ბს-35-35(2კ-18) 11 ივლისი, 2018წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, ზეპირი განხილვის გარეშე, განიხილა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...“ საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლები თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 26.09.2017წ. განჩინებაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ა. ფ-მა სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...“ მიმართ მოპასუხეთათვის სოლიდარულად მატერიალური ზიანის - 487 ლარის და მორალური ზიანის - 30 000 ლარის ანაზღაურების დაკისრების მოთხოვნით.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 25.02.2016წ. გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მოპასუხეებს ა. ფ-ის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ მატერიალური ზიანის - 487 ლარის და მორალური ზიანის - 5 000 ლარის ანაზღაურება. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ, ა. ფ-მა და შპს „...“.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 26.09.2017წ. განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება, რაც საკასაციო წესით გასაჩივრდა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...“ მიერ.

კასატორმა შპს „...“ აღნიშნა, რომ საქმის მასალებით არ დასტურდება შპს-ს ბრალი ზიანის დადგომაში, რადგან ა. ფ-ი იყო ნასვამ მდგომარეობაში და არ მოძრაობდა ფეხით მოსიარულეთათვის განკუთვნილ ტერიტორიაზე. შპს-ს მიერ ჭა იყო დახურული, არ მიმდინარეობდა ჭის რემონტი ან რეაბილიტაცია, შესაბამისად, ჭასთან არ იყო განთავსებული გამაფრთხილებელი ნიშნები. გაურკვეველია რა ვითარებაში ან როდის დაზიანდა ჭის თავსახური. შპს-ს მხრიდან ბრალეული უმოქმედობა იმ შემთხვევაში იქნებოდა სახეზე, თუ მისთვის ცნობილი იქნებოდა თავსახურის დაზიანების ფაქტი და არაფერს მოიმოქმედებდა. ასეთი ინფორმაცია შპს-ს არ ჰქონდა, რაც იმთავითვე გამორიცხავს ბრალეულ უმოქმედობას. დამდგარი შედეგი გამოწვეულია ა. ფ-ის ბრალით, მას ეკრძალებოდა რკინიგზის ლიანდაგის მიმდებარედ გადაადგილება. კასატორი მიჩნევს, რომ ფიზიკურად შეუძლებელია ყოველდღიურად ქ. თბილისში მდებარე ყველა ჭის მდგომარეობის შემოწმება, რადგან ქ.თბილისში 20 000-ზე მეტი ჭა მოქმედებს.

კასატორი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია მიიჩნევს, რომ იგი არ არის სათანადო მოპასუხე, რადგან სანიაღვრე კოლექტორების მოვლა-პატრონობა დელეგირებული აქვს კერძო სამართლის იურიდიულ პირს - შპს „...“. ამდენად, მერიას აღარ ეკისრებოდა სანიაღვრე კოლექტორების მოვლა-პატრონობის მხრივ რაიმე ქმედებების განხორციელების ვალდებულება. აღნიშნული გამორიცხავს მერიის მართლსაწინააღმდეგო უმოქმედობას, რადგან არ არსებობს მერიის ვალდებულება, რომლის შეუსრულებლობამ წარმოშვა ზიანი. შპს „...“ მიერ ხელშეკრულებით განსაზღვრულ მოვალეობათა შესრულების კონტროლი იყო ორგანოს უფლებამოსილება და არა ვალდებულება. დაუშვებელია მერიას დაეკისროს პასუხისმგებლობა კერძო სამართლის იურიდიული პირის მიერ მასზე დაკისრებული ვალდებულების შეუსრულებლობის გამო.

კასატორი ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ შემთხვევის დროს ა. ფ-ი იმყოფებოდა ნასვამ მდგომარეობაში და არ მოძრაობდა ქვეითთა სავალ ნაწილზე. მოსარჩელის ალოკოჰოლური თრობის ფაქტი დასტურდება საქმეში დაცული საგაზეთო სტატიით. კასატორი აღნიშნავს, რომ ქ. თბილისში 30 000-მდე ჭა არის და მათი ყოველდღიური კონტროლი შეუძლებელია. მერიის პასუხისმგებლობის საკითხი მხოლოდ მაშინ შეიძლება დამდგარიყო, თუ ორგანოს ექნებოდა ინფორმაცია ჭის თავსახურის დაზიანების შესახებ და არაფერს მოიმოქმედებდა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო გასაჩივრებული განჩინების გაცნობის, საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...“ საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებენ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

მართებულია ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოსაზრება მოპასუხეთა მართლსაწინააღმდეგო უმოქმედობის შედეგად ა. ფ-ისათვის მატერიალური და მორალური ზიანის მიყენების შესახებ. სადავო პერიოდში მოქმედი ქ. თბილისის მერიის 29.12.2010წ. N34 ბრძანებით დამტკიცებული „ქ. თბილისის მერიის კეთილმოწყობის საქალაქო სამსახურის დებულების“ 2.2 მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, სამსახურის ფუნქციებს განეკუთვნებოდა სანიაღვრე ქსელებისა და კოლექტორების რეაბილიტაციისა და ექსპლოატაციის უზრუნველყოფა, აღნიშნული ფუნქცია სამსახურს შეუნარჩუნდა დებულების ახალი რედაქციით დამტკიცების შემდგომაც. ქ. თბილისის მერიამ მასზე კანონმდებლობით დაკისრებული აღნიშნული ფუნქციის შესრულების მიზნით 2014 და 2015 წლებში ხელშეკრულებები დადო შპს „...“, ხელშეკრულების საგანი იყო ქ. თბილისში სანიაღვრე და სადრენაჟე ქსელების მოვლა-პატრონობის მომსახურების შესყიდვა. ამდენად, ქ. თბილისის მერიამ თავისი ვალდებულების შესრულების მიზნით გამოიყენა კერძო სამართლის იურიდიული პირის მიერ გაწეული მომსახურება. სკ-ის 396-ე მუხლის თანახმად, მოვალემ იმ პირთა მოქმედებისათვის, რომელთაც იგი იყენებს საკუთარ ვალდებულებათა შესასრულებლად, ისეთივე მოცულობით უნდა აგოს პასუხი, როგორც საკუთარი ბრალეული მოქმედების დროს. აღნიშნულიდან გამომდინარე დაუსაბუთებელია, კასატორს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მოსაზრება მისი არასათანადო მოპასუხედ ცნობის თაობაზე. შპს „...“ მომსახურების შესყიდვის შესახებ ხელშეკრულების დადებით ქ.თბილისის მერია არ გათავისუფლდა მასზე კანონმდებლობით დაკისრებული მოვალეობის ჯეროვანი შესრულების ვალდებულებისაგან.

არასწორია კასატორთა მოსაზრება მართლსაწინააღმდეგო უმოქმედობის არარსებობის შესახებ, რადგან საქმის მასალებით დასტურდება, რომ ჭის თავსახური იყო დაზიანებული, საფრთხის არსებობის შესახებ ჭასთან არ იყო განთავსებული რაიმე აღნიშვნა, რამაც გამოიწვია ა. ფ-ის ჯანმრთელობისთვის ზიანის მიყენება. ის, რომ ა. ფ-ი იყო ალკოჰოლური თრობის ქვეშ, საქმის მასალებით არ დასტურდება. ამ გარემოების დადასტურების შემთხვევაშიც, აღნიშნული შესაძლოა გამხდარიყო პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელი და არა გამომრიცხავი გარემოება.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრების დასაშვებად ცნობის საფუძველს. საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...“ საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ემუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...“ საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 26.09.2017წ. განჩინება;

3. სპს „...“ (ს.კ. ...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 07.12.2017წ. N569787 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70%, _ 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე

ვ. როინიშვილი