№ბს-222-220(კ-17) 8 ივნისი, 2017 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე
ვასილ როინიშვილი
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა მ. რ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 3 იანვრის განჩინების გაუქმების თაობაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2016 წლის 3 ივნისს საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტმა განცხადებით მიმართა ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოს, დაინტერესებული პირის (მესაკუთრის) - მ. რ-ის მიმართ.
განმცხადებელმა ზესტაფონი-ქუთაისი-სამტრედიის საავტომობილო გზის ქუთაისის ახალი შემოსასვლელი საავტომობილო გზის მონაკვეთის მშენებლობის პროექტის ზემოქმედების ზოლში მოქცეულ, მოქალაქე - მ. რ-ის საკუთრებაში არსებულ ს/კ №... მიწის ნაკვეთის 1425 კვ.მ ნაწილზე საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტისათვის ექსპროპრიაციის უფლების მინიჭება მოითხოვა.
ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 19 აგვისტოს გადაწყვეტილებით საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტის განცხადება ექსპროპრიაციის უფლების მინიჭების თაობაზე დაკმაყოფილდა; საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტს აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის მიენიჭა ექსპროპრიაციის უფლება, ზესტაფონი-ქუთაისი-სამტრედიის საავტომობილო გზის ქუთაისის ახალი შემოსავლელი საავტომობილო გზის მონაკვეთის მშენებლობის პროექტის ზემოქმედების ზოლში მოქცეულ, მოპასუხე მ. რ-ის (პ/ნ ...) საკუთრებაში არსებულ ს/კ №... მიწის ნაკვეთის 1425 კვ.მ. ნაწილზე.
ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 19 აგვისტოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მ. რ-ემ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით განცხადების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 3 იანვრის განჩინებით მ. რ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 19 აგვისტო გადაწყვეტილება.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 3 იანვრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მ. რ-ემ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით განცხადების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.
კასატორის მითითებით, ადგილზე სპეციალისტის მიერ ჩატარებული აზომვითი სამუშაოების შედეგად დადგინდა, რომ რეალურად მ. რ-ის მიწის ნაკვეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთ საზღვრის გარე კიდესა და ავტომაგისტრალის გარე კიდეს შორის მანძილი არის 29,75 მეტრი, ხოლო ამავე მიწის ნაკვეთის სამხრეთ-დასავლეთ საზღვრის გარე კიდესა და ავტომაგისტრალის გარე კიდეს შორის მანძილი - 32,20 მეტრი, რაც წინააღმდეგობაში მოდის სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ იმ ფაქტობრივ გარემოებასთან, რომ მ. რ-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთის სამხრეთ საზღვარსა და მაგისტრალის გარე კიდეს შორის მანძილი არის არანაკლებ 22 მეტრი.
კასატორი არ ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმასთან დაკავშირებით, რომ თითქოს აღნიშნულ ტერიტორიაზე გზის განთავსების შემთხვევაში მანძილი მაგისტრალის გარე კიდესა და შემოვლითი გზის გარე კიდეს შორის იქნება არაუმეტეს 5 მეტრი, რაც თითქოსდა არ შეესაბამება გზის უსაფრთხოების ნორმებს. კასატორის მითითებით, დადგენილი მონაცემების ურთიერთშეჯერების შედეგად აშკარაა, რომ მანძილი მაგისტრალის გარე კიდესა და შემოვლითი გზის გარე კიდეს შორის იქნება სულ მცირე 12 მეტრი.
კასატორი აღნიშნავს, რომ საქართველოში გზების კატეგორია, დანიშნულება, სიგანე, მოძრაობის ზოლების რაოდენობა, საგზაო ნაგებობები და გზებზე მოძრაობის უსაფრთხოება რეგულირდება საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი შიდასახელმწიფოებრივი საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე აქტებით, რომლებიც არ შეიცავს რაიმე დათქმას ან ნორმას, რომლითაც დადგინდებოდა თუ რა მანძილი უნდა იყოს დაშორება საერთაშორისო მნიშვნელობის ავტომაგისტრალსა და ადგილობრივი მნიშვნელობის საავტომობილო გზას შორის. შესაბამისად, კასატორისთვის გაუგებარია რას ეფუძნება სააპელაციო პალატის მოსაზრება, რადგან სასამართლო ვერ უთითებს სამართლებრივ დებულებას და გონივრულ არგუმენტს, რომლითაც იურიდიულად დაასაბუთებდა მოწინააღმდეგე მხარის ჭეშმარიტებას, თუ რატომ ვერ წარმოადგენს თუნდაც 5 მეტრი ინტერვალი უსაფრთხო დაშორების მანძილს.
კასატორი არ ეთანხმება იმ მოსაზრებას, რომ შემოვლითი გზის მ. რ-ის საკუთრებიდან უფრო მოშორებით დაპროექტება-განთავსება გამოიწვევდა მეტი კერძო საკუთრების ათვისებას და იქ არსებული ელექტრო ანძის გაუქმებას.
კასატორი ასევე არ ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს შეფასებას იმ საკითხთან დაკავშირებით, თითქოს დავის საგნიდან გამომდინარე ირელევანტურია რ-ის პოზიცია სამშენებლო კომპანიის მიერ შესაბამისი ნებართვის გარეშე მის საკუთრებაზე სამუშაოების განხორციელების უკანონობის მოტივით პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქმების შესახებ.
კასატორის მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ არასწორი მნიშვნელობა მიანიჭა მიწის ნაკვეთის შემოღობვასა და დამუშავებას, საკუთრების საჯარო რეესტრში რეგისტრირებას მესაკუთრის იდენტიფიცირების თვალსაზრისით და არ გაითვალისწინა ის ფაქტი, რომ მ. რ-ე საჯარო რეესტრის სამსახურის შექმნამდე, 1996 წლის 10 ივნისს მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების №45 აქტის საფუძველზე გახდა შესაბამისი მიწის ნაკვეთის მესაკუთრე, და არც ის ფაქტი, რომ მან 2014 წლის იანვარში 2014 წლის აგვისტომდე, ანუ მიწის ნაკვეთზე საგზაო სამუშაოების თვითნებურად დაწყებამდე ბევრად უფრო ადრე დაარეგისტრირა საკუთრების უფლება სადავო მიწის ნაკვეთზე.
კასატორი აღნიშნავს, რომ სასამართლომ საერთოდ არ გამოიკვლია მიმართა თუ არა საავტომობილო გზების დეპარტამენტმა ნაკვეთის მესაკუთრის იდენტიფიცირების მიზნით საჯარო რეესტრს, როგორც საქართველოს რესპუბლიკის მიწის რესურსების და ნიწის კადასტრის კომიტეტის სამართალმემკვიდრეს, ტექნიკური ინვეტარიზაციის ნიუროს და ტერჯოლის მუნიციპალიტეტის გამგეობის შესაბამის სამსახურს. ამასთან, როდესაც ნაკვეთის შემოუკავებლობის, დაუმუშავებლობის და საჯარო რეესტრში მოგვიანებით დარეგისტრირების გამო მესაკუთრის იდენტიფიცირების შეუძლებლობაზე მიუთითებს, სააპელაციო სასამართლო ყურადღებას არ აქცევს იმ გარემოებას, რომ არც მიმდებარე მიწის ნაკვეთები იყო შემოღობილი, დამუშავებული და საჯარო რეესტრში დარეგისტრირებული, მაგრამ მოხერხდა მათი მესაკუთრეების დადგენა და მათთან შეთანხმების მიღწევამდე არავინ შეჭრილა მათ საკუთრებაში მათი ნების საწინააღმდეგოდ. კასატორის მოსაზრებით, სასამართლო იგივე გარემოებისას დისკრიმინაციულად უდგება იმავე საკითხს მ. რ-ესთან მიმართებით.
ამასთან, კასატორმა საქმეზე მტკიცებულებების დართვისა და სპეციალისტის მოწვევის თაობაზე იშუამდგომლა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 30 მარტის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული მ. რ-ის საკასაციო საჩივარი.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მ. რ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, №7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა არსებითად სწორად გადაწყვიტეს მოცემული დავა.
საკასაციო სასამართლოს მითითებით, საკუთრების უფლების კონსტიტუციური გარანტია ასახულია კონსტიტუციის 21-ე მუხლში, რომლის პირველი პუნქტის თანახმად, საკუთრება და მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების, მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების გაუქმება. თუმცა, საკუთრების უფლება არ არის აბსოლუტური უფლება, 21-ე მუხლი უარყოფს იმგვარ საკუთრებით წესრიგს, რომელშიც კერძო ინტერესი საჯარო ინტერესთა მიმართ უპირობო, აბსოლუტური უპირატესობით სარგებლობს. საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლი ითვალისწინებს საჯარო მიზნებისთვის საკუთრებაში ჩარევის შესაძლებლობას, კერძოდ კი, საკუთრების უფლების შეზღუდვას და საკუთრების ჩამორთმევას. საქართველოს კონსტიტუციის 21.2 მუხლის თანახმად, აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის დასაშვებია ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნულ უფლებათა შეზღუდვა კანონით განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით, იმგვარად, რომ არ დაირღვეს საკუთრების უფლების არსი. საქართველოს კონსტიტუციის 21.3 მუხლის თანახმად, აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის საკუთრების ჩამორთმევა დასაშვებია კანონით პირდაპირ გათვალისწინებულ შემთხვევებში, სასამართლოს გადაწყვეტილებით ან ორგანული კანონით დადგენილი გადაუდებელი აუცილებლობისას, წინასწარი, სრული და სამართლიანი ანაზღაურების პირობით; საქართველოს კონსტიტუციის 21.3 მუხლით გათვალისწინებულ საკუთრების ჩამორთმევაში გულისხმობს ექსპროპრიაციას, რომლის პირობები და წესი დადგენილია საქართველოს კანონით „აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის საკუთრების ჩამორთმევის წესის შესახებ“.
საქართველოს უზენაესი სასამართლო 19.03.2013წ. განჩინებაში საქმეზე #ბს-658-644(კ-12) მიუთითებს, რომ „საკუთრების უფლებაში ჩარევის კონსტიტუციურობის შეფასებისთვის აუცილებელია შემდეგი საკითხების გაანალიზება: რა არის საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით გათვალისწინებული „აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროება“. არ არსებობს აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროების დეფინიცია. ეს არის აბსტრაქტული სამართლებრივი ტერმინი, რომელიც კონკრეტულ შინაარსს იძენს სხვადასხვა დროსა და ისტორიულ ვითარებაში, ცვალებადია განსხვავებული და დინამიური სოციალური, ეკონომიკური თუ პოლიტიკური მოთხოვნილებების ადეკვატურად. საქართველოს კონსტიტუციის თანახმად, აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროების კონკრეტული რეგლამენტაციის უფლებამოსილება გააჩნია მხოლოდ კანონმდებელს, სწორედ მისი გადასაწყვეტია, თუ რა ღონისძიებების გატარებაა აუცილებელი საზოგადოების ინტერესებიდან გამომდინარე. ის შესაბამის დასკვნებს აკეთებს ეკონომიკური, სოციალურ-პოლიტიკური შეხედულებებისა და მიზნების საფუძველზე. საკუთრების უფლების შეზღუდვისას კანონმდებლის მიერ აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროების განსაზღვრის დიაპაზონი გაცილებით ფართოა. ამ დროს, კანონმდებლის მიერ, პირველ რიგში, მხედველობაში მიიღება საკუთრების მიერ შესასრულებელი ფუნქცია. რაც უფრო მეტად არის საზოგადოება, მისი ნორმალური არსებობა და განვითარება სხვის საკუთრებაზე დამოკიდებული, კანონმდებელს მით მეტი უფლებამოსილება აქვს საკუთრების უფლების შეზღუდვის სფეროში. ამავდროულად, აუცილებლად გასათვალისწინებულია თავად საკუთრების უფლების ობიექტის არსი, მისი შესაძლო სოციალური დატვირთვა. რაც მნიშვნელოვანწილად განსაზღვრავს მასთან დაკავშირებული კონკრეტული გარემოების „აუცილებელ საზოგადოებრივ საჭიროებად“ მიჩნევის საკითხს. საკუთრების ჩამორთმევისას კი აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროების შემთხვევები ამომწურავად არის განსაზღვრული „აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭირობისთვის საკუთრების ჩამორთმევის წესის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტით“.
ექსპროპრიაციად ჩაითვლება მხოლოდ ისეთი ჩამორთმევა, რომელიც ფორმითა და შინაარსით სრულად დააკმაყოფილებს „აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭირობისთვის საკუთრების ჩამორთმევის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონის მოთხოვნებს. აღნიშნული კანონის პირველი მუხლის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად, ექსპროპრიაცია არის საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლისა და ამ კანონის შესაბამისად საკუთრების ჩამორთმევა ჩამორთმეული ქონების წინასწარი, სრული და სამართლიანი კომპენსაციით. ამავე კანონის მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის ექსპროპრიაცია ხორციელდება გზისა და მაგისტრალის გაყვანა-მშენებლობისათვის.
მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ არსებობს აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროება - „საქართველოსა და იაპონიის საერთაშორისო თანამშრომლობის სააგენტოს შორის გაფორმებული სასესხო ხელშეკრულების“ (საქართველო აღმოსავლეთ-დასავლეთის ჩქაროსნული ავტომაგისტრალის გაუმჯობესების პროექტი) საფუძველზე შედგენილი პროექტის ფარგლებში, აღმოსავლეთ-დასავლეთ საქართველოს E60 ავტომაგისტრალის განახლებისა და რეკონსტრუქციის პროექტის ზესტაფონი-ქუთაისის ახალი შემოვლითი გზის მე-4 კმ-ზე, #1 სატრასპორტო კვანძის თერჯოლისკენ მიმავალი წრიული მოძრაობიდან სოფ. ღ-კენ, პროექტით გათვალისწინებული 664 გრძივი მეტრის ადგილობრივი დანიშნულების საავტომობილო გზის მშენებლობის სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობა. პროექტის ზემოქმედების ქვეშ მოქცეულია მ. რ-ის კერძო საკუთრებაში არსებული ქონება (საკადასტრო კოდი #..., მიწის ნაკვეთის მთლიანი ფართობი - 1425 კვ.მ.)
ამასთან, საქმეზე გამოთხოვილი საპროექტო დოკუმენტებითა და მხარეთა ახსნა-განმარტებით დადგენილია, რომ შემოვლითი გზის ცენტრალური მაგისტრალის მხარეს გადატანა (როგორც კასატორი მიუთითებს) გამოიწვევდა მის 5 მეტრამდე დაახლოვებას, რაც საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტის წარმომადგენლების განმარტებით არ წარმოადგენდა უსაფრთხო მანძილს, ხოლო უფრო მოშორების შემთხვევაში გამოიწვევდა მეტი კერძო საკუთრების ათვისებას და შესაბამისად, პროექტის ხარჯთაღრიცხვის გაძვირებას, ასევე არსებული ელექტრო ანძის გაუქმებას. ამდენად, მ. რ-ის საკუთრების ნაწილზე შემოვლითი გზის დაპროექტება წარმოადგენდა ოპტიმალურ ვარიანტს.
საკასაციო სასამართლო ასევე აღნიშნავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). ამავე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად კი, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში.
საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საკასაციო სასამართლოში საქმის წარმოების დროს, სასამართლო მოკლებულია ახალი მტკიცებულებების მოპოვების შესაძლებლობას, იგი არ წარმოადგენს საქმის ფაქტობრივი გარემოებების დამდგენ სასამართლოს. ამასთან, საპროცესო კანონმდებლობა არ ითვალისწინებს საკასაციო სასამართლოში ახალი ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის და მტკიცებულებების მიღების შესაძლებლობას, რის გამოც საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მ. რ-ის შუამდგომლობა საქმეზე სპეციალისტის მოწვევის თაობაზე არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.
ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. მ. რ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 3 იანვრის განჩინება;
3. მ. რ-ის შუამდგომლობა საქმეზე სპეციალისტის მოწვევის თაობაზე არ დაკმაყოფილდეს;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე
მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე
ვ. როინიშვილი