№ბს-1254(კ-18) 17 იანვარი, 2019 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 4 აპრილის განჩინების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2016 წლის 11 აპრილს თ. კ-ემ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების - სსიპ შემოსავლების სამსახურისა და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს მიმართ.

მოსარჩელის განმარტებით, მისი, როგორც სსიპ შემოსავლების სამსახურის ავტორიზირებული მომხმარებლის ვებგვერდზე 2015 წლის 5 მაისს გამოიგზავნა სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 5 მაისის #061-68 საგადასახადო მოთხოვნა, რომელსაც თან არ ახლდა შესაბამისი ბრძანება და სხვა დოკუმენტები. საგადასახადო მოთხოვნასთან დაკავშირებული ბრძანება თ. კ-ეს ჩაჰბარდა 2015 წლის 8 მაისს, სადაც მკაფიოდ იყო განმარტებული, რომ აღნიშნული ბრძანება საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საჩივრდებოდა დოკუმენტის ჩაბარებიდან 30 დღის ვადაში, შესაბამისად, მოსარჩელემ 2015 წლის 5 ივნისს წარადგინა საჩივარი.

სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 16 ივნისის №21123 ბრძანებით საჩივარი დარჩა განუხილველად, გასაჩივრების 30-დღიანი ვადის გასვლის გამო. აღნიშნული ბრძანება მოსარჩელემ საჩივრით გაასაჩივრა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოში, რომლის 2016 წლის 17 მარტის №10575/2/15 გადაწყვეტილებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

მოსარჩელის განმარტებით, ადმინისტრაციულმა ორგანომ დაარღვია საგადასახადო კოდექსის 268-ე მუხლის პირველი ნაწილი, ვინაიდან გადასახადების დარიცხვის თაობაზე ბრძანება მოსარჩელეს ჩაჰბარდა არა საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად, არამედ ცალ-ცალკე 5-დღიანი შუალედით. მოსარჩელის განმარტებით, გასაჩივრების ვადის ათვლა უნდა დაწყებულიყო სწორედ სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 4 მაისის №14913 ბრძანების ჩაბარებიდან, კერძოდ, 2015 წლის 8 მაისიდან და არა სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 5 მაისის #061-68 საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარებიდან - 2015 წლის 5 მაისიდან, როგორც ეს შემოსავლების სამსახურმა აითვალა. ვინაიდან საგადასახადო მოთხოვნისა და ბრძანების ჩაბარება მოხდა სხვადასხვა დროს, გასაჩივრების ვადის ათვლა უნდა მოხდეს ბრძანების ჩაბარებიდან, 2015 წლის 8 მაისიდან.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2016 წლის 17 მარტის №10575/2/15 გადაწყვეტილებისა და სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 16 ივნისის №21123 ბრძანების ბათილად ცნობა და მოპასუხე სსიპ შემოსავლების სამსახურისათვის თ. კ-ის მიერ წარდგენილი ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვის დავალება მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით თ. კ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2016 წლის 17 მარტის გადაწყვეტილება და სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 16 ივნისის №21123 ბრძანება და მოპასუხე სსიპ შემოსავლების სამსახურს დაევალა თ. კ-ის მიერ წარდგენილი ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ და სსიპ შემოსავლების სამსახურმა, რომლებმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.

2017 წლის 19 მაისს სსიპ შემოსავლების სამსახურმა განცხადებით მიმართა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატას, რომლითაც სააპელაციო საჩივრის განხილვაზე უარის თქმა მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 31 მაისის განჩინებით სსიპ შემოსავლების სამსახურის შუამდგომლობა დაკმაყოფილდა; სსიპ შემოსავლების სამსახურის სააპელაციო საჩივარზე შეწყდა საქმის წარმოება; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 4 აპრილის განჩინებით საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, დადგენილია, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2014 წლის 2 დეკემბრის №49889 ბრძანებით დაინიშნა თ. კ-ის კამერალური სრული საგადასახადო შემოწმება. შემოწმების შედეგებზე გამოიცა სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 30 აპრილის საგადასახადო შემოწმების აქტი; გადასახადების/გადასახდელების და საგადასახადო სანქციების თანხების დარიცხვის/შემცირების შესახებ აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 4 მაისის №14913 ბრძანება და ამავე თარიღის №001-68 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლითაც მეწარმეს დაერიცხა გადასახადის ძირითადი თანხა - 171 509 ლარის ოდენობით, ჯარიმა - 85 754 ლარის ოდენობით და საურავი - 50 195,5 ლარის ოდენობით.

თ. კ-ეს სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 5 მაისის №001-68 საგადასახადო მოთხოვნა ელექტრონულად გაეგზავნა 2015 წლის 5 მაისს და გადასახადის გადამხდელი გაეცნო მას 2015 წლის 5 მაისს, ხოლო აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 4 მაისის №14913 ბრძანება გაეგზავნა 2015 წლის 8 მაისს და გადასახადის გადამხდელი გაეცნო მას იმავე დღეს. საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე გამოცემული აქტები მოსარჩელემ შემოსავლების სამსახურში გაასაჩივრა 2015 წლის 5 ივნისს. შემოსავლების სამსახურმა წარდგენილი საჩივარი დატოვა განუხილველი იმ საფუძვლით, რომ მომჩივანს საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარებიდან გასული ჰქონდა გასაჩივრების ვადა, აღნიშნული გადაწყვეტილება კი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭომ ძალაში დატოვა.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია სასამართლომ განმარტოს საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე გამოცემული აქტების გასაჩივრების ათვლის საკითხი.

სააპელაციო პალატამ მიუთითა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლზე, რომლის პირველი ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს მიერ პირის მიმართ ამ კოდექსის საფუძველზე მიღებული გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს დავის განმხილველ ორგანოში ამ თავით დადგენილი წესით. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილი ადგენს, რომ საგადასახადო შემოწმების აქტი და მის საფუძველზე მიღებული გადაწყვეტილება საჩივრდება ამ დოკუმენტების საფუძველზე გამოცემულ საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად. საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმი/ბრძანება საჩივრდება ამ თავით დადგენილი წესით. აღნიშნულიდან გამომდინარე, საგადასახადო ორგანოს მიერ საგადასახადო შემოწმების შედეგად გამოცემული საგადასახადო შემოწმების აქტი ექვემდებარება გასაჩივრებას მის საფუძველზე გამოცემულ საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილებასა და საგადასახდო მოთხოვნასთან ერთად.

საგადასახადო კოდექსის 268-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი იღებს საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადების ან/და სანქციების დარიცხვის ან არდარიცხვის შესახებ გადაწყვეტილებას, რომლის ასლი წარედგინება გადასახადის გადამხდელს შესაბამის საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, კანონმდებლობა განსაზღვრავს რა საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე გამოცემული აქტების გასაჩივრებს წესს, იმავდროულად საგადასახადო ორგანოს აკისრებს ვალდებულებას საგადასახადო შემოწმების აქტი, მის საფუძველზე გამოცემული გადასახადების ან/და სანქციების დარიცხვის ან არდარიცხვის შესახებ გადაწყვეტილება და საგადასახადო მოთხოვნა გადასახადის გადამხდელს წარუდგინოს ერთობლივად. სააპელაციო პალატის შეფასებით, გადასახადის გადამხდელი დარიცხვის შესახებ ინფორმირებულად შეიძლება ჩაითვალოს მხოლოდ მათი ერთობლივად გაცნობის შედეგად. სწორედ მისი ჩაბარებიდან აითვლება გასაჩივრების ვადები. საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, კი საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილების გასაჩივრებისათვის დადგენილია 30-დღიანი ვადა მისი ჩაბარებიდან.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს განმარტება, რომ საგადასახადო მოთხოვნის გაცნობიდან გასაჩივრების ვადის ათვლა შესაძლებელია 268-ე მუხლის 1-ლი ნაწილით გათვალისწინებული დანაწესის დაცვის - საგადასახადო მოთხოვნის და გადაწყვეტილების ასლის ერთად წარდგენის შემთხვევაში, რასაც განსახილველ შემთხვევაში ადგილი არ ჰქონია. კონკრეტულ შემთხვევაში გადამხდელს თავდაპირველად გაეგზავნა საგადასახადო მოთხოვნა, ხოლო შემდგომ ბრძანება გადასახადის დაკისრების შესახებ.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, ადმინისტრაციული აქტის გასაჩივრების კანონით დადგენილი ვადის დენა იწყება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ადმინისტრაციულ ორგანოს დაცული აქვს ამ აქტის ადრესატისათვის წარდგენის კანონით გათვალისწინებული მოთხოვნები. შესაბამისად, თუ მხედველობაში მივიღებთ, რომ გადაწყვეტილება საჩივრდება ამ დოკუმენტების საფუძველზე გამოცემულ საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად, საგადასახადო ორგანო ვალდებულია უზრუნველყოს მითითებული დოკუმენტების გადასახადის გადამხდელისათვის ერთდროულად წარდგენა.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოსარჩელემ საჩივრით მიმართა საგადასახადო ორგანოს დარიცხვის შესახებ ბრძანების ჩაბარებიდან კანონით დადგენილ 30-დღიან ვადაში, რაც 299-ე მუხლის მე-8 ნაწილის საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს ავალდებულებდა განეხილა მისი საჩივარი. მოცემულ შემთხვევაში საგადასახადო მოთხოვნის გასაჩივრების ვადის ამოწურვა არ გამორიცხავდა შემოსავლების სამსახურის ბრძანებაზე საჩივრის განხილვის ვალდებულებას, ვინაიდან ბრძანების გასაჩივრების ვადა არ იყო გაშვებული.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 4 აპრილის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

კასატორი საკასაციო საჩივარს აფუძნებდა ძირითადად იმავე გარემოებებზე, რასაც მიუთითებდა სააპელაციო საჩივარში. ამასთან, კასატორის მითითებით, საგადასახადო კოდექსის 268-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, გადამხდელისათვის თანხის დარიცხვის უპირობო საფუძველი არ არის საგადასახადო შემოწმების აქტის არსებობა, რადგან თანხის დარიცხვისათვის უნდა არსებობდეს საგადასახადი ორგანოს უფლებამოსილი პირის გადაწყვეტილება საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადების ან/და სანქციების დარიცხვის ან არდარიცხვის შესახებ. ამავე კოდექსის 64-ე მუხლის შესაბამისად, მხოლოდ საგადასახადო მოთხოვნა წარმოადგენს გადასახადის გადამხდელისათვის გადასახადის გადახდის მოთხოვნის საფუძველს, შესასრულებლად სავალდებულო ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს და სწორედ მისი გასაჩივრებით შეიძლება დაიწყოს გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო დავა. ყოველივე აღნიშნულის გათვალისწინებით, ნებისმიერი სამართლებრივი შედეგი, რაც შეიძლება დადგეს გადასახადის გადამხდელის მიმართ, უკავშირდება საგადასახადო მოთხოვნას და ამიტომ გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია, თუ არ ეთანხმება საგადასახადო მოთხოვნას, გაასაჩივროს იგი დამოუკიდებლადაც, კანონით დადგენილ ვადაში, მიუხედავად იმისა, ჩაბარებული აქვს თუ არა საგადასახადო ორგანოს ბრძანება და საგადასახადო შემოწმების აქტი.

კასატორის განმარტებით, სსკ-ის 299-ე მუხლის მე-4 ნაწილით დადგენილია, რომ პირს უფლება აქვს, გაასაჩივროს საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილება მისი ჩაბარებიდან 30 დღის ვადაში. შემოსავლების სამსახურის 07.07.2015 წლის №94296-21-05 წერილითა და ერთიანი ელექტრონული ბაზის მონაცემების მიხედვით ირკვევა, რომ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 5 მაისის №001-68 საგადასახადო მოთხოვნას გადამხდელი გაეცნო ელექტრონულად 2015 წლის 5 მაისს შემოსავლების სამსახურის ოფიციალური ვებგვერდის საშუალებით, ხოლო საჩივარი შემოსავლების სამსახურში აღნიშნული საგადასახადო მოთხოვნის გაუქმების თაობაზე წარდგენილია 2015 წლის 5 ივნისს, გასაჩივრების ვადის ამოწურვის შემდეგ. ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, ვინაიდან დარღვეულია 2015 წლის 5 მაისის №001-68 საგადასახადო მოთხოვნის გასაჩივრების ვადა, შემოსავლების სამსახურის 16.06.2015 წლის №21123 ბრძანება, საგადასახადო კოდექსის 301-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, გასაჩივრების ვადის დარღვევის გამო საჩივრის განუხილველად დატოვების თაობაზე მართებულია და კანონშესაბამისია საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2016 წლის 17 მარტის გადაწყვეტილებაც.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 22 ოქტომბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

საქმის მასალებით დადგენილია, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2014 წლის 2 დეკემბრის №49889 ბრძანებით დაინიშნა თ. კ-ის კამერალური სრული საგადასახადო შემოწმება. შემოწმების შედეგებზე გამოიცა სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 30 აპრილის საგადასახადო შემოწმების აქტი, გადასახადების/გადასახდელების და საგადასახადო სანქციების თანხების დარიცხვის/შემცირების შესახებ აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 4 მაისის №14913 ბრძანება და ამავე თარიღის №001-68 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლითაც მეწარმეს დაერიცხა გადასახადის ძირითადი თანხა - 171 509 ლარის ოდენობით, ჯარიმა - 85 754 ლარის ოდენობით და საურავი - 50 195,5 ლარის ოდენობით.

თ. კ-ეს სსიპ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 5 მაისის №001-68 საგადასახადო მოთხოვნა ელექტრონულად გაეგზავნა 2015 წლის 5 მაისს და გადასახადის გადამხდელი გაეცნო მას 2015 წლის 5 მაისს, ხოლო აუდიტის დეპარტამენტის 2015 წლის 4 მაისის №14913 ბრძანება გაეგზავნა 2015 წლის 8 მაისს და გადასახადის გადამხდელი გაეცნო მას იმავე დღეს. საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე გამოცემული აქტები მოსარჩელემ შემოსავლების სამსახურში გაასაჩივრა 2015 წლის 5 ივნისს. შემოსავლების სამსახურმა წარდგენილი საჩივარი დატოვა განუხილველი იმ საფუძვლით, რომ მომჩივანს საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარებიდან გასული ჰქონდა გასაჩივრების ვადა, აღნიშნული გადაწყვეტილება კი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭომ ძალაში დატოვა.

განსახილველ შემთხვევაში სადავოა სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 16 ივნისის №21123 ბრძანება, რომლითაც თ. კ-ის საჩივარი დარჩა განუხილველი საჩივრის წარდგენის ვადის გასვლის გამო და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2016 წლის 17 მარტის №10575/2/15 გადაწყვეტილება, რომლითაც არ დაკმაყოფილდა თ. კ-ის საჩივარი. აღსანიშნავია, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურმა საჩივრის წარდგენის კანონმდებლობით დადგენილი 30-დღიანი ვადა აითვალა გადასახადის გადამხდელისთვის საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარებიდან - 2015 წლის 5 მაისიდან.

საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, საგადასახადო შემოწმების აქტი და მის საფუძველზე მიღებული გადაწყვეტილება საჩივრდება ამ დოკუმენტების საფუძველზე გამოცემულ საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად; ხოლო ამავე კოდექსის 268-ე მუხლის მიხედვით, საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი იღებს საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადების ან/და სანქციების დარიცხვის ან არდარიცხვის შესახებ გადაწყვეტილებას, რომლის ასლი წარედგინება გადასახადის გადამხდელს შესაბამის საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად.

საკასაციო სასამართლო განსახილველ დავასთან მიმართებაში მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2016 წლის 6 ოქტომბრის #ბს-770-762(კ-15) გადაწყვეტილებაზე, სადაც განმარტებულია, რომ გასაჩივრების უფლება მოიცავს პრეზიუმირებას იმისა, რომ პირისათვის ცნობილია აქტის შინაარსი, გასაჩივრება გულისხმობს აქტის გამოცემის მოტივების ცოდნას. ამ თვალსაზრისით აქტის დასაბუთებას მისი გასაჩივრების უფლების უზრუნველყოფის დატვირთვა გააჩნია. გადაწყვეტილებაში ასევე აღნიშნულია, რომ ადმინისტრაციული აქტის გასაჩივრების კანონით დადგენილი ვადის დენა იწყება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ადმინისტრაციულ ორგანოს დაცული აქვს ამ აქტის ადრესატისათვის წარდგენის კანონით გათვალისწინებული მოთხოვნები. შესაბამისად, იმის მხედველობაში მიღებით, რომ გადაწყვეტილება საჩივრდება ამ დოკუმენტების საფუძველზე გამოცემულ საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად, საგადასახადო ორგანო ვალდებულია უზრუნველყოს მითითებული დოკუმენტების გადასახადის გადამხდელისათვის ერთდროულად წარდგენა - წინააღმდეგ შემთხვევაში პირის საჩივარი განხილვას უნდა დაექვემდებაროს დოკუმენტის კანონით გათვალისწინებულ ვადაში გასაჩივრების შემთხვევაში, თითოეული დოკუმენტის (ბრძანება და საგადასახადო მოთხოვნა) გასაჩივრების ვადა დამოუკიდებლად უნდა ათვლილიყო, მით უმეტეს რომ თითოეულ მათგანში მითითებული იყო მათი გასაჩივრების წესი და ვადა. აღნიშნული ვითარების თავიდან ასაცილებლად საგადასახადო ორგანოს უნდა შეესრულებინა საგადასახადო კანონმდებლობით გათვალისწინებული დანაწესი და ერთდროულად ჩაებარებინა გადასახადის გადამხდელისათვის ბრძანება და საგადასახადო მოთხოვნა.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის პრეტენზიას, რომ საგადასახადო მოთხოვნა წარმოადგენს გადასახადის გადამხდელისათვის გადასახადის გადახდის მოთხოვნის საფუძველს, შესასრულებლად სავალდებულო ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს და სწორედ მისი გასაჩივრებით შეიძლება დაიწყოს გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო დავა და იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მსჯელობას მასზედ, რომ ერთ-ერთი დოკუმენტის კანონით დადგენილი წესით გასაჩივრების შემთხვევაში თ. კ-ის საჩივარი უნდა დაქვემდებარებოდა განხილვას.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 4 აპრილის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ვ. როინიშვილი