№ბს-1418(2კ-18) 7 თებერვალი, 2019 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე
ვასილ როინიშვილი
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინების გაუქმების თაობაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2016 წლის 17 თებერვალს მ. ი-მა სასარჩელო განცხადებით მიმართა რუსთავის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხის - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის მიმართ.
მოსარჩელის განმარტებით, 2010 წლის 22 აპრილს გაცემული სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე მემკვიდრეობით მიიღო ქ. თბილისში, სოფელ ... მდებარე 3000 კვ.მ მიწის ნაკვეთი ს.კ. .... აღნიშნული მიწის ნაკვეთი მამკვიდრებლის, თ. ი-ის სახელზე რეგისტრირებულია 2004 წლის 21 ივნისიდან №... სარეგისტრაციო გადაწყვეტილებით. მოსარჩელე ვერ ახერხებს მემკვიდრეობით მიღებულ ქონებაზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციას, ვინაიდან ზედდებაში მოდის რეგისტრირებულ მონაცემებთან. კერძოდ, ერთი მხრივ, ს.კ. ... რეგისტრირებულ 2004 კვ.მ მიწის ნაკვეთთან და მეორე მხრივ ს.კ. ... რეგისტრირებულ 1950 კვ.მ მიწის ნაკვეთთან 996 კვ.მ-ის ნაწილში. მოსარჩელის მითითებით, მარეგისტრირებელმა ორგანომ ისე მოახდინა სხვა ნაკვეთების ფაქტის დაზუსტება, რომ არც კი გამოუკვლევია და გადაუმოწმებია ინფორმაცია, რომ ქონებაზე, რომელიც მოსარჩელემ მიიღო მემკვიდრეობით, რეგისტრაცია 2004 წლიდან არსებობს. შესაბამისად, შექმნილია სიტუაცია, რომ ერთი და იმავე მიწის ნაკვეთზე მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ გაცემულია სამი ურთიერთსაპირისპირო ამონაწერი. მას თეორიულად შეიძლება ჰქონდეს მიწის ნაკვეთი საკუთრებაში, მაგრამ ვერ ახერხებს საკადასტრო აზომვითი ნახაზის საფუძველზე ზუსტი კოორდინატების დარეგისტრირებას.
აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ რეგისტრაციის შესახებ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2016 წლის 4 თებერვლის №..., რეგისტრაციის შესახებ 2015 წლის 27 ნოემბრის №... და უძრავ ნივთზე რეგისტრირებულ უფლებაში ცვლილების რეგისტრაციის შესახებ 2010 წლის 21 ოქტომბრის №... გადაწყვეტილებების ბათილად ცნობა მოითხოვა.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2016 წლის 4 მარტის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება გ. ზ-ი.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 26 იანვრის განჩინებით ქვემო ქართლის რეგიონალური ოფისი ცნობილ იქნა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის უფლებამონაცვლედ.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 27 იანვრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირებად ჩაებნენ სს მიკროსაფინანსო ორგანიზაცია „...“ და კ. მ-ე, ხოლო ამავე სასამართლოს 2017 წლის 1 თებერვლის განჩინებით - სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 1 მაისის განჩინებით არასათანადო მესამე პირი სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო შეიცვალა სათანადო მესამე პირით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტით; მესამე პირი სს მიკროსაფინანსო ორგანიზაცია ... შეიცვლა მისი უფლებამონაცვლით სს „... ბანკით“.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 25 მაისის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება რ. ბ-ი.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 19 ივლისის გადაწყვეტილებით მ. ი-ის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2016 წლის 4 თებერვლის №..., 2015 წლის 27 ნოემბრის №... და 2010 წლის 21 ოქტომბრის №... რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებები და ადმინისტრაციულ ორგანოს დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოების გამოკვლევისა და შესაფების შემდეგ ახალი აქტის გამოცემა.
რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 19 ივლისის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ქვემო ქართლის რეგიონულმა ოფისმა, მ. ი-მა, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ, გ. ზ-მა და კ. მ-ემ.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 აპრილის საოქმო განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება ი. წ-ი.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინებით მ. ი-ის, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ქვემო ქართლის რეგიონული ოფისის, გ. ზ-ის, კ. მ-ის და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2017 წლის 19 ივნისის გადაწყვეტილება.
სააპელაციო სასამართლომ დადგენილ გარემოებად მიიჩნია, რომ 2010 წლის 20 აპრილის მდგომარეობით, უძრავი ქონება, მდებარე - ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., ს.კ. ..., დაუზუსტებელი ფართი 0,30 ჰა საკუთრების უფლებით აღრიცხულია თ. ი-ის სახელზე. უფლების დამდგენ დოკუმენტად მითითებულია ტაბახმელას საკრებულოს 2004 წლის 21 ივნისის №414 ცნობა.
მ. ი-ი არის თ. ი-ის პირველი რიგის მემკვიდრე - მეუღლე, რომელმაც სამკვიდრო მიიღო კანონით დადგენილი წესით. სამკვიდრო ქონებას წარმოადგენს 1200 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, მასზე მდებარე ორსართულიანი საცხოვრებელი სახლით, ლიტერა ა, საერთო ფართით 190,68 კვ.მ, საცხოვრებელი ფართი 114,48 კვ.მ, დამხმარე ფართი 16,20 კვ.მ, სამეურნეო ფართი 203,18 კვ.მ, ექსპლუატაციაში გაშვების თარიღი ... წელი; ცალკე 2 801 კვ.მ და 3 000 კვ.მ მიწის ნაკვეთები, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ... .
2013 წლის 18 ნოემბერს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს განცხადებით მიმართა მ. ი-მა მემკვიდრეობის საფუძველზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით უძრავ ნივთზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ... . საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 22 ნოემბრის №... გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეჩერდა იმ საფუძვლით, რომ სარეგისტრაციოდ წარდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება. კერძოდ, განცხადებას თანდართული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის მიხედვით, წარდგენილი მიწის ნაკვეთის მონაცემები და მიწის ნაკვეთის საზღვრები იჭრებოდა მომიჯნავე მიწის ნაკვეთის საზღვრებში, შესაბამისად, წარსადგენი იყო კორექტირებული საკადასტრო აზომვითი ნახაზი, ხოლო 2013 წლის 25 დეკემბრის №... გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეწყდა იმ საფუძვლით, რომ სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ვადაში დაინტერესებული პირის მიერ არ იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის დამადასტურებელი დოკუმენტი/ინფორმაცია.
2015 წლის 27 ნოემბერს სსიპ ქონების მართვის სააგენტომ მიმართა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით, რაც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2015 წლის 27 ნოემბრის რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა. რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებულია ადგილობრივი თვითმმართველობის მიმართვა.
ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ქონების მართვის სააგენტოს 2015 წლის 21 დეკემბრის №ე-288-25-17227 პირობების გარეშე გამოცხადებული აუქციონის ხელშეკრულებით, გ. ზ-თან, როგორც აუქციონში გამარჯვებულთან გაფორმდა ხელშეკრულება და საკუთრებაში გადაეცა უძრავი ქონება, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., ს.კ. ..., ფართობით 2004 კვ.მ, რაზედაც გაიცა საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს 2016 წლის 4 თებერვალს განცხადებით მიმართა გ. ზ-მა საკუთრების უფლების მოწმობის საფუძველზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით უძრავ ქონებაზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., რაც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2016 წლის 4 თებერვლის №... რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს 2010 წლის 15 ოქტომბერს განცხადებით მიმართა კ. მ-ემ რეგისტრირებულ უფლებაში ცვლილების რეგისტრაციის მოთხოვნით უძრავ ქონებაზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., რაც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2010 წლის 21 ოქტომბრის №... რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა.
სააპელაციო სასამართლო ეთანხმება პირველი ინსტანციის სასამართლოს განმარტებას მასზედ, რომ უძრავი ნივთების საჯარო რეესტრს აწარმოებს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო ტერიტორიული ორგანოების მეშვეობით; სწორედ ადმინისტრაციული ორგანო წყვეტდა/წყვეტს საკანონმდებლო ჩარჩოს ფარგლებში, როგორ ხერხებსა და მეთოდებს გამოიყენებს დაკისრებული ფუნქციების შესასრულებლად; ის გარემოება, რომ თავად მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ, თავის დროზე, უფლებების საჯარო რეესტრში სარეგისტრაციოდ შერჩეული ხერხები და მეთოდები აღმოჩნდა არაზუსტი და აქედან გამომდინარე - არაეფექტური, არ ქმნის წინაპირობას იმისთვის, რომ მანამდე რეგისტრირებული მესაკუთრეები ახალ მესაკუთრეებთან (ანუ, ელექტრონულ კოორდინატთა სისტემაში რეგისტრირებული საკუთრების უფლების სუბიექტებთან) მიმართებაში რაიმე სახით მაინც აღმოჩნდნენ არათანაბარ მდგომარეობაში, უფრო მეტიც - ძველი, დაუზუსტებელი სარეგისტრაციო ჩანაწერებისადმი ადმინისტრაციული ორგანოს ამგვარმა დამოკიდებულებამ არ უნდა გამოიწვიოს ნამდვილი მესაკუთრის საკუთრების უფლების რაიმენაირად შელახვა, ხელყოფა, შემცირება, მით უმეტეს - დაკარგვა/გაუქმება.
სააპელაციო პალატამ ასევე გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მოსაზრება, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის გასაჩივრებული გადაწყვეტილებები მიღებულ იქნა სრულყოფილი ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარების გარეშე, მოპასუხის მიერ საქმის გარემოებები არ გამოკვლეულა სრულყოფილად, მოპასუხეს არ მიუწვევია დაინტერესებული პირები, მოწმეები (მესაზღვრე მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეები) მოსარჩელის მიერ წარდგენილი და საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში არსებული მტკიცებულებები არ განუხილია ერთობლიობაში, არ დაუდგენია მიწის ნაკვეთის ადგილმდებარეობა. გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები ფორმალურ-მატერიალური თვალსაზრისით კანონსაწინააღმდეგოა, რის გამოც სახეზეა სარჩელის ნაწილობრივ დაკმაყოფილების საფუძვლები.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ.
კასატორის - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის განმარტებით, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის 111-ე მუხლის თანახმად, მუნიციპალიტეტის ქონება იქმნება: ა) სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული ქონების გადაცემით; ბ) საკუთარი ბიუჯეტიდან გამოყოფილი სახსრებით; გ) იმ ხდომილებათა შედეგად, რომელთაც საქართველოს კანონმდებლობა უკავშირებს სამოქალაქო-სამართლებრივი შედეგების წარმოშობას; დ) საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით ქონების შექმნით, შეძენით, აგრეთვე ქონების ან/და შესრულებული სამუშაოს უსასყიდლო მიღებით.
კასატორის მითითებით, სადავო ურთიერთობის დროს მოქმედი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2014 წლის 2 დეკემბრის №19-73 დადგენილებით დამტკიცებული ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საჯარო სამართლის იურიდიული პირის - ქონების მართვის სააგენტოს წესდების მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, სააგენტოს ფუნქციებია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის უძრავი ქონების აღრიცხვა-რეგისტრაციის უზრუნველყოფა, ხოლო მე-5 მუხლის პირველი პუნქტის „ვ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, სააგენტოს უფროსი კანონმდებლობის შესაბამისად, გამოსცემს ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს - ბრძანებებს.
საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 2010 წლის 15 იანვრის ბრძანებით დამტკიცებული „საჯარო რეესტრის შესახებ ინსტრუქციისა“ და „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მიხედვით საკუთრების უფლების რეგისტრაციას ახორციელებს სარეგისტრაციო სამსახური უძრავ ქონებაზე საჯარო რეესტრში უკვე აღრიცხული მონაცემებისა და სარეგისტრაციოდ წარდგენილი დოკუმენტაციის გათვალისწინებით. კასატორის მითითებით, განსახილველ შემთხვევაში ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს მიერ წარდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაცია დამაკმაყოფილებლად მიიჩნია მარეგისტრირებელმა ორგანომ და მიიღო დადებითი გადაწყვეტილება სადავო მიწის ნაკვეთზე განეხორციელებინა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს უფლების რეგისტრაცია, ვინაიდან, მასზე არ ფიქსირდებოდა სხვა პირის საკუთრების უფლება. მოსარჩელე მხარის მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტებით კი ვერ დასტურდება ის გარემოება, რომ სწორედ კონკრეტული სადავო მიწის ნაკვეთები წარმოადგენს იმ უძრავ ქონებას, რომელზედაც მხარე პრეტენზიას აცხადებს.
კასატორის მითითებით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 183-ე მუხლის თანახმად, უძრავი ნივთის შესაძენად აუცილებელია გარიგების წერილობითი ფორმით დადება და შემძენზე ამ გარიგებით განსაზღვრული საკუთრების უფლების რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში. ის უძრავი ქონება, რომელიც არ არის რეგისტრირებული საჯარო რეესტრის მონაცემთა ერთიან ბაზაში, მიიჩნევა დაუზუსტებელი ფართობის მქონე მიწის ნაკვეთად, რაც გულისხმობს, რომ მიწის ნაკვეთს არ გააჩნია კოორდინატები, შეუძლებელია დადგინდეს სად მდებარეობს მიწის ნაკვეთი და კონკრეტულად რომელი მიწის ნაკვეთებია მის მომიჯნავედ. კასატორის განმარტებით, გაუგებარია თუ რის საფუძველზე მიიჩნია სასამართლომ მ. ი-ი სადავო მიწის ნაკვეთებზე იურიდიული ინტერესის მქონე სუბიექტად.
ამასთან, კასატორის მითითებით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლის თანახმად, მესაკუთრეს შეუძლია კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუ კი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ან/და თუ ეს მოქმედება წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას. ამდენად, სამოქალაქო კოდექსი საკუთრების უფლების მარეგულირებელი ნორმებიდან გამომდინარე, მესაკუთრისათვის გარანტირებულია ქონების განკარგვის უფლება. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ ისარგებლა კანონით მინიჭებული უფლებით და კონკრეტული მიწის ნაკვეთი გაასხვისა აუქციონის წესით. საჯარო რეესტრმა კი, რომელიც წარმოადგენს რეგისტრირებულ ორგანოს, აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმის, ხელშეკრულებისა და საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობის საფუძველზე მიიღო გადაწყვეტილება მიწის ნაკვეთის გ. ზ-ის საკუთრებად დარეგისტრირების შესახებ.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ითხოვს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინების სარჩელის დაკმაყოფილებულ ნაწილში გაუქმებასა და ახალი გადაწყვეტილებით მოსარჩელისათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.
კასატორის - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მითითებით, სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის გასაჩივრებული გადაწყვეტილებები მიღებულ იქნა სრულყოფილი ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარების გარეშე, მოპასუხის მიერ საქმის გარემოებები არ გამოკვლეულა სრულყოფილად.
კასატორის მითითებით, თბილისის სააპელაციო სასამართლომ სადავო გადაწყვეტილების 4.2.1 პუნქტში მიუთითა, რომ „სააპელაციო სასამართლო იზიარებს პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნებს საქმის სამართლებრივ საკითხთან დაკავშირებით; მიიჩნევს, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ სამართლებრივი თვალსაზრისით სწორად შეაფასა საქმესთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები“. აღნიშნულ პირობებში გამოდის, რომ სააპელაციო სასამართლო იზიარებს პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილებას, რომლითაც სასამართლომ მიუთითა, რომ მოპასუხეს არ მიუწვევია დაინტერესებული პირები, მოწმეები (მესაზღვრე მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეები) მოსარჩელის მიერ წარდგენილი და საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში არსებული მტკიცებულებები არ განუხილავს ერთობლიობაში, არ დაუდგენია მიწის ნაკვეთის ადგილმდებარეობა, თუმცა შეფასებას არ აკეთებს სააგენტოს უფლებამოსილებაზე და კომპეტენციაზე - წარმოადგენს კი მოწმეების დაკითხვა მარეგისტრირებელი ორგანოს უფლებამოსილებას. სასამართლო არ მიუთითებს კონკრეტულ მოწმეებზე და არც სამართალწარმოების მიმდინარეობისას გამოკითხულა ვინმე, თუმცა მოწმეების დაკითხვა სასამართლოს თუ მიზანშეწონილად მიაჩნდა, თავადაც შეეძლო, აღნიშნული სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის თანახმად, სწორედაც, რომ სასამართლოს კომპეტენციას წარმოადგენს. კასატორის განმარტებით, ასევე, საფუძველს მოკლებულია სასამართლოს მსჯელობა, რომ მარეგისტრირებელ ორგანოს უნდა დაედგინა - იმყოფებოდა თუ არა სადავო მიწის ნაკვეთი მოსარჩელის ფაქტობრივ მფლობელობაში. ამ მხრივ, აღსანიშნავია, რომ კანონმდებლობის შესაბამისად, უძრავი ნივთის ფაქტობრივი ფლობის კვლევისა და დადგენის არც უფლებამოსილება და არც ვალდებულება საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს არ გააჩნია.
კასატორის მოსაზრებით, განსახილველ შემთხვევაში არც ადმინისტრაციული კოლეგიის და არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება არ შეიცავს შესაბამის დასაბუთებას, რაც საფუძვლად დაედებოდა სასამართლოს მიერ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის გამოყენებას. ადმინისტრაციულმა კოლეგიამ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებად მიიჩნია, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არ იქნა გამოკვლეული საქმის გარემოებები, თუმცა, გადაწყვეტილების ტექსტი არ შეიცავს კონკრეტულ მითითებას გამოკვლეულის მიღმა არსებულ გარემოებებზე. არც სააპელაციო სასამართლოს მიერ მომხდარა შეფასება იმისა, თუ რა გარემოებების გამოკველვა არ მომხდარა მარეგისტრირებელი ორგანოს მხრიდან.
კასატორის მითითებით, აღნიშნულ შემთხვევაში უდავო ფაქტობრივი გარემოებაა, რომ არ არსებობს №..., №... და №... განაცხადებით მოთხოვნილი რეგისტრაციის დამაბრკოლებელი გარემოებები, ვინაიდან ისინი არ მოდის წინააღმდეგობაში სააგენტოში დაცულ მონაცემებთან. სასამართლოს მიერ არ იქნა ყურადღება გამახვილებული საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე უდავო გარემოებაზე, კერძოდ, მ. ი-ის მიერ წარდგენილი საკადასტრო აზომვითი ნახაზი მოიცავს შენობა-ნაგებობისაგან თავისუფალ მიწის ნაკვეთს, ხოლო სააგენტოში რეგისტრირებული მონაცემების მიხედვით, იმ ტერიტორიაზე, სადაც აღნიშნული ნახაზი ზედდებაშია კ. მ-ის საკუთრებად რეგისტრირებულ უძრავ ნივთთან განთავსებულია საცხოვრებელი სახლი; ამასთან, პირველი ინსტანციის სასამართლოში არ ყოფილა წარდგენილი მტკიცებულება, რომლითაც დადასტურდებოდა მ. ი-ის მიერ გაცხადებული პრეტენზია მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე კ. მ-ის მიერ მშენებლობის განხორციელებასთან დაკავშირებით. აღნიშნული გარემოება ცხადყოფს, რომ მ. ი-ის საკუთრებად დაუზუსტებელი მონაცემებით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთი არ არის და არც შეიძლება იყოს ნაკვეთი, რომელზეც საცხოვრებელი სახლია განთავსებული.
კასატორის განმარტებით, სასამართლოს გადაწყვეტილება არ შეიცავს ისეთ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებას, რომელიც სააგენტოსთვის გახდებოდა განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების საფუძველი ხსენებული სარეგისტრაციო განცხადების ფარგლებში. ამასთან, გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილი დაუსაბუთებელია და არ არის სათანადოდ არგუმენტირებული. სასამართლოს მიერ არ გამოკვლეულა ის ფაქტობრივი გარემოება, რეგისტრირებული მონაცემები რამდენად პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებდა მოსარჩელე მხარეს იმ პირობებში, როდესაც უტყუარად არ დაუდგენია, მ. ი-ის საკუთრებად რეგისტრირებული (დაუზუსტებელი მონაცემებით) მიწის ნაკვეთისა და გასაჩივრებული რეგისტრაციების შედეგად მესამე პირების საკუთრებად აღიარებული უძრავი ნივთების იდენტურობის ფაქტი. აღნიშნულის გათვალისწინებით, სასამართლოს მითითებას გარემოებების ხელახლა გამოკვლევაზე კასატორი უსაფუძვლოდ მიიჩნევს.
კასატორის მითითებით, ასევე აღსანიშნავია, რომ დავის მიმდინარეობის პერიოდში აღნიშნული უძრავი ნივთი გასხვისდა კიდევ ერთხელ. სააპელაციო სასამართლომ ჩართო ახალი მესაკუთრე მესამე პირად, თუმცა არ შეაფასა მისი რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება. კერძოდ, გ. ზ-ის საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთი (საკადასტრო კოდი: ...) ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გასხვისდა ი. წ-ზე, ასევე აღსანიშნავია, რომ ი. წ-მა შეიძინა დაზუსტებული საკადასტრო მონაცემებით რეგისტრირებული უძრავი ნივთი. შესაბამისად, გაურკვეველია რა სამართლებრივი შედეგის მომტანია სასამართლოს მიერ მიღებული განჩინება, თუ გავითვალისწინებთ, რომ ზედდებული უძრავი ნივთი განკარგულია. ამასთან, კასატორი აღნიშნავს, რომ სასამართლომ მესამე პირების რეგისტრაციები გააბათილა უფლების დამდგენი დოკუმენტების ძალაში ყოფნის პირობებში. აღნიშნულთან მიმართებაში კასატორი მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 23.02.2017წ. #ბს-729-721(კ-16) გადაწყვეტილებაში გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებაზე.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ითხოვს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინების გაუქმებასა და ახალი გადაწყვეტილებით მოსარჩელისათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 22 ნოემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, ხოლო 2018 წლის 21 დეკემბრის განჩინებით - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში სახეზეა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის გამოყენების წინაპირობები. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32.4 მუხლით მინიჭებულ უფლებამოსილებას სასამართლო იყენებს მაშინ, როდესაც სასამართლო წესით ვერ ხერხდება ფაქტობრივი გარემოებების დადგენა და შეფასება, შესაბამისად, შეუძლებელი ხდება სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მატერიალური კანონიერების შემოწმება.
კონკრეტულ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს რეგისტრაციის შესახებ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2016 წლის 4 თებერვლის №..., რეგისტრაციის შესახებ 2015 წლის 27 ნოემბრის №... და უძრავ ნივთზე რეგისტრირებულ უფლებაში ცვლილების რეგისტრაციის შესახებ 2010 წლის 21 ოქტომბრის №... გადაწყვეტილებების ბათილად ცნობა.
მოსარჩელე დავისადმი კანონიერ ინტერესს ასაბუთებს იმ გარემოებაზე მითითებით, რომ ვერ ახერხებს მემკვიდრეობით მიღებულ ქონებაზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციას, ვინაიდან უძრავი ქონება ზედდებაში მოდის სადავო გადაწყვეტილებით განხორციელებულ საკუთრების უფლების რეგისტრირებულ მონაცემებთან.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სადავო პერიოდში მოქმედი საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, საკუთრება და მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების, მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების გაუქმება.
საკუთრების უფლება ცალსახად აღიარებულია „ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციითა“ და „ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის ევროპული კონვენციის“ პირველი დამატებითი ოქმის პირველი მუხლით. მიუხედავად იმისა, რომ გაეროს სამოქალაქო და პოლიტიკური, ასევე ეკონომიკური, კულტურული და სოციალური უფლებების შესახებ საერთაშორისო პაქტებში საკუთრების უფლება არ არის დეკლარირებული, მათში ასახული მთელი რიგი უფლებებისა და თავისუფლებების რეალიზაციისათვის აუცილებელია, რომ საკუთრების უფლება იყოს დაცული.
თავის მხრივ, ყოველ ფიზიკურ და იურიდიულ პირს აქვს თავისი საკუთრებით შეუზღუდავად სარგებლობის უფლება. მხოლოდ საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის შეიძლება ჩამოერთვას ვინმეს თავისი საკუთრება კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით გათვალისწინებულ პირობებში.
განსახილველ საქმეზე დადგენილია, რომ 2010 წლის 20 აპრილის მდგომარეობით, უძრავი ქონება, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., ს.კ. ..., დაუზუსტებელი ფართი 0,30 ჰა საკუთრების უფლებით აღრიცხულია თ. ი-ის სახელზე. უფლების დამდგენ დოკუმენტად მითითებულია ტაბახმელას საკრებულოს 2004 წლის 23 ივნისის №414 ცნობა. ასევე დადგენილია, რომ მოსარჩელე მ. ი-ი არის თ. ი-ის პირველი რიგის მემკვიდრე - მეუღლე, რომელმაც სამკვიდრო მიიღო კანონით დადგენილი წესით. სამკვიდრო ქონებას წარმოადგენს 1200 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, მასზე მდებარე ორსართულიანი საცხოვრებელი სახლით, ლიტერა ა, საერთო ფართით 190,68 კვ.მ, საცხოვრებელი ფართი 114,48 კვ.მ, დამხმარე ფართი 16,20 კვ.მ, სამეურნეო ფართი 203,18 კვ.მ, ექსპლუატაციაში გაშვების თარიღი 04.08.1994 წელი; ცალკე 2 801 კვ.მ და 3 000 კვ.მ მიწის ნაკვეთები,მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ... .
2013 წლის 18 ნოემბერს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს განცხადებით მიმართა მ. ი-მა მემკვიდრეობის საფუძველზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით უძრავ ნივთზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ... . საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 22 ნოემბრის №... გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეჩერდა იმ საფუძვლით, რომ სარეგისტრაციოდ წარდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება. კერძოდ განცხადებას თანდართული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის მიხედვით, წარდგენილი მიწის ნაკვეთის მონაცემები და მიწის ნაკვეთის საზღვრები იჭრება მომიჯნავე მიწის ნაკვეთის საზღვრებში, შესაბამისად, წარსადგენი იყო კორექტირებული საკადასტრო აზომვითი ნახაზი, ხოლო 2013 წლის 25 დეკემბრის №... გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეწყდა, იმ საფუძვლით, რომ სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ვადაში დაინტერესებული პირის მიერ არ იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის დამადასტურებელი დოკუმენტი/ინფორმაცია.
2015 წლის 27 ნოემბერს სსიპ ქონების მართვის სააგენტომ მიმართა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით, რაც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2015 წლის 27 ნოემბრის რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა. რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებულია ადგილობრივი თვითმმართველობის მიმართვა.
ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 2015 წლის 21 დეკემბრის №ე-288-25-17227 პირობების გარეშე გამოცხადებული აუქციონის ხელშეკრულებით, გ. ზ-თან, როგორც აუქციონში გამარჯვებულთან გაფორმდა ხელშეკრულება და საკუთრებაში გადაეცა უძრავი ქონება, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., ს.კ. ..., ფართობით 2004 კვ.მ, რაზედაც გაიცა საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა. საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2016 წლის 4 თებერვლის №... გადაწყვეტილებით დარეგისტრირდა გ. ზ-ის საკუთრების უფლება.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურს 2010 წლის 15 ოქტომბერს განცხადებით მიმართა კ. მ-ემ რეგისტრირებულ უფლებაში ცვლილების რეგისტრაციის მოთხოვნით უძრავ ქონებაზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, სოფელი ..., რაც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის 2010 წლის 21 ოქტომბრის №... რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 28.02.2013წ. #ბს-367-363(კ-12) გადაწყვეტილებაზე და აღნიშნავს, რომ მიწა შეიძლება არსებობდეს საკუთრებაში, როგორც დაზუსტებული, ასევე დაუზუსტებელი მონაცემებით. კანონმდებლობა არ შეიცავს დაუზუსტებელი მონაცემებით მიწის ნაკვეთის სუბიექტზე აღრიცხვის გამომრიცხავ დანაწესს. ამასთანავე, პირველად დაუზუსტებელ რეგისტრაციას არ აქვს მხოლოდ საცნობარო მნიშვნელობა, უმართებულოა მისი დაყვანა მხოლოდ ფაქტობრივ აღრიცხვამდე, რომელიც აღრიცხვის ობიექტის მიმართ არ იწვევს რაიმე სამართლებრივ შედეგს. სააღრიცხვო მონაცემებს იურიდიული მნიშვნელობა გააჩნია. სარეგისტრაციო პროცედურას შედეგად მოსდევს უფლებადამდგენი დოკუმენტის გაცემა.
მითითებულ გადაწყვეტილებაში საკასაციო სასამართლომ განმარტა, რომ საკუთრება არის ფაქტი და დაუშვებელია ბუნებაში მისი აბსტრაქტული სახით არსებობა. საკითხის საწინააღმდეგოდ გადაწყვეტა ლახავს სამართლებრივ უსაფრთხოებას, ქმნის მდგომარეობას, როდესაც პირი არის საკუთრების უფლების მატარებელი, თუმცა არ გააჩნია საკუთრების უფლების ობიექტი, რაც ეწინააღმდეგება საკუთრების უფლების არსს, რადგან არ არსებობს საკუთრების უფლება ამ უფლების ობიექტისაგან დამოუკიდებლად. საგანთა ნამდვილი მდგომარეობა და რეგისტრირებული მონაცემები უნდა იყოს თანხვედრაში, ხოლო დუბლირების და პარალელიზმის გამოვლენის შემთხვევაში უნდა გაირკვეს საკითხი იმის შესახებ, თუ რომელ რეგისტრაციას გააჩნია უკეთესი სამართლებრივი საფუძველი. პალატამ აღნიშნა, რომ ახალი კოორდინატთა სისტემის შემოღება ტექნიკური საკითხია და მას არ უნდა ეწირებოდეს რეესტრში ასახული უფლებები.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მართალია, „საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის 3.6 მუხლის თანახმად, მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ წარმოდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის ნამდვილობაზე, თუმცა ისინი ამავე ნორმის თანახმად, პასუხისმგებელნი არიან რეგისტრირებული მონაცემების და მათთან დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობასა და უსაფრთხოებაზე. ამავე კანონის 23-ე მუხლის „ვ1“ ქვეპუნქტის თანახმად, სარეგისტრაციო წარმოების განმავლობაში მარეგისტრირებელი ორგანო იღებს გადაწყვეტილებას რეგისტრაციაზე უარის თქმის შესახებ, თუ სარეგისტრაციო მოთხოვნა რეგისტრირებული მონაცემების იდენტურია.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს განმარტებით, სარეგისტრაციო სამსახურს ნებისმიერი სხვა პირის საკუთრებაში უძრავი ნივთის (ნაკვეთის) რეგისტრაციამდე აუცილებლად უნდა გამოეკვლია ნაკვეთის სხვა პირის სახელზე რეგისტრაციის არსებობა. საკასაციო პალატა იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მითითებას, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გარდაბნის სარეგისტრაციო სამსახურის გასაჩივრებული გადაწყვეტილებები მიღებულ იქნა სრულყოფილი ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარების გარეშე, სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ საქმის გარემოებები არ გამოკვლეულა სრულყოფილად, მოპასუხეს არ მიუწვევია დაინტერესებული პირები, მოწმეები (მესაზღვრე მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეები) მოსარჩელის მიერ წარდგენილი და საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში არსებული მტკიცებულებები არ განუხილავს ერთობლიობაში, არ დაუდგენია მიწის ნაკვეთის ადგილმდებარეობა. გადამოწმების ვალდებულება საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უფრო მაღალი ხარისხით წარმოეშობა იმის გათვალისწინებითაც, რომ უპირატესად სახელდობრ თავად მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის არის ცნობილი რეესტრში რეგისტრირებული ყველა მიწის ნაკვეთის ელექტრონული სისტემით აღურიცხაობის შესახებ. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ სწრაფი რეგისტრაციის პრინციპის გატარება საფრთხეს არ უნდა უქმნიდეს სხვა სუბიექტების საკუთრების კონსტიტუციურ უფლებას.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორის მითითებას მოცემულ საქმესთან დაკავშირებით საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 23.02.2017წ. #ბს-729-721(კ-16) გადაწყვეტილებაში გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებაზე და აღნიშნავს, რომ განსახილველ დავაში სახეზე გვაქვს სხვა ფაქტობრივი გარემოებები, რის გამოც დავის გადაწყვეტისას ვერ იქნება გამოყენებული მითითებულ გადაწყვეტილებაში გაკეთებული სამართლებრივი შეფასებები.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს _ წარმატების პერსპექტივა.
ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს საკასაციო საჩივარზე 11.12.2018წ. №35044 საგადახდო მოთხოვნით გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს (ს/კ 202238621) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინება;
3. სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს (ს/კ 202238621) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 11.12.2018წ. №35044 საგადახდო მოთხოვნით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე
მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე
ვ. როინიშვილი