საქმე N:ბს-1112(კ-18)

საქმე №ბს-1112(კ-18) 26 იანვარი, 2021 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მაია ვაჩაძე, ქეთევან ცინცაძე

საქმის განხილვის ფორმა -ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი - მ. დ-ა (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე: ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო (მოპასუხე)

მესამე პირები: ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ურბანული განვითარების საქალაქო სამსახური (ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა საბჭოს უფლებამონაცვლე)

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 08.06.2018წ. განჩინება

დავის საგანი - ნაკვეთების ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონაში შეყვანის შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ნაწილობრივ ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

მ. დ-ამ 16.12.2016წ. სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხე ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიმართ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. №20-105 დადგენილებით დამტკიცებული დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის იმ ნაწილში ბათილად ცნობის მოთხოვნით, რომლითაც ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე არსებული მიწის ნაკვეთები - ს.კ. N... და ს.კ. N... შეყვანილ იქნა ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონაში.

მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ 03.09.2007წ. და 15.02.2008წ. შეიძინა ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე მდებარე 450-450 კვ.მ. ფართის ორი მიწის ნაკვეთი. აღნიშნული მიწის ნაკვეთები ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. დადგენილებით გამოეყოთ ი. და კ. შ-ებს ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის. მოსარჩელის განმარტებით ...ის ქუჩაზე მ. დ-ას კუთვნილი მიწის ნაკვეთის მომიჯნავე ტერიტორია მთლიანად განაშენიანებულია, კერძოდ მიწის ნაკვეთზე ს.კ. N... შპს „...ს“ აშენებული აქვს 8 (რვა) სართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსი, ხოლო ნ.ზ-ისა და თ. ბ-ას კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე (ს.კ. N...), რომლის ტერიტორიაზეც ვრცელდებოდა ლსზ-ის სტატუსი, ამჟამად გაცემულია სპეციალური ზონალური შეთანხმება ...ოს ასაშენებლად. ამდენად, ზემოაღნიშნულ ტერიტორიაზე სრულიად დასაშვებია სამშენებლო პირობების დადგენა, მისი შემდგომი განაშენიანების მიზნით. მოსარჩელეს უკანონოდ ეზღუდება თავისი საკუთრების გამოყენების უფლება, რადგან მიწის ნაკვეთები, რომელთა სამშენებლოდ განვითარებასაც მას სურს, შეზღუდულია სპეციალური, ლსზ-ის სტატუსით.

მოსარჩელე უთითებს ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის პირველი დამატებითი ოქმის 1-ელ მუხლზე, კონსტიტუციის 21-ე მუხლზე და აღნიშნავს, რომ საკრებულოს გადაწყვეტილებით მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე ვრცელდება ისეთი ზონის სტატუსი, რომელიც მთლიანად ზღუდავს მისი დანიშნულებისამებრ გამოყენებას. შეზღუდვის თავისებურებიდან გამომდინარე, საერთოდ ეჭვქვეშ დგება საკუთრების უფლების არსი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 06.03.2017წ. განჩინებით სასკ-ის 16.1 მუხლის შესაბამისად, საქმეში მესამე პირებად ჩაბმულ იქნენ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა საბჭო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 29.09.2017წ. გადაწყვეტილებით მ. დ-ას სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად, ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე მდებარე მიწის ნაკვეთებზე ფართით 450-450 კვ.მ. (ს.კ. N... და ს.კ. N...) რეგისტრირებულია მ. დ-ას უფლება 2007-2008 წლებში დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულებების საფუძველზე. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. №20-105 დადგენილებით დამტკიცებული დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმით მ. დ-ას საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთები მოქცეულ იქნა ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონაში (ლსზ) და 2009 წლიდან დღემდე აღნიშნული მიწის ნაკვეთების ფუნქციური ზონის ცვლილება არ განხორციელებულა. მ. დ-ამ 09.09.2016წ. განცხადებით მიმართა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურს და მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ქალაქგეგმარებითი დასკვნის მომზადება მოითხოვა. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 16.09.2016წ. N2839286 გადაწყვეტილებით მ. დ-ას ეცნობა, რომ მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის გრაფიკული ნაწილის - რუკის მიხედვით ვრცელდებოდა ლანდშაპტურ-სარეკრეაციო ზონა (ლსზ), სადაც დაუშვებელი იყო ყოველგვარი მშნებელობა, რის გამოც არქიტექტურის სამსახური მოკლებული იყო შესაძლებლობას გაეცა დადებითი ქალაქგეგმარებითი დასკვნა. ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 03.11.2016წ. N54 სხდომაზე განხილულ იქნა მ. დ-ას საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ფუნქციური ზონის სტატუსის - ლანდშაპტურ-სარეკრეაციო ზონის საცხოვრებელი ზონა 2-ით ცვლილების საკითხი და ზონალური საბჭოს გადაწყვეტილებით მოსარჩელეს ცვლილებაზე ეთქვა უარი.

სადავო აქტის გამოცემისას მოქმედი ქ. თბილისის საკრებულოს 27.03.2009წ. N4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები“ ადგენს სამშენებლო საქმიანობისათვის ტერიტორიებისა და მიწის ნაკვეთის გამოყენების სპეციფიურ პირობებს. აღნიშნული წესის მიხედვით, უფლებრივი ზონირების განხორციელების მიზნით დედაქალაქის ტერიტორია იყოფა მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის გადაწყვეტების შესაბამის ზოგად ფუნქციურ ზონებად და განაშენიანების რეგულირების გეგმების გადაწყვეტების შესაბამის კონკრეტულ ფუნქციურ ზონებად(ქვეზონებად), რომელთა დაყოფა აისახება მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის შესაბამისი უფლებრივი ზონირების ზოგად რუკაში. ამასთან, ქ. თბილისის ტერიტორიაზე გამოიყოფა სხვადასხვა ზოგადი ფუნქციური ზონები, მათ შორის, ლანდშაპტურ-სარეკრეაციო ზონა - (ლსზ), რომელიც წარმოადგენს თბილისის (ადმინისტრაციულ) საზღვრებში არსებულ ბუნებრივი ლანდშაფტის ან ფასეული ხელოვნური ლანდშაფტის ტერიტორიას, სადაც შესაძლებელია მისი ფუნქციონირებისათვის უზრუნველმყოფი შენობა-ნაგებობების განთავსება კანონმდებლობის შესაბამისად.

სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელის მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ ი. და კ. შ-ების მიმართ მიღებული ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. N23.23.474 დადგენილება მიწის ნაკვეთების ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის გამოყოფის თაობაზე რელევანტურია მოსარჩელის კანონიერი ინტერესის დაცვის მიზნით. სახელმწიფოს ვალდებულებას წარმოადგენს როგორც კერძო მესაკუთრეთა ინტერესების დაცვა, ასევე ბუნებრივი ლანდშაფტის დაცვა. მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მოსარჩელის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, 2009 წლიდან დღემდე ფუნქციური ზონის ცვლილება არ განხორციელებულა. მითითებული მიწის ნაკვეთი წარმოადგენს ერთიანი გამწვანებული ტერიტორიის ნაწილს, სადაც საცხოვრებელი სახლების მშენებლობა დაუშვებელია. ამასთან, მითითებული მიწის ნაკვეთის სტატუსის ცვლილების საკითხი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა საბჭომ განიხილა და ლანდშაპტურ-სარეკრეაციო ზონის საცხოვრებელი ზონით შეცვლა მიზანშეწონილად არ მიიჩნია, ზონის სტატუსის ცვლილების თაობაზე საბჭოს გადაწყვეტილება მოსარჩელის მიერ სადავო არ გამხდარა. სასამართლომ ასევე არ გაიზიარა მოსარჩელის მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ იმავე ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონაში მიმდინარე განაშენიანების პროცესი არათანაბარ პირობებში აყენებს მოსარჩელეს ერთსა და იმავე ზონაში არსებულ სხვა მიწის ნაკვეთების მესაკუთრეებთან მიმართებით. საქართველოს კონსტიტუციის მე-14 მუხლით დაცული თანასწორობის უფლების მიზნებისთვის, არსებითად თანაწორი პირების მიმართ ნებისმიერი სახის დიფერენცირება დისკრიმინაციულ მოპყრობად არ ჩაითვლება. კონსტიტუციის მე-14 მუხლი არ ავალდებულებს სახელწიფოს, ნებისმიერ შემთხვევაში სრულად გაათანაბროს არსებითად თანასწორი პირები. ერთმანეთისგან განსხვავდება დისკრიმინაციული დიფერენციაცია და ობიექტური ნიშნით განპირობებული დიფერენციაცია. განსხვავებული მოპყრობა თვითმიზანი არ უნდა იყოს. სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოცემულ საქმეზე, სადავო ნორმით დადგენილი განსხვავებული მოპყრობის საფუძველზე, კონსტიტუციის მე-14 მუხლში ჩარევა იქნება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ დიფერენცირება ხდება არსებითად თანასწორ პირებს შორის, რასაც განსახილველ შემთხვევაში სასამართლოს აზრით ადგილი არ აქვს. საქმის მასალებით, ასევე ფაქტების კონსტატაციით დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ მოსარჩელის მიერ მითითებულ ერთ-ერთ ნაკვეთზე (ს.კ. N...) მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა განხორციელებულია ქ. თბილისის საკრებულოს 05.06.2009წ. N6-17 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „დედაქალაქის პერსპექტიული განვითარების გენერალური გეგმის“ მიღებამდე, ხოლო მეორე ნაკვეთი (ს.კ. N... და N...), რომელზეც გაცემულია სპეციალური ზონალური შეთანხმება ...ოს ასაშენებლად და რომელთან მიმართებით არსებობს სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილება, არ მდებარეობს მოსარჩელის ნაკვეთის მიმდებარედ, აღნიშნული ნაკვეთები მ. დ-ას საკუთრებაში არსებული ნაკვეთებისგან გამოყოფილია ...ის ქუჩით. ამდენად, მოსარჩელე ვერ ამტკიცებს თუ რაში გამოიხატებოდა ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან მის მიმართ არათანაბარი მოპყრობა მასსა და მასთან არსებითად თანასწორ პირებს შორის. სახეზეა უპირატესი საჯარო ინტერესის არსებობა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 29.09.2017წ. გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მ. დ-ამ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და მისი სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 27.04.2018წ. განჩინებით ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა საბჭოს უფლებამონაცვლედ ცნობილ იქნა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ურბანული განვითარების საქალაქო სამსახური.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 08.06.2018წ. განჩინებით მ. დ-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 29.09.2017წ. გადაწყვეტილება. სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა ქვედა ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები და სამართლებრივი შეფასება. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა სადავო საკითხი, სამართლებრივი თვალსაზრისით სწორად შეაფასა საქმესთან დაკავშირებული ყველა ფაქტობრივი გარემოება, თავის მხრივ, აპელანტმა თავის სააპელაციო საჩივარში ვერ გააქარწყლა პირველი ინსტანციის სასამართლოს სამართლებრივი დასკვნები, ვერ მიუთითა და ვერ წარმოადგინა ისეთი არგუმენტები, რომლებზე დაყრდნობითაც შესაძლებელი იქნებოდა საქმეზე დადგენილი ფაქტების სხვაგვარი სამართლებრივი შეფასება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 08.06.2018წ. განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მ. დ-ამ. კასატორმა იმავე ფაქტობრივ და სამართლებრივ საფუძვლებზე მითითებით, რომლებზეც ამყარებდა სასარჩელო მოთხოვნებსა და სააპელაციო საჩივარს, გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საკასაციო სასამართლოს მიერ ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

კასატორი აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ შეაფასა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები და საქმეში დაცული მტკიცებულებები. როგორც, საქალაქო ისე სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა ძალადაკარგულ ნორმატიულ აქტებზე, კერძოდ ქ. თბილისის საკრებულოს 27.03.2009წ. N4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ „ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესებზე“, რომელიც გაუქმებულია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 24.05.2016წ. N14-39 დადგენილებით, სარჩელის წარდგენის დროს მოქმედებდა არა ქ. თბილისის საკრებულოს 27.03.2009წ. დადგენილება, არამედ 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილება, რომელმაც პირდაპირი და უშუალო (ინდივიდუალური) ზიანი მიაყენა მოსარჩელის კანონიერ უფლებებსა და ინტერესებს. მ. დ-ამ 09.09.2016წ. განცხადებით მიმართა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურს ქალაქგეგმარებითი დასკვნის მომზადების მოთხოვნით. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 16.09.2016წ. N2839286 გადაწყვეტილებით მ. დ-ასათვის ცნობილი გახდა, რომ მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ქ. თბილისის საკრებულოს 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილების მიხედვით ვრცელდებოდა ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონა (ლსზ), სადაც დაუშვებელი იყო ყოველგვარი მშენებლობა. კასატორმა კანონით დადგენილ ვადაში სადავოდ გახადა ის ნორმატიული აქტი, რომელიც მის კანონიერ უფლებებს აყენებდა პირდაპირ და უშუალო ზიანს. ზემოაღნიშნული ნორმატიული აქტის სადავო ნაწილი ყოველგვარი დასაბუთების გარეშე იმგვარად ზღუდავდა მ. დ-ას საკუთრების უფლებას, რომ შინაარსს უკარგავდა მას, როგორც ობიექტურ ღირებულებას. არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ვრცელდებოდა ისეთი ზონის სტატუსი, რომელიც სრულად გამორიცხავდა მისი დანიშნულებისამებრ გამოყენებას, მეტიც ლსზ-ის სტატუსის მინიჭება გულისხმობდა, რომ მიწის ნაკვეთის განვითარება უნდა მომხდარიყო მხოლოდ სარეკრეაციო მიზნებისთვის.

ქ. თბილისის საკრებულოს 30.12.2014წ. N20-105 გადაწყვეტილების სადავო ნაწილის მოქმედებით იზღუდება კასატორის საკუთრების უფლება, კერძოდ მას ერთმევა შესაძლებლობა გამოიყენოს მიწის ნაკვეთი სამშენებლოდ. შეზღუდვა ეხება სარგებლობის უფლებას, რაც საკუთრების უფლების უმნიშვნელოვანესი ელემენტია. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 24.05.2016წ. N14-39 დადგენილების თანახმად ლსზ-ის სტატუსის მქონე მიწის ნაკვეთებზე დაუშვებელია ყოველგვარი მშენებლობა, გარდა მისი ფუნქციონირებისათვის უზრუნველმყოფი შენობა-ნაგებობისა. შესაბამისად, საკუთრების უფლების შეზღუდვა ხდება იმგვარად, რომ მას უკარგავს ფუნქციას, რადგან კასატორის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთით სარგებლობა მასზე სამშენებლო სამუშაოთა ჩატარების უფლების გარეშე, მხოლოდ ფორმალურად რეგისტრირებულ უფლებად რჩება.

სააპელაციო სასამართლო აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის საკუთრების უფლების შეზღუდვაზე უთითებს, თუმცა მხედველობის მიღმა ტოვებს ამ შეზღუდვის ხარისხს. შეზღუდვის ხარისხი არ უნდა გასცდეს გონივრულ ზღვარს, რომლის შემდეგაც იწყება საკუთრების უფლების რღვევა და თავისი შინაარსით უთანაბრდება საკუთრების უფლების ჩამორთმევას.

კასატორი აღნიშნავს, რომ სასამართლომ მსჯელობის გარეშე დატოვა ქ. თბილისის საკრებულოს 26.12.2016წ. საოქმო გადაწყვეტილება, რომელიც საფუძვლად დაედო სადავო გადაწყვეტილებას და რომელიც არ შეიცავს მსჯელობას თუ რა აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებით იყო განპირობებული მ. დ-ას საკუთრებაში რიცხული მიწის ნაკვეთებისათვის ლსზ-ის სტატუსის განსაზღვრა, იყო თუ არა შეზღუდვა კანონით პირდაპირ გათვალისწინებული, იყო თუ არა იგი ლეგიტიმური მიზნის - საჯარო ინტერესის დაცვის თანაზომიერი, სასმართლოს არ უმსჯელია საკუთრების უფლების შეზღუდვის ხარისხზე. სასამართლოს მიერ იმ გარემოებაზე მითითება, რომ 2009 წლის გაუქმებული ნორმატიული აქტითაც ვრცელდებოდა მ. დ-ას ქონებაზე ლსზ-ის სტატუსი, რომელიც უცვლელად იქნა დატოვებული სადავო 2014 წლის გადაწყვეტილებით, არ აქცევს კანონიერად 30.12.2014წ. უკანონო გადაწყვეტილებას სადავო ნაწილში. ზემოაღნიშნული 2009წ. გადაწყვეტილების ხარვეზიანობაზე თვითონ მოპასუხე მიუთითებდა წარმოდგენილ შესაგებელში. გადაწყვეტილების ხარვეზიანობაზე მიუთითებს ასევე თბილისის საქალაქო სასამართლოს 11.06.2015წ. გადაწყვეტილება, რომლითაც ქ. თბილისში, ...ის ქუჩა N18-ში მდებარე ნ. ზ-ისა და თ. ბ-ას კუთვნილ მიწის ნაკვეთებს მოეხსნათ ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის სტატუსი და ამჟამად ტერიტორიაზე გაცემულია სპეციალური ზონალური შეთანხმება სასატუმროს ასაშენებლად.

კასატორი აღნიშნავს, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. დადგენილებით ი. და კ. შ-ებს ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის გამოეყოთ ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე მდებარე 450-450 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთები. აღნიშნული აქტით განსაზღვრული უფლებები არის არა მხოლოდ სუბიექტისთვის აღმჭურველი ძალის მქონე, არამედ თავად მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამდგენი აქტი. აღნიშნული აქტით განსაზღვრული პირობა ყოველი შემდგომი შემძენისათვის წარმოადგენს სწორედ კანონიერი ინტერესების დაცვის საფუძველს. კასატორმა 2007-2008 წლებში შეიძინა ზემოაღნიშნული მიწის ნაკვეთები, მაშინ როდესაც მათზე არ ვრცელდებოდა არანაირი შეზღუდვა და ტერიტორია სრულიად ვარგისი იყო მშენებლობის საწარმოებლად.

კასატორი თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლომ სზაკ-ის მე-4 მუხლის მოთხოვნების უგულებელყოფით, საქმის გარემოებათა იდენტურობის არსებობის მიუხედავად სხვადასხვა პირის მიმართ მიიღო სრულიად განსხვავებული გადაწყვეტილება. ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე მ. დ-ას მიწის ნაკვეთის მომიჯნავე ტერიტორია მთლიანად განაშენიანებულია, კერძოდ მიწის ნაკვეთზე ს.კ.N... შპს „...ს“ აშენებული აქვს რვასართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსი, ხოლო ნ. ზ-ისა და თ. ბ-ას კუთვნილ მიწის ნაკვეთებზე (ს.კ. N... და N...) გაცემულია სპეციალური ზონალური შეთანხმება ...ოს ასაშენებლად. უკანასკნელი მიწის ნაკვეთი განთავსებულია იმავე ზონაში, მ. დ-ას კუთვნილი მიწის ნაკვეთის გაგრძელებაზე. საქმეში დაცულია კანონიერ ძალაში შესული თბილისის საქალაქო სასამართლოს 11.06.2015წ. გადაწყვეტილება, რომელიც ეხება ნ. ზ-ისა და თ. ბ-ას კუთვნილ მიწის ნაკვეთებზე ლსზ-ის სტატუსის გავრცელების კანონიერებას, რომლითაც სასამართლომ კანონისა და თანასწორობის პრინციპზე დაყრდნობით მოქალაქეს დაუბრუნა საკუთრების შეუფერხებლად სარგებლობის უფლება. შესაბამისად კასატორს მიაჩნია, რომ იდენტური საქმის გარემოებების არსებობის ფარგლებში მის მიმართ საწინააღმდეგო გადაწყვეტილების მიღება დაუსაბუთებელი და უკანონოა.

კასატორი თვლის, რომ სასამართლოს სრულყოფილად არ გამოუკვლევია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება. სასამართლომ არასწორად განმარტა გამოყენებული სამართლის ნორმები და არასწორად შეაფასა მტკიცებულებები. ამდენად, სახეზეა სააპელაციო სასამართლოს დაუსაბუთებელი და უკანონო გადაწყვეტილების გაუქმების და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების წინაპირობები.

სასკ-ის 16¹ მუხლის საფუძველზე სასამართლოს მეგობრის სტატუსით თავისი მოსაზრება წარმოადგინა დ. ჯ-მა, რომელმაც ევროპული კონვენციის პრეცენდენტულ საქმეებზე მითითებით აღნიშნა, რომ კონვენციის დამატებითი ოქმის 1-ლი მუხლის 1-ელ ნაწილში „საკუთრების“ ცნება ავტომატურ მნიშვნელობას ატარებს, რაც მოიცავს როგორც „არსებულ ქონებას“ ისე აქტივებს, მათ შორის მოთხოვნებს, რომელთა მიმართაც მომჩივანს შეუძლია ამტკიცოს, რომ აქვს მინიმუმ „ლეგიტიმური მოლოდინი“ (Prince Hans-Adams II of Liechtenstein v. Germany, §83), „საკუთრების“ ცნება დამოუკიდებელია შიდა სამართალში ფორმალური კლასიფიკაციისაგან და არ შემოიფარგლება მხოლოდ სხეულებრივი ნივთების მფლობელობით (Öneryldiz v. Turkey, 30.11.04წ., §129). პირველი ოქმის 1-ელ მუხლთან ჩარევის შესაბამისობისათვის ის უნდა აკმაყოფილებდეს რამდენიმე კრიტერიუმს: იყოს კანონშესაბამისი, შეესაბამებოდეს ლეგიტიმურ მიზანს, იყოს თანაზომიერი მიზნის მისაღწევად (Beyeler v. Italy, §§108-114). კანონიერების პრინციპი მოითხოვს არა მხოლოდ შიდა საკანონმდებლო ბაზის არსებობას და მის დაცულობას, არამედ ასევე კანონის ხარისხს, რომელიც უნდა იყოს შესაბამისობაში სამართლის უზენაესობასთან (Malone v. The United Kingdom, § 67), იყოს ხელმისაწვდომი და განჭვრეტადი (Beyeler v. Italy, §109, Hentrich v. France, §42 და სხვ.). კანონიერების კონტექსტში ასევე მნიშვნელოვანია რეგულაციების არაუკუქცევითი გამოყენება. სამართლებრივი სისტემის ორგანიზება უნდა გამორიცხავდეს ურთიერთსაწინააღმდეგო გადაწყვეტილებებს (Beian v. Romania, §§37-39 და სხვ.). ჩარევის თანაზომიერების, სამართლიანი ბალანსის დარღვევის საკითხი რელევანტურია მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუ ჩარევა ემსახურებოდა საზოგადოებრივ ინტერესს, აკმაყოფილებდა კანონიერების მოთხოვნას და არ იყო თვითნებური (Latridis v. Greece, §58; Beyeler v. Italy, §107). ზოგადი წესის მიხედვით მიწის ნაკვეთის ფლობის ფაქტი თავისთავად არ იძლევა მასზე მშენებლობის უფლების გარანტიას, თუ მესაკუთრე მიიჩნევს ამას მიზანშეწონილად. ეროვნული ხელისუფლების ორგანოები იყენებენ გარდაუვალ დისკრეციას დაგეგმვის პოლიტიკის არჩევანსა და განხორციელებაში და ამ კონტექსტში მათ მიხედულების ფართზე ზღვარი აქვთ (Buckley v. The United Kingdom; 25.09.1996, §75, Reports of Judgment and Decisions 1996 - IV; Corraiz Lizarraga and Others v. Spain, §70; Lay Lay Company Limited v. Malta 23.07.2013, §83). ამასთანავე, ადმინისტრაციულ ორგანოებს აქვთ წინდახედულების ვალდებულება, რათა ორგანომ გადაწყვეტილების მიღებისას შეაფასოს მის მიერ მისაღები გადაწყვეტილების შედეგები, დასაბუთდეს მიღებული გადაწყვეტილების აუცილებლობა და სავარაუდო რისკის მართლზომიერება. თანაზომიერების პრინციპი მოთხოვს რისკის ლიმიტირებას და თანაზომიერების პრინციპის უზრუნველსაყოფად მუდმივი მონიტორინგის განხორციელებას (Hatton and others v. The United Kingdom, 08.07.2003, §128). ლეგიტიმური მოლოდინის არსებობისას, სამართლებრივი განსაზღვრულობის/იურიდიული უსაფრთხოების პრინციპის საწინააღმდეგოდ, ახალი ნორმა უხეშად არ უნდა ჩაერიოს ლეგიტიმურად ჩამოყალიბებულ მშვიდობიან სიტუაციაში. ამ საკითხში მნიშვნელოვანია პირის შესაძლებლობა სცოდნოდა მის ქონებასთან დაკავშირებით სამართლებრივი შეზღუდვის შესახებ (Allan Jacobson v. Sweden, §§ 60-61; Z.A.N.T.E. - Marathonisi A.E. v. Greece, §53 და სხვ.), მაშ შორის საკუთრების შეძენისას.

წერილის ავტორი აღნიშნავს აგრეთვე, რომ ნაკვეთზე ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის გავრცელებით ჩარევა განხორციელდა ნორმატიული აქტის საფუძველზე, შესაბამისად, ჩარევა აკმაყოფილებდა „შიდასაკანონმდებლო ბაზის“ არსებობის კრიტერიუმს, ნორმატიული აქტი გამოქვეყნებულია „საკანონმდებლო მაცნეში“ (ვებგვერდი, 06.01.15წ., კოდი....), შესაბამისად ხელმისაწვდომობის კრიტერიუმი დაკმაყოფილებულია. ამასთანავე, მომართვაში ყურადღება მახვილდება იმაზე, რომ თ. ბ-ას და ნ. ზ-ის საკუთრებაში არსებულ ნაკვეთზე გაუქმდა ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონა, მ. დ-ას ნაკვეთის მომიჯნავედ მეორე ნაკვეთზე აღმართულია 8 სართულიანი საცხოვრებელი სახლი, რის გამო ჩარევას განჭვრეტადობის ნაკლი აქვს. წერილის ავტორი ყურადღებას ამახვილებს ხელისუფლების ორგანოს თანამიმდევრულობის მნიშვნელობაზე და აღნიშნავს სიცხადის ნაკლებობას, რაც გამოიხატება ზონის დამდგენ საკრებულოს დადგენილებაში რამდენიმე წლიან მონაკვეთში 74-ჯერ განხორციელებულ ცვლილებაში. ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არ განხორციელებულა კონკრეტული საკუთრებითი ინტერესების შეფასება სადავო დადგენილების მიღებამდე, ხოლო მისი პოზოტიური ვალდებულების გათვალისწინებით - არც სადავო დადგენილების მიღების შემდგომ. მოსარჩელემ ნაკვეთები შეიძინა მშენებლობის მიზნით, ბინათმშენებლობას ჰქონდა მოთხოვნითი ხასიათი, კასატორმა ის მიიღო ტრანზაქციის შედეგად (..., 17.12.2013, §§...), შესაბამისად, ჩარევა ვერ აკმაყოფილებს თანაზომიერების ტესტს და ვერ უზრუნველყოფს კონვენციის პირველი დამატებითი ოქმის 1-ლი მუხლის მოთხოვნის დაცულობას.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, საკასაციო საჩივრის საფუძვლების შესწავლისა და გასაჩივრებული განჩინების კანონიერება-დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მ. დ-ას საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს, უნდა გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 08.06.2018წ. განჩინება და მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც მ. დ-ას სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს.

საქმის მასალების მიხედვით, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. N23.23.474 დადგენილების შესაბამისად ი. და კ. შ-ებს დაუმაგრდათ ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის 450-450 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთები ვაკის რაიონში, ...ის ქუჩაზე, გეგმარების შესაბამისად. 03.09.2007წ. და 15.02.2008წ. დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულებების საფუძველზე მ. დ-ამ შეიძინა ზემოაღნიშნული მიწის ნაკვეთები. საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად, ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე მდებარე მიწის ნაკვეთებზე ფართით 450-450 კვ.მ. (შესაბამისად ს.კ. N... და ს.კ. N...) რეგისტრირებულია მ. დ-ას საკუთრების უფლება. ქ. თბილისის საკრებულოს 05.06.2009წ. N6-17 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „დედაქალაქის პერსპექტიული განვითარების პერსპექტიული გეგმის“ თანახმად, მ. დ-ას საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთები შეყვანილ იქნა ლანდშაფტურ სარეკრეაციო ზონაში, რომლის სამშენებლოდ განვითარება კანონმდებლობით არ იყო გათვალისწინებული. ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსით გათვალისწინებული ვალდებულების შესრულების - ნორმატიული აქტების კანონთან შესაბამისობაში მოყვანის მიზნით, დაიწყო ადმინისტრაციული წარმოება დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის დამტკიცების უზრუნველსაყოფად, რის შედეგადაც პროცედურული ღონისძიებების განხორციელების შემდგომ, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. №20-105 დადგენილებით, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის 16.2 მუხლის „ე“ ქვეპუნქტის, 68.1 მუხლის „კ“ ქვეპუნქტის და „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის საფუძველზე დამტკიცდა „დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა“, გეგმის მიხედვით მოსარჩელე მ. დ-ას მიწის ნაკვეთები კვლავ მოქცეულ იქნა ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონაში (ლსზ) და 2009 წლიდან დღემდე აღნიშნული მიწის ნაკვეთების ფუნქციური ზონის ცვლილება არ განხორციელებულა.

მ. დ-ამ 09.09.2016წ. განცხადებით მიმართა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურს და მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ქალაქგეგმარებითი დასკვნის მომზადება მოითხოვა. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 16.09.2016წ. N2839286 გადაწყვეტილებით მ. დ-ას ეცნობა, რომ მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის გრაფიკული ნაწილის - რუკის მიხედვით მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ვრცელდებოდა ლანდშაპტურ-სარეკრეაციო ზონა (ლსზ), სადაც დაუშვებელი იყო ყოველგვარი მშნებელობა, რის გამოც არქიტექტურის სამსახური მოკლებული იყო შესაძლებლობას გაეცა დადებითი ქალაქგეგმარებითი დასკვნა. ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 03.11.2016წ. N54 სხდომაზე განხილულ იქნა მ. დ-ას საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე ფუნქციური ზონის სტატუსის - ლანდშაპტურ-სარეკრეაციო ზონის საცხოვრებელი ზონა 2-ით ცვლილების საკითხი და ზონალური საბჭოს გადაწყვეტილებით მოსარჩელეს ცვლილებაზე უარი ეთქვა.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ განსახილველ შემთხვევაში კასატორი (მოსარჩელე) სადავოდ ხდის მისი კუთვნილი უძრავი ქონების სამართლებრივი დაგეგმვისა და განვითარების შეზღუდვის კანონიერებას. ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის არსებობით მას ერთმევა მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების შესაძლებლობა. ამდენად, მოცემული დავის ფარგლებში შესაფასებელია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილებით დამტკიცებული „დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის“ კანონიერების საკითხი მ. დ-ას მიწის ნაკვეთებისათვის ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის სტატუსის მინიჭების ნაწილში.

საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ მოცემული სამართალწარმოების მიმდინარეობის პროცესში სადავო ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. №20-105 დადგენილებით დამტკიცებული დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა (მისი გრაფიკული ნაწილის - რუკის ჩათვლით) ძალადაკარგულად გამოცხადდა თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 15.03.2019წ. №39-18 დადგენილებით, რომლითაც დამტკიცდა დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 15.03.2019წ. №39-18 დადგენილებით დამტკიცებული „დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმით“ მ. დ-ას საკუთრებაში არსებული (ს.კ. N... და ს.კ. N...) მიწის ნაკვეთები კვლავ მოექცა თბილისის გამწვანებული ტერიტორიების საზღვრებში. ამასთან, სადავო ნორმის ახალი რედაქცია არსებითად იმეორებს ძველი (გასაჩივრებული) რედაქციის ნორმატიულ შინაარსს. ამგვარად, ახლად მიღებული ნორმით არ შეცვლილა მოსარჩელის უფლებრივი მდგომარეობა მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე.

იმ გარემოების გათვალისწინებით, რომ სსკ-ის 248-ე მუხლის თანახმად, სასამართლო შეზღუდულია დავის საგნის ფარგლებით და ამავე კოდექსის 381-ე და 406-ე მუხლებით დაუშვებელია საკასაციო სასამართლოში დავის საგნის შეცვლა ან გადიდება, საკასაციო პალატა არ არის უფლებამოსილი იმსჯელოს თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 15.03.2019წ. №39-18 დადგენილების ახალი რედაქციის კანონიერებაზე. ამასთანავე, მოსარჩელის მიერ სადავოდ გამხდარი ნორმის ძალადაკარგული რედაქციის კანონიერებაზე მსჯელობა მოსარჩელის საკუთრების უფლების დაცვის პრევენციულ საშუალებას წარმოადგენს და მხედველობაში უნდა იქნეს მიღებული ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 15.03.2019წ. N39-18 დადგენილების კასატორის საკუთრების უფლების შემზღუდავი რეგულაციის მიმართ. აღნიშნულ მოსაზრებას ემყარება საკონსტიტუციო სასამართლოს განმარტება, რომლის თანახმად, სადავო ნორმის ძალადაკარგულად ცნობა ყველა შემთხვევაში არ იწვევს სადავოდ გამხდარი ნორმატიული შინაარსის გაუქმებას, ნორმის გაუქმების შემდეგ, იგი შეიძლება ჩანაცვლდეს სხვა ისეთი დებულებით, რომელიც სრულად ან ნაწილობრივ შეინარჩუნებს მოსარჩელის მიერ სადავოდ გამხდარ ნორმატიულ შინაარსს (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 24.10.2015წ. №1/4/592 გადაწყვეტილება საქმეზე „საქართველოს მოქალაქე ბექა წიქარიშვილი საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“, II-6), რაც მოსარჩელის საკუთრების უფლების დაცვის უზრუნველსაყოფად არსებითად გასაჩივრებული დებულებით განპირობებული პრობლემის ნორმატიული შინაარსზე მსჯელობის საფუძველს წარმოადგენს (სუს 01.10.2020წ. გადაწყვეტილება, საქმე Nბს-845(კ-19); სუს 21.05.2020წ. გადაწყვეტილება, საქმე Nბს-1233(კ-18)). შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ შეფასებას ექვემდებარება ძალადაკარგული ადმინისტრაციული ნორმატიული აქტის სადავო ნაწილით გათვალისწინებული საკუთრების უფლებაში ჩარევის კანონიერების, კერძოდ, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილებით დამტკიცებული გენერალური გეგმის სადავო ნაწილის ბათილად ცნობის საკითხი.

ქ. თბილისის საკრებულოს 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილების თანახმად, დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა არის ქალაქმშენებლობითი დოკუმენტი, რომელიც განსაზღვრავს დასახლებათა ტერიტორიების გამოყენების (მიწათსარგებლობის) და განაშენიანების ძირითად პარამეტრებს, კეთილმოწყობის, გარემოსა და უძრავი კულტურული მემკვიდრეობის დამცავ სივრცით-ტერიტორიულ პირობებს, საინჟინრო, სატრანსპორტო და სოციალური ინფრასტრუქტურის, ასევე ეკონომიკური განვითარების სივრცით ასპექტებს და განსახლების ტერიტორიულ საკითხებს. ზემოაღნიშნული დადგენილება მიღებულია სადავო პერიოდში მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის (20.07.2018წ. N3213 კანონით „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 143-ე მუხლით გაუქმებულია 2019 წლის 3 ივნისიდან) საფუძველზე, რომელიც ქვეყნის მდგრადი განვითარების და მოსახლეობის ჯანსაღი და უსაფრთხო საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოთი უზრუნველყოფის მიზნით, არეგულირებდა სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის პროცესს, მათ შორის, განსახლების, დასახლებათა, ინფრასტრუქტურის განვითარებას, ადგენდა ამ სფეროში სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების, ფიზიკური და იურიდიული პირების უფლებებსა და მოვალეობებს. ამავე კანონის 5.2 მუხლის თანახმად, ქვეყნის ტერიტორიის ცალკეული ნაწილების გამოყენება და განვითარება უნდა შეესაბამებოდეს სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საერთო პირობებსა და მოთხოვნებს. მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა და განაშენიანების რეგულირების გეგმა წარმოადგენენ ქალაქთმშენებლობითი დაგეგმვის სახეობებს („სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის მე-10 მუხ.). დასახლების მიწათსარგებლობის გენერალურ გეგმას ადგილობრივი თვითმმართველობის აღმასრულებელი ორგანოს წარდგინებით ამტკიცებს საკრებულო (25.3¹ მუხ.). ქ. თბილისის ტერიტორიებისათვის ქალაქთმშენებლობის სპეციფიკურ სამართლებრივ ურთიერთობებს არეგულირებდა ქ. თბილისის საკრებულოს 27.03.2009წ. N4-13 გადაწყვეტილებით (ძალადაკარგულია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 24.05.2016წ. N14-39 დადგენილებით) დამტკიცებული „ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები“. აღნიშნული კანონქვემდებარე აქტი წარმოადგენდა ქალაქთმშენებლობითი რეგულირების სისტემის ნაწილს, რომლის მიხედვით დედაქალაქის ტერიტორია დაიყო მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის შესაბამის ზოგად ფუნქციურ ზონებად და განაშენიანების რეგულირების გეგმების შესაბამის კონკრეტულ ფუნქციურ ზონებად (ქვეზონებად). ამასთან, ქ. თბილისის ტერიტორიაზე გამოყოფილი იყო სხვადასხვა ზოგადი ფუნქციური ზონები, მათ შორის, ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონა (ლსზ) - ანუ ბუნებრივი ლანდშაფტის ან ფასეული ხელოვნური ლანდშაფტის ტერიტორია, სადაც შესაძლებელია მხოლოდ მისი ფუნქციონირებისათვის უზრუნველმყოფი შენობა-ნაგებობების განთავსება კანონმდებლობის შესაბამისად.

სადავო დადგენილება სზაკ-ის მე-2 მუხლის 1-ლი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად არის ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი. „ნორმატიული აქტების შესახებ“ კანონის მე-7 მუხლის მე-9 პუნქტის შესაბამისად, კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტის მიღება (გამოცემა) შეიძლება მიმღები (გამომცემი) ორგანოს (თანამდებობის პირის) მიერ მისი კომპეტენციის ფარგლებში, მხოლოდ საკანონმდებლო აქტის შესასრულებლად და იმ შემთხვევაში თუ ეს პირდაპირ არის გათვალისწინებული საკანონმდებლო აქტით. სასკ-ის 32-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის შესაბამისად, სასამართლო როგორც ინდივიდუალური, ისე ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის მთხოვნით წარდგენილი სარჩელის განხილვისას აფასებს აქტის კანონიერების საკითხს. ამდენად, სასამართლო ამოწმებს კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტის შესაბამისობას კანონმდებლობასთან და იმ საკანონმდებლო აქტთან, რომლის შესასრულებლადაც გამოცემულია იგი. შესაბამისად, დადგენას საჭიროებს სადავო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის სადავო ნაწილის შესაბამისობა მისი მიღების დროს მოქმედ კანონმდებლობასთან.

თვითმმართველი ერთეული საკუთარ უფლებამოსილებებს ახორციელებს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით, დამოუკიდებლად და საკუთარი პასუხისმგებლობით, ორგანული კანონით განსაზღვრული საკუთარი უფლებამოსილებანი ექსკლუზიურია. მუნიციპალიტეტის სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვა და შესაბამის სფეროში ნორმებისა და წესების განსაზღვრა, ქალაქმშენებლობითი დოკუმენტაციის, მათ შორის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის, განაშენიანების რეგულირების გეგმის, დასახლებათა ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცება, კანონმდებლობის თანახმად, მუნიციპალიტეტის საკუთარ უფლებამოსილებათა რიგს განეკუთვნება (ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის 16.2 მუხ.). მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის დამტკიცება წარმოადგენს მუნიციპალიტეტის საკუთარ, ექსკლუზიურ უფლებამოსილებას. ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოს მიერ თავიანთი უფლებამოსილების ფარგლებში ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მიღება ემყარება თვითმმართველობის პოლიტიკურ იდეას, თვითმმართველობა წარმოადგენს ადგილობრივ ხელისუფლებას, რომელიც ეფუძნება საკუთარი საქმეების საკუთარი პასუხისმგებლობით მოწესრიგებას. დამოუკიდებელი პოლიტიკური გადაწყვეტილების მიღების უნარი აყალიბებს, სხვა ადმინისტრაციულ ორგანოებთან შედარებით, თვითმმართველობის ორგანოს - საკრებულოს მიხედულების შედარებით უფრო ფართო სპექტრს, რაც განაპირობებს კოლეგიური ადმინისტრაციული ორგანოს - საკრებულოს გადაწყვეტილების კანონიერების და არა მიზანშეწონილობის თვალსაზრისით შემოწმებას. დაგეგმვის პოლიტიკის არჩევანსა და განხორციელებაში ადმინისტრაციული ორგანო სარგებლობს ფართო დისკრეციით და ამ კონტექსტში მიხედულების ფართე ზღვარი აქვს (Lay Lay Company v. Malta, 23.07.2013წ. §83). ამასთანავე, მუნიციპალიტეტის საკუთარი, ექსკლუზიური ფუნქციის განხორციელებისას, დისკრეციული უფლებამოსილება შეზღუდულია კანონმდებლობის მოთხოვნებით, რომელიც გულისხმობს ქალაქთმშენებლობითი გეგმების შესაბამისობას ადამიანის ძირითად უფლებებთან, დაგეგმვის ძირითად პრინციპებთან. ქალაქების განვითარების სფეროს სირთულე ბუნებრივად განაპირობებს გეგმარებითი პოლიტიკის რეალიზაციისას კომპეტენტური ორგანოს თავისუფალი მიხედულების ფართო სპექტრს, რაც არ გამორიცხავს სასამართლო კონტროლის შესაძლებლობას პირის საკუთრების შეუფერხებელი სარგებლობის უფლებასთან შესაბამისი საშუალებით ინტერესთა თანაფარდობაზე (Sporrong and Lonnrot v. Shveden, 23.09.1982, §69). ამდენად, თავდაპირველად მოწმდება მუნიციპალიტეტის მიერ საკითხის გადაწყვეტის უფლებამოსილება, ხოლო შემდგომ ამ უფლებამოსილების განხორციელების კანონმდებლობით დადგენილ ფარგლებთან შესაბამისობა. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანო სადავო ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას შებოჭილი იყო იმ დროს მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის 24.2 მუხლით, რომლის მიხედვითაც დასახლებათა სივრცით-ტერიტორიულ დაგეგმვის საჭიროებას ასაბუთებს შესაბამისი ადგილობრივი მმართველობის უფლებამოსილი ორგანო. უფლებრივი ზონის მინიჭების კანონიერების შეფასების თვალსაზრისით სავალდებულოა დასახლებათა სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვის საჭიროების დასაბუთება. საჭიროების დასაბუთების პროცესში, საჯარო და კერძო ინტერესების შეწონასწორებისა და დაბალანსების მიზნით, ადმინისტრაციულ ორგანოს უნდა ეხელმძღვანელა სადავო ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დროს მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის მე-6 მუხლის 1-ლი და მე-2 პუნქტებით, რომლის მიხედვითაც სივრცის დაგეგმარებისა და ქალაქთმშენებლობითი დაგეგმვის პროცესში უფლებამოსილი ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია უზრუნველყოს ყველა მნიშვნელოვანი საჯარო ინტერესის და კერძო ინტერესის შეწონასწორება და დაბალანსება (იდენტურ ვალდებულებას აწესებს ამჟამად მოქმედი „სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ მე-9 მუხლი). დაგეგმვა არის კომპლექსური პროცესი, სადაც მრავალი ინტერესი იყრის თავს, რომელიც ერთმანეთთან უნდა შეჯერდეს და დაბალანსდეს, რაც გეგმარებითი უფლებამოსილების სამართლიანად განხორციელების აუცილებელი პირობათაგანია. შესაბამისად, უფლებრივი ზონირების თაობაზე გადაწყვეტილების მიღებისას დაგეგმვის და დაგეგმვის შენარჩუნების საჭიროების დასაბუთების პროცესში, როგორც სადავო პერიოდში, ისე ამჟამად მოქმედი კანონმდებლობა მნიშვნელოვნად მიიჩნევს საჯარო და კერძო ინტერესების შეწონასწორებასა და დაბალანსებას. „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის 6.1 მუხლის თანახმად, სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის სფეროში საჯარო ინტერესებს განეკუთვნება: ქვეყნის დასახლებებისა და დასახლებათაშორისო ტერიტორიების მდგრადი და უსაფრთხო განვითარების პირობების უზრუნველყოფა, საინჟინრო და სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის ფუნქციონირება, ბუნებრივი რესურსების, კულტურული და ბუნებრივი მემკვიდრეობის, სარეკრეაციო ტერიტორიების შენარჩუნება და განვითარება. აღნიშნული მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის სფეროში კერძო ინტერეებს განეკუთვნება: ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა ინტერესები, დაკავშირებული მათ საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (ობიექტების) სივრცით-ტერიტორიულ დაგეგმვასთან და განვითარებასთან, ჯანსაღ და უსაფრთხო გარემოში არსებობასთან. სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვის სფეროში ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა საქმიანობა შეიძლება შეიზღუდოს იმ შემთხვევაში, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონმდებლობას, საჯარო ინტერესებს, ხელყოფს სხვათა უფლებებს. ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის შესაბამისად, სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის პროცესში საჯარო და კერძო ინტერესების შეთანხმებას უზრუნველყოფენ საქართველოს აღმასრულებელი ხელისუფლების, აფხაზეთისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკების ხელისუფლებისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოები. უფლების შეზღუდვის ინტენსივობა მისაღწევი საჯარო მიზნის პროპორციული, მისი თანაზომიერი უნდა იყოს. თანაზომიერების პრინციპი გულისხმობს, რომ უფლების მზღუდავი საკანონმდებლო რეგულირება უნდა წარმოადგენდეს ღირებული საჯარო (ლეგიტიმური) მიზნის მიღწევის გამოსადეგ და აუცილებელ საშუალებას, ასეთს განეკუთვნება ქალაქგანაშენიანება. ამავე დროს უფლების შეზღუდვის ინტენსივობა მისაღწევი საჯარო მიზნის პროპორციული, მისი თანაზომიერი უნდა იყოს, დაუშვებელია ლეგიტიმური მიზნის მიღწევა განხორციელდეს ადამიანის უფლების მომეტებული შეზღუდვის ხარჯზე (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 26.06.2012წ. N3/1/512 გადაწყვეტილება საქმეზე „დანიის მოქალაქე ჰ. ქონქვისტი საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“; 14.11.19წ. N2/5/879 გადაწყვეტილება საქმეზე „ზ. სვანიძე საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“).

დასაბუთების საკმარისობა დგინდება არა კანონმდებლობის ზუსტად განსაზღვრული კრიტერიუმებით, არამედ ქალაქმშენებლობითი მიზნებიდან, ამოცანებიდან, პრინციპებიდან გამომდინარე ანუ დაგეგმვის საჭიროებას განსაზღვრავს არა ვალდებულების წარმომშობი კონდიციური, არამედ ე.წ. მიზნობრივი ნორმა, რომელშიც მოცემულია მიზანი და მისი მიღწევის დებულებები, ასეთი ნორმა არ ადგენს კონკრეტულ სამართლებრივ შედეგს, განსხვავებით კონდიციური ნორმისაგან, უკანასკნელის სამართლებრივი სტრუქტურის ბუნებიდან გამომდინარე, ნორმით გათვალიწინებული ფაქტობრივი შემადგენლობის არსებობა უცილობლად ითვალისწინებს სამართლებრივ შედეგს. მიზნობრივი ნორმებით მოწესრიგებულ ერთ-ერთ სფეროს განეკუთვნება ქალაქმშენებლობითი დაგეგმვა, რომელიც შეეხება კომპლექსური, ერთმანეთთან მჭიდროდ დაკავშირებული მრავალი საკითხის რეგულაციას. შესაბამისად, საქართველოს კანონმდებლობა, საკითხის მიზნობრივი ნორმებით მოწესრიგების გზით, არ უწესებს ადმინისტრაციულ ორგანოს კონკრეტული გეგმის შემუშავების ვალდებულებას (ანუ მიწის ნაკვეთს კონკრეტული ფუნქციური ზონის/ქვეზონის სტატუსის მინიჭების ვალდებულებას), თუმცა ადგენს ფარგლებს, რომელთა დარღვევაც იწვევს გეგმის უკანონობას/შეუსაბამობას ზემდგომ ნორმატიულ აქტებთან (ანუ გეგმის სათანადო ნაწილის ბათილად ცნობის პირობას). კერძოდ, ასეთ სამართლებრივ შედეგს ადგილი აქვს მაშინ, როდესაც ადმინისტრაციული ორგანო ვერ ასაბუთებს შესაბამისი მიზნიდან გამომდინარე კონკრეტული დაგეგმვის საჭიროებას.

საკუთრების უფლების შეზღუდვის საზომი პროპორციულობის პრინციპია, რომლის თანახმად რეგულირება უნდა წარმოადგენდეს ღირებული, ლეგიტიმური მიზნის მიღწევის გამოსადეგ და აუცილებელ საშუალებას, ამასთანავე, უფლების შეზღუდვის ინტენსივობა მისაღწევი საჯარო მიზნის პროპორციული, მისი თანაზომიერი უნდა იყოს, დაუშვებელია ლეგიტიმური მიზნის მიღწევა უფლების მომეტებული შეზღუდვის ხარჯზე, შეზღუდვა უნდა იყოს კანონით პირდაპირ გათვალისწინებული, უნდა ემსახურებოდეს ლეგიტიმურ მიზანს - აუცილებელ საზოგადოებრივ საჭიროებას და უნდა იყოს პროპორციული. ლეგიტიმური მიზნის არსებობა თავისთავად არ ნიშნავს, რომ უფლებაში ჩარევა გამართლებულია. საჯარო და კერძო ინტერესების ბალანსის დაცვის შემოწმების ერთ-ერთი ეტაპია აუცილებლობა. მმართველობითი ღონისძიება აუცილებელია მაშინ, როდესაც არ არსებობს მიზნის მიღწევის სხვა ისეთი საშუალება, რომელიც უფრო ნაკლებ ზიანს მიაყენებს კერძო ინტერესს. განსახილველ შემთხვევაში, ადმინისტრაციულმა ორგანომ მხედველობაში არ მიიღო მიწის ნაკვეთის ადგილმდებარეობა და ის, რომ საქართველოს კანონმდებლობა ითვალისწინებს, როგორც გამწვანებული ტერიტორიის შენარჩუნებაზე, ასევე მიწის ნაკვეთის კერძო მესაკუთრის ინტერესების შესაბამისად სამშენებლო განვითარების შესაძლებლობაზე ორინეტირებულ ფუნქციურ ზონებს, კერძოდ, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 24.05.2016წ. N14-39 დადგენილებით დამტკიცებული ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესის“ 1-ლი დანართის თანახმად, სარეკრეაციო ზონა 2-ში (რზ-2) სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების საფუძველზე შესაძლებელია განაშენიანების ისეთი საგამონაკლისო სახეობები, როგორიცაა ინდივიდუალური საცხოვრებელი სახლი, ...ო და სხვ. (8 პ.). ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 24.05.2016წ. N14-39 დადგენილებით დამტკიცებული „ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების“ მე-15 მუხლის მე-2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის და სადავო ნორმატიული აქტის გამოცემის დროისათვის მოქმედი „ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების“ მე-19 მუხლის 1-ლი პუნქტის თანახმად, ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონა მოიცავს როგორც წესი თბილისის განაშენიანებული ტერიტორიების საზღვრებს გარეთ არსებულ ბუნებრივი ლანდშაფტის ან დაცული ხელოვნური ლანდშაფტის ტერიტორიას. ...ის ქუჩაზე მ. დ-ას საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთები მართალია უშუალოდ არ ემიჯნება, მაგრამ მდებარეობს სატრანსპორტო ზონის მიმდებარედ და იმდენად ახლოს, რომ დაგეგმვის საჭიროების დასაბუთებისას აუცილებლობის ეტაპზე ადმინისტრაციულ ორგანოს უნდა შეეფასებინა თუ რამდენად უწყობდა აღნიშნული ხელს მესაკუთრისათვის შედარებით ნაკლები ტვირთის დაკისრებას, ვიდრე ეს გათვალისწინებულია ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონით.

საჯარო და კერძო ინტერესების შეწონასწორებისა და ბალანსის უზრუნველყოფის ვალდებულება ემსახურება სადავო ადმინისტრაციული ნორმატიულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას მოქმედი საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით (ამჟამად მოქმედი რედაქციის მე-19 მუხლი) გარანტირებული საკუთრების უფლების დაცვას. საქართველოს კონსტიტუცია ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად განიხილავს საკუთრების უფლების შეზღუდვის და საკუთრების უფლების ჩამორთმევის საკითხს, ამასთან, აწესებს, რომ შეზღუდვა არ უნდა იყოს ისეთი ხარისხის, რომ გამოიწვიოს საკუთრების უფლების არსის დარღვევა, შეზღუდვა საკუთრების უფლებას არ უნდა უკარგავდეს არსს და ეჭვქვეშ არ უნდა აყენებდეს საკუთრების უფლების შინაარსს. შესაბამისად, თუკი აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროება მოითხოვს იმგვარ შეზღუდვას, რაც საკუთრების უფლებას არსს უკარგავს, ასეთ დროს შესაძლებელია საკუთრების უფლების ჩამორთმევა საქართველოს კონსტიტუციით განსაზღვრული წინაპირობის დაცვით, მხოლოდ სამართლიანი ანაზღაურების სანაცვლოდ - ექსპროპრიაციის გზით. ამდენად, საკუთრების უფლება არ განეკუთვნება აბსოლუტურ უფლებათა კატეგორიას, რომელთა შეზღუდვაც დაუშვებელია. ამ უფლების შეზღუდვა კანონმდებლის მიერ მხოლოდ განსაკუთრებული წინაპირობებით არის შესაძლებელი. სახელმწიფოს ნეგატიურ ვალდებულებას შეადგენს ისეთი მოქმედებებისაგან თავის შეკავება, რომელიც გამოიწვევს საკუთრების უფლებაში ჩარევას, ხოლო სახელმწიფოს პოზიტიურ ვალდებულებას შეადგენს ისეთი სამართლებრივი სისტემის შექმნა, რომელიც უზრუნველყოფს სამართლიან ბალანსს საზოგადოების წევრებს შორის.

ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის პირველი დამატებითი ოქმის პირველი მუხლის თანახმად: „ყოველ ფიზიკურ ან იურიდიულ პირს აქვს თავისი საკუთრებით შეუფერხებელი სარგებლობის უფლება. მხოლოდ საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის შეიძლება ჩამოერთვას ვინმეს თავისი საკუთრება კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით გათვალისწინებულ პირობებში. ამასთან, წინარე დებულებები არანაირად არ აკნინებს სახელმწიფოს უფლებას, გამოიყენოს ისეთი კანონები, რომელთაც ის აუცილებლად მიიჩნევს საერთო ინტერესების შესაბამისად საკუთრებით სარგებლობის კონტროლისათვის, ან გადასახადებისა თუ მოსაკრებლების ან ჯარიმების გადახდის უზრუნველსაყოფად“. ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტული სამართლის მიხედვით, ხელშემკვრელი სახელმწიფოები უფლებამოსილები არიან, inter alia, საჯარო ინტერესის შესაბამისად განახორციელონ საკუთრების გამოყენების კონტროლი, უფლებაში ჩარევა არა მხოლოდ კანონიერ მიზანს უნდა ემსახურებოდეს, არამედ უნდა პასუხობდეს პროპორციულობის მოთხოვნას, სასამართლომ უნდა დაადგინოს საზოგადოების საჯარო ინტერესსა და ინდივიდის ფუნდამენტური უფლებების დაცვის მოთხოვნებს შორის სამართლიანი ბალანსის დაცულობა (ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს 23.09.1982წ. გადაწყვეტილება საქმეზე „სპორონგი და ლონროთი შვედეთის წინააღმდეგ“ (Sporrong and Lönnroth v. Sweden), §61).

საკუთრება, როგორც სუბიექტის სამართლებრივი სიკეთე, სამართლებრივ ცხოვრებაში რეალიზებისათვის საჭიროებს საკანონმდებლო, ნორმატიულ გამოხატულებას. შესაბამისად, ხელისუფლება ვალდებულია დაადგინოს საკუთრების უფლების შინაარსი და საზღვრები. ასეთი ნორმები გენერალურ-აბსტრაქტულად განსაზღვრავს მესაკუთრის უფლებებსა და მოვალებებს ანუ საკუთრების უფლების შინაარსს. კერძო და საჯარო სამართლებრივი ნორმებით განისაზღვრება მესაკუთრის სამართლებრივი მდგომარეობა. საკუთრების უფლების კონკრეტული შინაარსი გამომდინარეობს საკუთრებასთან დაკავშირებული საკითხების მომწესრიგებელი, შესაბამის დროს მოქმედ ნორმათა ერთობლიობიდან. სახელმწიფო უფლებამოსილია ჩამოართვას ან შეუზღუდოს პირს საკუთრებასთან დაკავშირებული კონკრეტული ისეთი უფლებები, რომლებიც ზოგადად მოქმედი ნორმატული აქტებით მოქცეულია მესაკუთრის სამართლებრივ უფლებამოსილებებში. გენერალური გეგმით განსაზღვრული განაშენიანების წესით დადგენილია არა ქონებრივი ხასიათის მოთხოვნების ჩამორთმევის წესი, არამედ თავად ამ მოთხოვნაზე საკუთრების უფლების შინაარსი და ფარგლები. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ მიწის ნაკვეთის ფუნქციური ზონირება წარმოადგენს სახელმწიფოს მიერ საკუთრების უფლების შინაარსისა და მესაკუთრის უფლებამოსილების დადგენის ერთ-ერთ სამართლებრივ საშუალებას. მოცემულ შემთხვევაში მუნიციპალიტეტის მიერ ნაკვეთის ინდივიდუალური მშეებლობისათვის გამოყოფის, მოსარჩელის მიერ ნაკვეთების ამ მიზნით შესყიდვის გათვალისწინებით, სახეზეა ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების შეზღუდვა. მესაკუთრეს შეუძლია, კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო ბოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას(სკ-ის 170.1 მუხ.). საკუთრების ცნება ავტონომიური შინაარსისაა და იგი არ შემოიფარგლება მხოლოდ ფიზიკურ საგნებზე საკუთრების უფლებით, ზოგიერთი სხვა უფლება და სარგებელი, რომელიც ქმნის ქონებას, ქონებრივი ღირებულებები, მათ შორის უფლება მოთხოვნაზე, რაც კანონიერი მოლოდინის საფუძველზე წარმოიშობა და პირის საკუთრების ეფექტურ გამოყენებას განაპირობებს, შესაძლოა განხილულ იქნეს როგორც საკუთრება და უფლება საკუთრებაზე (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 30.07.2010წ. N1/5/489-498 განჩინება, II-2). საკუთრების ცნება მოიცავს როგორც არსებულ ქონებას, ისე აქტივებს, მათ შორის მოთხოვნებს, რომელთა მიმართაც მომჩივანს შეუძლია ამტკიცოს, რომ აქვს ლეგიტიმური მოლოდინი (Depall v. France, §86). საკუთრება მოიცავს როგორც მატერიალურად არსებულ ქონებას, ასევე აქტივებს (ქონებრივ უფლებებს), მათ შორის მოთხოვნებს რომელთა მიმართაც მომჩივანს შეუძლია ამტკიცოს, რომ აქვს საკუთრებით სარგებლობის გაგრძელების შესაძლებლობის სულ მცირე გონივრული და ლეგიტიმური მოლოდინი (Hamer v. Belgium, no.21861/03, §§75, 76, ECHR 2007-V(extracts)). მართალია ფუნქციური ზონირების დროს ადმინისტრაციული ორგანო უმეტესად შეზღუდულია მიზნობრივი (შედეგობრივი) ნორმებით და არა კერძო პირის მოლოდინით, თუმცა აღნიშნული არ გამორიცხავს სრულად პირის კანონიერი ნდობის არსებობას, სახეზე არ არის კანონიერი ნდობის გამომრიცხავი სზაკ-ის 9.2 მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევა, ვინაიდან სადავო ნაკვეთები მუნიციპალიტეტის აქტით (06.10.1994წ.) უკვე იყო გაცემული ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის, ამასთანავე, დაინტერესებული მხარეს არ მისცემია ანაზღაურება სზაკ-ის 61.4, 209-ე მუხლების საფუძველზე. სარგებლობის გაგრძელების შესაძლებლობის ლეგიტიმური მოლოდინი აუცილებლად უნდა ემყარებოდეს კანონმდებლობიდან გამომდინარე საკმარის საფუძველს (Depalle v. France (GC), no.34044/02, §63, ECHR 2010). სასამართლოს ერთგვაროვანი გადაწყვეტილებებით მისი დადასტურება (Kopecky v. Slovakia (GC), no. 44912/98, §52, ECHR 2004-IX) ან ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილებები, რომლებიც ობიექტურად წარმოშობენ სარგებლობის გაგრძელების შესაძლებლობის მოლოდინს. საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ განსახილველ შემთხვევაში მოსარჩელეს გააჩნია საკუთრების უფლებით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთების სამშენებლოდ გამოყენების ლეგიტიმური მოლოდინი, რომელიც ემყარება ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. N23.23.474 დადგენილებას. კანონქვემდებარე ნორმატიული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გასაჩივრებული ნაწილით, მოსარჩელეს ერთმევა შესაძლებლობა მიწის ნაკვეთი გამოიყენოს მისთვის გადაცემული მიზნით - ინდივიდუალური მშენებლობისათვის, ამასთან, ქონების დანიშნულების განსაზღვრა ხდება იმგვარი სარგებლობისათვის, რომელიც შინაარსობრივად მხოლოდ ადგილობრივი თვითმმართველობის კომპეტენციას განეკუთვნება და ვერ იქნება გამოყენებული მესაკუთრის მიერ. შეზღუდვის თავისებურებიდან გამომდინარე, სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემული სახის შეზღუდვა ეჭვქვეშ აყენებს საკუთრების უფლების არსს, რადგან ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის სტატუსის მინიჭებით მოსარჩელეს ეკრძალება მშენებლობის წარმოება მის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე, საკრებულოს 24.05.2016წ. N14-39 დადგენილებით დამტკიცებული „ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესის“ თანახმად, ლსზ-ის სტატუსის მქონე მიწებზე დაუშვებელია ყოველგვარი მშენებლობა, გარდა მისი ფუნქციონირებისათვის უზრუნველმყოფი შენობა-ნაგებობისა. ამ სტატუსის მინიჭება გულისხმობს, რომ მიწის ნაკვეთის განვითარება უნდა მოხდეს მხოლოდ სარეკრეაციო მიზნებისთვის და ნაკვეთი გამოყენებული უნდა იქნეს საზოგადოებრივ სივრცედ, რაც სადავო ტერიტორიის მიმართ არ არის სათანადოდ დასაბუთებული და შესაბამისად იმ ხარისხით ზღუდავს საკუთრების უფლებას, რომ შინაარსს უკარგავს მას, საკუთრებას ანიჭებს ილუზორულ ხასიათს. სახელმწიფოს მიერ სამშენებლო მიზნით მიწის ნაკვეთის განკარგვა და მოგვიანებით ამ მიწის ნაკვეთისთვის იმგვარი ფუნქციური ზონის განსაზღვრა, რაც ხელს უშლის მის მიერვე გამოცემული აღმჭურველი შინაარსის გადაწყვეტილების აღსრულებას, მოცემულ შემთხვევაში ეწინააღმდეგება კეთილსინდისიერი მმართველობის პრინციპს.

ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ მოსარჩელის ნაკვეთზე ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონალური შეზღუდვა დადგინდა ჯერ კიდევ 05.06.2009 წ. გადაწყვეტილებით დამტკიცებული გეგმით, რაც მოსარჩელის მიერ სადავოდ არ გამხდარა და თავის მხრივ უცვლელად იქნა დატოვებული სადავო 30.12.2014წ. გადაწყვეტილებით, არ ასაბუთებს გასაჩივრებული განჩინების კანონიერებას. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ განსახილველი დავის გადაწყვეტისთვის არსებითი მნიშვნელობისაა ის გარემოება, რომ მიწის ნაკვეთებზე მ. დ-ას მიერ შესაბამისი ნასყიდობის ხელშეკრულებების გაფორმებისას არ იყო დადგენილი ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის სტატუსი, შესაბამისად, მოსარჩელეს არ ჰქონდა შეზღუდული თავისი ნებით მისი კუთვნილი ფართით სარგებლობის უფლება. ქ. თბილისის საკრებულოს 05.06.2009წ. N6-17 გადაწყვეტილებით „დედაქალაქის პერსპექტიული განვითარების გენერალური გეგმა“ დამტკიცდა იმჟამად მოქმედი „საქართველოს დედაქალაქის - თბილისის შესახებ“ კანონის საფუძველზე, რომლის გაუქმებისა და საქართველოს ორგანული კანონის „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის“ 165.4, 75-ე მუხლების, „ნორმატიული აქტების შესახებ“ კანონის 25-ე მუხლის შესაბამისად, გენერალური გეგმა ძალადაკარგულად გამოცხადდა და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მიერ 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილებით დამტკიცდა „დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა“. მოსარჩელისათვის მის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე ლსზ-ის სტატუსის გავრცელების თაობაზე ცნობილი გახდა მას შემდეგ, რაც 09.09.2016წ. ტერიტორიის სამშენებლოდ გამოყენების მიზნით განცხადებით მიმართა ქ. თბილისის არქიტექტურის საქალაქო სამსახურს და მოითხოვა მიწის ნაკვეთებზე ქალაქგეგმარებითი დასკვნის მომზადება. სასკ-ის 22.1 მუხლის შესაბამისად, ნორმატიული აქტის შემთხვევაში სარჩელი სასამართლოს უნდა წარედგინოს უშუალო ზიანის მიყენებიდან 3 თვის ვადაში. სარჩელი დასავებია თუ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ან მისი ნაწილი პირდაპირ და უშუალო (ინდივიდუალურ) ზიანს აყენებს მოსარჩელის კანონიერ უფლებას ან ინტერესს ან უკანონოდ ზღუდავს მის უფლებებს. ნაკვეთის სამშენებლო განვითარებაზე არქიტექტურის სამსახურის მიერ უარიდან (16.09.16წ.) სამთვიან ვადაში აღიძრა სარჩელი. დედაქალაქის განვითარების გენერალური გეგმა დამუშავებულია ქვეყნის სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების მოსალოდნელი ტენდენციების გათვალისწინებით, ამდენად, დროთა განმავლობაში მასში ცვლილებების შეტანა და ფუნქციური ზონის ცვლილება სხვა ზონად შეესაბამება მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილ რეგულაციებს და მიზანს. 2009 წელს გეგმის დამტკიცებამდე დედაქალაქს არ გააჩნდა მიწათსარგებლობის გეგმა, მიწათსარგებლობის დოკუმენტაციის შემუშავების პროცესის სპეციფიკის გათვალისწინებით კანონმდებელმა თავადვე დაუშვა სხვადასხვა პირთა საკუთრების უფლების შელახვის გამო მისი სასამართლოში გასაჩივრების შესაძლებლობა. „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ კანონის 27.5 მუხლის თანახმად იმ ფიზიკურ და იურიდიულ პირებს, რომელთა საკუთრების უფლებები და კანონიერი ინტერესები დაირღვა მიწათსარგებლობის დაგეგმვის დოკუმენტებით გათვალისწინებული ღონისძიებების განხორციელებით, უფლება აქვთ მიმართონ სასამართლოს. შესაბამისად ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მითითება მ. დ-ას მიერ ქ. თბილისის საკრებულოს 27.03.2009წ. N14-39 დადგენილებით დამტკიცებული წესის გაუსაჩივრებლობაზე არ გამორიცხავს სარჩელის საფუძვლიანობას, მით უფრო, რომ სარჩელის აღძვრის მომენტში ხსენებული წესი უკვე ძალადაკარგული იყო. აღსანიშნავია, რომ საკრებულოს 05.06.2009წ. N6-17 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული დედაქალაქის პერსპექტიული განვითარების გეგმაში ეტაპობრივად ხდებოდა დაინტერესებული პირების განცხადებების საფუძველზე შესწორებების მიღება, აღნიშნულის შესახებ მოპასუხე თავად უთითებს თავის შესაგებელში, შესაბამისად ის არ წარმოადგენდა უტყუარ სახელმძღვანელო მასალას დედაქალაქის მიწათსარგებლობის ახალი გენერალური გეგმის დამტკიცებისათვის. ამდენად, 05.06.2009წ. N6-17 განკარგულებით მ. დ-ას კუთვნილ ნაკვეთებზე ლსზ-ის სტატუსის გავრცელება არ გამორიცხავს საკრებულოს 30.12.2014წ. N20-105 დადგენილებით დამტკიცებულ გეგმაში ცვლილების შეტანის შესაძლებლობას. მ. დ-ას მიერ უძრავი ქონების შეძენის მომენტისათვის (03.09.07წ. და 25.02.08წ. ნასყიდობის ხელშეკრულებები) არც ერთ მიწის ნაკვეთზე არ ვრცელდებოდა ზონალური შეზღუდვა, ლსზ-ის სამართლებრივი რეჟიმი, მეტიც ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. N23.23.474 დადგენილებით თავდაპირველ მესაკუთრეებს ზემოაღნიშნული მიწის ნაკვეთები სწორედ ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის დაუმაგრდათ, მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.10.1994წ. N23.23.474 დადგენილების საფუძველზე, თავდაპირველი მესაკუთრეების _ ი. შ-ას და კ. შ-ას მიმართ ქ. თბილისის არქიტექტურისა და პერსპექტიული განვითარების სამსახურის მიერ გეგმარების შესაბამისად შედგა მიწის ნაკვეთების საზღვრების ნატურაში გამოყოფის ოქმები (ტ.1, ს.ფ. 17,18). აღნიშნულმა განაპირობა მოსარჩელის მიერ შესაბამისი ფასით ფართის შესყიდვა, მუნიციპალიტეტის მიერ კ. და ი. შ-ების სახელზე ინდივიდუალური ბინათმშენებლობისათვის გამოყოფილი მიწის ნაკვეთები მოგვიანებით რამდენჯერმე გასხვისდა (იხ. 06.07.05წ. N1-2786; 03.02.2006წ. N1-1421; 15.02.2008წ. N1-1982; 06.07.2005წ. N1-2786; 03.09.2007წ. N1-3851 ნასყიდობის ხელშეკრულებები), კასატორი მ. დ-ა ნასყიდობის ხელშეკრულებების (03.09.2007წ. და 15.02.2008წ.) საფუძველზე საჯარო რეესტრში აღირიცხა ნაკვეთების (... და ...) მესაკუთრედ. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 06.01.1994წ. N23.23.474 დადგენილებით განსაზღვრული უფლება არის არა მხოლოდ თავდაპირველი მესაკუთრეებისათვის, არამედ ნაკვეთების შემდეგი შემძენთათვის (მათ შორის კასატორისათვის) უფლების დაცვის საფუძველი, ვინაიდან კასატორის მიერ სადავო ნაკვეთების შეძენის პერიოდში ნაკვეთებზე ლსზ-ის სტატუსი ტერიტორიაზე არ ვრცელდებოდა. ამდენად, სადავო ადმინისტრაციული ნორმატიულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოს უნდა გაეთვალისწინებინა მისი წინამორბედი ადმინისტრაციული ორგანოს - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის მიერ გამოცემული აღმჭურველი აქტით გათვალისწინებული უფლების მოსალოდნელი შეზღუდა.

საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ გასაჩივრებული ნორმატიული აქტით ვერ დგინდება მოსარჩელის საკუთრების უფლების შეზღუდვის აუცილებლობა, რომელიც ერთმნიშვნელოვნად გამორიცხავდა მოსარჩელის საკუთრების უფლების დაცვის ინტერესს, საკასაციო პალატა თვლის, რომ მოსარჩელეს ჰქონდა ლეგიტიმური, პატივსადები მოლოდინი ნაკვეთების სამშენებლო განვითარების, ნაკვეთების თავისი სურვილის მიხედვით სარგებლობის, რაც საკუთრების უფლების უმნიშვნელოვანესი კომპონენტია. მუნიციპალიტეტის მიერ სადავო ფართის ინდივიდუალური მშენებლობისათვის გამოყოფის მიუხედავად, ინტერესთა მნიშვნელოვანი, კარდინალური დაპირისპირების მიუხედავად, გეგმას არ ახლავს სადავო ნაკვეთების მიმართ რაიმე დასაბუთება, მითითება ყველა იმ მნიშვნელოვან გარემოებაზე, რომლის საფუძველზე მოხდა დაგეგმვის პროცესში ინტერესთა შეჯერება.

კასატორი მიუთითებს, რომ სააპელაციო სასამართლომ საქმის გარემოებათა იდენტურობის არსებობის მიუხედავად სხვადასხვა პირის მიმართ მიიღო სრულიად განსხვავებული გადაწყვეტილებები. ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე მ. დ-ას კუთვნილი მიწის ნაკვეთის ახლოს მდებარე ტერიტორია განაშენიანებულია, კერძოდ ნ. ზ-ისა და თ. ბ-ას კუთვნილ მიწის ნაკვეთებზე (ს.კ. N... და N...) გაცემულია სპეციალური ზონალური შეთანხმება ...ოს ასაშენებლად. ამასთანავე, სლზ-ში ს.კ. N ... მიწის ნაკვეთზე მოქცეულია გეგმის დამტკიცებამდე შპს „...ის“ მიერ აშენებული რვასართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსი, რაც ადასტურებს უფლების ჩარევაში განჭვრეტადობის ნაკლის არსებობას. მხედველობაშია მისაღები აგრეთვე, რომ მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის მომიჯნავე მიწის ნაკვეთისათვის ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის სტატუსის მინიჭება ბათილად არის ცნობილი საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 21.05.2020წ. გადაწყვეტილებით (საქმე Nბს-1233(კ-18)). დაუშვებელია არსებითად თანაბარ მდგომარეობაში მყოფ პირთა მიმართ განსხვავებული მიდგომა, მომიჯნავე მიწის ნაკვეთზე განსხვავებული სამართლებრივი რეჟიმის გავრცელება. სამართლებრივი სისტემის ორგანიზება უნდა გამორიცხავდეს ურთიერთსაწინააღმდეგო გადაწყვეტილების მიღებას (Neijdet Sahin and Perihan Sahin v. Turkey, §§56-57, 80). სზაკ-ის მე-4 მუხლის თანახმად ყველა თანასწორია კანონის და ადმინისტრაციული ორგანოს წინაშე. დაუშვებელია ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი ურთიერთობის მონაწილე რომელიმე მხარის კანონიერი უფლებისა და თავისუფლების, კანონიერი ინტერესის შეზღუდვა ან მათი განხორციელებისათვის ხელის შეშლა, აგრეთვე მათთვის კანონმდებლობით გაუთვალისწინებელი რაიმე უპირატესობის მინიჭება ან რომელიმე მხარის მიმართ რაიმე დისკრიმინაციული ზომების მიღება. საქმის გარემოებათა იდენტურობის შემთხვევაში დაუშვებელია სხვადასხვა პირის მიმართ განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება, გარდა კანონით გათვალისწინებული საფუძვლის არსებობისას და პირიქით განსხვავებულ შემთხვევაში დაუშვებელია იდენტური გადაწყვეტილებების მიღება. მოცემულ შემთხვევაში მეზობლად მდებარე მიწის ნაკვეთები განსხვავებულ პირობებშია ჩაყენებული. თანასწორობის პრინციპზე მიუთითებს სადავო აქტის გამოცემისას მოქმედი საქართველოს კონსტიტუციის მე-14 მუხლი (ამჟამად მოქმედი რედაქციის მე-11 მუხლი). თანასწორობის კონსტიტუციური პრინციპი მხოლოდ იმ შემთხვევაში უშვებს განსხვავებულ მიდგომას, უკეთუ არსებული განსხვავება იძლევა განსხვავებული მიდგომის მართლზომიერების დასაბუთების შესაძლებლობას. განსხვავებული, შედარებით არახელსაყრელი პირობების განსაზღვრა განპირობებული უნდა იყოს არსებითი, გონივრული და ობიექტური მიზეზებით (ობიექტური გარემოებებით განპირობებული დიფერენციაცია), დაუშვებელია არსებითად თანასწორის განხილვა უთანასწოროდ (დიკრიმინაციული დიფერენციაცია) და პირიქით. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში დიფერენციაციის მიზეზი აუხსნელია და მოკლებულია გონივრულ საფუძველს.

ზემოაღნიშნული მსჯელობიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა თვლის, რომ სადავო ნორმატიული აქტით მ. დ-ას ინტერესების დაუსაბუთებელი შეზღუდვა მდგომარეობს იმაში, რომ არ დგინდება ამგვარი შეზღუდვით საჯარო ინტერესების დაცვის აუცილებლობა, შეზღუდვა არ არის დასაბუთებული, მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოს არ უმსჯელია თუ რა ინტენსივობით იზღუდება უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლება, რამდენად თანაზომიერია ლეგიტიმური მიზნის - საჯარო ინტერესის მისაღწევად კონკრეტულ მოცემულ შემთხვევაში საკუთრების უფლების ასეთი ხარისხის შეზღუდვა. რის გამოც უნდა გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 08.06.2018წ. განჩინება და მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც მ. დ-ას სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს, ბათილად უნდა იქნას ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. №20-105 დადგენილებით დამტკიცებული „დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა“ მოსარჩელე მ. დ-ას საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთებისათვის (ს.კ. N... და ს.კ. N...) ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონის სტატუსის მინიჭების ნაწილში.

სსკ-ის 57.1 მუხლის თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე გათავისუფლებული იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოპასუხეს - ქ. თბილისის საკრებულოს უნდა დაეკისროს მოსარჩელის სასარგებლოდ მოცემულ სასარჩელო მოთხოვნაზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის ანაზღაურება. ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სსკ-ის 53.1 მუხლის თანახმად, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მ. დ-ას სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს საქალაქო, სააპელაციო და საკასაციო სასამართლოებში საქმის განხილვისათვის სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 550 (100+150+300) (ხუთას ორმოცდაათი) ლარის ანაზღაურება.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, 32-ე მუხლის პირველი ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 411-ე მუხლით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:

1. მ. დ-ას საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს;

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 08.06.2018წ. განჩინება და მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება;

3. მ. დ-ას სარჩელი დაკმაყოფილდეს;

4. ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 30.12.2014წ. №20-105 დადგენილებით დამტკიცებული „დედაქალაქის მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმა“ იმ ნაწილში, რომლითაც ქ. თბილისში, ...ის ქუჩაზე არსებული მიწის ნაკვეთები - ს.კ. N... და ს.კ. N... შეყვანილ იქნა ლანდშაფტურ-სარეკრეაციო ზონაში.

5. მოპასუხეს - ქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს დაეკისროს მ. დ-ას მიერ საქალაქო, სააპელაციო და საკასაციო სასამართლოებში საქმის განხილვისათვის გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 550 (ხუთას ორმოცდაათი) ლარის ანაზღაურება;

6. საკასაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: მ. ვაჩაძე

ქ. ცინცაძე