#ბს-581(კ-19) 2 აპრილი, 2020 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ვასილ როინიშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ისა და გ. კ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 11 იანვრის განჩინების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2017 წლის 25 ივლისს ი. ჭ-ემ, მ. ღ-მა, მ. გ-მა, ზ. შ-ამ, ნ. კ-ემ, ნი. კ-ემ და გ. კ-მა სასარჩელო განცხადებით მიმართეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებული თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის მიმართ.

მოსარჩელეებმა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებული თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2017 წლის 31 მაისის #65 განკარგულების ბათილად ცნობა მოითხოვეს.

მოსარჩელეთა განმარტებით, 2016 წლის 10 ნოემბერს #542 სხდომის ოქმის (მე-16 საკითხის) შესაბამისად, ...ის ქ. #16-ში მდებარე არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 207 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მათვე ეღიარათ საკუთრების უფლება, რომელსაც საფუძვლად დაედო მოსარჩელეთა მხრიდან 2005 წლიდან მიწის ნაკვეთის ფლობა-სარგებლობა და ის კანონიერი მოქმედებები, რაც საკუთრების უფლების აღიარებისთვის განახორციელეს. სარჩელის მიხედვით, უძრავი ნივთის უფლებრივი მდგომარეობის შესახებ ინფორმაციის მომზადებისთვის მოსარჩელეებმა მიმართეს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოსა და ტექნიკური აღრიცხვის არქივს. აღმოჩნდა, რომ მიწაზე საკუთრების უფლება არ იყო რეგისტრირებული და არც სახელმწიფო საკუთრებას განეკუთვნებოდა. ინფორმაციის მოძიების შემდეგ, მოსარჩელეებმა მიმართეს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას. კომისიამ მოსარჩელეებს უღიარა საკუთრების უფლება, რის საფუძველზეც 2016 წლის 13 დეკემბერს გაიცა #382 საკუთრების უფლების მოწმობა. მოსარჩელეთა მითითებით, 2017 წლის 28 აპრილს კომისიას განცხადებით მიმართეს ამხანაგობა „...-ის“ წევრებმა, რომლებმაც მოსარჩელეთა საკუთრების უფლების მოწმობის ბათილად ცნობა მოითხოვეს.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 31 ივლისის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე საქმეში მესამე პირად ჩაება ამხანაგობა „...“.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 28 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ი. ჭ-ეს, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ეს, ნი. კ-ეს გ. კ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 28 დეკემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ი. ჭ-ემ, მ. ღ-მა, მ. გ-მა, ზ. შ-ამ, ნ. კ-ემ, ნი. კ-ემ და გ. კ-მა, რომლებმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვეს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 11 იანვრის განჩინებით ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ის და გ. კ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 28 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, განსახილველ შემთხვევაში თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას 2016 წლის 10 ნოემბრის #542 ოქმის #16 საკითხით გათვალისწინებული საკუთრების უფლების აღიარებისას სათანადოდ არ გამოუკვლევია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა ფაქტობრივი გარემოება, კერძოდ, საკითხის განხილვის დროს კომისიისათვის ცნობილი არ ყოფილა იმ მტკიცებულებისა და ფაქტობრივი გარემოებების შესახებ, რომელიც ცნობილი გახდა წარდგენილი ადმინისტრაციული საჩივრითა და მასზე თანდართული მასალებით და რომლის არსებობაც საქმეზე სხვაგვარი გადაწყვეტილების მიღების საფუძველი გახდებოდა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 11 იანვრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს ი. ჭ-ემ, მ. ღ-მა, მ. გ-მა, ზ. შ-ამ, ნ. კ-ემ, ნი. კ-ემ და გ. კ-მა, რომლებმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვეს.

კასატორების მითითებით, სასამართლომ უგულებელყო თელასის განცხადება, რომ აღნიშნული მიწის ნაკვეთი არ წარმოადგენს მის საკუთრებას და პრიორიტეტი მიანიჭა 1984 წლის დადგენილებას. კასატორების განმარტებით, ელექტროენერგიის წყაროდ მითითებულ ადგილას მხოლოდ შვიდიდან ერთი ავტოფარეხის ტერიტორიაა შემოსაზღვრული, შვიდი ავტოფარეხიდან მხოლოდ ერთის ადგილას მდებარეობდა 1984 წლის დადგენილებით ამხანაგობა „...-ის“ ელექტროენერგიის წყარო. კასატორების მითითებით, დარღვეულია ფიზიკური პირების საკუთრების უფლება. სასამართლომ არ მიაქცია ყურადღება იმ გარემოებას, რომ საკუთრების უფლების აღიარების კომისიაში თავდაპირველად მოსარჩელეებს ცალ-ცალკე ჰქონდათ განცხადებები შეტანილი და კომისიის ინიციატივით მოხდა განცხადებების გაერთიანება, რამაც გამოიწვია საერთო საკუთრების უფლების მოწმობის გაცემა და მხოლოდ და მხოლოდ იმ მოტივით, რომ გაერთიანებული იყო საკუთრების უფლება, შეილახა სხვათა საკუთრების უფლება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 21 ივნისის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ისა და გ. კ-ის საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ისა და გ. კ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებული თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2017 წლის 31 მაისის #65 განკარგულების კანონიერება, რომლითაც ამხანაგობა „...-ის“ წევრების 2017 წლის 28 აპრილის #19/01171182808-55 ადმინისტრაციული საჩივარი დაკმაყოფილდა და ძალაში შესვლის დღიდან ბათილად იქნა ცნობილი თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2016 წლის 10 ნოემბრის #542 ოქმით მიღებული საოქმო გადაწყვეტილება, რომლითაც საკუთრების უფლება ეღიარათ ი. ჭ-ეს, მ. ღ-ს, მ. გ-ს, ზ. შ-ას, ნ. კ-ეს, ნი. კ-ესა და გ. კ-ს. ამავე განკარგულებით ბათილად იქნა ცნობილი 2016 წლის 13 დეკემბრის #382 საკუთრების უფლების მოწმობა თანდართულ საკადასტრო აზომვით ნახაზთან ერთად. მოცემულ შემთხვევაში სახეზე იყო აღმჭურველი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომელიც დაინტერესებულ პირებს ანიჭებდა უფლებას და სარგებელს. ამდენად, მოცემული დავის ფარგლებში დასადგენია, რამდენად უფლებამოსილი იყო მისი გამომცემი ადმინისტრაციული ორგანო ბათილად ეცნო აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ იმ ფაქტობრივ გარემოებაზე, რომლის თანახმად, 2016 წლის 10 ნოემბრის სხდომაზე ადმინისტრაციული ორგანოსათვის არ იყო ცნობილი ის ფაქტობრივი გარემოებანი, რომელიც უკვე დადასტურებულ იქნა შემდგომში - 2017 წლის 1 მაისის #596 სხდომაზე, კერძოდ, აღიარებულ იქნა სატრანსფორმატორო და წყლის სატუმბო ქვესადგურის დანიშნულების მქონე შენობები, რაც იმთავითვე ცნობილი იყო მოსარჩელეებისათვის, თუმცა ადმინისტრაციულ ორგანოში საკითხის განხილვისას ეს ფაქტი გაცხადებული არ ყოფილა.

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საქმის მიმდინარეობისას და, მათ შორის, საკასაციო სასამართლოში საქმის განხილვის ეტაპზეც, კასატორებს არ წარუდგენიათ დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია მოცემულ ფაქტობრივ გარემოებასთან მიმართებით.

საკასაციო სასამართლოს მითითებით, მიწის ნაკვეთზე სატრანსფორმატორო და წყლის სატუმბო ქვესადგურის დანიშნულების მქონე შენობების არსებობა გამორიცხავს საკუთრების უფლების აღიარებას „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის მე-2 პუნქტის „ი“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, რომლის თანახმად, საკუთრების უფლების აღიარებას არ ექვემდებარება თვითნებურად დაკავებული სახელმწიფო საკუთრების სასოფლო ან არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწა, თუ მასზე განთავსებულია საზოგადოებრივი ინფრასტრუქტურის (სატრანსპორტო და მიწისქვეშა კომუნიკაციების, წყალმომარაგების, კანალიზაციის, კავშირგაბმულობისა და ელექტროგაყვანილობის) ობიექტები.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ისა და გ. კ-ის საკასაციო საჩივარზე ლ. ხ-ას 11.06.2019წ. საგადასახადო დავალებით გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, ლ. ხ-ას (პ/ნ ...) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის #200122900, სახაზინო კოდი #300773150.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ისა და გ. კ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 11 იანვრის განჩინება;

3. ლ. ხ-ას (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს ი. ჭ-ის, მ. ღ-ის, მ. გ-ის, ზ. შ-ას, ნ. კ-ის, ნი. კ-ისა და გ. კ-ის საკასაციო საჩივარზე 11.06.2019წ. საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის #200122900, სახაზინო კოდი #300773150;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ვ. როინიშვილი