# ბს-489-489(2კ-18) 21 თებერვალი, 2019 წელი ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, ვასილ როინიშვილი
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ნ. თ-ის, ლ. ბ-ისა და ბმა „…“ საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლები თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 09.11.2017წ. განჩინებაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
ბმა „…ამ“ და ლ. ბ-მა 21.07.2015წ. სარჩელით მიმართეს გურჯაანის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხე გურჯაანის მუნიციპალიტეტის გამგეობის მიმართ გურჯაანის მუნიციპალიტეტის გამგებლის არქიტექტურული პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის გაცემის შესახებ 24.11.2008წ. N1017 ბრძანების, N… სანებართვო მოწმობის, მშენებლობის გაგრძელებისა და ახალი სანებართვო მოწმობის გაცემის შესახებ 28.06.2013წ. N1085 ბრძანების, N... სანებართვო მოწმობის, მშენებლობის ვადის გაგრძელებისა და ახალი სანებართვო მოწმობის გაცემის შესახებ 19.11.2015წ. N1835 ბრძანებისა და N… სანებართვო მოწმობის ბათილად ცნობის მოთხოვნით.
გურჯაანის რაიონული სასამართლოს 11.08.2015წ. განჩინებით, სასკ-ის 16.2 მუხლის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაბმულ იქნენ ნ. ლ-ი და ნ. თ-ი, ხოლო 16.03.2017წ. განჩინებით - ა. ბ-ი.
გურჯაანის რაიონული სასამართლოს 23.05.2017წ. გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი გურჯაანის მუნიციპალიტეტის გამგებლის 24.11.2008წ. N10117 ბრძანება და N… მშენებლობის სანებართვო მოწმობა, 28.06.2013წ. N1085 ბრძანება და N… სანებართვო მოწმობა, 19.11.2015წ. N1835 ბრძანება და N… სანებართვო მოწმობა ქ. გურჯაანში, … N…-ში მშენებარე შენობა-ნაგებობის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, მოსარჩელეების კუთვნილი მიწის ნაკვეთის (უძრავი ქონების ს.კ. …) მხარეს სასაზღვრო მიჯნაში განთავსებული აივნების მშენებლობის ნაწილში. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა ნ. თ-ის, ლ. ბ-ისა და ბმა „…“ მიერ.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 09.11.2017წ. განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება, რაც საკასაციო წესით გასაჩივრდა ნ. თ-ის, ლ. ბ-ისა და ბმა „…“ მიერ.
კასატორმა ნ. თ-მა დაზუსტებულ საკასაციო საჩივარში აღნიშნა, რომ ნებართვის გაცემისას მეზობელი ნაკვეთი იყო საზოგადოებრივი სივრცე, ფართი თავისუფლად ხელმისაწვდომი იყო მესამე პირთა სარგებლობისთვის, ამიტომ სამეზობლო მიჯნისათვის დადგენილი შეზღუდვები განსახილველ შემთხვევაზე არ უნდა გავრცელდეს. კასატორი თვლის, რომ გადაფარვა ნორმატიულად დადგენილ ფარგლებში ექცევა, რადგან საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 15.01.2010წ. N4 ბრძანებით დამტკიცებული „საჯარო რეესტრის ინსტრუქციის“ 26-ე მუხლის თანახმად, საკადასტრო აღწერისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს ობიექტის აზომვისა და გამოსახვის სიზუსტე - 0,15 მ., აზომვის ზედდება დასაშვებია რეგისტრირებულ მონაცემებთან 0,3 მ-ით. განსახილველ შემთხვევაში ექსპერტიზამ დაადგინა გადაფარვა მაქსიმუმ 0,12 მ-ით. კასატორმა აღნიშნა, რომ ნებართვის გაცემის პირველ ეტაპზე მიღებული გეგმარებითი დავალება არ გასაჩივრებულა და ძალაშია, ხოლო მეორე და მესამე სტადიაზე ნორმატიულად არ არის გათვალისწინებული საჯარო ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარების ვალდებულება. საჯარო წარმოების ჩაუტარებლობა აქტის უკანონობას არ ადასტურებს, რადგან სასამართლომ თავადვე მიიჩნია დადგენილად, რომ ყველა საჭირო დოკუმენტი იქნა ორგანოში წარდგენილი, ამასთანავე, სასამართლოს პირველ ეტაპზე გამოცემული აქტის კანონიერების შესახებ მსჯელობის უფლება არ ჰქონდა, რადგან ეს აქტი არ ყოფილა დავის საგანი.
კასატორებმა ლ. ბ-მა და ბმა „…ამ“ აღნიშნეს, რომ ნორმატიულად ერთნაირად არის აკრძალული სამეზობლო საზღვრის მხარეს აივნებისა და სხვა ღიობების მოწყობა. თუ აივნები უკანონოდ არის განთავსებული, სხვა ღიობები მართლზომიერად ვერ იქნება მოწყობილი. ფოტომასალით დასტურდება მოსარჩელეთა მხარეს აივნების გარდა სხვა ღიობების, მათ შორის ფანჯრების, არსებობაც. შენობა-ნაგებობებს შორის დაშორება 3 მეტრზე ნაკლებია, რის გამოც ირღვევა მომიჯნავე ნაკვეთში ჩაუხედავობის პრინციპი.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო გასაჩივრებული განჩინების გაცნობის, საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ნ. თ-ის, ლ. ბ-ისა და ბმა „…ის“ საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი ნაწილი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, §71; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.
მართებულია ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოსაზრება, რომ 2008 წელს ადმინისტრაციულ ორგანოს წარედგინა პროექტის დამტკიცებისა და ნებართვის გაცემისათვის საჭირო ყველა დოკუმენტი. საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ სსკ-ის 404.1 მუხლის თანახმად, საკასაციო სასამართლო ამოწმებს გადაწყვეტილებას საკასაციო საჩივრის ფარგლებში, სასამართლოს უფლება არა აქვს მიაკუთვნოს თავისი გადაწყვეტილებით მხარეს ის, რაც მას არ უთხოვია, ან იმაზე მეტი, ვიდრე ის მოითხოვდა (სსკ-ის 248-ე მუხ.). განსახილველ შემთხვევაში ბმა „…ის“ და ლ. ბ-ის საკასაციო საჩივრის მიხედვით, კასატორები მოითხოვენ სარჩელის დაკმაყოფილებას იმ ნაწილში, რომლითაც გასაჩივრებული აქტები სადავოდ არის ქცეული ქ. გურჯაანში, … ქ. N…-ში მშენებარე შენობა-ნაგებობის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, მოსარჩელეთა კუთვნილი მიწის ნაკვეთის მხარეს სასაზღვრო მიჯნაში განთავსებული შენობის საანგარიშო ზედაპირზე ღიობების მოწყობის ნაწილში. საკასაციო პრეტენზიები შეეხება მხოლოდ იმ გარემოებას, რომ აივნის გარდა სხვა ღიობების მოწყობაც უკანონოდ უნდა ყოფილიყო ცნობილი, რადგან ირღვევა ჩაუხედაობის პრინციპი. კასატორები არ უთითებენ სადავო აქტების გამოცემისას წარმოების წესის დარღვევაზე, ადმინისტრაციულ ორგანოში არასაკმარისი ან არასათანადო დოკუმენტაციის წარდგენაზე, მშენებლობის ახალი სანებართვო მოწმობის გაცემის უკანონობაზე და სხვ.. ამდენად, საკასაციო პალატა აღარ იმსჯელებს მითითებულ გარემოებებზე და აღნიშნავს მხოლოდ იმას, რომ იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოსაზრებას სადავო აქტების პროცედურული წესების დაცვით გამოცემის შესახებ.
რაც შეეხება მოსარჩელეთა მხარეს აივნებისა და სხვა ღიობების მოწყობას, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საქმის მასალებით, მათ შორის ექსპერტიზის დასკვნით, დადასტურდა აივნების შეჭრა მეზობელი მიწის ნაკვეთის საზღვრებში, ასევე დადგინდა ერთ-ერთი აივნის განთავსება უშუალოდ ლ. ბ-ის საკუთრებაში რიცხული ფართის ზემოთ. ამდენად, უდავოდ არსებობდა მოსარჩელეთა მხარეს აივნების მოწყობის ნაწილში სადავო აქტების ბათილად ცნობის საფუძვლები. კასატორ ნ. თ-ის მოსაზრება, რომ 2008 წ. ნებართვის გაცემისას მომიჯნავე ნაკვეთი იყო საზოგადოებრივი სივრცე, არ არის დასაბუთებული, რადგან მეზობელ ნაკვეთზე განთავსებული იყო ამჟამად მოსარჩელეთა საკუთრებაში რიცხული ნაგებობა.
აივნის გარდა სხვა ღიობების მოწყობასთან დაკავშირებით, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ მესამე პირების კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული შენობა-ნაგებობა, მოსარჩელეების კუთვნილი ტერიტორიის მხარეს, განთავსებულია მიჯნის ზონაში, კერძოდ, შენობის საანგარიშო ზედაპირი (კედელი, რომელზეც მოწყობილია ღიობები და აივნები) მიწის ნაკვეთის საზღვრიდან (წითელი ხაზიდან) დაახლოებით 1.18-1.20 მეტრით არის დაშორებული. სადავო №1017 ბრძანების გაცემის დროს მოქმედ საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის 08.07.08 წ. №1-1/1254 ბრძანებით დამტკიცებული ნორმატიული აქტის ,,დასახლებათა ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების ძირითადი დებულების“ 26-ე მუხლის მე-14 პუნქტის თანახმად, შენობის საანგარიშო ზედაპირის ან მისი ნაწილის განთავსება სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში დასაშვებია სამეზობლო საზღვრის მხარეს კარის, ფანჯრის, სამტრედეს და კედელში არსებული სხვა ღია ნაწილის, ასევე აივნის, ერკერის და ტერასის გარეშე, ეს პირობა არ ეხება ამ მუხლის მე-15, მე-16 და მე-19 პუნქტებით განსაზღვრულ შემთხვევებს. ამავე მუხლის მე-15 პუნქტის თანახმად კი, სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში შენობაზე შესაძლებელია მოეწყოს კარი, ფანჯარა, სამტრედე და კედელში არსებული სხვა ღია ნაწილი, ასევე აივანი და ერკერი, თუ შენობის საანგარიშო ზედაპირი (რომლებზეც ასეთი ნაწილები არის განლაგებული) სამეზობლო საზღვრის შვეულ წარმოსახვით სიბრტყესთან ქმნის 75 გრადუსიდან 90 გრადუსამდე კუთხეს და სამეზობლო საზღვრიდან დაშორებულია არანაკლებ 0.6 მეტრით. განსახილველ შემთხვევაში, დაშორება დაახლოებით 1.18-1.20 მეტრია, ამდენად, ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა სწორად მიიჩნიეს, რომ მესამე პირების კუთვნილი შენობის საანგარიშო ზედაპირი, მიწის ნაკვეთის საზღვრიდან დაშორებულია რა მითითებული ნორმატიული აქტით განსაზღვრული 0,6 მეტრზე ორჯერ მეტი მანძილით, მასზე შესაძლებელია კარების, ფანჯრის და სხვა მსგავსი ღია ნაწილების მოწყობა. ამასთანავე, გასათვალისწინებელია, რომ კასატორები: ბმა „…“ და ლ. ბ-ი ვერ უთითებენ სხვა ღიობების შენარჩუნების შემთხვევაში მათი კანონიერი უფლებებისა და ინტერესებისათვის ზიანის მიყენებას. კასატორები ვერ გამორიცხავენ ნორმაში მითითებული წინაპირობების არსებობას, მათი პრეტენზიები ზოგადი ხასიათისაა და არ ეფუძნება კონკრეტულ, დადასტურებად გარემოებებს, რაც ამ ნაწილში სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველს ქმნის. ამასთანავე, მნიშვნელოვანია, რომ სადავო მშენებლობა დასრულებულია, ნაგებობის პროექტის დარღვევით აშენებაზე მითითება საქმეში არ გვხვდება, ამდენად, დასტურდება, რომ ნაგებობის მოწყობა მოხდა ორგანოს მიერ გაცემული აქტების: დამტკიცებული პროექტისა და სანებართვო მოწმობის საფუძველზე, რომლებიც აღმჭურველი ადმინისტრაციული აქტებია. სზაკ-ის 601 მუხლის მე-4 და მე-5 ნაწილების საფუძველზე დგინდება, რომ ნაგებობის მომწყობ პირებს წარმოეშვათ კანონიერი ნდობა აღნიშნული აქტების მიმართ, რადგან განახორციელეს იურიდიული მნიშვნელობის მქონე ქმედებები, გასწიეს ხარჯი. ამასთანავე, არ დასტურება კანონიერი ნდობის გამომრიცხავი საფუძვლები ან საზოგადოებრივი თუ სხვა პირთა ინტერესის არსებითი შელახვა.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს. საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამო ნ. თ-ის, ლ. ბ-ისა და ბმა „…“ საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ემუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ნ. თ-ის, ლ. ბ-ისა და ბმა „…ის“ საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 09.11.2017წ. განჩინება;
3. მ. ჯ-ს (პ.ნ. …) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 21.03.2018წ. N0 საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70%, _ 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;
4. პ. კ-ეს (პ.ნ. …) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 05.06.2018წ. N0 საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70%, _ 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;
5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე
მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე
ვ.როინიშვილი
