საქმე #ბს-1360(2კ-20) 13 მაისი, 2021 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ალექსანდრე წულაძე

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...ის“ საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 26 ოქტომბრის გადაწყვეტილებისა და ამავე სასამართლოს 2020 წლის 28 ოქტომბრის დამატებითი გადაწყვეტილების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2018 წლის 4 იანვარს დ. ც-ემ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, შპს „...ისა“ და შპს „თ...ის“ მიმართ.

მოსარჩელის განმარტებით, 2017 წლის 23 ოქტომბერს იგი გადაადგილდებოდა კუთვნილი ავტომობილით (..., სახელმწიფო ნომრით - ...). დაახლოებით 19:20 საათზე, ავლაბარში, ... ...ის ქუჩის N...-ის მიმდებარედ, ახლად გარემონტებულ გზაზე, სადაც თითქმის ყველა სამუშაო დასრულებული იყო და არც რაიმე გამაფრთხილებელი ნიშანი არ იდგა, იგი დაეჯახა გზაზე არსებულ ჭის თავსახურავს, რომელიც იდგა ღია მდგომარეობაში არსებულ ჭაზე 90-გრადუსიანი კუთხით, ჭის თავსახურავი ჩანდა მხოლოდ ზოლად და ესეც მხოლოდ ახლოდან. ადგილზე გამოცხადდა შსს ... ..ის ...ის ...ს ...-...ის ....ის ...ი, რომელმაც მცდელობის მიუხედავად, ვერ შეძლო მანქანაში გაჭედილი ჭის თავსახურის მანქანიდან გამოღება, რის გამოც საჭირო გახდა ევაკუატორის - ე.წ. „ობობას“ გამოძახება და ერთობლივი სამუშაოების ჩატარება. საბოლოოდ, დაზიანებული ავტომანქანა გადაყვანილ იქნა კერძო ავტოსადგომზე.

მოსარჩელის მითითებით, ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს ექსპერტიზის დასკვნის მიხედვით, მიყენებულმა ზარალმა შეადგინა 5 500 (ხუთი ათას ხუთასი) ლარი. ამასთან, ექსპერტებმა მიიჩნიეს, რომ ავტომობილის აღდგენა შემდგომი ექსპლუატაციისათვის მატერიალური თვალსაზრისით, მიზანშეწონილი არ იყო.

ამდენად, მოსარჩელემ მის სასარგებლოდ მოპასუხეებისათვის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისათვის, შპს „...ისა“ და შპს „თ...ისათვის“ მატერიალური ზიანის ანაზღაურების სახით 5 500 ლარის გადახდის სოლიდარულად დაკისრება მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილებით დ. ც-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა დ. ც-ემ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 26 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით დ. ც-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 21 თებერვლის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; დ. ც-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; მოპასუხეებს - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და შპს „...ის“ მოსარჩელის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ მატერიალური ზიანის ანაზღაურების სახით 5500 ლარის გადახდა; დ. ც-ის სარჩელი შპს „თ...ის“ მიმართ არ დაკმაყოფილდა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 28 ოქტომბრის დამატებითი გადაწყვეტილებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და შპს „...ის“ მოსარჩელე დ. ც-ის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ ექსპერტიზის მომზადების ხარჯის - 661 ლარის გადახდა.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეში არსებული მტკიცებულებების შესწავლისა და მოწმის სახით დაკითხული პატრულ-ინსპექტორის ახსნა-განმარტების გათვალისწინებით, დადასტურებულად მიიჩნია, რომ 2017 წლის 23 ოქტომბრის მდგომარეობით, ქ. თბილისში, ა. ზ-ის ქუჩაზე გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოები ბოლომდე დასრულებული არ იყო, ასევე, ავტოსაგზაო შემთხვევის დადგომის დროს გზის იმ მონაკვეთზე, სადაც ავტოსაგზაო შემთხვევა მოხდა, კანალიზაციის ჭის თავსახური იყო ღია მდგომარეობაში და გზის ამ მონაკვეთზე არ იყო განთავსებული საინფორმაციო დაფა ან/და გამაფრთხილებელი ნიშანი გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოების გამო გადაადგილების შეზღუდვის შესახებ.

სააპელაციო პალატამ ასევე დაადასტურა აპელანტის მოთხოვნის საფუძვლიანობა შპს „...ისთან“ მიმართებით, უკეთუ როგორც ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და შპს „...ის“ (ს/ნ ...) შორის დადებული „სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“ 21.02.2017 წლის #... ხელშეკრულების 3.6. პუნქტით დასტურდებოდა, შპს „...ის“ ეკისრებოდა კონკრეტული ვალდებულება (სარეაბილიტაციო მონაკვეთზე საინფორმაციო დაფების განთავსება), რომლის შეუსრულებლობამაც ხელი შეუწყო ზიანის წარმოშობას. მითითებული ხელშეკრულების ხარჯთაღრიცხვისა და მოსამზადებელი ჩამონათვალი ასევე ითვალისწინებდა გზის სარეაბილიტაციო მონაკვეთზე შემსყიდველი ორგანიზაციის ვალდებულებას სანიაღვრე ქსელისა და სანიაღვრე კოლექტორის მოწყობაზე.

ამასთან, სააპელაციო პალატამ მიუთითა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და შპს „თ...ს“ შორის გაფორმებული ხელშეკრულების დანაწესებზე და მიიჩნია, რომ სანიაღვრე ქსელების და სანიაღვრე კოლექტორის მოწყობა არ წარმოადგენდა შპს „თ...თან“ გაფორმებული ხელშეკრულების საგანს და გზის სარეაბილიტაციო მონაკვეთზე მისი განხორციელება შპს „...ისთან“ გაფორმებული ხელშეკრულების ხარჯთაღრიცხვისა და მოსამზადებელი სამუშაოების ჩამონათვალის თანახმად, შემსყიდველი ორგანიზაციის ვალდებულებას წარმოადგენდა. სააპელაციო პალატის შეფასებით, ასევე, საგულისხმო იყო ის გარემოებაც, რომ შპს „თ...ს“ გააჩნდა ვალდებულება, სამუშაოები ეწარმოებინა უკვე დასრულებულ, ექსპლუატაციაში მიღებულ ობიექტებზე, რეაბილიტაციაში მყოფი ობიექტის საკანალიზაციო ქსელის მოვლა-პატრონობა კი ხორციელდებოდა უშუალოდ რეაბილიტაციის განმახორციელებელი კომპანიის მიერ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 26 ოქტომბრის გადაწყვეტილება და ამავე სასამართლოს 2020 წლის 28 ოქტომბრის დამატებითი გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ და შპს „...იმ“, რომლებმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილებების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.

კასატორის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის განმარტებით, მნიშვნელოვანია, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ განხორციელებულ ქმედებასა (მოქმედება ან უმოქმედობა) და დამდგარ ზიანს შორის არსებობდეს მიზეზობრივი კავშირი. სახეზე უნდა იყოს ადმინისტრაციული ორგანოს ბრალეული ქმედება, განზრახი ან უხეში გაუფრთხილებლობა, რაც გამოიხატება ადმინისტრაციული ორგანოს მიზანმიმართულ უმოქმედობაში ან უხეშ გაუფრთხილებლობაში, კერძოდ, ადმინისტრაციული ორგანო შეგნებულად უნდა უშვებდეს პირისათვის ზიანის მიმყენებელი გარემოებების დადგომას. კასატორის მოსაზრებით, აღნიშნული ფაქტი მოცემულ შემთხვევაში არ დასტურდება.

კასატორის მითითებით, საქმეში არ არის წარმოდგენილი რაიმე მტკიცებულება, რომლითაც დადასტურდებოდა, რომ მოძრაობა ორმხრივად იყო გახსნილი და სანიაღვრე ჭის თავსახური იდგა ღია მდგომარეობაში, 90-გრადუსიანი კუთხით.

კასატორის - შპს „...ის“ განმარტებით, 2017 წლის 18 ოქტომბრის შემდგომ, ა. ...ის ქუჩაზე კომპანია აღარ ახორციელებდა საგზაო სამუშაოებს. მისთვის უცნობია, თუ ვინ განახორციელა კანალიზაციის ჭის ჯერ ამოღება (ვინაიდან იგი თავისით არ შეიცვლიდა მდგომარეობას) და შემდგომ მისი არასწორად ჩასმა. კომპანიის მოსაზრებით, სასამართლომ ისე მიიღო გადაწყვეტილება თანხის დაკისრების ნაწილში, რომ დაეყრდნო მხოლოდ იმ გარემოებას, რომ შპს „...ის“ აღნიშნულ მონაკვეთზე უნდა განეთავსებინა ორი საინფორმაციო დაფა. კასატორი განმარტავს, რომ სამუშაოების დაწყების დღეს კომპანიამ ნამდვილად განათავსა ორი დაფა გზის მონაკვეთზე, როგორც ქუჩის დასაწყისში, ასევე, მის ბოლოში. წინააღმდეგ შემთხვევაში, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია მოახდენდა შპს „...ის“ მიმართ სახდელის დადებას.

კასატორის განმარტებით, კომპანია არ არის პასუხისმგებელი გზაზე საკანალიზაციო ლუქის მოვლა-პატრონობასა და მის დაცვაზე. ამასთან, სრულიად დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა, რომ რამდენადაც შპს „...იმ“ ობიექტი 2017 წლის 30 ნოემბერს ჩააბარა, სწორედ ამის გამოა იგი ბრალეული მოცემული ავტოსაგზაო შემთხვევის დადგომაში, რადგანაც კასატორის მითითებით, გზის გახსნა ხდება მერიისა და საპატრულო პოლიციის კოორდინირებული მუშაობის შედეგად და ასეთ დროს შპს „...ის“ როლი არის სრულიად უმნიშვნელო. შესაბამისად, კასატორი მიიჩნევს, რომ სასამართლომ შპს „...ის“ ისე დააკისრა თანხა, რომ არ გამოუკვლევია კომპანიის ბრალეულობა, ქმედების მართლწინააღმდეგობა და მიზეზობრივი კავშირი.

ამასთან, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის პასუხისმგებლობასთან დაკავშირებით, კასატორი განმარტავს, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება მერიის მიმართ არის უფრო საფუძვლიანი, რადგანაც სწორედ მითითებული ადმინისტრაციული ორგანოა პირდაპირ პასუხისმგებელი ქალაქში არსებული გზებიდან დამდგარი ზიანის ანაზღაურებაზე.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 29 დეკემბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 28 იანვრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული შპს „...ის“ საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...ის“ საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

განსახილველ შემთხვევაში, წარმოდგენილი სარჩელით მოთხოვნილია მოსარჩელის სასარგებლოდ მოპასუხეებისათვის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისათვის, შპს „...ისა“ და შპს „თ...ისათვის“ მატერიალური ზიანის ანაზღაურების სახით 5500 ლარის გადახდის სოლიდარულად დაკისრება.

საქმეში წარმოდგენილი ქ. თბილისის საპატრულო პოლიციის 2017 წლის 23 ოქტომბრის რეაგირების ოქმითა და თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2020 წლის 8 ოქტომბრის სხდომაზე მოწმის სახით დაკითხული პატრულ-ინსპერტორის - ი. შ-ის ჩვენებით დადასტურებულია, რომ საპატრულო პოლიციის გამოძახებულ ეკიპაჟს, ქ. თბილისში, ა. ზ-ის ქუჩაზე დახვდა მოქალაქე დ. ც-ე, რომელმაც განაცხადა, რომ ამა წლის 23 ოქტომბერს, დაახლოებით 19:20 სთ-ზე, დაახლოებით 50 კმ/სთ სიჩქარით მოძრაობდა ა. ზ-ის ქუჩაზე ავტომანქანით - „...ი“ (სახ. ნომერი - ...). დ. ც-ის განმარტებით, ...ის ქუჩის #9-სთან მიახლოებულმა შეამჩნია ჭის ოთხკუთხედი ლუქი, რომელიც იყო ახდილი და იდგა 90 გრადუსით. დ. ც-ემ ჭის ლუქის შემჩნევისთანავე დაამუხრუჭა ავტომანქანა, თუმცა მაინც შეეჯახა და შეჯახების შედეგად დაუზიანდა ავტომანქანის წინა მხარე. მოწმის სახით დაკითხულმა პატრულ-ინსპერტორმა - ი. შ-ემ განმარტა რომ, შემთხვევის ადგილას გამოცხადებული საპატრულო ეკიპაჟის მიერ ადგილზე შედგენილ იქნა მხოლოდ რეაგირების ოქმი, რომელშიც აღწერილია მომხდარი შემთხვევა, ხოლო დაზიანებული ავტომობილის მძღოლის მიმართ სამართალდარღვევის ოქმი არ შედგენილა, ვინაიდან მისი მხრიდან სამართალდარღვევის ჩადენის ფაქტი არ გამოვლენილა. მოწმის ჩვენებით, შემთხვევის ადგილას, ა. ზ-ის ქუჩაზე, მოძრაობის ამკრძალავი ნიშანი არ იყო განთავსებული და გზა გახსნილი იყო, წინააღმდეგ შემთხვევაში, მძღოლის მხრიდან ადგილი ექნებოდა მოძრაობის ამკრძალავი ნიშნის მოთხოვნის უგულებელყოფას და ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ჩადენას, რასაც მათი მხრიდან სამართალდამრღვევი მძღოლის მიმართ მოჰყვებოდა შესაბამისი რეაგირებაც.

საქმეში არსებული მტკიცებულებებისა და მოწმის სახით დაკითხული პატრულ-ინსპექტორის - ი. შ-ის ახსნა-განმარტების გათვალისწინებით, დადგენილია, რომ 2017 წლის 23 ოქტომბრის მდგომარეობით, ქ. თბილისში, ა. ზ-ის ქუჩაზე გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოები ბოლომდე დასრულებული არ იყო, ასევე, ავტოსაგზაო შემთხვევის დადგომის დროს გზის იმ მონაკვეთზე, სადაც ავტოსაგზაო შემთხვევა მოხდა, კანალიზაციის ჭის თავსახური იყო ღია მდგომარეობაში და გზის ამ მონაკვეთზე არ იყო განთავსებული საინფორმაციო დაფა ან/და გამაფრთხილებელი ნიშანი გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოების გამო გადაადგილების შეზღუდვის შესახებ.

საკასაციო პალატა მიუთითებს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და შპს „...ის“ (ს/ნ ...) შორის დადებული „სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“ 21.02.2017 წლის #... ხელშეკრულების 3.6. პუნქტზე, რომლის თანახმად, მიმწოდებელს თვალსაჩინო ადგილზე უნდა განეთავსებინა მინიმუმ 2 (ორი) საინფორმაციო დაფა (100სმ/80სმ), რომლითაც მოსახლეობა ინფორმირებული იქნებოდა გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოების შესახებ. იმავე ხელშეკრულების 5.1. და 5.2. პუნქტების თანახმად, ნებისმიერ ეტაპზე ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულების კონტროლის ევალებოდა შემსყიდველ ორგანიზაციას. კერძოდ, შემსყიდველის მხრიდან მიმწოდებლის მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულების კონტროლზე ინსპექტირება უნდა განეხორციელებინათ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის კეთილმოწყობის სამსახურის თანამშრომლებს, ხოლო ტექნიკურ ზედამხედველობაზე პასუხისმგებლობა ეკისრებოდა ა(ა)იპ თბილისის მუნიციპალურ ლაბორატორიას.

საკასაციო პალატა მიუთითებს ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის მე-16 მუხლის მე-4 პუნქტზე, რომლის შესაბამისად, მუნიციპალიტეტი ვალდებულია უზრუნველყოს ადამიანის ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო გარემოს შექმნა. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას კანონმდებლობითა და მის მიერ ხელმოწერილი ხელშეკრულებით ეკისრებოდა ვალდებულება, უზრუნველეყო მისი დაკვეთით მიმდინარე სარეაბილიტაციო სამუშაოების წარმოებისას უსაფრთხოების წესების დაცვის მონიტორინგი, რასაც, განსახილველ შემთხვევაში, ადგილი არ ჰქონია.

რაც შეეხება მოსარჩელის მოთხოვნის საფუძვლიანობას შპს „თ...თან“ მიმართებით, საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს შპს „თ...ის“ წარმომადგენლის მიერ გაკეთებულ ახსნა-განმარტებაზე, რომლის მიხედვით, შპს „თ...ი“ სანიაღვრე და სადრენაჟე ქსელების მოვლას ახდენს ყოველწლიურად გაფორმებული სახელმწიფო შესყიდვის ხელშეკრულების შესაბამისად. 2017 წლის 23 ოქტომბრისათვის, შპს „თ...ი“ სანიაღვრე და სადრენაჟე ქსელების მოვლა-პატრონობას ახორციელებდა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასთან დადებული 2017 წლის 6 იანვრის სახელმწიფო შესყიდვის შესახებ #02.06/30/14 ხელშეკრულების საფუძველზე.

მითითებული ხელშეკრულების 3.2. პუნქტის თანახმად, „სანიაღვრე ქსელების მომსახურება მოიცავს: სანიაღვრე კოლექტორების და სათავე ნაგებობების შემოწმებას, სათავე ნაგებობების და კიუვეტების გაწმენდას, სანიაღვრე წვიმმიმღები და საკონტროლო ჭების გაწმენდას, სანიაღვრე და სადრენაჟე გადამაერთებელი ქსელების მექნოკრდამუშავებას, სანიაღვრე და სადრენაჟე ქსელების გარეცხვას სპეც. ტექნიკის გამოყენებით, დაზიანებული ცხარების გვერდმიმღების ხუფების, ყრუ ხუფების და სანიაღვრე სისტემის აღდგენა-მოწყობას, არასტანდარტულკების შეკეთება-გაწმენდას“, იმავე მუხლის 3.3. პუნქტის თანახმად, „აღსადგენი ან მოსაწყობი ან სადრენაჟე ქსელის კონკრეტული მისამართი, შესასრულებელი სამუშოების დასახელება ან/და დეფექტური აქტი და სამუშაოებისთვის განსაზღვრული ვადები მიმწოდებელს გადაეცემა წერილობით“.

საკასაციო სასამართლო ეთანხმება სააპელაციო პალატის მითითებას, რომ სანიაღვრე ქსელების და სანიაღვრე კოლექტორის მოწყობა არ წარმოადგენდა შპს „თ...თან“ გაფორმებული ხელშეკრულების საგანს და გზის სარეაბილიტაციო მონაკვეთზე მისი განხორციელება შპს „...ისთან“ გაფორმებული ხელშეკრულების ხარჯთაღრიცხვისა და მოსამზადებელი სამუშაოების ჩამონათვალის თანახმად, შემსყიდველი ორგანიზაციის ვალდებულება იყო. ასევე, საგულისხმოა ის გარემოებაც, რომ შპს „თ...ს“ გააჩნდა ვალდებულება, სამუშაოები ეწარმოებინა უკვე დასრულებულ, ექსპლუატაციაში მიღებულ ობიექტებზე. რეაბილიტაციაში მყოფი ობიექტის საკანალიზაციო ქსელის მოვლა-პატრონობა კი ხორციელდებოდა უშუალოდ რეაბილიტაციის განმახორციელებელი კომპანიის მიერ.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან შპს „...ის“ (ს/კ ...) საკასაციო საჩივარზე 05.01.2021წ. საგადასახადო დავალებით გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, შპს „...ის“ (ს/კ ...) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის #200122900, სახაზინო კოდი #300773150.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და შპს „...ის“ საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 26 ოქტომბრის გადაწყვეტილება და ამავე სასამართლოს 2020 წლის 28 ოქტომბრის დამატებითი გადაწყვეტილება;

3. შპს „...ის“ (ს/კ ...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 05.01.2021წ. საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის #200122900, სახაზინო კოდი #300773150;

4. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ა. წულაძე