საქმე #330310014507347

#ბს-445-442(2კ-17) 20 ივლისი, 2017 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ბ. მ-ისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 24 იანვრის გადაწყვეტილების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2014 წლის 23 მაისს ბ. მ-ემ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხის _ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიმართ.

მოსარჩელემ მის სასარგებლოდ მოპასუხისათვის ზიანის სახით - 20 860 აშშ დოლარის (ექვივალენტი ლარის), მის მიერ წარმომადგენლისათვის გაწეული ხარჯების, ასევე აუდიტორული (საექსპერტო) მომსახურებისა და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან ცნობების გამოთხოვისათვის გაწეული ხარჯის ანაზღაურების დაკისრება მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ბ. მ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; მოპასუხე სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს მოსარჩელე ბ. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა მიყენებული მატერიალური ზიანის 18 000 ლარის ოდენობით ანაზღაურება; მოპასუხე სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს მოსარჩელე ბ. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა მის მიერ გადახდილი აუდიტორული მომსახურეობისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირი - ეროვნული სააგენტოდან ცნობების გამოთხოვისათვის გაწეული ხარჯის - 160 ლარის ანაზღაურება; ხოლო დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში, სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ბ. მ-ემ, რომელმაც სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 24 იანვრის გადაწყვეტილებით ბ. მ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2015 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს ბ. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 15 996 ლარის გადახდა; სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს ბ. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა მის მიერ გადახდილი აუდიტორული მომსახურეობისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირი - ეროვნული სააგენტოდან ცნობების გამოთხოვისათვის გაწეული ხარჯის ნახევარი - 80 ლარის ანაზღაურება; დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 24 იანვრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს სსიპ საჯარო რესტრიის ეროვნულმა სააგენტომ და ბ. მ-ემ.

კასატორი - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო საკასაციო საჩივრით ითხოვდა სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 24 იანვრის გადაწყვეტილების გაუქმებას და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

კასატორი - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო საკასაციო საჩივარში მიუთითებდა, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა საქმეში არსებული ფაქტობრივი გარემოებები, ამდენად, ზიანის ანაზღაურების ვალდებულების დაკისრებისას, მან არასწორად დაადგინა მიზეზობრივი კავშირის არსებობა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ განხორციელებულ რეგისტრაციებსა და დამდგარ შედეგს შორის.

კასატორი მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 992-ე და 412-ე მუხლებზე და განმარტავს, რომ ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება წარმოიშვება მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუ ერთდროულად არსებობს ოთხი პირობა: 1. სახეზე უნდა იყოს ზიანი; 2. მიყენებული ზიანი უნდა იყოს მართლსაწინააღმდეგო; 3. უნდა არსებობდეს მიზეზობრივი კავშირი პირის ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის; 4. ზიანის მიმყენებელს ბრალი უნდა მიუძღოდეს ზიანის მიყენებაში.

კასატორის მითითებით, საჯარო რეესტრის მიმართ სარჩელის საფუძვლიანობის შემოწმების დროს სასამართლოს უნდა გაეთვალისწინებინა ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ მარეგისტრირებელ ორგანოში დაცული არ ყოფილა გ. მ-ის (პირის, რომელმაც დაუთმო ბ. მ-ეს ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლება) 300 კვ.მ მიწის ნაკვეთის საკადასტრო გეგმა, რაც არ იძლეოდა უძრავი ნივთის იდენტიფიცირების საშუალებას. კონკრეტულ შემთხვევაში გ. მ-ის საკუთრების უფლების რეალიზაციას ხელი შეეშალა ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულის მიერ უძრავი ნივთის განკარგვისა და მისი სხვა ფიზიკური პირის საკუთრებაში მოქცევის გამო. სააპელაციო სასამართლოს საფუძვლიანად უნდა შეემოწმებინა იკვეთებოდა თუ არა დამდგარ შედეგში საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ბრალი, რომელიც წარმოადგენს ზიანის ანაზღაურების ვალდებულების დაკისრების აუცილებელ წინაპირობას.

ამასთან, სასამართლომ სათანადოდ არ შეაფასა ის მნიშვნელოვანი ფაქტობრივი გარემოება, რომ გ. მ-ეს მიმართული ჰქონდა სასამართლოსათვის აუქციონის შედეგებისა და იმ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობის მოთხოვნით, რომლითაც მოხდა მიწის ნაკვეთის რეგისტრაცია ჯერ ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის (#...), შემდგომ კი თ. გ-ის საკუთრებაში (#...). კასატორის მითითებით, ცნობილია, რომ ვინაიდან მან არ აღმოფხვრა სარჩელზე დადგენილი ხარვეზი, მისი სასარჩელო მოთხოვნები დარჩა განუხილველი. ამდენად, არ მომხდარა სასამართლოს გზით საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ მიღებული გადაწყვეტილებების მართლწინააღმდეგობის დადგენა. აქედან გამომდინარე, სასამართლომ იმსჯელა ზიანის დაკისრების საკითხზე, იმ პირობებში, როდესაც სათანადო წესით დადგენილი არ ყოფილა რეგისტრირებული მონაცემების უკანონობა. შესაბამისად, სახეზე არ არის მართლსაწინააღმდეგობა, როგორც ზიანის ანაზღაურების ვალდებულების დაკისრების ერთ-ერთი უმთავრესი წინაპირობა.

გარდა ამისა, კასატორი აღნიშნავს, რომ სასამართლოს გადაწყვეტილებით შეიქმნა ერთგვარი სამართლებრივი ლაფსუსი, ვინაიდან მან საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს დააკისრა ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება, იმ პირობებში, როდესაც ძალაშია როგორც თ. გ-ის (რომელსაც ადგილობრივი თვითმმართველისგან გადაეცა საკუთრების უფლება), ასევე თავად გ. მ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია, რომელმაც ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლება დაუთმო მოსარჩელე ბ. მ-ეს.

კასატორის განმარტებით, სასამართლოს უნდა შეეფასებინა გ. მ-ის/ უფლებამონაცვლე ბ. მ-ის ქმედება (მათ შორის უმოქმედობაც), რამდენად იყო მიზეზობრივ კავშირში ზიანის დადგომასთან, შესაბამისად, სასამართლოს უნდა გამოეყენებინა სამოქალაქო კოდექსის 415-ე და 1005-ე მუხლები.

კასატორი - ბ. მ-ე საკასაციო საჩივრით ითხოვდა მისი სარჩელის სრულად დაკმაყოფილებას. კასატორის განმარტებით, საჯარო რეესტრს ჰქონდა ვალდებულება აენაზღაურებინა ზიანი იმ მომენტიდან, რა მომენტიდანაც მან განახორციელა ზიანის მომტანი ქმედება, მიუხედავად იმისა, გამოიყენებდა თუ არა კრედიტორი მის ხელთ არსებულ მოთხოვნის უფლებას ან როდის გამოიყენებდა მას. სსკ-ის 408-ე-409-ე მუხლების შესაბამისად, საჯარო რეესტრს წარმოეშვა არა თანხის გადახდის ვალდებულება, არამედ ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება - პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენის ვალდებულება და იმ შემთხვევაში, თუ კრედიტორი არ მოითხოვდა ვალდებულების შესრულებას კონკრეტულ მომენტში მოვალეს შეეძლო მისი შერჩევით აენაზღაურებინა ზიანი ნებისმიერ მომენტში, მაშინ როდესაც ეს მისთვის იქნებოდა ყველაზე ხელსაყრელი. კრედიტორმა საჯარო რეესტრს მოთხოვნა წაუყენა 2014 წელს, მან მოითხოვა საჯარო რეესტრისათვის ნეკვეთის მიმდინარე საბაზრო ღირებულების ანაზღაურება ანუ იმ ღირებულების, რომლის მიღების შემთხვევაშიც ის შეძლებდა ჩაენაცვლებინა მიღებული თანხით დაკარგულის მსგავსი თვისებებით შემკული ნაკვეთი. კასატორის განმარტებით, იმისათვის, რომ აღდგეს პირვანდელი მდგომარეობა აუცილებელია, რომ ბ. მ-ის მიერ მისაღები კომპენსაცია იძლეოდეს იდენტური ნაკვეთის ყიდვის შესაძლებლობას.

კასატორის განმარტებით, სასამართლოს მიერ დანიშნული ექსპერტიზა და მის შედეგად მიღებული დასკვნა არ წარმოადგენდა საქმისათვის მნიშვნელოვანი რომელიმე გარემოების დამადასტურებელ მტკიცებულებას, ვინაიდან, ექსპერტმა ქონება შეაფასა 2010 წლის მდგომარეობით, ხოლო ერთადერთი დოკუმენტი, რომელიც განსაზღვრავდა მიყენებული ზიანის ობიექტურ ღირებულებას არის შპს „...“ მიერ მომზადებული აუდიტორული დასკვნა, რომლის თანახმად, ნაკევთის საბაზრო ღირებულება შეადგენს 20 860 აშშ დოლარს.

ამასთან, კასატორის განმარტებით, მოპასუხეს არ დაეკისრა იურიდიული მომსახურების ხარჯი, რომელიც ფაქტობრივად თითოეულ ინსტანციაში უდრიდა 1500 ლარს. იგი ვერ წარმოადგენდა გადახდის დამადასტურებელ დოკუმენტაციას, ვინაიდან, გადახდის მოთხოვნის უფლება წარმოიშვება სასამართლოს პროცესის სრულად დასრულების შემდეგ, მაგრამ თავისთავად ვალდებულების არსებობა ნიშნავს მხარის ქონებრივ დანაკლისს, რომელიც ექვემდებარება ანაზღაურებას.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 29 მაისისა და 27 ივნისის განჩინებებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ბ. მ-ისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ბ. მ-ისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

განსახილველ შემთხვევაში, როგორც საქმის მასალებით დასტურდება, სარჩელის საგანს წარმოადგენს მოსარჩელის - ბ. მ-ის სასარგებლოდ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსთვის ზიანის ანაზღაურების დაკისრება, იმ საფუძვლით, რომ მარეგისტრირებელი ორგანოს ქმედებით მას მიადგა ზიანი, კერძოდ, მარეგისტრირებელმა ორგანომ ქ. თბილისის მერიის ადგილობრივი ქონების საქალაქო სამსახურის 2010 წლის 17 თებერვლის განცხადების საფუძველზე მოახდინა თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია უძრავ ნივთზე მდებარე - ქ. თბილისი, ..., რომელიც წარმოადგენდა მის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებას.

საკასაციო სასამართლო საქართველოს კონსტიტუციის 42.9 მუხლის საფუძველზე განმარტავს, რომ სახელმწიფო და თვითმმართველობის ორგანოთა და მოსამსახურეთაგან მიყენებული ზარალის სასამართლო წესით სრული ანაზღაურების უფლება სახელმწიფო სახსრებიდან ყველასთვის გარანტირებულია. ხოლო სახელმწიფო ადმინისტრაციული ორგანოს, აგრეთვე მისი თანამდებობის პირის ან სხვა პირის სახელმწიფო მოსამსახურის მიერ მისი სამსახურებრივი მოვალეობის განხორციელებისას მიყენებული ზიანისათვის სახელმწიფოს პასუხისმგებლობის განსაკუთრებულ წესს ადგენს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 207-209-ე მუხლები.

სახელმწიფოს პასუხისმგებლობა მისი ორგანოების მიერ მიყენებული ზიანისათვის დადგენილია ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის XIV თავის დებულებებით. იქედან გამომდინარე, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს ზიანის მიმყენებელი ქმედება არსებითად არ განსხვავდება კერძო პირის ანალოგიური ქმედებისაგან, კოდექსის 207-ე მუხლით განსაზღვრულ იქნა კერძო სამართალში დადგენილი პასუხისმგებლობის ფორმებისა და პრინციპების გავრცელება სახელმწიფოს პასუხისმგებლობის შემთხვევებზეც, რაც გამოიხატა პასუხისმგებლობის სახეების დადგენით სამოქალაქო კოდექსზე მითითებით, იმ გამონაკლისის გარდა, რაც თავად ამ კოდექსით არის გათვალისწინებული.

საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 208-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, სახელმწიფო ადმინისტრაციული ორგანოს, აგრეთვე მისი თანამდებობის პირის ან სხვა სახელმწიფო მოსამსახურის მიერ მისი სამსახურებრივი მოვალეობის განხორციელებისას მიყენებული ზიანისათვის პასუხისმგებელია სახელმწიფო.

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლის შესაბამისად, პირი, რომელიც სხვა პირს მართლსაწინააღმდეგო, განზრახი ან გაუფრთხილებელი მოქმედებით მიაყენებს ზიანს, ვალდებულია, აუნაზღაუროს მას ეს ზიანი.

ანაზღაურებას ექვემდებარება მხოლოდ ის ზიანი, რომელიც წარმოადგენს ზიანის გამომწვევი ქმედების უშუალო შედეგს, ანუ უნდა არსებობდეს ადმინისტრაციულ ორგანოს მიერ განხორციელებულ ქმედებასა (მოქმედება ან უმოქმედობა) და დამდგარ შედეგს (ზიანი) შორის პირდაპირი და უშუალო მიზეზობრივი კავშირი. პასუხისმგებლობა დგება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ზიანი იყო ზიანის მიმყენებლის მოქმედების (უმოქმედობის) პირდაპირი და გარდაუვალი შედეგი.

„საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის თანახმად, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ მონაცემთა მიმართ მოქმედებს უტყუარობის პრეზუმფცია, ვიდრე ისინი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით ძალადაკარგულად, ბათილად ან არარად არ იქნება ცნობილი. ამავე კანონის მე-3 მუხლის მე-6 პუნქტის შესაბამისად, მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ წარმოდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის ნამდვილობაზე. ისინი პასუხისმგებელი არიან მხოლოდ რეგისტრირებული მონაცემებისა და მათთან დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობასა და უსაფრთხოებაზე.

საქმის მასალებით დადგენილია, რომ გ. მ-ის სახელზე 2007 წლის 31 იანვარს საკუთრების უფლებით აღრიცხული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 300 კვ.მ (დაუზუსტებელი) მიწის ნაკვეთი (... საკრებულო ..., სარეგისტრაციო ზონა: ..., კოდი: ..., სექტორი: .... კოდი: ..., კვარტლის #..., ნაკვეთის #..., სარეგისტრაციო კოდი #...) და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2010 წლის 24 თებერვალს თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში რეგისტრირებული არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 298 კვ.მ მიწის ნაკვეთი (თბილისი, ..., საკადასტრო კოდი #...), რომელიც შემდომში ქალაქ თბილისის მერიის საჯარო სამართლის იურიდიული პირი - ქონების მართვის სააგენტოს 2011 წლის 10 მაისის საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობისა (#ა-161) და 2011 წლის 11 თებერვლის აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმის (#18-6-431) საფუძველზე საკუთრებაში გადაეცა თ. გ-ს არის ერთი და იგივე მიწის ნაკვეთი.

დ. მ-ე საკუთრების უფლებით ფლობდა 0,08ჰა მიწის ნაკვეთს, საკადასტრო კოდით #... (14.09.2006 მიწის (უძრავი ქონების) სააღრიცხვო ბარათი). მითითებული მიწის ნაკვეთის ნაწილი საკუთრების უფლებით შეიძინა გ. მ-ემ, რის საფუძველზეც 2007 წლის 31 დეკემბერს საჯარო რეესტრმა გასცა ამონაწერი, რომლითაც დასტურდება გ. მ-ის საკუთრების უფლება 300 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე, საკადასტრო კოდით #..., ხოლო ამავე თარიღის ამონაწერით დ. მ-ის საკუთრებაში დარეგისტრირდა 500 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, საკადასტრო კოდით #.... მიწის (უძრავი ქონების) ნაკვეთების საკადასტრო კოდით #... და #... წინა ნომრად მითითებულია #.... გ. მ-ის უძრავი ქონება, ასევე მისი მომიჯნავე დ. მ-ის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთი დარეგისტრირებულ იქნა მარეგისტრირებელ ორგანოში 2007 წლის 31 იანვარს. თბილისის თვითმმართველობის ორგანოს მიერ მიწის ნაკვეთზე საკადასტრო კოდით #... საკუთრების უფლება რეგისტრირებულია 2010 წლის 24 თებერვალს. ამასთან, მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ აღნიშნული მიწის ნაკვეთი (მითითებული საკადასტრო კოდით) აღრიცხულ იქნა დ. მ-ის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (საკადასტრო კოდით #...) მომიჯნავედ.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას იმის თაობაზე, რომ ვინაიდან გ. მ-ის კუთვნილ უძრავ ქონებაზე მარეგისტრირებელმა ორგანომ შესაბამისი ფაქტობრივი გარემოებების გამოკვლევის გარეშე დაარეგისტრირა სხვა პირის საკუთრების უფლება, რასაც შედეგობრივად მოჰყვა გ. მ-ის საკუთრების უფლების გაუქმება, რამდენადაც სხვა პირზე უფლების რეგისტრაციით მოისპო გ. მ-ის საკუთრების უფლების ობიექტი, სასამართლომ სწორად მიიჩნია, რომ ადმინისტრაციულმა ორგანომ თავისი ქმედებით (გ. მ-ის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე სხვა პირის უფლების რეგისტრაციით) განახორციელა მართლსაწინააღმდეგო ქმედება. შესაბამისად, ქმედება უშუალო წინაპირობას წარმოადგენს დამდგარი შედეგისათვის და სახეზეა მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ გ. მ-ისთვის ზიანის მიყენების ფაქტი, რაც ექვემდებარება ანაზღაურებას.

საკასაციო სასამართლო ასევე იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს განმარტებას ზიანის ანაზღაურების შემცირებასთან მიმართებაში და აღნიშნავს, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 209-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ზიანის ანაზღაურების მოცულობა განისაზღვრება საჯარო და კერძო პირის ინტერესების შეფასების საფუძველზე.

რაც შეეხება ბ. მ-ის საკასაციო პრეტენზიას წარმომადგენლისათვის გაწეული ხარჯის ანაზღაურების თაობაზე, საკასაციო სასამართლო ამ შემთხვევაშიც იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ საქმეში წარმოდგენილი არ არის ადვოკატის დახმარების საფასურის გადახდის დამადასტურებელი მტკიცებულება.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს საკასაციო საჩივარზე 2017 წლის 26 ივნისს გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 210 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ბ. მ-ისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 24 იანვრის გადაწყვეტილება;

3. სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 2017 წლის 26 ივნისს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ვ. როინიშვილი