#ბს-1382(კ-18) 7 თებერვალი, 2019 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 მაისის განჩინების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2017 წლის 27 ნოემბერს ვ. ბ-მა სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის მიმართ.

მოსარჩელის განმარტებით, 2016 წლის 21 დეკემბერს საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან გაეგზავნა მისი განცხადება, რომლითაც მოითხოვა საკუთრების უფლების აღიარება მიწის ნაკვეთზე, მდებარე: ქ.თბილისი, ..., #... ნაკვეთის მიმდებარედ, საერთო ფართი - 203 კვ.მ. მოსარჩელის მითითებით, „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ კანონის შესაბამისად, განცხადებაზე წარდგენილია ყველა შესაბამისი მტკიცებულება, ასევე ექსპერტიზის დასკვნა, რომლის შესაბამისადაც თვითნებურად დაკავებული მიწის ნაკვეთი შემოღობილია წლების წინ. ამასთან, შენობას გააჩნია ბეტონის საფუძველი და არის საცხოვრებელი დანიშნულების. კომისიის 2017 წლის 17 ოქტომბრის #1984 განკარგულებით ვ. ბ-ის განცხადება არ დაკმაყოფილდა და საკუთრების უფლების აღიარებაზე ეთქვა უარი.

მოსარჩელის განმარტებით, მოპასუხემ დაარღვია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მოთხოვნები, კერძოდ, კომისიამ არ გამოიკვლია და შეფასება არ მისცა განცხადებაზე თანდართულ დოკუმენტაციას, რომლითაც დასტურდებოდა სადავო მიწის ნაკვეთის ფლობისა და სარგებლობის ფაქტი.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ „მიწის ნაკვეთზე ვ. ბ-ის საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ“ ქ.თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2017 წლის 17 ოქტომბრის №1984 განკარგულების ბათილად ცნობა და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიისათვის ქ.თბილისი, ..., №... ნაკვეთის მიმდებარედ, ფართობი - 203 კვ.მეტრი, ვ. ბ-ის საკუთრების უფლების აღიარების თაობაზე ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალება მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 26 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ვ. ბ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2017 წლის 17 ოქტომბრის #1984 განკარგულება „მიწის ნაკვეთზე ვ. ბ-ის საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ“; ქ.თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას დაევალა ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა - ქ.თბილისი, ..., #... ნაკვეთის მიმდებარედ, ფართობი 203 კვ.მეტრი, ვ. ბ-ის საკუთრების უფლების აღიარების თაობაზე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 26 დეკემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიამ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 მაისის განჩინებით ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 26 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია მოსარჩელის მიერ „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის ამოქმედებამდე მიწის ნაკვეთის ფლობისა და მასზე შენობა-ნაგებობის არსებობა. სასამართლოს განმარტებით, „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ კანონი საკუთრების აღიარებისას ერთმანეთისაგან განასხვავებს საცხოვრებელ სახლს და არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობას, აშენებულსა და დანგრეულ შენობას. შენობა-ნაგებობის შეფასებისას კანონმდებელმა არსებითი მნიშვნელობა მიანიჭა მის დანიშნულებას - სახეზეა საცხოვრებელი სახლი თუ არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობა. ამრიგად, შენობის შეფასებისას არსებითია მისი დანიშნულების განსაზღვრა. გარდა აღნიშნულისა, სააპელაციო სასამართლომ დამატებით მიუთითა „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის #57 დადგენილების მე-3 მუხლის 78-ე პუნქტზე, რომლის მიხედვით, შენობა არის ნაგებობა, რომელიც ქმნის გადახურულ სივრცეს, შემოსაზღვრულია კედლებით, კოლონებით ან/და სხვა შემომზღუდავი კონსტრუქციებით. შესაბამისად, შენობა შესაძლებელია არსებობდეს არა მხოლოდ მეტალის კონსტრუქციის სახით, არამედ აგებული იყოს ხის მასალით.

სააპელაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა საქმეში წარმოდგენილ მტკიცებულებებზე, მათ შორის, შპს „...-ის“ 2016 წლის 1 აპრილის ექსპერტიზის დასკვნაზე, რომლის თანახმადაც, ქ. თბილისში, ..., #... ნაკვეთის მიმდებარედ არსებულ ტერიტორიაზე განთავსებული შენობის და ტერიტორიის შემომზღუდავი ლითონის მავთულბადის ღობის ვიზუალური დაკვირვებით და მფლობელის მიერ წარმოდგენილ დოკუმენტაციებზე დაყრდნობით დადგინდა, რომ შენობის და ნაკვეთის ღობის ხანდაზმულობის პერიოდი, დაახლოებით, იცვლება 15-18 წლის დიაპაზონში, ანუ მოქალაქე ვ. ბ-ი აღნიშნულ ტერიტორიას, სავარაუდოდ, ფლობს 1999 წლიდან. ამავე დასკვნის თანახმად, საცხოვრებელი ერთსართულიანი სახლი ხის კონსტრუქციისაა. შენობა ეყრდნობა მიწის ნიშნულზე განლაგებულ ხის კოჭს, რომლის ქვეშაც მოწყობილია ბეტონის საფუძვლის კონსტრუქცია. სახლი საცხოვრებლად ვარგისია. პალატის მითითებით, საქმეში ასევე წარმოდგენილია მოწმეთა ნოტარიულად დადასტურებული განცხადება, რაც ადასტურებს მოსარჩელის მიერ სადავო მიწის ნაკვეთის ფლობის ფაქტს 2007 წლამდე. შესაბამისად, დადასტურებულია, როგორც 2007 წლამდე მიწის ნაკვეთის თვითნებურად დაკავების ფაქტი, ისე მასზე განთავსებული შენობის საცხოვრებლად გამოყენების დანიშნულება. უფრო მეტიც, საყურადღებოა, რომ სადავო შენობა ეყრდნობა მიწის ნიშნულზე განლაგებულ ხის კოჭს, რომლის ქვეშაც მოწყობილია ბეტონის საფუძვლის კონსტრუქცია, დღეის მდგომარეობითაც მოსარჩელე აღნიშნულ სახლს იყენებს საცხოვრებლად, რაც იმას ნიშნავს, რომ იგი მყარად არის დაკავშირებული მიწის ნაკვეთთან, საცხოვრებლად ვარგისია და არ წარმოადგენს დროებით შენობას.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ ვ. ბ-მა კომისიაში წარადგინა კანონით გათვალისწინებული დოკუმენტაცია, რომლებიც ადასტურებს, რომ მან 2007 წლამდე თვითნებურად დაიკავა სახელმწიფო საკუთრების მიწის ნაკვეთი, რომელზედაც განთავსებულია საცხოვრებელი სახლი.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 მაისის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიამ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

კასატორი მიუთითებს „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ კანონის მე-2 მუხლის „გ“ ქვეპუნქტზე და აღნიშნავს, რომ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებისათვის საჭიროა რამდენიმე პირობის კუმულაციურად არსებობა. მათ შორის აუცილებელია, რომ მიწის ნაკვეთზე 2007 წლამდე განთავსებული იყოს კაპიტალური ტიპის შენობა, რომელსაც განმცხადებელი ფლობდა „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ კანონის ამოქმედებამდე.

კასატორის განმარტებით, კონკრეტულ შემთხვევაში მიწის ნაკვეთის 2007 წლამდე ფლობის დამადასტურებლად მხარე უთითებდა მოწმეთა ჩვენებასა და შპს „...ის“ 2016 წლის 1 აპრილის დასკვნაზე, რომელიც არ შეიძლება იქნეს მიჩნეული მიწის ნაკვეთის ფლობისა და სარგებლობის დამადასტურებელ მტკიცებულებად. ექსპერტიზის დასკვნაში ექსპერტი ცალსახად ვერ უთითებს შენობის კაპიტალურობაზე, რასაც სასამართლოც აღნიშნავს, თუმცა მიუხედავად დასკვნის ამგვარი შინაარსისა, შენობას კაპიტალურად მიიჩნევს. საქმეში წარმოდგენილი ფოტოსურათებით კი ცალსახაა, რომ შენობა-ნაგებობა მიწასთან დაკავშირებულია საკუთარი წონით და არ გააჩნია მიწისქვეშა ჩამაგრებები.

კასატორის მითითებით, სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2018 წლის 13 მარტის #5001465218 წერილით დგინდება, რომ შენობა-ნაგებობის ხანდაზმულობის დადგენა შესაძლებელია მხოლოდ ორთოფოტოებზე დაყრდნობით, თუკი მათი გადამოწმების შედეგად შენობა ხილვადი იქნება, შესაბამისად, კასატორი მიიჩნევს, რომ შპს „ა...ის“ დასკვნა არ წარმოადგენს რელევანტურ მტკიცებულებას შენობა-ნაგებობის ან ღობის ხანდაზმულობის დადგენის დასადასტურებლად, ვინაიდან, იგი წარმოადგენს მხოლოდ კონკრეტული პირის მოსაზრებას და არ ეყრდნობა მეცნიერული კვლევის რაიმე მეთოდს. ამდენად, აღნიშნულ დასკვნაში მითითებას იმაზე, რომ ღობის ხანდაზმულობის პერიოდი იცვლება დაახლოებით 15-18 წლის დიაპაზონში, კასატორი უსაფუძვლოდ მიიჩნევს, რომელიც სასამართლოს მიერ არ უნდა ყოფილიყო გაზიარებული.

ამასთან, კასატორის მითითებით, მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებისათვის მეორე კუმულაციურ პირობას წარმოადგენს მიწის ნაკვეთით 2007 წლამდე სარგებლობის ფაქტის დადგენა. კონკრეტულ შემთხვევაში, აღნიშნულის დამადასტურებლად საქმეში წარმოდგენილია მხოლოდ მოწმეთა ჩვენება, თუმცა იმის გათვალისწინებით, რომ არ დასტურდება 2007 წლამდე მიწის ნაკვეთზე კაპიტალური შენობის არსებობის ფაქტი, მოწმეთა ჩვენება ცალკე, დამოუკიდებლად არ წარმოადგენს აღნიშნულის დამადასტურებლად რელევანტურ მტკიცებულებას. იგი შეიძლება განვიხლოთ მხოლოდ სხვა მტკიცებულებებთან ერთობლიობაში; ხოლო როცა საქმეში არსებული ყველა სხვა მტკიცებულება ადასტურებს მოწმეთა ჩვენებით დადასტურებული გარემოების საწინააღმდეგოს, კომისია მიიჩნევს, რომ მოწმეთა ჩვენება არ უნდა იქნეს გაზიარებული. კონკრეტულ შემთხვევაში მოწინააღმდეგე მხარის მიერ არ ყოფილა წარმოდგენილი ისეთი მტკიცებულებები და არგუმენტები, რაც შეიძლება გახდეს სადავო აქტის ბათილად ცნობის საფუძველი.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 12 ნოემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

განსახილველ შემთხვევაში გასაჩივრებულია მიწის ნაკვეთზე ვ. ბ-ის საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ ქ.თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2017 წლის 17 ოქტომბრის №1984 განკარგულება, რომელიც მიღებულია იმ საფუძვლით, რომ „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის ამოქმედებამდე ვ. ბ-ს არ ჰქონდა დაკავებული მიწის ნაკვეთი, კერძოდ, კომისიის მიერ დადგენილ იქნა, რომ სადავო მიწის ნაკვეთზე ზემოაღნიშნული კანონის ამოქმედებამდე განთავსებული იყო დროებითი (ხის) შენობა.

„ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, თვითნებურად დაკავებულ მიწას წარმოადგენს - ამ კანონის ამოქმედებამდე ფიზიკური პირის მიერ თვითნებურად დაკავებული სახელმწიფო საკუთრების სასოფლო ან არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი, რომელზედაც განთავსებულია საცხოვრებელი სახლი (აშენებული ან დანგრეული) ან არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობა (აშენებული), ასევე დაინტერესებული ფიზიკური პირის საკუთრებაში ან მართლზომიერ მფლობელობაში არსებული მიწის ნაკვეთის მომიჯნავე, თვითნებურად დაკავებული მიწის ნაკვეთი (შენობით ან მის გარეშე), რომლის ფართობიც ნაკლებია საკუთრებაში ან მართლზომიერ მფლობელობაში არსებული მიწის ნაკვეთის ფართობზე, ასევე კერძო სამართლის იურიდიული პირის საკუთრებაში ან მართლზომიერ მფლობელობაში არსებული მიწის ნაკვეთის მომიჯნავე, თვითნებურად დაკავებული მიწის ნაკვეთი, რომელზედაც განთავსებულია არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობა (აშენებული), რომლის ფართობიც ნაკლებია საკუთრებაში ან მართლზომიერ მფლობელობაში არსებული მიწის ნაკვეთის ფართობზე და რომელიც საკუთრების უფლების აღიარების მოთხოვნის მომენტისათვის სახელმწიფოს მიერ არ არის განკარგული, გარდა ამ მუხლის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მითითებას შპს „ე...-ის“ 2016 წლის 1 აპრილის ექსპერტიზის დასკვნაზე, რომლის თანახმადაც, ქ. თბილისში, ..., №... ნაკვეთის მიმდებარედ არსებულ ტერიტორიაზე განთავსებული შენობის და ტერიტორიის შემომზღუდავი ლითონის მავთულბადის ღობის ვიზუალური დაკვირვებით და მფლობელის მიერ წარმოდგენილ დოკუმენტაციებზე დაყრდნობით დადგინდა, რომ შენობის და ნაკვეთის შემომსაზღვრელი ღობის ხანდაზმულობის პერიოდი, დაახლოებით, იცვლება 15-18 წლის დიაპაზონში, ანუ მოქალაქე ვ. ბ-ი აღნიშნულ ტერიტორიას, სავარაუდოდ, ფლობს 1999 წლიდან. ამავე დასკვნის თანახმად, საცხოვრებელი ერთსართულიანი სახლი ხის კონსტრუქციისაა. შენობა ეყრდნობა მიწის ნიშნულზე განლაგებულ ხის კოჭს, რომლის ქვეშაც მოწყობილია ბეტონის საფუძვლის კონსტრუქცია. სახლი საცხოვრებლად ვარგისია. საქმეში ასევე წარმოდგენილია მოწმეთა ნოტარიულად დადასტურებული განცხადება, რაც ადასტურებს მოსარჩელის მიერ სადავო მიწის ნაკვეთის ფლობის ფაქტს 2007 წლამდე. შესაბამისად, დადასტურებულია, როგორც 2007 წლამდე მიწის ნაკვეთის თვითნებურად დაკავების ფაქტი, ისე მასზე განთავსებული შენობის საცხოვრებლად გამოყენების დანიშნულება. დღეის მდგომარეობითაც მოსარჩელე აღნიშნულ სახლს იყენებს საცხოვრებლად, რაც იმას ნიშნავს, რომ იგი მყარად არის დაკავშირებული მიწის ნაკვეთთან, საცხოვრებლად ვარგისია და არ წარმოადგენს დროებით შენობას. ამასთან, „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების მე-3 მუხლის 78-ე პუნქტის მიხედვით, შენობა არის ნაგებობა, რომელიც ქმნის გადახურულ სივრცეს, შემოსაზღვრულია კედლებით, კოლონებით ან/და სხვა შემომზღუდავი კონსტრუქციებით. შესაბამისად, შენობა შესაძლებელია არსებობდეს არა მხოლოდ მეტალის კონსტრუქციის სახით, არამედ აგებული იყოს ხის მასალით.

ყოველივე აღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორის მითითებას, რომ ვ. ბ-ი ვერ აკმაყოფილებდა „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებისათვის საჭირო პირობებს.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებულ თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 24 მაისის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ვ. როინიშვილი