საქმე Nბს-933(კ-18) 30 ოქტომბერი, 2018 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ვასილ როინიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მაია ვაჩაძე, ნუგზარ სხირტლაძე

საქმის განხილვის ფორმა -ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები: სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო (მოპასუხე); შ. მ-ე (მესამე პირი)

მოწინააღმდეგე მხარე - ც. დ-ე (მოსარჩელე)

მესამე პირები: სს „...“ ; სს „ს...“

მოპასუხე: საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 27 ნოემბრის გადაწყვეტილება

კასატორების მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მირება

დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა, ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ც. დ-ემ 2013 წლის 18 მარტს სარჩელი აღძრა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში მოპასუხეების საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, შიდა ქართლისა და მცხეთა მთიანეთის მომსახურების ცენტრისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტარციო სამსახურის მიმართ. მოსარჩელემ მოთხოვნის არაერთგზის დაზუსტების შემდეგ საბოლოოდ მოითხოვა ბათილად იქნეს ცნობილი შემდეგი ადმინისტრაციული აქტები: საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის 2006 წლის 17 მაისის N1-1/425 ბრძანება იმ ნაწილში, რომლითაც საპრივატიზებო ობიექტთა ნუსხაში დამტკიცდა სოფ. ...ში მდებარე ...ის მაღაზია; საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და მცხეთის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზაციის სამმართველოსა და შ. მ-ეს შორის 2006 წლის 25 დეკემბერს დადებული ხელშეკრულება; 2006 წლის 25 დეკემბრის საკუთრების მოწმობა; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2006 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილება სოფელ ...ში მდებარე ...ის მაღაზიის შ. მ-ის სახელზე აღრიცხვის თაობაზე; მცხეთის სახელმწიფო აღრიცხვის სამმართველოს 2006 წლის 27 აპრილის N264 მიმართვა; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის გადაწყვეტილება სოფელ ...ში მდებარე 548 კვ.მ მიწის ნაკვეთისა და მასზე განთავსებული 136.6 კვ.მ ფართის სახელმწიფოს სახელზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის თაობაზე; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 14 თებერვლის გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2013 წლის 4 აპრილის გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგის 2013 წლის 5 აპრილის საოქმო განჩინებით დაზუსტდა მოპასუხეთა წრე და მოსარჩელის მიერ მოპასუხეთა რიგიდან ამორიცხა შიდა ქართლისა და მცხეთა-მთიანეთის მომსახურების ცენტრი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2013 წლის 21 მარტის განჩინებით N3/730-13 ადმინისტრაციულ საქმეზე ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, მესამე პირად ჩაერთო შ. მ-ე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 6 თებერვლის განჩინებით N3/730-13 ადმინისტრაციულ საქმეზე ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, მესამე პირად ჩაბმულ იქნა სს სადაზღვევო კომპანია „...“.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 26 მარტის გადაწყვეტილებით ც. დ-ის სასარჩელო განცხადება არ დაკმაყოფილდა; აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ც. დ-ემ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 მაისის განჩინებით განსახილველ საქმეში საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის პირველი ნაწილით ჩაბმულ იქნა სს „ს...“.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 27 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ც. დ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 26 მარტის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; ც. დ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის 2006 წლის 28 აპრილის გადაწყვეტილება ს/კ ...-ით სოფელ ...ში მდებარე 548 კვ.მ მიწის ნაკვეთის და მასზე განთავსებული 136,6კვ.მ ფართის სახელმწიფოს სახელზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის თაობაზე; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის 2006 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილება ს/კ ...-ზე შ. მ-ის სახელზე სოფელ ...ში მდებარე ...ის მაღაზიის აღრიცხვის თაობაზე და საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს დაევალა საქმისთვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევის შემდეგ ახალი აქტის გამოცემა გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან კანონით განსაზღვრულ ვადაში; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 14 თებერვლის გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმობის შეწყვეტის შესახებ და საჯარო რეეტრის ეროვნული სააგენტოს 2013 წლის 4 აპრილის გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 27 ნოემბრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ და შ. მ-ემ. კასატორებმა სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საკასაციო სასამართლოს მიერ ახალი გადაწყვეტილების მიღებით მოსარჩელისათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე სრულად უარის თქმა მოითხოვეს.

კასატორის - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დაუსაბუთებელია და მიღებულია საქმეში დაცული დოკუმენტაციის არასწორად შეფასების შედეგად. კასატორი ეთანხმება თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 26 მარტის გადაწყვეტილებას, სადაც აღნიშნულია, რომ მოსარჩელე მართალია დღემდე სარგებლობს სადავო ფართით, მაგრამ მხარეთა ახსნა-განმარტებებით, ასევე მოწმის ჩვენებით სასამართლოს დადასტურებულად მიაჩნია, რომ ც. დ-ემ 2006 წელს უკვე იცოდა შ. მ-ის მიერ სადაო ფართის პრივატიზების ფაქტი. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ც. დ-ის სარჩელი პრივატიზაციის შედეგების ბათილად ცნობის თაობაზე ხანდაზმულია და ის არ უნდა დაკმაყოფილდეს. „სახელმწიფო ქონების პრივატიზების შესახებ“ კანონის მე-11 მუხლის თანახმად პრივატიზებულ სახელმწიფო ქონებასთან დაკავშირებული სადავო საკითხების განხილვის ხანდაზმულობის ვადა 3 წელს შეადგენს. კასატორის მოსაზრებით, მოსარჩელის მოთხოვნა პრივატიზაციის შედეგების ბათილად ცნობის თაობაზე მიჩნეულია ხანდაზმულად და ის არ უნდა დაკმაყოფილდეს, ამასთან, მოსარჩელეს არ გააჩნია კანონიერი ინტერესი მცხეთის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვის სამმართველოს 2006 წლის 27 აპრილის №264 მიმართვისა და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის მიმართ, რითაც სოფელ ...ში მდებარე 548 კვ.მ მიწის ნაკვეთი და მასზე განთავსებული 136.6 კვ.მ ფართი სახელმწიფოს სახელზე საკუთრების უფლებით დარეგისტრირდა.

კასატორი - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ დადგენილ პრაქტიკაზე (ბს-312-308 (კს-14), 30.10.2014): „სასამართლო წესით უფლების დაცვა და განხორციელება განუყოფლადაა დაკავშირებული ვადების ფაქტორთან, კერძოდ, კანონმდებლობა ვადებით ზღუდავს ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილების გასაჩივრების შესაძლებლობას და ყოველ კონკრეტულ სამართალურთიერთობასთან დაკავშირებით განსაზღვრავს უფლების დაცვის ხანდაზმულობის ვადებს. შესაბამისად, უფლება სამართლიან სასამართლოზე დროში შეზღუდული უფლებაა და მისი განხორციელება დამოკიდებულია კანონმდებლობით დადგენილ ხანდაზმულობის ვადებზე. თავისმხრივ უფლების დაცვის ვადა, სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადა გულისხმობს დროის გარკვეულ მონაკვეთს, რომლის განმავლობაშიც პირს, რომლის უფლებაც დაირღვა, შესაძლებლობა აქვს, მოითხოვოს საკუთარი უფლებების დაცვა სასამართლოში სარჩელის შეტანის გზით. ხოლო ხანდაზმულობის ვადის გასვლა აზრს უკარგავს მოთხოვნის საფუძვლიანობას და პირს ართმევს სარჩელის დაკმაყოფილების შესაძლებლობას. ამ შემთხვევაში უზრუნველყოფილია მხოლოდ სასამართლოსადმი ფორმალური ხელმისაწვდომობა“. კასატორის განმარტებით თბილისის სააპელაციო სასამართლომ ბათილად ცნო სახელმწიფოს და შ. მ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია, თუმცა ძალაში დატოვა რეგისტრაციის საფუძვლად არსებული უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტაცია. გადაწყვეტილებაში მითითებულია, რომ აღნიშნული ქმნის წინააღმდეგობას, თუმცა ფაქტობრივი გარემოებები მაღალი ალბათობით ადასტურებს ამ გადაწყვეტილების სისწორეს. აღნიშნული მსჯელობა წინააღმდეგობაში მოდის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ დადგენილ პრაქტიკასთან, კერძოდ, (საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2017 წლის 23 თებერვლის გადაწყვეტილება, საქმეზე Nბს-729-721(კ-16)), სასამართლომ რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის საკითხზე უნდა იმსჯელოს რეგისტრაციის საფუძვლად არსებული უფლების დამდგენი დოკუმენტების კანონიერების შემოწმებასთან ერთად. გაუმართლებელია სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის ძალაში ყოფნის პირობებში, გაუქმდეს მის საფუძველზე განხორციელებული რეგისტრაციები.

კასატორი - შ. მ-ის მოსაზრებით გასაჩივრებული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილების ნაწილში უნდა გაუქმდეს შემდეგ გარემოებათა გამო: სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ სახელმწიფოს სახელზე რეგისტრაცია განხორციელდა ხარვეზით, რადგან არ მოხდა საპრივატიზებო ქონების სწორი იდენტიფიცირება. ზემოაღნიშნულ დასკვნამდე სასამართლო მივიდა იქიდან გამომდინარე, რომ დაინტერესებულ პირს თვითონ არ წარუდგენია საკადასტრო აზომვითი ნახაზი და საპრივატიზებო ნახაზი მომზადდა საჯარო რეესტრის მიერ. სახელმწიფოს სახელზე სადავო ქონების რეგისტრაციისას, კერძოდ, 2006 წლის აპრილის მდგომარეობით მოქმედებდა „უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ“ საქართველოს კანონი, რომლის მე-20 მუხლის 3.1 პუნქტის თანახმად, რეგისტრაციის შესახებ მარეგისტრირებელი ორგანო ამზადებს ამონაწერს, ხოლო უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში საკუთრების უფლებადაურეგისტრირებელ უძრავ ნივთზე საკუთრების რეგისტრაციისას დამატებით - საკადასტრო გეგმას. იმავე პერიოდში მოქმედებდა „უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ“ ინსტრუქციის მე-7 მუხლის პირველი პუნქტის „დ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, საკადასტრო გეგმის მომზადება მიეკუთვნებოდა სახელმწიფო ორგანოს კომპეტენციას. შ. მ-ეს მიაჩნია, რომ სასამართლოს მიერ ორი უძრავი ნივთის ადგილმდებარეობის ერთმანეთთან შედარებისას მოხდა უპირატესობის მინიჭება იმ უძრავი ნივთისთვის, რომლის ადგილმდებარეობის დამდგენი დოკუმენტი არ არსებობს. ამასთან, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 183-ე მუხლის თანახმად, უძრავი ნივთის შესაძენად აუცილებელია სანოტარო წესით დამოწმებული საბუთი და შემძენის რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში. დადგენილია, რომ სამომხმარებლო კორპორატივმა ცალმხრივად გამოხატა უძრავი ქონების ც. დ-ისთვის მიყიდვის ნება, თუმცა მხარეთა შორის ხელშეკრულება არ გაფორმებულა და არც საჯარო რეესტრში სარეგისტრაციოდ არ წარდგენილა. ამდენად, კასატორისთვის გაუგებარია რატომ მიანიჭა სააპელაციო სასამართლომ უპირატესობა ც. დ-ეს შ. მ-ესთან შედარებით, რომელიც კეთილსინდისიერი შემძენია.

კასატორის - შ. მ-ის მოსაზრებით ც. დ-ის მოთხოვნა - სადავო ქონების სახელმწიფოს სახელზე რეგისტრაციის შესახებ საჯარო რეესტრის 2006 წლის 28 აპრილის გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის თაობაზე დაუშვებელია, ვინაიდან ც. დ-ემ გაუშვა მისი გასაჩივრების ერთვიანი ვადა. კასატორისთვის გაუგებარია რის საფუძველზე ცნო სასამართლომ ბათილად სარეგისტრაციო სამსახურის 2006 წლის 25 დეკემბრის გადაწყვეტილება შ. მ-ის სადავო ქონების რეგისტრაციის შესახებ, იმ პირობებში, როცა ძალაშია და არ გაუქმებულა მის სახელზე ქონების რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებული 2006 წლის 25 დეკემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულება. პალატამ არ იმსჯელა შ. მ-ეზე, როგორც კეთილსინდისიერ შემძენზე, რომლისთვისაც ცნობილი არ იყო სამომხმარებლო კოოპერატივის გადაწყვეტილებები სადავო ქონების ც. დ-ისთვის გადაცემის თაობაზე.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 2 ოქტომბრის განჩინებით სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს და შ. მ-ის საკასაციო საჩივრები ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა და შ. მ-ის საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში სახეზეა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის გამოყენების წინაპირობები. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილით მინიჭებულ უფლებამოსილებას სასამართლო იყენებს მაშინ, როდესაც სასამართლო წესით ვერ ხერხდება ფაქტობრივი გარემოებების დადგენა და შეფასება, შესაბამისად, შეუძლებელი ხდება სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მატერიალური კანონიერების შემოწმება. შესაბამისად, იმისათვის, რომ შესრულდეს კანონის მოთხოვნა და ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება იყოს კანონშესაბამისი, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის მნიშვნელოვანი და სავალდებულო წინაპირობაა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების გამოკვლევა, გაანალიზება, შესწავლა და გადაწყვეტილების მიღება ამ გარემოებათა შეფასების შედეგად, რათა თავიდან იქნეს აცილებული ადმინისტრაციული ორგანოს დაუსაბუთებელი დასკვნის გაკეთება.

განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მცხეთის სამომხმარებლო კოოპერატივის გამგეობის 2004 წლის 26 ნოემბრის N5 დადგენილებით დაკმაყოფილდა სოფ. ...ში მცხოვრებ კოოპერატივის მეპაიე წევრის ც. დ-ის განცხადება და მას მიეყიდა ...ის სამეურნეო მაღაზიის შენობა, რომლის გაშენების ფართია 133 კვ.მ და განთავსებულია 280 კვ.მ მიწის ფართზე. 2004 წლის მიღება-ჩაბარების აქტის საფუძველზე დასტურდება, რომ მცხეთის სამომხმარებლო კოოპერატივის გამგეობამ მოახდინა შესყიდული შენობის, ინვენტარის და 280 კვ.მ მიწის ფართის ჩაბარება ც. დ-ისთვის. ც. დ-ემ 2013 წლის 10 იანვარს განცხადებით მიმართა საჯარო რეესტრის სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურს და მოითხოვა საკუთრების უფლების რეგისტრაცია სოფელ ...ში მდებარე უძრავ ქონებაზე. სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 14 იანვრის გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეჩერდა ვინაიდან სარეგისტრაციოდ წარდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ უძრავი ნივთის მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება, კერძოდ შ. მ-ის სახელზე (საკადასტრო კოდი N...) რიცხულ ქონებასთან. ასევე დადგენილია, რომ 2006 წლის 25 დეკემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულებისა და 2006 წლის 25 დეკემბრის საკუთრების მოწმობის საფუძველზე სოფელ ...ში მდებარე 548 კვ.მ ფართი, შენობა-ნაგებობა საერთო ფართით 136.60 2006 წლის 25 დეკემბერს აღირიცხა შ. მ-ის სახელზე (საკადასტრო კოდი N...).

ამდენად, ც. დ-ისათვის უძრავი ქონების გადაცემის სამართლებრივ საფუძველს წარმოადგენდა მცხეთის სამომხმარებლო კოოპერატივის გამგეობის 2004 წლის 26 ნოემბრის N5 დადგენილება და 2004 წლის მიღება-ჩაბარების აქტი, ხოლო შ. მ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის განხორციელების საფუძველს წარმოადგენდა 2006 წლის 25 დეკემბერს საქართველოს ეკონომიკის სამინისტროს ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოსა და შ. მ-ეს შორის დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულება და მის საფუძველზე გაცემული საკუთრების მოწმობა N35-27 ...ის ...ის მაღაზიაზე. შესაბამისად, ზემოაღნიშნული დოკუმენტების საფუძველზე ც. დ-ეს გადაეცა ...ის სამეურნეო მაღაზია - 133 კვ.მ შენობა ნაგებობა, რომელიც განთავსებულია 280 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე, ხოლო საქართველოს ეკონომიკის სამინისტროს ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ შ. მ-ის სახელზე გაასხვისა ...ის ...ის მაღაზია 548 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, რომელზეც მდებარეობს შენობა-ნაგებობა საერთო ფართით 136 კვ.მ. ამასთან, ც. დ-ისათვის უძრავი ქონების გადაცემის სამართლებრივ საფუძველს წარმოადგენდა მცხეთის სამომხმარებლო კოოპერატივის გამგეობის 2004 წლის 26 ნოემბრის N5 დადგენილება და 2004 წლის მიღება-ჩაბარების აქტი, ხოლო შ. მ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის განხორციელების საფუძველს წარმოადგენდა 2006 წლის 25 დეკემბერს საქართველოს ეკონომიკის სამინისტროს ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოსა და შ. მ-ეს შორის დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულბა და მის საფუძველზე გაცემული საკუთრების მოწმობა N35-27 ...ის ...ის მაღაზიაზე. შესაბამისად, ზემოაღნიშნული დოკუმენტების საფუძველზე სააპელაციო სასამართლომ მართებულად დაადგინა, რომ ც. დ-ეს გადაეცა ...ის სამეურნეო მაღაზია - 133 კვ.მ შენობა ნაგებობა, რომელიც განთავსებულია 280 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე, ხოლო საქართველოს ეკონომიკის სამინისტროს ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ შ. მ-ის სახელზე გაასხვისა ...ის ...ის მაღაზია 548 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, რომელზეც მდებარეობს შენობა-ნაგებობა საერთო ფართით 136 კვ.მ.

საყურადღებოა, ასევე სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილი გარემოება, რომ ცეკავშირის საფინანსო ეკონომიკური დეპარტამენტის 2006 წლის №25 ცნობის შესაბამისად, მცხეთის რაისამომხმარებლო კოოპერატივის მიერ 1997 -2005 წლებში რეალიზებულ ობიექტებს შორის მითითებულია ...ის სამეურნეო მაღაზია საბალანსო ღირებულებით 1743 ლარი. აღნიშნული წარმოადგენს სწორედ იმ 280 კვ.მ მიწის ნაკვეთსა და მასზე არსებულ 133 კვ.მ შენობა - ნაგებობას, რომელიც მცხეთის სამომხმარებლო კოოპერატივის გამგეობამ 2004 წლის 26 ნოემბრის N5 დადგენილებითა და მიღება-ჩაბარების აქტით გადასცა ც. დ-ეს. ამასთან, საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის 2006 წლის 17 მაისის №1-1/425 ბრძანებით დამტკიცებული ძირითადი და დამატებითი საპრივატიზებო ობიექტების თანდართულ ნუსხაში ც. დ-ისათვის გადაცემული ...ის სამეურნეო მაღაზია მითითებული არ არის. აღნიშნული განპირობებულია იმ გარემოებით, რომ ც. დ-ისათვის უძრავი ქონების გადაცემის შემდგომ ...ის სამეურნეო მაღაზია ამოღებულ იქნა ძირითად საშუალებათა სიიდან და მოხდა მისი ბალანსიდან ჩამოწერა. აღნიშნული ასევე დადასტურებულია გორის საგადასახადო ინსპექციის მცხეთის გადამხდელთა მომსახურების 2005 წლის 11 ნოემბრის წერილით თანდართულ მასალებთან ერთად და სააპელაციო წესით საქმის განხილვის დროს მოწმე ე. ჯ-ის განმარტებით, რომელიც მცხეთის რაისამომხმარებლო კოოპერატივში ბუღალტრის თანამდებობას იკავებდა 1978 წლიდან 2008 წლამდე და რომელიც უშუალოდ აწარმოებდა აღნიშნულ დოკუმენტებს. შესაბამისად, იგი არ მოხვდა სახელმწიფოსათვის გადაცემულ ქონებათა ჩამონათვალში.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, მართებულია სააპელაციო სასამართლოს დასკვნა, რომ შ. მ-ესთან მიმართებით, უძრავი ქონების გასხვისების დროს უზუსტობა წარმოიშვა ამ ქონების ადგილმდებარეობის არასწორი იდენტიფიცირების გამო. ამდენად, მოცემულ დავასთან მიმართებაში არარელევანტურია კასატორის მითითება Nბს-729-721(კ-16) საქმეზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ 2017 წლის 23 თებერვალს გამოტანილ გადაწყვეტილებაზე, რადგან ზემოაღნიშნული, მთელი რიგი ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის აუცილებლობის პირობებში, არ არსებობს შ. მ-ის სახელზე გაცმული საკუთრების უფლების დამდგენი დოკუმენტების კანონიერების შემოწმების საფუძველი.

საკასაციო სასამართლო ასევე ვერ გაიზიარებს კასატორების მოსაზრებას ც. დ-ის მოთხოვნის ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით და მიუთითებს, რომ სათანადო მტკიცებულებებით უტყუარად არ დასტურდება, რომ ც. დ-ემ 2006 წელს უკვე იცოდა შ. მ-ის მიერ სადავო ფართის პრივატიზების ფაქტი, მით უფრო იმის გათვალისწინებით, რომ იგი სადავო ქონებას ფლობს და სარგებლობს, მას შემდეგ რაც სამომხმარებლო კოოპერატივისგან გადაეცა ეს ქონება.

ამდენად, ზემოაღნიშნულ გარემოებათა გამოკვლევის გარეშე, სადავო სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 14 თებერვლის გადაწყვეტილებისა და ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2013 წლის 4 აპრილის გადაწყვეტილების მიღებისას არ არსებობდა „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის 22-ე მუხლით გათვალისწინებული - სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტისა და 23-ე მუხლით გათვალისწინებული - რეგისტრაციაზე უარის თქმის საფუძველი.

შესაბამისად, კონკრეტულ შემთხვევაში სასამართლოების მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, რომელთა მიმართ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება) არ არის წარმოდგენილი, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრების დასაშვებად ცნობის საფუძველს.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ემუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სსიპ „საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა“ და შ. მ-ის საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 27 ნოემბრის გადაწყვეტილება;

3. კასატორს - სსიპ „საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს“ (ს/ნ 202238621) დაუბრუნდეს 20.09.2018წ. №26030 საგადახდო მოთხოვნით მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის, 70% - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. კასატორს - შ. მ-ეს (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს 22.09.2018წ. საგადასახადო დავალებით მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის, 70% - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

5.საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ვ. როინიშვილი

მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე

ნ. სხირტლაძე