ბს-392-389(3კ-17) 16 ნოემბერი, 2017წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე ზეპირი განხილვის გარეშე განიხილა სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლები თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 22.11.2016წ. განჩინებაზე

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

შპს „…“ 15.10.2014წ. სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს მიმართ მოპასუხის 19.09.2014წ. გადაწყვეტილების, მოსარჩელის შემოწმების შესხებ გაცემული ბრძანებებისა და მიღებული აქტების, მათ შორის 23.05.2012წ. საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობის მოთხოვნით. მოგვიანებით მოსარჩელემ მოპასუხედ დამატებით დაასახელა სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტი, 01.12.2014წ. განცხადებით დაზუსტდა აგრეთვე სასარჩელო მოთხოვნა და შპს „…“ მოითხოვა: სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 16.12.2011წ. Nკ-4423 ბრძანების, 22.12.2011წ. Nკ-4587 ბრძანების, 17.01.2012წ. Nკ-214 ბრძანების, 01.02.2012წ. Nკ-534 ბრძანების, 15.02.2012წ. Nკ-747 ბრძანების, 17.05.2012წ. Nკ-2437 ბრძანების, სსიპ შემოსავლების სამსახურის საგადასახადო შემოწმების მთავარი სამმართველოს 21.05.2012წ. N50024-21-14 აქტის, სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 22.05.2012წ. N1396 ბრძანების, 23.05.2012წ. N42 საგადასახადო მოთხოვნის, სსიპ შემოსავლების სამსახურის 05.09.2012წ. N16364 ბრძანების და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 19.09.2014წ. N6811/2/13 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 17.03.2015წ. განჩინებით, სასკ-ის 16.2 მუხლის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაბმულ იქნა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახური.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 25.12.2015წ. გადაწყვეტილებით შპს „…“ სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 19.09.2014წ. გადაწყვეტილება, სადავო ნაწილში ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შეოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 22.05.2012წ. N1396 ბრძანება, სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად გასაჩივრებულ ნაწილში ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 23.05.2012წ. N42 საგადასახადო მოთხოვნა და შემოსავლების სამსახურს დაევალა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების შეფასებისა და გამოკვლევის შემდეგ ახალი აქტის გამოცემა. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის მიერ, შეგებებული სააპელაციო საჩივარი წარადგინა შპს „…“.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 30.05.2016წ. განჩინებით შპს „…“ შეგებებული სააპელაციო საჩივარი დატოვებულ იქნა განუხილველად.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 22.11.2016წ. განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება, რაც საკასაციო წესით გასაჩივრდა სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის მიერ.

კასატორმა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურმა აღნიშნა, რომ შპს „…“ დირექტორის მიერ საქონლის ფალსიფიკაციის ფაქტი დადგენილია სისხლის სამართლის საქმის ფარლებში, რაც ფაქტობრივად გულისხმობს არაკანონიერი გზით შემოსავლის მიღებას. საგადასახადო კოდექსის 49-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტისა და 73-ე მუხლის საფუძველზე, კასატორმა მიიჩნია, რომ შემოსავლების სამსახური უფლებამოსილი იყო გადასახადების დარიცხვა მოეხდინა არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით და სხვაობა გახარჯული კლინკერიდან საზოგადოების მიერ ნაჩვენებ წარმოებულ ცემენტსა და შემოწმების შედეგად დადგენილ რაოდენობას შორის ჩაეთვალა დამატებით ნაწარმოებ პროდუქციად. დამატებითი პროდუქციის წარმოებას ადასტურებს აგრეთვე ინვენტარიზაციის შედეგად აღმოჩენილი 30 000 ტომრის დანაკლისი. კასატორის მოსაზრებით ექსპერტის ახსნა-განმარტებებით ვერ დგინდება პროპორციულად რა ოდენობის კლინკერი და დანამატებია საჭირო 400 მარკიანი ცემენტის დასამზადებლად, ექსპერტები მითითებას ახდენდნენ მხოლოდ კლინკერის ხარისხზე, რაც კვლევის საგანი არ ყოფილა. ექსპერტიზის დასკვნიდან გამომდინარე, დგინდება, რომ 1 ტ. ცემენტის დამზადებისათვის საჭიროა 670 კგ. კლინკერი, ხოლო შპს-ს მითითებით 1 ტ. ცემენტის დამზადება საჭიროებდა 700-750 კგ. კლინკერს.

კასატორებმა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა და საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ აღნიშნეს, რომ სასამართლო გადაწყვეტილების მიღებისას დაეყრდნო სხდომაზე მოწვეული ექსპერტების განმარტებებს, თუმცა მათ მიერ ვერ იქნა სრულყოფილი პასუხი გაცემული კითხვაზე თუ პროპორციულად რა ოდენობის კლინკერი და დანამატებია საჭირო 400 მარკიანიანი ცემენტის მისაღებად. ექსპერტები აქცენტს აკეთებდნენ მხოლოდ კლინკერის ხარისხზე, რაც კვლევის საგანი არ ყოფილა. თუ შპს-ს მიერ 400 მარკიანი ცემენტის დასამზადებლად შეძენილი კლინკერი არ იყო სათანადო ხარისხის, საწარმო ვალდებული იყო შეედგინა დეფექტური აქტი. ექსპერტიზის დაკსვნით დადგინდა სხვაობა საზოგადოების მიერ მითითებულ კუმშვადობის კოეფიციენტსა და ფაქტობრივად არსებულ კოეფიციენტს შორის. ამასთანავე, შპს-ში ჩატარებული ინვენტარიზაციის შედეგად დაფიქსირდა 30 000 ტომრის დანაკლისი, რაც არაპირდაპირ მიუთითებს საზოგადოების მიერ ცემენტის წარმოების აღრიცხვის წესების დარღვევაზე. შესაბამისად, საგადასახადო ორგანომ იხელმძღვანელა საგადასახადო კოდექსის 49-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტით, 73-ე მუხლით და გადასახადის დარიცხვა განახორციელა არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით: სხვაობა გახარჯული კლინკერიდან საზოგადოების მიერ ნაჩვენებ წარმოებულ ცემენტსა და შემოწმების შედეგად დადგენილ ოდენობას შორის ჩაითვალა დამატებით წარმოებულ პროდუქციად და დაიბეგრა კუთვნილი გადასახადით. რაც შეეხება ტომრების მეშვეობით სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ვალდებულების დაფარვას, კასატორებმა აღნიშნეს, რომ ადმინისტრაციულ ორგანოში არსებული დოკუმენტაციით ვერ დასტურდება ვალდებულების დაფარვის ფაქტი, რის გამოც შპს-ს მიეცა წინადადება წარმოედგინა თავისი მოთხოვნის საფუძვლიანობის დამადასტურებელი დამატებით მტკიცებულებები, რაც მისი მხრიდან არ განხორცილებულა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო გასაჩივრებული განჩინების გაცნობის, საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის საკასაციო საჩირები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

მართებულია ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოსაზრება, რომ საგადასახადო ორგანოს მიერ არ მომხდარა საქმის გარემოებათა სათანადო გამოკვლევა, სრულყოფილად არ შეფასებულა შპს-ს საფინანსო დოკუმენტაცია, ორგანომ იხელმძღვანელა მხოლოდ ექსპერტიზის დასკვნით, თუმცა არასწორად განმარტა იგი. საქმეში წარმოდგენილი ლ. სამხარაულის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნით დასტურდება, რომ ექსპერტიზის კვლევის საგანი არ ყოფილა 1 ტ. ცემენტის დამზადებისათვის საჭირო კლინკერის ოდენობის დადგენა, ექსპერტიზის საგანი იყო წარმოებული ცემენტის ქიმიური შემადგენლობის ტომრებზე მითითებულ მონაცემებთან და დადგენილ სტანდარტთან შესაბამისობის კვლევა. ამასთანავე, სასამართლო სხდომაზე მოწვეულმა ექსპერტებმა განმარტეს, რომ მხოლოდ კლინკერის ოდენობაზე არ არის დამოკიდებული ცემენტის მარკა, მნიშვნელოვანია კლინკერის ხარისხიც, ცემენტის კუმშვადობის დაბალი ხარისხი თავისთავად არ განსაზღვრავს ცემენტის დასამზადებლად გამოყენებული კლინკერის რაოდენობას. კასატორები თავადვე ადასტურებენ, რომ ექსპერტებმა ვერ დაასახელეს კონკრეტულად რა ოდენობის კლინკერის გამოყენებაა საჭირო 1 ტ. ცემენტის დასამზადებლად. ამდენად, არ საბუთდება შპს „…“ განხორციელებული დარიცხვის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლების არსებობა.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრების დასაშვებად ცნობის საფუძველს. საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ემუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 22.11.2016წ. განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე

ვ. როინიშვილი