№ბს-986(კ-18) 22 ნოემბერი, 2018 წელი ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 აპრილის განჩინების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2017 წლის 29 მაისს სსიპ შემოსავლების სამსახურმა სასარჩელო განცხადებით მიმართა ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოს, მოპასუხეების - შპს „…ს“, შპს „ბ-ს“, ფ. ს-ის, ა. ს-ისა და ო. ქ-ის მიმართ.

მოსარჩელის განმარტებით, შპს „...ს“ 2017 წლის 24 აპრილის მდგომარეობით ერიცხება აღიარებული საგადასახადო დავალიანება 15046 ლარის ოდენობით. 2016 წლის 19 ივლისს რეგისტრირებულია საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკის უფლება. ადმინისტრირების დეპარტამენტის 2017 წლის 22 თებერვლის №021-187 ბრძანებით ყადაღა დაედო შპს „...ს“ ქონებას. მარეგისტრირებელი ორგანოებიდან მიღებული და გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი ინფორმაციის შესაბამისად, შპს „...ს“ საკუთრებაში ან/და ბალანსზე ქონება არ ერიცხება.

შპს „...ს“ 50% წილის მფლობელია ფ. ს-ე, ხოლო 50% წილის მფლობელი და დირექტორი ა. ს-ე. საქმიანობის სფეროს წარმოადგენდა ვაჭრობა შერეული საქონლით, მათ შორის, სურსათით. შპს „...ს“ საგადასახადო დავალიანება წარმოშობილია დეკლარირების შედეგად დღგ-ს გადასახადში 2016 წლის ივნისის დეკლარაციით და მოგების გადასახადში 2016 წლის წლიური დეკლარაციით.

2016 წლის 8 ივნისს ფ. ს-ისა და ა. ს-ის დედის - ო. ქ-ის სახელზე 100%-იანი წილობრივი მონაწილეობით დარეგისტრირდა (... რაიონი, ...) ახალი საწარმო შპს „ბ...“, რომლის საქმიანობის სფეროს, როგორც შპს „...ს“ შემთხვევაში წარმოადგენდა ვაჭრობა შერეული საქონლით, მათ შორის, სურსათით. 2016 წლის 10 ივნისს შპს „...მ“ რეგისტრაციიდან მოხსნა საკონტროლო-სალარო აპარატი, რომელიც იმავე დღეს დარეგისტრირდა შპს „ბ...ს“ სახელზე.

შპს „...მ“ დავალიანების დეკლარირების (წარმოშობის) შემდგომ ახალ საწარმოს 2016 წლის 10 ივნისიდან 2016 წლის 15 ივლისის პერიოდში გადააწერა ჯამში 26688.96 ლარის ღირებულების ქონება (სასაქონლო მატერიალური ფასეულობები და ინვენტარი). შპს „...ს“ 50%-იანი წილის მფლობელისა და დირექტორის - ა. ს-ის (პ/ნ...) დედის - ო. ქ-ის (პ/ნ...) სახელზე ახალი საწარმოს დარეგისტრირება, ქონების გადაწერა, (მათ შორის სასაქონლო მატერიალური ფასეულობების), საწარმოს საქმიანობის შეჩერება და იგივე საქმიანობის გაგრძელება იმავე მისამართზე ახალი საწარმოს მეშვეობით მიზნად ისახავდა საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების ღონისძიებებისაგან თავის არიდებას.

მოსარჩელის განმარტებით, აღნიშნული გარემოებებიდან იკვეთება, რომ შეუძლებელია გადასახადის გადამხდელის განსხვავება სხვა პირებისაგან და ეს პირები გამოყენებული არიან საგადასახადო ვალდებულების შესრულების თავიდან ასაცილებლად. შესაბამისად, მოსარჩელეს მიაჩნია, რომ ადგილი აქვს საგადასახადო კოდექსის 246-ე მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევას - ცრუმაგიერ მფლობელობას გადასახადის გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებებისთვის თავის არიდების მიზნით.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ შპს „...ს“, შპს „ბ...ს“, ფ. ს-ის, ა. ს-ისა და ო. ქ-ის ერთიმეორის ცრუმაგიერ პირებად აღიარება მოითხოვა.

ამავე სარჩელით მოსარჩელემ იშუამდგომლა სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით, ყადაღა დადებოდა: ო. ქ-ის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებას (ს.კ...), ო. ქ-ის 100%-იან წილს შპს „ბ...ში“ (ს.კ...), შპს „ბ...ს“ საკუთრებაში არსებულ სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობებს, შპს „ბ...ს“ (ს.კ...) საკუთრებაში არსებულ შპს „...საგან“ (ს.კ...) მიღებულ ქონებას, შპს „ბ...ს“ (ს.კ...) საბანკო ანგარიშებს „...“.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 30 მაისის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის შუამდგომლობა სარჩელის უზრუნველყოფის შესახებ დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით ყადაღა დაედო შპს „ბ...ს“ (ს.კ...) საკუთრებაში არსებულ შპს „...საგან“ (ს.კ...) მიღებულ ქონებას (სამი ზედნადები - შერეული საქონელი და ინვენტარი).

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 30 მაისის განჩინება საჩივრით გაასაჩივრა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა, რომელმაც მოითხოვა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 30 მაისის სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიების ნაწილობრივ გაუქმება და შუამდგომლობის სრულად დაკმაყოფილება.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 29 ივნისის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის საჩივარი ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 30 მაისის განჩინებაზე არ დაკმაყოფილდა და საქმის მასალებთან ერთად გადაეგზავნა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 28 ივლისის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 30 მაისის განჩინება გასაჩივრებულ (სსიპ შემოსავლების სამსახურის შუამდგომლობის უარყოფის) ნაწილში.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 5 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; შპს „...ს“ ცრუმაგიერ პირად აღიარებულ იქნა შპს „ბ...“, დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო; ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 30 მაისის განჩინებით გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება დარჩა ძალაში; სსიპ შემოსავლების სამსახურს უარი ეთქვა გადაწყვეტილების დაუყოვნებლივ აღსასრულებლად მიქცევაზე.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 5 დეკემბრის გადაწყვეტილება სარჩელის დაუკმაყოფილებლობის ნაწილში სააპელაციო წესით გაასაჩივრა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა, რომელმაც გასაჩივრებულ ნაწილში გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება მოითხოვა.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 5 დეკემბრის გადაწყვეტილება, გადაწყვეტილების დაუყოვნებლივ აღსასრულებლად მიქცევაზე უარის თქმის ნაწილში, კერძო საჩივრით გაასაჩივრა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა, რომელმაც გადაწყვეტილების ამ ნაწილში გაუქმება და გადაწყვეტილების დაუყოვნებლივ აღსასრულებლად მიქცევის თაობაზე შუამდგომლობის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 აპრილის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის სააპელაციო და კერძო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა; უცვლელი დარჩა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 5 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 246-ე მუხლი ეხება ცრუმაგიერ მფლობელობას, რომლის შინაარსის მიხედვით, ცრუმაგიერი მფლობელობის დასადგენად უნდა დადასტურდეს სხვა პირის განსხვავების შეუძლებლობა საგადასახადო ვალდებულების მქონე გადასახადის გადამხდელისაგან და ეს სხვა პირი უნდა გამოიყენებოდეს გადასახადის გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებებისთვის თავის არიდების მიზნით. აღნიშნული სამართლებრივი ინსტრუმენტის მიზანია დაიცვას საგადასახადო ორგანოს, როგორც კრედიტორის, უფლებები. პალატამ მიიჩნია, რომ შემოსავლების სამსახური ვერ უთითებს შპს „...ს“ ცრუმაგიერ პირად ფ. ს-ის, ა. ს-ისა და ო. ქ-ის აღიარების დამამტკიცებელ გარემოებებსა და მტკიცებულებებზე. მხოლოდ ის ფაქტი, რომ ო. ქ-ი არის ფ. ს-ისა და ა. ს-ის დედა, სასამართლომ არ მიიჩნია საკმარისად სასარჩელო მოთხოვნის ამ ნაწილის დასაკმაყოფილებლად.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-19 მუხლით რეგლამენტირებულია ურთიერთდამოკიდებული პირების დეფინიცია, კერძოდ, ურთიერთდამოკიდებულ პირებად ითვლებიან ის პირები, რომელთა შორის განსაკუთრებულ ურთიერთობათა არსებობამ შეიძლება გავლენა მოახდინოს მათი ან მათ მიერ წარმოდგენილი პირების საქმიანობის პირობებზე ან ეკონომიკურ შედეგებზე. ამავე მუხლის მეორე ნაწილის „თ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, განსაკუთრებულ ურთიერთობებს მიეკუთვნება ურთიერთობები, რომელთა დროსაც პირები არიან ნათესავები; ხოლო მე-3 ნაწილის შესაბამისად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის მიზნებისათვის ფიზიკური პირის ნათესავებად ითვლებიან: ა) ნათესავების პირველი შტო: მეუღლე, მშობელი, შვილი, და, ძმა; ბ) ნათესავების მეორე შტო: პირველი შტოს თითოეული ნათესავის მეუღლე, მშობელი, შვილი, და, ძმა, გარდა იმ ფიზიკური პირისა, რომელიც უკვე მიეკუთვნა პირველ შტოს; გ) პირები, რომლებიც ხანგრძლივი მეურვეობის შედეგად ერთმანეთთან დაკავშირებული არიან, როგორც მშობლები და შვილები. განსახილველ შემთხვევაში სსიპ შემოსავლების სამსახურის ერთიანი ელექტრონული ბაზის მონაცემებით შპს „...ს“ (ს/კ....) 24.04.2017წ. მდგომარეობით ერიცხება აღიარებული საგადასახადო დავალიანება 15 046 ლარის ოდენობით. 2016 წლის 8 ივნისს ფ. ს-ისა და ა. ს-ის დედის - ო. ქ-ის (პ/ნ...) სახელზე 100%-იანი წილობრივი მონაწილეობით დარეგისტრირდა ახალი საწარმო შპს „...“ (ს/ნ..., მის: ... რაიონი, სოფელი ...), რომლის საქმიანობის სფეროს, როგორც შპს „...ს“ შემთხვევაში წარმოადგენს ვაჭრობა შერეული საქონლით, მათ შორის, სურსათით. 2016 წლის 10 ივნისს შპს „...მ“ რეგისტრაციიდან მოხსნა საკონტროლო-სალარო აპარატი (...,...), რომელიც იმავე დღეს დარეგისტრირდა შპს „ბ...ს“ სახელზე. შპს „...მ“ დავალიანების დეკლარირების (წარმოშობის) შემდეგ ახალ საწარმოს 2016 წლის 10 ივნისიდან 2016 წლის 15 ივლისის პერიოდში გადააწერა ჯამში 26688.96 ლარის ღირებულების ქონება (სასაქონლო მატერიალური ფასეულობები და ინვენტარი).

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, შპს „...ს“ (ს/ნ...) ცრუმაგიერ პირებად ფ. ს-ის (პ/ნ...), ა. ს-ის (პ/ნ ...) და ო. ქ-ის (პ/ნ...) აღიარებისათვის საკმარისი მტკიცებულებები საგადასახდო ორგანოს არ წარმოუდგენია. ასეთი ცრუმაგიერი მფლობელობის ფაქტის დასადგენად სახეზე უნდა იყოს გადასახადის გადამხდელის განსხვავების შეუძლებლობა სხვა იმ პირისაგან, რომელიც გამოყენებული იყო გადასახადის გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებისათვის თავის არიდების მიზნით, ანუ გადასახადის გადამხდელი, რომელსაც გააჩნია საგადასახადო ვალდებულებები, მისი გადახდისაგან თავის არიდების მიზნით, ისეთ კავშირში უნდა შედიოდეს სხვა პირთან, რომ პრაქტიკულად შეუძლებელი იყოს მათი განსხვავება, რაც ფ. ს-ესთან, ა. ს-ესა და ო. ქ-თან მიმართებით არ დასტურდება.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 აპრილის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

კასატორის განმარტებით, საქმეში არსებული მასალებით, შემოსავლების სამსახურმა მართებულად მიიჩნია, რომ შპს ,, ...ს“ 50%–იანი წილის მფლობელისა და დირექტორის - ა. ს-ის დედის - ო. ქ-ის სახელზე ახალი საწარმოს დარეგისტრირება, ქონების გადაწერა (მათ შორის სასაქონლო მატერიალური ფასეულობების), საწარმოს საქმიანობის შეჩერება და იმავე საქმიანობის გაგრძელება იმავე მისამართზე ახალი საწარმოს მეშვეობით მიზნად ისახავდა საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების ღონისძიებებისგან თავის არიდებას.

კასატორის მოსაზრებით, საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების ჯაჭვი ქმნის იმის საფუძველს, რომ ფ. ს-ის, ა. ს-ისა და ო. ქ-ის მიერ შპს ,, ...“ და შპს „ბ...“ გამოყენებულია გადასახადის გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებებისაგან თავის არიდების მიზნით, მათ გააჩნდათ საერთო მიზანი - თავი აერიდებინათ საგადასახადო ვალდებულების უზრუნველყოფის ღონისძიებებისაგან. კასატორის მოსაზრებით, სასამართლომ არასწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა ფაქტობრივ გარემოებებს.

ამასთან, კასატორის განმარტებით, მიუხედავად იმისა, რომ სააპელაციო საჩივარში შემოსავლების სამსახურის მიერ გამოთქმულ იქნა პრეტენზია მოცემულ შემთხვევაში საწარმოს დირექტორებისა და დამფუძნებლების პასუხისმგებლობასთან დაკავშირებით და რომ მითითებულ იქნა გამჭოლ პასუხისმგებლობაზე, რომელიც გარდა სამოქალაქო სამართალში დამკვიდრებული სამართლებრივი ინსტიტუტისა, ასევე მიღებულია საგადასახადო სამართალში ცრუმაგიერი მფლობელობის სახით, რომლის საფუძველზეც კომპანიის ვალდებულებები გადადის ასევე სხვა პირზე, სააპელაციო სასამართლომ არ იმსჯელა აღნიშნული საკითხების თაობაზე.

კასატორის მითითებით, სასამართლომ არ გაითვალისწინა „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მე–9 მუხლის პირველი ნაწილი და ამავე მუხლის მე–6 ნაწილი, საიდან გამომდინარეც, შპს–ს დირექტორი არ არის გათავისუფლებული პასუხისმგებლობისაგან კრედიტორების (ამ შემთხვევაში შემოსავლების სამსახური) წინაშე.

კასატორის მითითებით, საქმეში არსებული მტკიცებულებებით უდავოდ დასტურდება, რომ შპს ,, ...“, შპს „ბ...“, ფ. ს-ე, ა. ს-ე და ო. ქ-ი წარმოადგენენ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 19–ე მუხლით გათვალისწინებულ ურთიერთდამოკიდებულ პირებს და მათი ქმედება – შპს „...დან“ ქონების განრიდება, მიზნობრივად მიმართული იყო მოსალოდნელი უზრუნველყოფის ღონისძიებებისგან თავის არიდებისაკენ. მოცემულ შემთხვევაში სახეზეა შპს „...ს“ დირექტორისა და დამფუძნებლის - ა. ს-ისა და დამფუძნებლის ფ. ს-ის მიერ შპს „ბ...სთან“ და მის დამფუძნებელთან (დედა) - ო. ქ-თან ისეთ კავშირში შესვლა, რომ პრაქტიკულად შეუძლებელია მათი ერთმანეთისაგან განსხვავება, რამდენადაც მათ შორის წარმოშობილი ურთიერთობა მხოლოდ ფორმალურია და ატარებს ფიქტიურ ხასიათს, რომელიც საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებების მიქცევის თავიდან არიდებას ემსახურება, რაც ყველა მოპასუხის ცრუმაგიერობაზე მიუთითებს.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 28 სექტემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

თავდაპირველად საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ წარმოდგენილი სარჩელით მოსარჩელემ მოითხოვა შპს „...ს“, შპს „ბ...ს“, ფ. ს-ის, ა. ს-ისა და ო. ქ-ის ერთიმეორის ცრუმაგიერ პირებად აღიარება.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 5 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; შპს „...ს“ ცრუმაგიერ პირად აღიარებულ იქნა შპს „ბ...“; ხოლო დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მხოლოდ სსიპ შემოსავლების სამსახურმა; შპს „...სა“ და შპს „ბ...ს” აღნიშნული გადაწყვეტილება არ გაუსაჩივრებია. შესაბამისად, მითითებულ ნაწილში გადაწყვეტილება შესულია კანონიერ ძალაში. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 აპრილის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და უცვლელი დარჩა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 5 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მსჯელობის საგანს მხოლოდ ფ. ს-ის, ა. ს-ისა და ო. ქ-ის შპს „...ს“ და შპს „ბ...ს“ ცრუმაგიერ პირებად ცნობა წარმოადგენს.

საკასაციო სასამართლოს განმარტებით, ურთიერთდამოკიდებულ პირებს შორის არსებული ეკონომიკური ურთიერთობა იმავდროულად არ ქმნის ფაქტობრივ და სამართლებრივ საფუძველს ამ პირების ცრუმაგიერ პირებად აღიარებისათვის, რამდენადაც ურთიერთდამოკიდებულ პირებად აღიარება გავლენას ახდენს ურთიერთდამოკიდებული პირების მიერ განხორციელებული ეკონომიკური საქმიანობის საგადასახადო რეგულირებაზე (მათი დაბეგვრა მოხდება საერთო ეკონომიკური პირობების გათვალისწინებით და არა იმ პირობების გათვალისწინებით, რაც მათ ურთიერთდამოკიდებულების გამო ერთმანეთისთვის განსაზღვრეს). ამასთანავე, ცრუმაგიერ პირებად აღიარებისათვის სახეზე უნდა იყოს გადასახადის გადამხდელის განსხვავების შეუძლებლობა იმ სხვა პირისაგან, რომელიც მის მიერ გამოყენებულია გადასახადის გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებისათვის თავის არიდების მიზნით; ხოლო ის გარემოება, რომ გადასახადის გადამხდელი გადასახადის გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებისათვის თავის არიდების მიზნით, ისეთ კავშირში შედის სხვა პირთან, ისე რომ პრაქტიკულად შეუძლებელია მათი განსხვავება, უნდა დასტურდებოდეს მთელი რიგი ფაქტობრივი გარემოებებით, რაც განსახილველ შემთხვევაში საქმის მასალებით არ დასტურდება, კასატორის მიერ ვერ იქნა წარმოდგენილი შესაბამისი მტკიცებულებები, რომლითაც დადასტურდებოდა, რომ შპს „...“, ფ. ს-ე, ა. ს-ე და ო. ქ-ი მოქმედებდნენ საერთო მიზნით - მოსალოდნელი უზრუნველყოფის ღონისძიებებისათვის თავის არიდების მიზნით გაერიდებინათ ქონება.

საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს სარჩელის დაკმაყოფილების საფუძვლად საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2018 წლის 13 მარტის №ბს-763-755(კ-16) გადაწყვეტილებაში გაკეთებულ განმარტებაზე მითითებას და განმარტავს, რომ მითითებულ ადმინისტრაციულ საქმეში სხვა ფაქტობრივი გარემოებებია და განსახილველ საქმეში კი, როგორც საქმის მასალებით დასტურდება, სსიპ შემოსავლების სამსახურის ერთიანი ელექტრონული ბაზის მონაცემებით შპს „...ს“ (50% წილის მფლობელი - ფ. ს-ე, ხოლო 50% წილის მფლობელი და დირექტორი - ა. ს-ე) (ს/კ...) 24.04.2017წ. მდგომარეობით ერიცხება აღიარებული საგადასახადო დავალიანება 15 046 ლარის ოდენობით. 2016 წლის 8 ივნისს ფ. ს-ის და ა. ს-ის დედის ო. ქ-ის (პ/ნ...) სახელზე 100%-იანი წილობრივი მონაწილეობით დარეგისტრირდა ახალი საწარმო შპს „ბ...“ (ს/ნ..., მის: ... რაიონი, სოფელი ...), რომლის საქმიანობის სფეროს, როგორც შპს „...ს“ შემთხვევაში წარმოადგენს ვაჭრობა შერეული საქონლით, მათ შორის სურსათით. 2016 წლის 10 ივნისს შპს „...მ“ რეგისტრაციიდან მოხსნა საკონტროლო სალარო აპარატი (...,...), რომელიც იმავე დღეს დარეგისტრირდა შპს „ბ...ს“ სახელზე. შპს „...მ“ დავალიანების დეკლარირების (წარმოშობის) შემდეგ ახალ საწარმოს 2016 წლის 10 ივნისიდან 2016 წლის 15 ივლისის პერიოდში გადააწერა ჯამში 26688.96 ლარის ღირებულების ქონება (სასაქონლო მატერიალური ფასეულობები და ინვენტარი). სასამართლოს გადაწყვეტილებით შპს „...ს“ ცრუმაგიერ პირად აღიარებულ იქნა შპს „ბ...“; ხოლო შპს „...ს“ (ს/ნ...) ცრუმაგიერ პირებად ფ. ს-ის (პ/ნ...), ა. ს-ის (პ/ნ...) და ო. ქ-ის (პ/ნ...) აღიარებისათვის საკმარის მტკიცებულებები საგადასახდო ორგანოს არ წარმოუდგენია.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 აპრილის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ვ. როინიშვილი