საქმე #330310016001361381
#ბს-1121-1115(კ-17) 22 თებერვალი, 2018 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე
ვასილ როინიშვილი
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა მა. შ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 18 ოქტომბრის განჩინების გაუქმების თაობაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2015 წლის 7 დეკემბერს მა. შ-მა სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხის - ნოტარიუს მ. მ-ის მიმართ.
მოსარჩელემ ნოტარიუს მ. მ-ის მიერ დამოწმებული 1998 წლის 5 მაისის პრივატიზაციის ხელშეკრულების (რომელიც ეხება უძრავ ქონებას მდებარე: ქ. თბილისი, გლდანის ... მ/რ, კორპ. #..., ბინა #38) ბათილად ცნობა მოითხოვა.
მოპასუხეთა წრის დაზუსტების შედეგად, მოსარჩელემ მოპასუხედ მიუთითა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის გლდანის რაიონის გამგეობა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 27 სექტემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, საქმეში მესამე პირად ჩაება მ. შ-ი.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 8 ნოემბრის გადაწყვეტილებით მა. შ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 8 ნოემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მა. შ-მა, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 18 ოქტომბრის განჩინებით მა. შ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 8 ნოემბრის გადაწყვეტილება.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 18 ოქტომბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მა. შ-მა, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება მოითხოვა.
კასატორის განმარტებით, საპრივატიზებო ხელშეკრულება შედგენილი და დამოწმებულია დარღვევებით, კერძოდ, დანართში, რომელიც კასატორმა ნოტარიუსისგან გამოითხოვა, არ არის დაფიქსირებული ბინის მფლობელის პირადი ხელმოწერა. კასატორს ასევე საეჭვოდ მიაჩნია ის გარემოება, რომ არსებობს მხოლოდ აღნიშნული დოკუმენტაციის ასლი და არ არსებობს მისი ორიგინალი. ბინის ორდერთან დაკავშირებით, კასატორის მოსაზრებით, ოჯახის ყველა წევრი უნდა მიეწვიათ და მათთვის ჩამოერთვათ თანხმობა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 1 დეკემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული მა. შ-ის საკასაციო საჩივარი.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მა. შ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა არსებითად სწორად გადაწყვიტეს მოცემული დავა.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები; ხოლო ამავე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაუშვა სააპელაციო სასამართლომ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში კასატორმა დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება) ვერ წარმოადგინა.
განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს 1998 წლის 5 მაისის #2-286 პრივატიზაციის ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც, გ. ხ-მა გ. და მ. შ-ებს უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადასცა ქ.თბილისის გლდანის რაიონის საბინაო საექსპლუატაციო უბნის კუთვილი ბინა - სამი ოთახი, მდებარე - ქ. თბილისი, გლდანის მასივი, ... მ/რ, #... კორპუსში არსებული #38 ბინა; ხელშეკრულების თანახმად, საცხოვრებელი ფართია 45 კვ.მ.
სადავო ხელშეკრულების დადების დროს მოქალაქეთათვის სახელმწიფო და საზოგადოებრივ საბინაო ფონდში რიცხული მათ მიერ დაკავებული საცხოვრებელი სახლის (ბინის) პრივატიზება (უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემა) რეგულირდებოდა „საქართველოს რესპუბლიკაში ბინების პრივატიზაციის (უსასყიდლოდ გადაცემის) შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 1 თებერვლის #107 დადგენილებით, რომლის მიხედვით, ბინის პრივატიზების (უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის) უფლება ენიჭებოდათ პირებს, რომლებიც კანონიერი სარგებლობის დამადასტურებელი დოკუმენტის საფუძველზე ფაქტობრივად ფლობდნენ ამ ფართს. ამ ორი წინაპირობის ერთდროულად არსებობა აუცილებელი იყო იმისთვის, რომ პირს წარმოშობოდა მის მიერ დაკავებული ფართის საკუთრებაში გადაცემის (პრივატიზების) უფლება. ამასთან, მითითებული დადგენილების მე-2 პუნქტის შესაბამისად, მოქალაქეს მის მიერ დაკავებული საცხოვრებელი სახლი (ბინა) საკუთრებაში გადაეცემა მხოლოდ ოჯახის ყველა სრულწლოვანი წევრის თანხმობით. საცხოვრებელი სახლი (ბინა) მათი სურვილისამებრ შეიძლება გადაეცეს მათ საერთო საკუთრებაში.
საქმის მასალების მიხედვით, ქ.თბილისის გლდანის რაიონის ა-2-4 ტერ. თვით. სამმ. საბინაო საექსპლუატაციო უბნის 1998 წლის 20 მარტის #32 მინდობილობის საფუძველზე, ერთი მხრივ, გ. ხ-სა და მეორე მხრივ, გ. გ. ასულ შ-სა და მ. ა. ასულ შ-ს შორის, საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 1 თებერვლის #107 დადგენილების თანახმად, 1998 წლის 5 მაისს დაიდო სადავო #2-286 ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც, გ. ხ-მა გ. და მ. შ-ებს უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადასცა ქ. თბილისის გლდანის რაიონის საბინაო საექსპლუატაციო უბნის კუთვილი ბინა - სამი ოთახი, მდებარე - ქ. თბილისი, გლდანის მასივი, ... მ/რ, #... კორპუსში არსებული #38 ბინა; ხელშეკრულების თანახმად, საცხოვრებელი ფართია 45 კვ.მ.
საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებების გათვალისწინებით, ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა დადგენილ გარემოებად მიიჩნიეს, რომ 1998 წლის 5 მაისის მდგომარეობით, ორდერში დაფიქსირებული ა. შ-ი გარდაცვლილია 1995 წლის 19 აპრილს, ხოლო მა. შ-ი ქ. თბილისში, გლდანის ... მ/რ, #... კორპუსში მდებარე #38 ბინიდან ამოწერილია 1998 წლის 20 მარტიდან, რასაც სადავოდ არ ხდის თავად მა. შ-იც. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ მართებულად მიიჩნია, რომ 1998 წლის 5 მაისს, ფართის გადაცემის მომენტისათვის, რასაც უშუალოდ მოჰყვა გარკვეული სამართლებრივი შედეგი, მა. შ-ი არ წარმოადგენდა მითითებულ მისამართზე რეგისტრირებულ პირს. ამგვარად, დადგენილია, რომ ხელშეკრულების დადების დროისათვის ქ. თბილისში, გლდანის ... მ/რ, #... კორპუსში მდებარე #38 ბინაში ჩაწერილნი იყვნენ მხოლოდ გ. და მ. შ-ები, რომლებიც ფაქტობრივად ფლობდნენ აღნიშნულ ფართს.
ამასთან, დადგენილია, რომ მა. შ-ი აღარ ცხოვრობდა და აღარ ფლობდა სადავო ფართს, რისი საწინააღმდეგო მტკიცებულებაც საქმეზე არ წარმოდგენილა, რაც პრივატიზაციის ხელშეკრულების დადების დროს მოქმედი საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 1 თებერვლის №107 დადგენილების მიხედვითაც, ბინის პრივატიზების (უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის) უფლების მინიჭებისთვის აუცილებელ პირობას წარმოადგენდა.
ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა მართებულად მიიჩნიეს დაუსაბუთებლად მა. შ-ის აპელირება იმ გარემოებაზე, რომ სადავო ფართის პრივატიზაციის განხორციელებასთან დაკავშირებით განაცხადის გაკეთების დროს - 1998 წლის 12 მარტს, იგი ჯერ კიდევ რეგისტრირებული იყო ამავე მისამართზე და პრივატიზაციის ხელშეკრულების დადების დროს საჭირო იყო მისი თანხმობა.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.
ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან მა. შ-ს საკასაციო საჩივარზე 16.11.2017წ. №26 საგადახდო დავალებით გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, მა. შ-ს (პ/ნ ...) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. მა. შ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 18 ოქტომბრის განჩინება;
3. მა. შ-ს (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 16.11.2017წ. №26 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე
მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე
ვ. როინიშვილი