N330310014602872

ბს-516-513(კ-17) 14 დეკემბერი, 2017წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, ზეპირი მოსმენის გარეშე განიხილა გ. ყ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლები თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 22.06.2016წ. განჩინებაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

გ. ყ-მა 24.09.2014წ. სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს მოპასუხე ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა ქ. თბილისის მერიის უსაფრთხოების საქალაქო სამსახურის ქ. თბილისის მერიის ... განყოფილების ... მუშაკის გ. ყ-ის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 02.07.2014წ. N1005 განკარგულების ბათილად ცნობა, ასევე მოპასუხისათვის გ. ყ-ის სამსახურში აღდგენისა და იძულებით განაცდურის ანაზღაურების დავალება.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს 24.02.2015წ. გადაწყვეტილებით გ. ყ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული გადაწყვეტილება მოსარჩელემ სააპელაციო წესით გაასაჩივრა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 22.06.2016წ. განჩინებით გ. ყ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 24.02.2015წ. გადაწყვეტილება, რაც საკასაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ.

კასატორმა აღნიშნა, რომ "დამსაქმებლის ინიციატივით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის შესახებ" შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის N158 კონვენციის თანახმად, შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის კანონიერი მიზეზის მტკიცების ტვირთი უნდა ეკისრებოდეს დამსაქმებელს, დამსაქმებელმა უნდა დაადასტუროს იმ დარღვევების არსებობა, რომელთა გამოც შეწყვიტა შრომითი ურთიერთობა. კასატორის მითითებით, დამსაქმებელმა მასთან შრომითი ურთიერთობა შეწყვიტა ყოველგვარი დასაბუთების გარეშე, აღნიშნულის შესახებ შეიტყო 08.10.2014წ., მას შემდეგ, რაც მისი მოთხოვნის შესაბამისად ჩაბარდა ქ. თბილისის მერიის ადმინისტრაციის უფროსის 02.07.2014წ. N1005 განკარგულება. კასატორი აღნიშნავს, რომ იგი ყოველთვის ჯეროვნად და კეთილსინდისიერად ასრულებდა თავის მოვალეობას, მისი კეთილსინდისიერი საქმიანობის გამო, მიღებული აქვს არაერთი პირადი მადლობა და პრემია, სადავო ბრძანება არის უკანონო, არ შეიცავს არანაირ დასაბუთებას იმ მიზეზების შესახებ, რის გამოც მოხდა მასთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა და სანაცვლოდ სხვა პირის დასაქმება. კასატორი მიიჩნევს, რომ შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა არ გამომდინარეობს მისი შრომითი უნარებისა და შრომითი საქმიანობის ხარისხის შეფასებიდან, საქმეზე არ დასტურდება, რომ დამსაქმებლის მიერ გამოვლენილი ნება შესაბამისობაშია როგორც შრომითი ურთიერთობის მომწესრიგებელ სამართლის წყაროებთან, ისე სსკ-ის 115-ე მუხლთან, რომლის თანახმად, სამოქალაქო უფლება უნდა განხორციელდეს მართლზომიერად. კასატორის მითითებით, "ევროპის სოციალური ქარტიიდან" გამომდინარე, ხელშემკვრელმა მხარეებმა იკისრეს ვალდებულება ხელი შეუწყონ დასაქმების მაქსიმალურად სტაბილური და მაღალი დონის მიღწევას და შენარჩუნებას, ამასთანავე, მხარეებმა აიღეს ვალდებულება აღიარონ თითოეული მუშაკის მიერ დასაქმების შეწყვეტის შესახებ შეტყობინების წინასწარი მიღების უფლება, დასაქმების შეწყვეტის შემთხვევაში, მუშაკთა მიერ დაცვის უფლების ეფექტურად განხორციელების მიზნით, მხარეებმა ასევე აიღეს ვალდებულება უარი თქვან დასაქმების შეწყვეტაზე საპატიო მიზეზის გარეშე. კასატორის მოსაზრებით, სადავო საკითხის გადაწყვეტისას უნდა შეფასდეს, რა მიზანს შეიძლება ემსახურებოდეს "შრომის კოდექსით" მოწესრიგებად ურთიერთობებში ხელშეკრულების ვადის გასვლის გამოყენება, ხელშეკრულების ვადის გასვლის შემდეგ, იმ პირობებში, როდესაც საშტატო ერთეული არ უქმდება და სანაცვლოდ თანამდებობაზე სხვა პირი ინიშნება, სამსახურიდან დათხოვნის შემთხვევაში, დამსაქმებელმა უნდა მიუთითოს ის არგუმენტები, რის გამოც დასაქმებულმა ვერ დააკმაყოფილა შესასრულებელი სამუშაოსათვის დაწესებული მოთხოვნები. კასატორი აღნიშნავს, რომ "შრომის კოდექსი" გამორიცხავს დამსაქმებლის ინიციატივით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის შესაძლებლობას მნიშვნელოვანი საფუძვლის გარეშე, ამასთანავე, შრომით ურთიერთობებში აკრძალულია ნებისმიერი სახის დისკრიმინაცია, ეს მიდგომა ვრცელდება როგორც შრომის ხელშეკრულების პირობებზე, ისე გათავისუფლების საფუძვლებზე, შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძვლად დასახელებული არ ყოფილა შრომითი საქმიანობის განმავლობაში მის მიერ შესრულებული სამუშაოს ხარისხი. კასატორი მიიჩნევს, რომ შრომის ხელშეკრულების შეწყვეტა არის უკიდურესი აუცილებლობით გამოწვეული გადაწყვეტილება, რაც შეიძლება განპირობებული იყოს დასაქმებულის პიროვნებით, კვალიფიკაციით, უნარებით. კასატორის მოსაზრებით, მოცემულ შემთხვევაში, დამსაქმებლის ინიციატივით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის შესახებ ნების გამოვლენა დაუსაბუთებელია, არ შეესაბამება საერთაშორისო და ადგილობრივი მნიშვნელობის სამართლებრივი აქტების მოთხოვნებს, რის გამოც, მოწინააღმდეგე მხარის მიერ ცალმხრივი ნების გამოვლენა ბათილად უნდა იქნეს მიჩნეული.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო გასაჩივრებული განჩინების გაცნობის, საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ გ. ყ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი ნაწილი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ §71; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა. საქმეზე დადგენილია, რომ ქ. თბილისის მერიის ადმინისტრაციის უფროსის 24.10.2012წ. N1126 განკარგულებით გ. ყ-ი შრომითი ხელშეკრულებით 2012 წლის 24 ოქტომბრიდან 2012 წლის 26 ნოემბრამდე დაინიშნა ქ. თბილისის მერიის ... საქალაქო სამსახურის ქ. თბილისის მერიის ... განყოფილებაში დაცვად ,,საჯარო სამსახურის შესახებ’’ საქართველოს კანონის მე-7 მუხლის შესაბამისად (დამხმარე მოსამსახურედ). ასევე დადგენილია რომ სამსახურის უფროსის წარდგინებისა და პირადი განცხადებების საფუძველზე, გ. ყ-ს პერიოდულად უგრძელდებოდა შრომითი ხელშეკრულების მოქმედების ვადა (ქ. თბილისის მერიის ადმინისტრაციის უფროსის 26.11.2012წ. N1474, 03.01.2013 N11, 03.04.2013წ. N408, 03.07.2013წ. N832, 03.10.2013წ. N1896, 03.01.2014წ. N5 განკარგულებები). საბოლოოდ, ქ. თბილისის მერიის ადმინისტრაციის უფროსის 03.04.2014წ. N447 განკარგულებით ქ. თბილისის მერიის ... საქალაქო სამსახურის ქ. თბილისის მერიის ... განყოფილების თანამშრომელს გ. ყ-ს, მისივე განცხადების საფუძველზე, 2014 წლის 3 ივლისამდე გაუგრძელდა შრომითი ხელშეკრულების ვადა. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სადავო პერიოდში მოქმედი 31.10.1997წ. "საჯარო სამსახურის შესახებ" კანონის 94.1 მუხლის თანახმად, სამსახურის ვადის გასვლასთან დაკავშირებით სამსახურიდან თავისუფლდებოდა პირი, რომელიც თანამდებობაზე გარკვეული ვადით იყო არჩეული ან დანიშნული. დადგენილია, რომ გ. ყ-ი წარმოადგენდა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის დამხმარე საჯარო მოსამსახურეს, რომელიც შრომითი ხელშეკრულების საფუძველზე, განსაზღვრული ვადით ასრულებდა დაკისრებულ მოვალეობებს. მნიშვნელოვანია, რომ გ. ყ-ისათვის ცნობილი იყო ხელშეკრულების მოქმედების ვადის 2014 წლის 3 ივლისამდე გაგრძელების შესახებ, ამასთანავე, იგი თავად ადასტურებს, რომ 2014 წლის 2 ივლისიდან ფაქტობრივად აღარ ასრულებდა დაკისრებულ მოვალეობებს. ამდენად, მოცემულ შემთხვევაში, ხელშეკრულების მოქმედების ვადის გასვლის პირობებში, მხარეთა ნების ახალად გამოვლენამდე არ არსებობდა ხელშეკრულების მოქმედების ავტომატურად გაგრძელების ვარაუდი, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო პალატის მოსაზრებას, რომ სადავო განკარგულება შრომითი ხელშეკრულების ვადის გასვლის გამო გ. ყ-ის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ, გამოცემულია კანონის შესაბამისად.

საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის მოსაზრებას, რომ მოცემულ შემთხვევაში, დამსაქმებელს ჰქონდა ვალდებულება დაედასტურებინა დარღვევის არსებობა, რის გამოც შეწყდა ხელშეკრულება, რამდენადაც ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძველი გახდა მისი მოქმედების ვადის გასვლა და არა რაიმე სახის დარღვევის გამოვლენა, ამასთანავე, მითითებული საფუძვლით გ. ყ-ის სამსახურიდან გათავისუფლება არ წარმოშობდა დამსაქმებლის მხრიდან დასაბუთების ვალდებულებას, საქართველოს შრომის კოდექსი არ ადგენს რაიმე სახის პროცედურისა და მოთხოვნის დაცვის აუცილებლობას ვადის გასვლის გამო ხელშეკრულების შეწყვეტისას, ამასთანავე, არ დასტურდება, რომ კასატორთან მიმართებაში ადგილი ჰქონდა დისკრიმინაციას რაიმე ფორმით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ქვედა ინსტანციების სასამართლოების მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც ე. ყ-ის საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ემუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. გ. ყ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 22.06.2016წ. განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე

ვ. როინიშვილი