირება შეუძლებელი იყო მონაწილე სახელმწიფოს, ან მისი ცალკეული ნაწილის გეოგრაფიული მდებარეობიდან გამომდინარე. მე-10 მუხლის შესაბამისად, შეთანხმების მონაწილე კონკრეტულ სახელმწიფოში საქონლის წარმოშობის ქვეყნის დადასტურებისათვის აუცილებელი იყო შემომტანი ქვეყნის საბაჟო ორგანოებს წარდგენოდა საქონლის წარმოშობის სერტიფიკატი CT – 1 ფორმით ან დეკლარაცია საქონლის წარმოშობის შესახებ. „წესების“ მე-17 მუხლის თანახმად კი, შემთხვევები, როდესაც საქონლის წარმოშობის ქვეყნის დამადასტურებელ დოკუმენტად შეიძლება წარდგენილიყო დეკლარაცია საქონლის წარმოშობაზე და აგრეთვე, როდესაც საქონლის წარმოშობის დოკუმენტის წარდგენა არ იყო აუცილებელი, განისაზღვრებოდა იმპორტიორი ქვეყნის ეროვნული კანონმდებლობის შესაბამისად.

კასატორის - საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მითითებით „საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის კრიტერიუმების, წესის, წარმოშობის სერტიფიკატების ფორმის, მისი გაცემისა და შევსების წესების შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2006 წლის 27 დეკემბერის №256 დადგენილების პირველი მუხლის მე-5 ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, საქართველოს საბაჟო ტერიტორიაზე საქონლის შემოტანისას საქონლის წარმოშობა დასტურდებოდა წარმოშობის სერტიფიკატით. ამასთან, დსთ-ის წევრ ქვეყნებთან თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმის შეუფერხებელი ფუნქციონირების შესახებ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 14 აგვისტოს №152 დადგენილების მე-3 მუხლის თანახმად, ცნობად იქნა მიღებული, რომ ძალაში იყო დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „საქონლის წარმოშობის სახელმწიფოს განსაზღვრის წესი“, რის შესაბამისად გაცემული „საქონლის წარმოშობის სერტიფიკატი CT–1“ იყო საქონლის წარმოშობის დამადასტურებელი დოკუმენტი, რომელიც გამოიყენებოდა „თავისუფალი სავაჭრო ზონის შექმნის შესახებ“ 1994 წლის 15 აპრილის შეთანხმებითა და ამ შეთანხმებაში ცვლილებებისა და დამატებების შეტანის შესახებ 1999 წლის 2 აპრილის ოქმით გათვალისწინებული შეღავათების გავრცელების მიზნით.

კასატორის მოსაზრებით, მოსარჩელის არგუმენტი, რომელიც გაიზიარა სასამართლომ, რომ დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მთავრობების მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება არ იყო თარგმნილი ქართულ ენაზე, არ იყო რატიფიცირებული საქართველოს პარლამენტის მიერ, არ იყო გამოქვეყნებული საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეში და შესაბამისად, არ იყო სავალდებულო გამოსაყენებლად, საფუძველს მოკლებული იყო, ვინაიდან, აღნიშნული გადაწყვეტილება ძალაში იყო „საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ კანონის მე-7 მუხლის და 24-ე მუხლები) და მისი სავალდებულოდ აღიარებისთვის არ იყო საჭირო რატიფიკაცია (საქართველოს კონსტიტუცია 65-ე მუხლი, „საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონი 14-ე მუხლი). ამასვე ადასტურებდა საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს 2014 წლის 5 ივნისის N01/24290 წერილი, რომელშიც განიმარტა, რომ საქართველოსთვის ძალაში იყო 1994 წლის 15 აპრილის „თავისუფალი სავაჭრო ზონის შექმნის თაობაზე" შეთანხმება. აღნიშნული შეთანხმების მე-3 მუხლის თანახმად, საქონლის წარმოშობა განისაზღვრა საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის წესებით (CT-1 სერტიფიკატი), რომელიც წარმოადგენდა ზემოხსენებული შეთანხმების დანართს და დამტკიცებული იყო დსთ-ს მთავრობების მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით, ხოლო აღნიშნული შეთანხმება კი რატიფიცირებული იყო საქართველოს პარლამენტის მიერ 2002 წლის 6 დეკემბრის N1832-Iს დადგენილებით.

კასატორმა ასევე არ გაიზარა სასამართლოს დასაბუთება და მითითება „საერთაშორისო ხელშეკრულებათა კანონის“ 30-ე მუხლის მე-4, მე-5, და მე-6 პუნქტებზე, ვინაიდან, აღნიშნული პუნქტები საერთოდ არ ეხებოდა საერთაშორისო ხელშეკრულებების ძალაში შესვლას.

რაც შეეხებოდა, სასამართლოს მიერ „ნორმატიული აქტების შესახებ" კანონზე მითითებას, კასატორი მიიჩნევს, რომ სადავო შემთხვევაში, ამავე კანონის მე-7 მუხლის შესაბამისად, კანონთან შედარებით უპირატესი იურიდიული ძალა გააჩნდა საერთაშორისო ხელშეკრულებასა და შეთანხმებას, რომელიც მოცემულ შემთხვევაში იმპერატიულად ადგენდა, რომ იგი ძალაში იყო მხარეთა მიერ ხელმოწერისთანავე.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე და იმ გარემოებების გათვალისწინებით, რომ: ა) თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ, როგორც ორმხრივი, ისე მრავალმხრივი შეთანხმებებით გათვალისწინებული იყო საგადასახდო შეღავათები, შეთანხმების მონაწილე ერთ-ერთი სახელმწიფოს რეზიდენტსა და შეთანხმების მონაწილე მეორე სახელმწიფოს რეზიდენტს შორის დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე განხორციელებულ ექსპორტსა და იმპორტზე, შეთანხმების მონაწილე ერთი სახელმწიფოს საბაჟო ტერიტორიიდან შეთანხმების მონაწილე მეორე სახელმწიფოს საბაჟო ტერიტორიაზე; ბ) საქონლის წარმოშობის ქვეყნის დადასტურებისათვის აუცილებელი იყო შემომტანი ქვეყნის საბაჟო ორგანოებს წარდგენოდა საქონლის წარმოშობის სერტიფიკატი CT – 1 ფორმით; გ) საქონლის წარმოშობის ქვეყნის დამადასტურებელ დოკუმენტად საქონლის წარმოშობაზე დეკლარაციის წარდგენის შესაძლებლობა უნდა განსაზღვრულიყო ეროვნული კანონმდებლობის შესაბამისად; დ) ეროვნული კანონმდებლობით საქონლის წარმოშობის ქვეყნის დამადასტურებელ დოკუმენტად საქონლის წარმოშობაზე დეკლარაციის წარდგენა გათვალისწინებული არ იყო; ე) დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მთავრობების მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება აღიარებული იყო სავალდებულოდ; ვ) ინგლისი და აშშ არ წარმოადგენდა შეთანხმების მონაწილე ქვეყანას, კასატორის მოსაზრებით, მოსარჩელეზე ვერანაირად ვერ გავრცელდებოდა თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ გაფორმებული შეთანხმებებით დადგენილი საგადასახადო შეღავათები.

ამასთან, კასატორის მოსაზრებით, ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ მიღებული გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგებოდა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2002 წლის 4 მარტის გადაწყვეტილებას.

კასატორმა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა იდენტურ ფაქტობრივ გარემოებებსა და სამართლებრივ შეფასებებზე დაყრდნობით გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2015 წლის 28 სექტემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსა და სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივრები.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2015 წლის 12 ნოემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, დასაშვებად იქნა ცნობილი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივრები და მათი განხილვა დაინიშნა 2016 წლის 21 იანვარს 12:30 საათზე.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, მხარეთა ახსნა-განმარტებების მოსმენის, საკასაციო საჩივრების საფუძვლიანობის შესწავლის, გასაჩივრებული განჩინების კანონიერება-დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საკასაციო საჩივრები უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, უნდა გაუქმდეს გასაჩივრებული განჩინება და მიღებულ იქნას ახალი გადაწყვეტილება, შპს „...ის“ სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა სწორი გადაწყვეტილება მიიღეს შპს „...“ სარჩელის დაკმაყოფილებასთან დაკავშირებით, თუმცა საკასაციო სასამართლო ნაწილობრივ არ იზიარებს სასამართლოების დასაბუთებას სარჩელის დაკმაყოფილების საფუძვლებთან დაკავშირებით.

საკასაციო სასამართლო პირველ რიგში ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ მოცემულ შემთხვევაში დავის საგანს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს დავების განხილვის საბჭოს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილების, სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 19 აგვისტოს შპს ,,...’’ კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოცემული 2013 წლის 26 აგვისტოს №296 საგადასახადო მოთხოვნის, ამავე სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანების, აუდიტის დეპარტამენტის 2013 წლის 21 ოქტომბრის №56601 ბრძანების, 2013 წლის 24 ოქტომბრის №331 და №332 საგადასახადო მოთხოვნების ბათილად ცნობა წარმოადგენს. აღნიშნული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების გამოცემას და მოსარჩელეზე იმპორტის გადასახადის დარიცხვას საფუძვლად დაედო დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება, რომლის შესასრულებლად სავალდებულო ძალა სადავოა მხარეთა შორის.

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალებით დადგენილად მიიჩნევს იმ გარემოებებს, რომ 2013 წლის 19 აგვისტოს შედგა შპს „...“ კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტი, რომლის საფუძველზეც, 2013 წლის 26 აგვისტოს შემოსავლების სამსახურმა გამოსცა საგადასახადო მოთხოვნა №296 და მოსარჩელეს გადასახდელად 469 789,48 ლარი დაარიცხა. შემოწმების აქტის თანახმად, შპს „...“ 2007 წელს №57, №72, №222, №251, №269, №474, №676, №1171, №1368, №1929 სასაქონლო დეკლარაციებით იმპორტირებულ საქონელზე სარგებლობდა პრეფერენციული დოკუმენტით, სერტიფიკატი CT-1-ით, რომლის მიხედვითაც საქონელი გათავისუფლდა იმპორტის გადასახადის 12%-განაკვეთისაგან. შემოწმების შედეგად გაირკვა, რომ ზემოაღნიშნული სასაქონლო დეკლარაციებში მოვაჭრე მხარეს წარმოადგენდნენ ინგლისსა და აშშ-ში რეგისტრირებული ფირმები, რომლებიც დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბერს მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილების თანახმად, არ წარმოადგენდნენ ხელშეკრულების მონაწილე მხარეებს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, შპს „...“ ბიუჯეტის სასარგებლოდ დამატებით დაერიცხა იმპორტის გადასახადი და შესაბამისი სანქციები. მოსარჩელემ 2013 წლის 6 სექტემბერს შემოსავლების სამსახურში წარადგინა საჩივარი და შემოწმების აქტის და საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობა მოითხოვა. სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანებით, სსიპ შემოსავლების სამსახურმა საჩივარი დააკმაყოფილა ნაწილობრივ და მოსარჩელე გათავისუფლდა საგადასახადო შემოწმებით ორ საბაჟო დეკლარაციაზე პრეფერენციის გაუთვალისწინებლობის საფუძვლით დაკისრებული ჯარიმისა და საურავისაგან.

2013 წლის 21 ოქტომბერს სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის №5261 ბრძანებით მოსარჩელეს შეუმცირდა ძირითადი გადასახადი 48 341 ლარი და ჯარიმა 27 528 ლარი, ხოლო მეორე პუნქტის თანახმად, საურავის მოხსნის მიზნით დაერიცხა ძირითადი გადასახადი 48 341 ლარი. შესაბამისი ბრძანების საფუძველზე, სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტმა 2013 წლის 24 ოქტომბერს გამოსცა ორი საგადასახადო მოთხოვნა, კერძოდ, ა) საგადასახადო მოთხოვნა №331, რომლის მიხედვით მოსარჩელეს მოეხსნა (შეუმცირდა) დარიცხული გადასახადი 75 869 ლარით; ბ) საგადასახადო მოთხოვნა №332, რომლის მიხედვით შპს ,,...’’ დაერიცხა 48 805,04 ლარი. ამასთან, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილებით შპს ,,...’’ საჩივარი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №5004 ბრძანების ბათილად ცნობის შესახებ არ დაკმაყოფილდა.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემული დავის სწორად გადაწყვეტისათვის აუცილებელია ერთმანეთისაგან გაიმიჯნოს ერთის მხრივ, საერთაშორისო ხელშეკრულების სახელმწიფოსათვის შესასრულებლად სავალდებულოდ აღიარება და მისი ძალაში შესვლა, მეორეს მხრივ კი, ნორმატიული აქტის ძალის მინიჭება და ფიზიკური და იურიდიული პირებისათვის შესასრულებლად სავალდებულოდ აღიარება.

საკითხის სწორად გასააზრებლად საჭიროა ქრონოლოგიურად განვიხილოთ დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს მინსკის 2000 წლის 20 ნოემბრის გადაწყვეტილების მიღებამდე და მიღების შემდგომ არსებული სამართლებრივი მდგომარეობა და არსი იმ ძირითადი ცვლილებისა, რაც ამ გადაწყვეტილების მიღებამ გამოიწვია.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ 1994 წლის 15 აპრილის დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის წევრ სახელმწიფოთა შორის დაიდო „თავისუფალი სავაჭრო ზონის შექმნის შესახებ“ მრავალმხრივი შეთანხმება, რომლის პრეამბულის თანახმადაც, შეთანხმების მონაწილე სახელმწიფოები, აყალიბებდნენ პირობებს საქონლისა და მომსახურებათა თავისუფალი გადაადგილებისათვის, უზრუნველყოფდნენ ურთიერთვაჭრობის დაბალანსებულობას. აღნიშნული შეთანხმების მე-8 მუხლის თანახმად, ხელშემკვრელი მხარეები პირდაპირ ან ირიბად არ დაბეგრავდნენ სხვა ხელშემკვრელ მხარეთა საბაჟო ტერიტორიიდან წარმომდგარ საქონელს ფისკალური ხასიათის გადასახადებითა და მოსაკრებლებით იმ ზომით, რაც აღემატებოდა მათ დონეს ეროვნული საქონლისათვის. ამავე შეთანხმების მე-2 მუხლის მიხედვით, ხელშემკვრელი მხარეები ინარჩუნებდნენ უფლებას დამოუკიდებლად განესაზღვრათ საგარეო–ეკონომიკური ურთიერთობების რეჟიმი წინამდებარე შეთანხმების არამონაწილე სახელმწიფოთა მიმართ. აღნიშნული შეთანხმება რატიფიცირებული არის საქართველოს პარლამენტის მიერ 2002 წლის 6 დეკემბრის N1832-Iს დადგენილებით.

ამასთან, 1994 წლის 3 თებერვალს საქართველოს რეპუბლიკის მთავრობასა და რუსეთის ფედერაციის მთავრობას შორის გაფორმდა „თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ“ შეთანხმება, რომლის პირველი პუნქტის შესაბამისადაც, ხელშემკვრელი მხარეები არ იყენებდნენ საბაჟო გადასახადებს და ანაკრებებს, რომლებიც ერთნაირად მოქმედებდა იმ საქონლის ექსპორტსა და იმპორტზე, რომლის წარმოშობის ადგილი იყო ერთ-ერთი ხელშემკვრელი მხარის საბაჟო ტერიტორია და დანიშნული იყო მეორე ხელშემკვრელი მხარის საბაჟო ტერიტორიაზე მისაწოდებლად. საქონლის ნომენკლატურის შესათანხმებლად სავაჭრო რეჟიმის გამოყენების თავისებურება ორივე ქვეყანას შორის ფორმდებოდა ყოველწლიური ოქმებით, რომელიც წარმოადგენდა წინამდებარე შეთანხმების განუყოფელ ნაწილს. საქონლის წარმოშობის დაწვრილებითი წესები ხელშემკვრელი მხარეების მიერ გაფორმდებოდა ცალკე დოკუმენტით, რომელიც იქნებოდა წინამდებარე შეთანხმების განუყოფელი ნაწილი. ანალოგიური შინაარსის იყო უკრაინასთან გაფორმებული „თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ“ შეთანხმების შესაბამისი მუხლები.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მთავრობების მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დამტკიცდა „საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის წესები“. „საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის წესების“ მე-9 მუხლის „ა“ პუნქტის მიხედვით, საქონელი სარგებლობდა თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმით შეთანხმების მონაწილე ქვეყნების საბაჟო ტერიტორიებზე, თუ შეთანხმების მონაწილე ერთ-ერთი სახელმწიფოს რეზიდენტსა და შეთანხმების მონაწილე მეორე სახელმწიფოს რეზიდენტს შორის დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე ხდებოდა მისი ექსპორტი და შემოტანა შეთანხმების მონაწილე ერთი სახელმწიფოს საბაჟო ტერიტორიიდან შეთანხმების მონაწილე მეორე სახელმწიფოს საბაჟო ტერიტორიაზე. ამასთან, საქონელს არ უნდა დაეტოვა შეთანხმების მონაწილე სახელმწიფოს ტერიტორია, იმ შემთხვევის გარდა, თუ ასეთი ტრანსპორტირება შეუძლებელი იყო მონაწილე სახელმწიფოს, ან მისი ცალკეული ნაწილის გეოგრაფიული მდებარეობიდან გამომდინარე.

ამდენად, აღნიშნული გადაწყვეტილებით დამტკიცებული წესებიდან გამომდინარე, გარდა სხვა პროცედურული ცვლილებებისა, ის ძირითადი არსობრივი ცვლილება/დამატება, რაც შესაბამისმა შეთანხმებებმა განიცადეს იყო ის, რომ საქონლის წარმოშობის ქვეყნის გარდა, სავალდებულო გახდა, რომ მოვაჭრე მხარეც შეთანხმების მონაწილე სახელმწიფოს რეზიდენტი ყოფილიყო. ამდენად, 2000 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დამტკიცებული წესების შესაბამისად, პრეფერენციებით სარგებლობა შესაძლებელი გახდა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ საქონელი წარმოშობილი იყო შეთანხმების მონაწილე წევრი ქვეყნის ტერიტორიაზე და ამავდროულად, მოვაჭრე მხარეს ამ შეთანხმების წევრი სახელმწიფოს რეზიდენტი წარმოადგენდა, სხვა შემთხვევაში იმპორტირებულ საქონელზე ჩვეულებრივად გავრცელდებოდა იმპორტის გადასახადის 12%-იანი განაკვეთი.

მოცემულ შემთხვევაში შპს „...“ გადასახადის დარიცხვის საფუძველს სწორედ ის გარემოება წარმოადგენდა, რომ მოვაჭრე მხარეს ინგლისის და აშშ-ს რეზიდენტი პირები წარმოადგენდნენ, შესაბამისად, მათზე ვერ გავრცელდებოდა შესაბამისი პრეფერენციული დოკუმენტით სარგებლობის და შესაბამისად, იმპორტის გადასახადის 12%-იანი განაკვეთისაგან გათავისუფლების უფლება.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ შესაბამისი შეთანხმებებისა და მინსკის 2000 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „საქონლის წარმოშობის ქვეყნის განსაზღვრის წესების“ ძირითადი არსის მოკლედ გააზრების შემდეგ, დავის სწორად გადაწყვეტისათვის აუცილებელია შეფასდეს და ერთმანეთისაგან გაიმიჯნოს, საერთაშორისო ხელშეკრულების ქვეყნის მიერ (ქართული მხარის მიერ) სავალდებულოდ აღიარება და უშუალოდ ქვეყნის შიგნით ფიზიკური/იურიდიული პირებისათვის შესასრულებლად სავალდებულოდ აღიარება.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის როგორც სადავო სამართალურთიერთობის წარმოშობის დროს მოქმედი და ისე ამჟამად მოქმედი რედაქციის თანახმად, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი დოკუმენტი საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებას წარმოადგენს.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საერთაშორისო ხელშეკრულების სახელმწოსათვის ძალაში შესვლის/სავალდებულოდ აღიარების საკითხს არეგულირებს „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონი, ხოლო ამავე ხელშეკრულების ნორმატიულ აქტად და ქვეყნის შიგნით ფიზიკური/იურიდიული პირებისათვის სავალდებულოდ აღიარების საკითხს ზემოაღნიშნულ კანონთან ერთად არეგულირებს „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონი.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის თანახმად, ეს კანონი განსაზღვრავს საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების დადების, შესრულების და მოქმედების შეწყვეტის წესს. საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულება იდება, სრულდება და წყდება საერთაშორისო სამართლის საყოველთაოდ აღიარებული პრინციპების და ნორმების, საქართველოს კონსტიტუციის, საერთაშორისო ხელშეკრულებებისა და ამ კანონის შესაბამისად.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს ამავე კანონის 24-ე მუხლის პირველ და მეორე ნაწილებზე და განმარტავს, საერთაშორისო ხელშეკრულება ძალაში შედის იმ წესითა და ვადაში, რომლებიც გათვალისწინებული არის საერთაშორისო ხელშეკრულებაში ან შეთანხმებული არის მხარეებს შორის, და ამ კანონის შესაბამისად. თუ საქართველოს კანონმდებლობა საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების ძალაში შესვლისათვის მოითხოვს რომელიმე შიდასახელმწიფოებრივი პროცედურის შესრულებას, ასეთი ხელშეკრულება საქართველოში ძალაში შედის მხოლოდ სათანადო პროცედურის გავლის შემდეგ. ამასთან, საქართველოს კანონმდებლობით საერთაშორისო ხელშეკრულების ძალაში შესვლისთვის მისი გამოქვეყნება არ წარმოადგენს უშუალო წინაპრობას ან პირობას. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის მეთაურთა საბჭოს 2000 წლის 30 ნოემბრის მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილების თანახმად, გადაწყვეტილება ძალაში შედიოდა მხარეთა მიერ მისი ხელმოწერის მომენტიდან, ამასთან, შესაბამისი კანონმდებლობის თანახმად იგი დამატებით პროცედურებს (რატიფიკაცია, დამტკიცება, შეერთება ან სხვა) არ საჭიროებდა, ამდენად, საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ შესაბამისმა საერთაშორისო ხელშეკრულებამ (გადაწყვეტილებამ) საქართველოსათვის შესასრულებლად სავალდებულო ძალა მისი ხელმოწერის მომენტიდან შეიძინა. ამდენად, ქართული მხარე (სახელმწიფო) საერთაშორისო დონეზე ვალდებული გახდა შეესრულებინა საერთაშორისო ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობები. თუმცა, ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ეს პირობები და წესები შესასრულებლად სავალდებულო გახდა ფიზიკური/იურიდიული პირებისათვის (გადასახადის გადამხდელებისათვის), მანამ სანამ ამ ნორმატიული აქტს კანონიერი ძალა არ მიენიჭებოდა, ნორმატიული აქტის კანონიერ ძალას კი საერთაშორისო ხელშეკრულება იძენდა მხოლოდ შესაბამისი შიდა პროცედურის (თარგმნა და ქართულ ენაზე ოფიციალურ ბეჭვდით ორგანოში გამოქვეყნება) დაცვის შემდეგ.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მართალია, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის სპეციალური ნორმებით განსაზღვრული არის საერთაშორისო ხელშეკრულების დადების, შესრულებისა და მოქმედების შეწყვეტის წესი, მაგრამ ვინაიდან, საერთაშორისო ხელშეკრულება წარმოადგენს ნორმატიულ აქტს, სავალდებულო არის მისი გამოქვეყნებისა და რეესტრში რეგისტრაციისათვის დადგენილი შიდა პროცედურის დაცვა, რაც ასევე დასტურდება „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით (ამჟამად მოქმედი რედაქცია) განსაზღვრული მოთხოვნებით, კერძოდ, საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებისა და შეთანხმების მომზადების, დადების, რატიფიცირების, გამოქვეყნების, შესრულების, დენონსირებისა და გაუქმების წესი განისაზღვრება საქართველოს კონსტიტუციით, ამ კანონით, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონითა და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტით. ამასთან, „საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 30-ე მუხლის მე-4 პუნქტი იმპერატიულად ადგენს ყველა საერთაშორისო ხელშეკრულების გამოქვეყნების ვალდებულებას საერთაშორისო ხელშეკრულებათა კრებულში. მითითებული მუხლის მე-5 და მე-6 ნაწილების შესაბამისად, ცალსახად განისაზღვრა, რომ თუ საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების ერთ-ერთი ავთენტური ტექსტი შედგენილი არის ქართულ ენაზე, ხელშეკრულება ქვეყნდება ქართულ ენაზე, ხოლო საქართველოს ხელშეკრულება, რომლის ავთენტური ტექსტი შედგენილი არის მხოლოდ უცხო ენაზე, ქვეყნდება ამ ენათაგან ერთ-ერთზე, ოფიციალური ქართული თარგმანის თანდართვით.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზეც, რომ „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის სადავო პერიოდში მოქმედი სპეციალური ნორმა (კერძოდ, 45-ე მუხლის მე-3 ნაწილი), გადასახადის გადამხდელის პასუხისმგებლობის წარმოშობას ცალსახად უკავშირებდა ნორმატიული აქტის გამოქვეყნებას.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში სადავო არ არის ის გარემოება, რომ 2000 წლის 30 ნოემბერს მინსკში ხელმოწერილი გადაწყვეტილება ქართულ ენაზე არ იყო თარგმნილი, არ იყო გამოქვეყნებული „საკანონმდებლო მაცნეში“ და ნორმატიული აქტების სახელმწიფო რეესტრში არ იყო რეგისტრირებული, რასაც ადასტურებს საქმის მასალებში წარმოდგენილი საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს 2014 წლის 5 ივნისის №01/24290 წერილი (ტომი I, ს.ფ. 329) და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ „საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეს“ თავმჯდომარის 2013 წლის 11 ოქტომბრის №15/გ-418 წერილი (ტომი I; ს.ფ. 49). ამდენად, ზემოაღნიშნული მსჯელობიდან გამომდინარე, ვინაიდან, ხელშეკრულება კანონით დადგენილი წესით არ იყო გამოქვეყნებული, მას 2006-2007 წლებში გადასახადის გადამხდელისათვის შესასრულებლად სავალდებულო იურიდიული ძალა არ გააჩნდა, რაც გამორიცხავდა მოსარჩელისათვის შესაბამისი პასუხისმგებლობის (გადასახადების დარიცხვის) დაკისრების შესაძლებლობას. თუმცა, აღსანიშნავია ის გარემოება, რომ შესაბამისი გადაწყვეტილებით დამტკიცებული წესების შიდა კანონმდებლობაში ნაწილობრივი იმპლემენტაცია ეტაპობრივად განხორციელდა (საქართველოს მთავრობის 2006 წლის 27 დეკემბრის №256 დადგენილება და მასში ეტაპობრივად განხორციელებული ცვლილებები).

ამასთან, საკასაციო სასამართლოს უსაფუძვლოდ მიაჩნია კასატორების მიერ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2002 წლის 4 მარტის გადაწყვეტილებაზე აპელირება და დამატებით განმარტავს, რომ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2002 წლის 4 მარტის გადაწყვეტილებაში განიმარტა არა ის, რომ ხელშეკრულების სავალდებულოდ აღიარებისათვის საჭირო არ არის ხელშეკრულების გამოქვეყნება, არამედ ის, რომ საერთაშორისო ხელშეკრულების გამოუქვეყნებლობა არ შეიძლება გახდეს სახელმწიფოს მხრიდან საერთაშორისო ხელშეკრულების აღიარებაზე და შესრულებაზე უარის თქმის საფუძველი, თუმცა, სახელმწიფოს ეს ვალდებულება არ შეიძლება გავრცელდეს გადასახადის გადამხდელზე, იმ პირობებში, როდესაც შიდასახელმწიფოებრივი კანონმდებლობით გათვალისწინებული პროცედურების დაცვით საერთაშორისო ხელშეკრულება არ გამოქვეყნებულა ანუ მას ნორმატიული ძალა არ შეუძენია.

ამდენად, ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ შპს „...ის“ სარჩელი საფუძვლიანია და არსებობს მისი დაკმაყოფილებისა და სადავო აქტების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი.

საკასაციო სასამართლო ასევე განმარტავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფოს ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის გათვალისწინებით,Aსაკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოპასუხეებს _ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსა და სსიპ შემოსავლების სამსახურს შპს „...“ სასარგებლოდ სოლიდარულად უნდა დაეკისროთ _ 5000 ლარის გადახდა მის მიერ უკვე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (პირველი ინსტანციის სასამართლოში) ანაზღაურების მიზნით.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწილით, ამავე კოდექსის 411-ე მუხლით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:

1. სსიპ შემოსავლების სამსახურის და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საკასაციო საჩივრები დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივნისის განჩინება და მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება;

3. შპს „...“ სარჩელი დაკმაყოფილდეს;

4. ძალაში შესვლის დღიდან ბათილად იქნეს ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2013 წლის 19 აგვისტოს შპს „...“ კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოცემული 2013 წლის 26 აგვისტოს №296 საგადასახადო მოთხოვნა, ამავე სამსახურის 2013 წლის 8 ოქტომბრის №50024 ბრძანება, აუდიტის დეპარტამენტის 2013 წლის 21 ოქტომბრის №52601 ბრძანება, 2013 წლის 24 ოქტომბრის №331 და №332 საგადასახადო მოთხოვნები, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს დავების განხილვის საბჭოს 2014 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილება;

5. სსიპ შემოსავლების სამსახურს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შპს „...“ სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 5000 ლარის ანაზღაურება;

6. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ვ. როინიშვილი