ბს-247-247 (4კ-18) 13 სექტემბერი, 2021წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თავმჯდომარე: ნუგზარ სხირტლაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, ქეთევან ცინცაძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები (მოპასუხეები) _ სსიპ ქონების მართვის სააგენტო, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობა, სსიპ საჯარო რეეტრის ეროვნული სააგენტო

მოწინააღმდეგე მხარეები (მოსარჩელე) - რ. ბ-ი

გასაჩივრებული განჩინება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 18.10.17წ. განჩინება

სარჩელის საგანი _ ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

რ. ბ-მა დაზუსტებული სარჩელით მოითხოვა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობის და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიმართ ზიანის - 23608 აშშ დოლარის (ეკვივალენტი ლარში 41430 ლარის), საკუთრების რეგისტრაციისთვის გაწეული ხარჯის -51 ლარის, მიწის ნაკვეთის აზომვითი ნახაზის შედგენისათვის გაწეული ხარჯის - 50 ლარის და ადვოკატის მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯის - 600 ლარის ანაზღაურების მოთხოვნით.

მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ მოქმედი კანონმდებლობის მოთხოვნათა შესაბამისად, 12.10.10წ. აუქციონში გამარჯვების შედეგად შეიძინა ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში რეგისტრირებული ქ. თბილისში, ...ე მეურნეობაში მდებარე 454 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი (ს.კ. ...), რომელიც 20.12.10წ. აღირიცხა თავის სახელზე საჯარო რეესტრში. დ. ს-მა პრეტენზია წარადგინა იმასთან დაკავშირებით, რომ აუქციონზე გატანილი მიწის ნაკვეთი იჭრებოდა მის სახელზე რეგისტრირებული ნაკვეთის საზღვრებში. აღნიშნულის შეტყობის შემდეგ რ. ბ-მა წერილით მიმართა სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს სადავო ნაკვეთზე ჩატარებული აუქციონის ბათილად ცნობისა და თანხის უკან დაბრუნების მოთხოვნით, რაც არ დაკმაყოფილდა. მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ თავის საკუთრებასთან დაკავშირებით 3 წლის მანძილზე მიმდინარეობდა დავა სასამართლოში, საბოლოოდ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ 17.04.14წ. განჩინებით ძალაში დატოვა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 29.11.13წ. გადაწყვეტილება, რომლითაც დაკმაყოფილდა დ. ს-ის მოთხოვნა, ბათილად იქნა ცნობილი რ. ბ-ის აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმი და რ. ბ-ის სახელზე გაცემული საკუთრების მოწმობა. მოსარჩელე მიიჩნევს, რომ არის ქონების კეთილსინდისიერი შემძენი, მაგრამ მოპასუხის განზრახ თუ უხეში გაუფრთხილებლობის შედეგად აღმოჩნდა დაზარალებული. შესაბამისად, სზაკ-ის 207-ე, 208-ე, სკ-ის 992-ე, 1005-ე მუხლების საფუძველზე მოპასუხემ უნდა აანაზღაუროს მიწის ნაკვეთის საბაზრო ღირებულება მოთხოვნის წარმოშობის მომენტისათვის.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 14.12.15წ. გადაწყვეტილებით რ. ბ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, მოპასუხეებს მოსარჩელის სასარგებლოდ თანაბარწილად დაეკისრათ ზიანის ანაზღაურება 25000 ლარის ოდენობით, ასევე საკუთრების რეგისტრაციისთვის გაწეული ხარჯის - 51 ლარის, მიწის ნაკვეთის აზომვითი ნახაზის შედგენისთვის გადახდილი თანხის - 50 ლარის და ადვოკატის მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯის - 600 ლარის ოდენობით ანაზღაურება.

საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.08.2010წ. N06-8/8208 წერილის საფუძველზე თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად დარეგისტრირდა თბილისში, ...ე მეურნეობაში მდებარე 454 კვ.მ. ფართობის სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი (ს.კ. ...). აღნიშნული უძრავი ქონება სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს მიერ 12.10.2010წ. გამართულ აუქციონზე შეიძინა რ. ბ-მა, 12.10.10წ. გაიცა აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი N... ოქმი, ხოლო 08.12.10წ. გაიცა N... საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა. ნაკვეთი საჯარო რეესტრში აღირიცხა რ. ბ-ის საკუთრებად. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 17.04.14წ. Nბს-92-90 (2კ-14) განჩინებით ქ. თბილისის მერიის და სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნა დაუშვებლად, ძალაში დარჩა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 29.11.2013წ. N3ბ/1053-13 გადაწყვეტილება, რომლითაც დაკმაყოფილდა დ. ს-ის სააპელაციო საჩივარი და ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.10.10წ. N... აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმი და რ. ბ-ის სახელზე 08.12.10წ. გაცემული N... საკუთრების უფლების მოწმობა (ს.კ. ...). შესაბამისად, რ. ბ-ს გაუუქმდა ქ. თბილისში, ...ე მეურნეობაში აუქციონის შედეგად შეძენილ ქონებაზე საკუთრების უფლება. ამდენად, დადასტურებულად იქნა მიჩნეული მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ მართლსაწინააღმდეგო ქმედების ჩადენა, მათ მიერ გამოცემული კანონსაწინააღმდეგო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტებით რ. ბ-ისთვის ზიანის მიყენება.

საქალაქო სასამართლომ საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე, 42.9, სზაკ-ის 207-ე, 208-ე მუხლებზე მითითებით აღნიშნა, რომ ყველასათვის გარანტირებულია სახელმწიფო, თვითმმართველობის ორგანოთა და მოსამსახურეთაგან მიყენებული ზარალის სასამართლოს წესით სრულად ანაზღაურების უფლება. სკ-ის 317-ე, 992-ე, 1005-ე მუხლების შესაბამისად ანაზღაურებას ექვემდებარება მხოლოდ ის ზიანი, რომელიც წარმოადგენს ზიანის გამომწვევი მოქმედების უშუალო შედეგს, ანუ უნდა არსებობდეს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ განხორციელებულ ქმედებასა (მოქმედება ან უმოქმედობა) და შედეგს (ზიანი) შორის პირდაპირი და უშუალო მიზეზობრივი კავშირი. სასამართლომ სკ-ის 311-ე, 312-ე მუხლებზე და სუს 23.07.13წ. Nბს-52-47(კ-13) განჩინებაზე მითითებით აღნიშნა, რომ საჯარო რეესტრი, როგორც საჯარო უფლებამოსილების განმახორციელებელი საჯარო დაწესებულება ფუნქციურ-სამართლებრივი ნიშნით შექმნილ ადმინისტრაციულ ორგანოს წარმოადგენს, რომელზეც სრულად ვრცელდება სზაკ-ის უმნიშვნელოვანესი პრინციპები, მათ შორის კანონიერების და კანონიერი ნდობის უფლების პრინციპი. მოცემულ შემთხვევაში რ. ბ-ს კანონიერი ნდობა გააჩნდა საჯარო რესტრის ჩანაწერის მიმართ, რომლითაც მიწის ნაკვეთი წარმოადგენდა გამსხვისებლის - თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებას. სზაკ-ის 60¹.4 მუხლის შესაბამისად დაუშვებელია კანონსაწინააღმდეგო აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა, თუ დაინტერესებულ მხარეს კანონიერი ნდობა აქვს აქტის მიმართ, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი არსებითად არღვევს სახელმწიფო, საზოგადოებრივ ან სხვა პირის კანონიერ უფლებას ან ინტერესს. მოცემულ შემთხვევაში სახეზეა აღმჭურველი კანონსაწინააღმდეგო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები. სზაკ-ის 60¹.6 მუხლის თანახმად, იმ შემთხვევაში თუ აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილად იქნა ცნობილი, დაინტერესებულ მხარეს, კერძო და საჯარო ინტერესების ურთიერთგაწონასწორების საფუძველზე უნდა აუნაზღაურდეს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობით მიყენებული ქონებრივი ზიანი. სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.10.10წ. N... აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმის თანახმად სადავო მიწის ნაკვეთის ღირებულება განისაზღვრა 13620 ლარით. მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ლ. სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნით მიწის ნაკვეთის მთლიანი საბაზრო ღირებულება საორიენტაციოდ 41430 ლარს შეადგენს. სასამართლომ მიიჩნია, რომ ზიანის ოდენობის განსაზღვრისას უნდა შეფასდეს საჯარო და კერძო ინტერესების ურთიერთმიმართება და ამგვარად დადგინდეს მათ შორის პროპორცია, რათა ერთმანეთს არ დაუპირისპირდეს კერძო პირისა და საჯარო ინტერესები. საჯარო და კერძო ინტერესების პროპორციულობის პრინციპის დაცვა ემსახურება საჯარო და კერძო ინტერესის თანაზომიერების დაბალანსების მიზანს, რათა უსაფუძვლოდ არ მოხდეს კერძო ინტერესის დაცვა საჯარო ინტერესის ხარჯზე, ან პირიქით. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოთხოვნის სრულად დაკმაყოფილება გამოიწვევს კერძო და საჯარო ინტერესების პროპორციულობის პრინციპის დარღვევას, რის გამოც სასარჩელო მოთხოვნა უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ და მოპასუხეებს უნდა დაეკისროთ მოსარჩელის სასარგებლოდ თანაბარწილად ზიანის სახით 25 000 ლარის გადახდა, პროპორციულად უნდა ანაზღაურდეს ასევე საკუთრების რეგისტრაციის, მიწის ნაკვეთის აზომვითი ნახაზის შედგენისათვის და ადვოკატის მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯები.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 14.12.15წ. გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს, სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობის და რ. ბ-ის მიერ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 18.10.17წ. განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება. სააპელაციო პალატამ სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები და სამართლებრივი დასაბუთება. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოების მოსაზრება მათი ბრალეულობის გამომრიცხავი გარემოებების არსებობის თაობაზე და მიუთითა, რომ სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ გამოცემული აქტების ბათილად ცნობა ადასტურებს იმ მიზეზ-შედეგობრივი კავშირის არსებობას, რის გამორიცხვასაც ადმინისტრაციული ორგანოები მოცემულ შემთხვევაში ცდილობენ.

სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს ვალდებულება იმოქმედოს კანონის საფუძველზე, იცავს არა მხოლოდ დაინტერესებულ პირს, არამედ თავად ამ ადმინისტრაციულ ორგანოს სამართლებრივი შეცდომისაგან და იმ სამომავლო ვალდებულებებისაგან, რაც თან ახლავს საჯარო უფლებამოსილების განხორციელების პროცესში კანონის მოთხოვნათა დარღვევის ფაქტს. სააპალაციო პალატამ მიიჩნია, რომ ადმინისტრაციული ორგანოების მხრიდან საკუთარი უფლებამოსილების არაჯეროვანი შესრულების შედეგად შეილახა რ. ბ-ის უფლებები, რამდენადაც მასზე მოხდა იმ მიწის ნაკვეთის გასხვისება და შემდგომ აღრიცხვა, რომელიც არ წარმოადგენდა გამსხვისებლის - თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებას. ამდენად, საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე, 42.9, სზაკ-ის 60¹.6, 207-ე, 208-ე, სკ-ის 992-ე მუხლების საფუძველზე სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სახეზეა ზიანის ანაზღაურების სავალდებულო წინაპირობები: ზიანი, მართლსაწინააღმდეგო ქმედება, მიზეზობრივი კავშირი მართლსაწინააღმდეგო ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის და ბრალი. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ზიანის ოდენობა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ განისაზღვრა გონივრული შეფასების საფუძველზე, საჯარო და კერძო ინტერესთა დაბალანსებით და სრულად უზრუნველყოფს მოსარჩელის უფლებებში აღდგენას.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 18.10.17წ. განჩინება საკასაციო წესით გასაჩივრდა სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს, სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობისა და რ. ბ-ის მიერ.

კასატორმა - რ. ბ-მა აღნიშნა, რომ სახელმწიფო ორგანოებმა მათივე ბრალით ვერ უზრუნველყვეს რ. ბ-ის საკუთრების უფლების დაცვა და მიაყენეს ზიანი, რის შედეგადაც წარმოეშვათ ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება. მოცემულ შემთხვევაში კასატორისათვის მიყენებული ზიანი არ ანაზღაურებულა სამართლიანი წესით. სამართლიანი წესით ანაზღაურება გულისხმობს არა კერძო და საჯარო ინტერესების ურთიერთგაწონასწორებას, არამედ საკუთრების საბაზრო ღირებულებით გათვალისწინებული თანხის ანაზღაურებას. საკუთრების უფლება, როგორც ადამიანის ბუნებითი უფლება, არის კონსტიტუციით გარანტირებული უფლება. საკუთრების უფლება აღიარებული და ხელშეუხებელია, საქართველოს კონსტიტუციით დაცულია არა მხოლოდ საკუთრება, არამედ მისი შეძენაც და გასხვისებაც. სახელმწიფო ორგანოების მიერ საფუძვლიანი გამოკვლევის გარეშე, აუქციონის მეშვეობით საკუთრების გადაცემამ გამოიწვია კონსტიტუციით გარანტირებული საკუთრების შეძენის უფლების შელახვა. განსახილველ შემთხვევაში ქონების შემძენის მიერ განცდილი ზიანი მომდინარეობს საჯარო უფლებამოსილების განხორციელების დროს ადმინისტრაციულ ორგანოთა არამართლზომიერი ქმედებებიდან, ამიტომ სასამართლოს საქართველოს კონსტიტუციის მიხედვით უნდა მიეღო შესაბამისი გადაწყვეტილება. „ნორმატიული აქტების შესახებ“ კანონის მე-19 მუხლი ნორმატიული აქტებისათვის იურიდიული ძალის მიხედვით დადგენილ იერარქიაში პირველ ადგილზე საქართველოს კონსტიტუციას და კონსტიტუციურ კანონს აყენებს. საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებულია საქართველოს ყველა მოქალაქისათვის სახელმწიფო ან ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოთა და მოსამსახურეთაგან უკანონოდ მიყენებული ზარალის სასამართლო წესით სრული ანაზღაურების უფლება. კასატორმა აღნიშნა, რომ გადაწყვეტილების მიღებისას სასამართლომ არ იხელმძღვანელა სკ-ის 408-ე, 409-ე, 490-ე, 494-ე, 992-ე მუხლებით, ხოლო სზაკ-ის 207-ე, 208-ე, სკ-ის 408-ე მუხლებზე მითითებით კასატორმა აღნიშნა, რომ მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოები ვალდებულნი არიან აანაზღაურონ ქონების საბაზრო ღირებულება, რომლის ოდენობაც განისაზღვრება 13.06.14წ. ჩატარებული სასაქონლო ექსპერტიზის დასკვნით.

კასატორმა - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ სზაკ-ის 207-ე, სკ-ის 395-ე, 1005-ე მუხლებზე მითითებით აღნიშნა, რომ ზიანი ანაზღაურდება მხოლოდ მართლსაწინააღმდეგო და ბრალეული ქმედების არსებობის პირობებში, როდესაც სახეზეა პირდაპირი და არა სავარაუდო მიზეზობრივი კავშირი ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის. მხოლოდ ზიანის არსებობის ფაქტი არ არის საკმარისი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსათვის პასუხისმგებლობის დასაკისრებლად, არამედ სახეზე უნდა იყოს მართლწინააღმდეგობა და ბრალეულობა. კასატორმა მიუთითა, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 29.11.13წ. გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა დ. ს-ის სააპელაციო საჩივარი და ბათილად იქნა ცნობილი რ. ბ-ის საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა და აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმი. სწორედ ზემოაღნიშნული უფლების დამდგენი დოკუმენტების საფუძველზე განხორციელდა რეგისტრაციის ძალადაკარგულად გამოცხადება, რასაც შედეგად მოჰყვა რ. ბ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის გაუქმება. რეგისტრაციის გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილება მოცემული დავის ფარგლებში არ გასაჩივრებულა და მხარეებს შორის სადავოდ არ გამხდარა, შესაბამისად საჯარო რეესტრის აქტი მართლზომიერია, სახეზე არ არის სკ-ის 1005-ე მუხლის შემადგენლობა და არ არსებობს კასატორისათვის ზიანის ანაზღაურების სოლიდარულად დაკისრების სამართლებრივი საფუძველი. საქმის მასალების მიხედვით მოსარჩელე მხარის მიერ უძრავი ნივთი შეძენილ იქნა 13 620 ლარად. ამასთანავე, უძრავი ნივთის ღირებულების ანაზღაურება უნდა დაეკისროს ქ. თბილისის მერიას, რამეთუ აუქციონზე შეძენილი ქონების საფასურის ჩარიცხვა ქ. თბილისის მერიის ანგარიშზე განხორციელდა.

კასატორი - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობა საკასაციო საჩივარში აღნიშნავს, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური და საპროცესო ნორმების დარღვევით. საქმეში არსებული არცერთი მტკიცებულება არ მიუთითებდა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობის მართლსაწინააღმდეგო/ბრალეულ ქმედებაზე. შესაბამისად, არ არსებობს კასატორისათვის სზაკ-ის 207-ე, 208-ე, სკ-ის 992-ე, 1005-ე მუხლების საფუძველზე პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველი. მითითებული მუხლებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა დგება მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუ ზიანის მიმყენებლის მართლსაწინააღმდეგო მოქმედებასა და შედეგს შორის არსებობს პირდაპირი და უშუალო კავშირი, რასაც კასატორის შემთხვევაში ადგილი არ ჰქონია. არასწორია სასამართლოს მოსაზრება საჯარო რეესტრის ჩანაწერის მიმართ მხოლოდ რ. ბ-ის კანონიერი ნდობის არსებობის შესახებ, რამეთუ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობასაც ჰქონდა კანონიერი ნდობა იმ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მიმართ, რომლის საფუძველზეც დარეგისტრირდა სადავო მიწის ნაკვეთი ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად. სასამართლომ შესაბამისი შეფასების მიღმა დატოვა ის გარემოება, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობასაც ჰქონდა კანონიერი ნდობა იმ აქტის მიმართ, რომლის საფუძველზეც დარეგისტრირდა სადავო ნაკვეთი თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად. საჯარო რეესტრის რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილებისადმი ნდობა გულისხმობს იმას, რომ საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უფლება ნამდვილად ეკუთვნის გამსხვისებელს. საჯარო რეესტრის უტყუარობასთან და სისწორესთან დაკავშირებულია ადმინისტრაციული სამართლის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ინსტიტუტი - კანონიერი ნდობა. სასამართლოს არ უმსჯელია ქ. თბილისის კანონიერ ნდობაზე. საკუთრების უფლების რეგისტრაციას ახდენს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს შესაბამისი სარეგისტრაციო სამსახური, რა დროსაც სწავლობს სარეგისტრაციოდ წარდგენილ დოკუმენტაციას, იკვლევს გარემოებებს და ამის შემდგომ იღებს გადაწყვეტილებას უფლების რეგისტრაციის შესახებ. ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულისათვის უცნობი იყო სადავო მიწის ნაკვეთზე სხვა პირთა უფლების არსებობა, შესაბამისად, იგი უფლებამოსილი იყო „ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ“ ორგანული კანონის (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის) 47-ე მუხლის გათვალისწინებით მოეთხოვა სადავო მიწის ნაკვეთის თავის სახელზე აღრიცხვა. მარეგისტრირებელ ორგანოს თავის მხრივ გააჩნდა ვალდებულება სრულყოფილად გამოეკვლია თვითმმართველი ერთეულის მიერ წარდგენილი და საჯარო რეესტრში დაცული დოკუმენტაცია, სრულად შეესწავლა საქმის გარემოებები და შემდგომ მიეღო გადაწყვეტილება საკუთრების უფლების რეგისტრაციის შესახებ, რადგან უპირველესად სწორედ მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის არის ცნობილი ყველა მიწის ნაკვეთის ელექტრონული სისტემით აღურიცხაობის შესახებ.

კასატორმა აღნიშნა, რომ მისთვის პასუხისმგებლობის დაკისრების წინაპირობების დადასტურების შემთხვევაშიც ზიანი უნდა ანაზღაურდეს არა მიწის ნაკვეთის საბაზრო ღირებულებით, არამედ იმ თანხის ოდენობით, რაც მხარემ აუქციონზე მიწის ნაკვეთის შესაძენად გადაიხადა. კასატორი სკ-ის 408-ე, 409-ე მუხლებზე მითითებით მიიჩნევს, რომ მოსარჩელის მოთხოვნის საფუძვლიანად მიჩნევის შემთხვევაში სასამართლოს უნდა აღედგინა პირვანდელი მდგომარეობა, რაც გულისხმობს მოსარჩელისათვის მის მიერ გადახდილი თანხის უკან დაბრუნებას და არა უსაფუძვლოდ გარკვეული მატერიალური სიკეთის მისთვის მიკუთვნებას. ამასთანავე, დაუსაბუთებელია სასამართლოს მითითება იმასთან დაკავშირებით, რომ მოსარჩელემ ვერ შეძლო საკუთრების უფლების რეალიზება და შესაბამისი მატერიალური სიკეთის მიღება, რადგან სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით განხორციელდა რ. ბ-ის საკუთრების წარმომშობი აქტების ბათილად ცნობა, რაც ძალადაკარგულად გამოცხადებისაგან განსხვავებით გულისხმობს, რომ საკუთრება არც წარმოშობილა, შესაბამისად რ. ბ-ი არ ყოფილა ნამდვილი სამოქალაქო უფლების მატარებელი.

კასატორმა - სსიპ ქონების მართვის სააგენტომ „საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის მე-2, მე-3, მე-8, 23-ე მუხლებზე მითითებით აღნიშნა, რომ სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს ჰქონდა კანონიერი ნდობა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გადაწყვეტილების მიმართ, რომლითაც მიწის ნაკვეთი დარეგისტრირდა ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად. მარეგისტრირებელმა ორგანომ განიხილა წარდგენილი დოკუმენტაცია და 19.08.2010წ. მიღებულ იქნა N... გადაწყვეტილება მოთხოვნილი უძრავი ქონების თვითმმართველი ერთეულის სახელზე რეგისტრაციის შესახებ. შესაბამისად, რეესტრის მონაცემთა მიმართ მოქმედი უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფციიდან გამომდინარე სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს ჰქონდა კანონიერი ნდობა სსიპ საჯარო რესტრის ეროვნული სააგენტოს იმ გადაწყვეტილების მიმართ, რომლითაც მიწის ნაკვეთი დარეგისტრირდა ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად. ამდენად, უძრავი ქონების განკარგვის დროს მოქმედი კანონმდებლობის თანახმად, ქ. თბილისის მთავრობა უფლებამოსილი იყო მიეღო გადაწყვეტილება თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად რეგისტრირებული ნაკვეთის გასხვისების შესახებ. ამდენად, უძრავი ქონების განკარგვის დროს მოქმედი კანონმდებლობის თანახმად, ქ. თბილისის მთავრობა უფლებამოსილი იყო მიეღო გადაწყვეტილება ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებად რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის გასხვისების შესახებ. კასატორმა აღნიშნა, რომ აუქციონი ჩატარდა ქ. თბილისის საკრებულოს 27.08.10წ. N9-63 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების აუქციონის ფორმით პრივატიზირების წესის“ შესაბამისად. ამდენად, არ არსებობს კასატორისათვის სზაკ-ის 207-ე, სკ-ის 1005-ე მუხლებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველი. სახეზე არ არის ადმინისტრაციული ორგანოს ბრალეული და მართლსაწინააღმდეგო მოქმედება. ამასთანავე, მოსარჩელის მოთხოვნის საფუძვლიანად მიჩნევის შემთხვევაში, სკ-ის 408-ე, 409-ე მუხლების შესაბამისად უნდა მომხდარიყო მხოლოდ აუქციონში ნივთის შესაძენად გადახდილი თანხის ანაზღაურება.

უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 28.05.18წ. განჩინებით რ. ბ-ის საკასაციო საჩივარი სსკ-ის 396.3, 399-ე მუხლების შესაბამისად დარჩა განუხილველი.

უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 10.01.19წ. განჩინებით სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობის საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნა დასაშვებად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების და საკასაციო საჩივრების საფუძვლების შესწავლის შედეგად თვლის, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობის, სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები ნაწილობრივ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქმის მასალებით დასტურდება, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 19.08.2010წ. გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს განცხადება და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლება დარეგისტრირდა ქ. თბილისში, ...ე მეურნეობაში მდებარე 454 კვ.მ. მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...). სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს მიერ 12.10.2010წ. ჩატარებულ აუქციონზე აღნიშნული მიწის ნაკვეთის შემძენი 13620 ლარის გადახდის სანაცვლოდ გახდა რ. ბ-ი, რომლის სახელზე 12.10.2010 წ. გაიცა აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი N... ოქმი, ხოლო 08.12.2010წ. საკუთრების დამადასტურებელი N... მოწმობა. აღნიშნული დოკუმენტაციის საფუძველზე 20.12.2010წ. რ. ბ-ის საკუთრების უფლება საჯარო რეესტრში აღირიცხა. რ. ბ-ის მიერ აუქციონზე შეძენილი ნაკვეთის დ. ს-ის ნაკვეთთან ზედდების გამო დ. ს-ის მიერ სადავოდ იქნა გამხდარი თბილისის თვითმმართველი ერთეულის სახელზე, ხოლო შემდგომ რ. ბ-ის სახელზე მიწის ნაკვეთის საკუთრებაში რეგისტრაცია. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 17.04.2014წ. განჩინებით (№ბს-92-90(2კ-14)) ქ. თბილისის მერიისა და ქ. თბილისის მერიის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნა დაუშვებლად (მოწინააღმდგე მხარე: დ. ს-ი), ძალაში დარჩა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 29.11.2013 წ. გადაწყვეტილება, რომლითაც დაკმაყოფილდა დ. ს-ის სააპელაციო საჩივარი, ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.10.2010წ. N... აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმი და რ. ბ-ის სახელზე გაცემული საკუთრების უფლების მოწმობა 08.12.2010წ. N..., თბილისის საქალაქო სასამართლოს 16.07.2013წ. გადაწყვეტილება სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.08.2010წ. N06-8/8028 და N06-8/8207 წერილების ბათილად ცნობის ნაწილში დარჩა უცვლელად. შესაბამისად, კანონიერ ძალაში შესული სასამართლო გადაწყვეტილების საფუძველზე სარეგისტრაციო სამსახურის 24.07.14წ. №... გადაწყვეტილებით გაუქმდა რ. ბ-ის სახელზე საკუთრების უფლების რეგისტრაცია.

საკასაციო პალატა იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მოსაზრებას იმასთან დაკავშირებით, რომ სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით დადგენილია საჯარო უფლებამოსილების განხორციელების პროცესში ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ კანონის მოთხოვნათა დარღვევა, ნაკვეთის უფლებრივი მდგომარეობის არასაკმარისი გამოკვლევა-შეფასება. ადმინისტრაციულმა ორგანოებმა უძრავი ნივთის მიმართ განახორციელეს სამართლებრივი ქმედებები, რომელიც წარმოადგენდა სხვა პირის უფლების ობიექტს. შესაბამისად, მართებულია მოსაზრება მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოების კანონიერი ნდობის გამორიცხვის შესახებ, რადგან სზაკ-ის 60¹.5 მუხლის თანახმად, კანონიერი ნდობა არ არსებობს, თუ მას საფუძვლად უდევს დაინტერესებული მხარის უკანონო ქმედება. განსახილველ შემთხვევაში, კანონიერ ძალაში მყოფი გადაწყვეტილებით დადასტურებულია მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოთა მიერ გამოცემული აქტების უკანონობა, ამასთანავე, კანონიერი ნდობა შეიძლება ჰქონდეს ფიზიკურ და კერძო სამართლის იურიდიულ პირს და არა ადმინისტრაციულ ორგანოს, რომლის მიმართ კომპეტენტურობის მოთხოვნა არის მკაცრი იმპერატივი, კომპეტენტურობა არის ადმინისტრაციული ორგანოს არა უფლება, არამედ ორგანოს ვალდებულება, ადმინისტრაციულ ორგანოებზე ვრცელდება სზაკ-ის მოქმედება, მათ შორის მტკიცებულებათა მოძიების, საქმის გარემოებათა ყოველმხრივი გამოკვლევის (სზაკ-ის 96-ე, 53-ე მუხ.), კანონის საფუძველზე უფლებამოსილების განხორციელების (სზაკ-ის მე-5 მუხ.) მოთხოვნები. რაც შეეხება რ. ბ-ის კანონიერ ნდობას იმ აქტების მიმართ, რომელთა საფუძველზეც მოხდა უძრავი ქონების მის სახელზე აღრიცხვა, მოცემულ შემთხვევაში რ. ბ-ის კანონიერი ნდობა გადაიფარა ნაკვეთის მესაკუთრის დ. ს-ის კანონიერი ნდობის დაცვის უპირატესი ინტერესის გათვალისწინებით, რაც დადასტურებულია კანონიერ ძალაში მყოფი სასამართლო გადაწყვეტილებით. პირის უფლების და ინტერესის არსებითად დარღვევა სზაკ-ის 60¹ მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად არის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის საფუძველი მიუხედავად აქტების მიმართ დაინტერესებული პირის - რ. ბ-ის კანონიერი ნდობისა, მხარის კანონიერი ნდობა არ არის დაცვის ღირსი უკეთუ არსებითად ირღვევა სხვა პირის კანონიერი უფლებები და ინტერესები. ნაკვეთის დ. ს-ის სახელზე რეგისტრაციის შედეგად მას გააჩნდა საჯარო რეესტრის ჩანაწერებისადმი კანონიერი ნდობა და ამ ნდობის პირობებში წლების განმავლობაში ის მართლზმიერად ფლობდა კუთვნილ მიწის ნაკვეთს. ნაკვეთის მესაკუთრის დ. ს-ის მიერ მისი საკუთრების უფლების შემლახავი აქტების გასაჩივრებამდე, რ. ბ-ის მიმართ დამდგარი სამართლებრივი შედეგი არ იყო მყარი, ვინაიდან მოსალოდნელი იყო ნაკვეთის მესაკუთრის მიერ პრეტენზიის წარდგენა, რის შესახებაც რ. ბ-ისთვის ცნობილი იყო (რ. ბ-ი სსიპ ქონების მართვის სააგენტოში წარდგენილ განცხადებაში თავად აღნიშნავს, რომ დავის წარმოშობამდე დ. ს-ი მოითხოვდა მის სახელზე რეგისტრირებული ნაკვეთის საზღვრებში შემოჭრის აღკვეთას, ტ.1, ს.ფ. 64).

დაუსაბუთებელია სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ ადმინისტრაციულ ორგანოთა მართლსაწინააღმდეგო ქმედებების გამო რ. ბ-ს გაუუქმდა საკუთრების უფლება, რის გამოც მან ვერ შეძლო საკუთრების უფლების რეალიზება და შესაბამისი მატერიალური სიკეთის მიღება. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ დაშვებული დარღვევების შედეგად მოხდა კერძო პირის საკუთრებაში მყოფი მიწის ნაკვეთის რ. ბ-ის სახელზე აღრიცხვა. კანონიერ ძალაში მყოფი გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი რ. ბ-ის სახელზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის საფუძველი - საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა და აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმი. რ. ბ-ის სახელზე მიწის ნაკვეთის რეგისტრაციის მომენტში ნაკვეთზე დ. ს-ის რეგისტრაცია ძალაში იყო და ინარჩუნებდა თავის ძალას, ის არ გასაჩივრებულა, არ გაუქმებულა რ. ბ-ზე რეგისტრაციით (ადგილი ჰქონდა ორ პარალელურ რეგისტრაციას), დ. ს-ის რეგისტრაციის მიმართ მოქმედებდა რეგისტრაციის კანონიერების და უტყუარობის პრეზუმფცია, მისი კანონიერება ეჭქვეშ არ დამდგარა, ხოლო ერთიდაიგივე ობიექტზე რამოდენიმე ჩანაწერის კონკურენციის პირობებში სასამართლო გადაწყვეტილებით უპირატესობა მიენიჭა იმ უფლებას, რომელიც ქრონოლოგიურად უფრო ადრე იყო რეგისტრირებული. შესაბამისად რ. ბ-ს არ წარმოშობია საკუთრების უფლება სადავო ქონებაზე.

საქმეში დაცული სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.10.2010წ. N... აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმის თანახმად სადავო მიწის ღირებულება განისაზღვრება 13 620 ლარად. სასარჩელო მოთხოვნას შეადგენს მოსარჩელის სასარგებლოდ მოპასუხე ორგანოებისათვის 23 608 აშშ დოლარის ექვივალენტი ლარში დაკისრება. საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ ანაზღაურება უნდა განისაზღვროს არა მიწის საბაზრო ღირებულებით, არამედ იმ თანხის ოდენობით რაც მხარემ მიწის ნაკვეთში გადაიხადა, ვინაიდან მოთხოვნა ემყარება არა პირის მფლობელობიდან საკუთრების გასვლას, უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლების დაკარგვას, არამედ უძრავი ქონების პრივატიზების კანონიერებას. აღნიშნულს არ ცვლის მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ლ. სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექპერტიზის ეროვნული ბიუროს 17.07.2014წ. N5002687114 დასკვნა, რომლითაც განისაზღვრა სადავო მიწის ნაკვეთის საბაზრო ღირებულება. გასაჩივრებული განჩინების უცვლელად დატოვება გამოიწვევს მოსარჩელის უსაფუძვლოდ გამდიდრებას, ვინაიდან იგი მიიღებს იმაზე გაცილებით მეტ სიკეთეს, ფულად თანხას, ვიდრე მან აუქციოზე მიწის ნაკვეთის შეძენის შედეგად გადაიხადა.

სკ-ის 409-ე მუხლის თანახმად, თუ ზიანის ანაზღაურება პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენით შეუძლებელია ან ამისათვის საჭიროა არათანაზომიერად დიდი დანახარჯები, მაშინ კრედიტორს შეიძლება მიეცეს ფულადი ანაზღაურება. ამდენად, მოცემულ შემთხვევაში პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენის პროპორციულია ფულადი ანაზღაურება, მოსარჩელის მიერ გადახდილი თანხის უკან დაბრუნება. აღნიშნულის სანაცვლოდ ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ მოხდა არათუ პირვანდელ მდგომარეობაში აღდგენა, არამედ მატერიალური სიკეთის უსაფუძვლოდ მიკუთვნება. სასამართლო ერთის მხრივ ეყრდნობა კანონიერ ძალაში შესულ სასამართლო გადაწყვეტილებებს, რომლითაც ბათილად იქნა ცნობილი აქტები, ხოლო მეორეს მხრივ არ იღებს მხედველობაში იმავე გადაწყვეტილებით დამდგარ შედეგს. სასამართლომ ბათილად ცნო ის აქტები, რომელთა საფუძველზეც წარმოიშვა რ. ბ-ის საკუთრების უფლება. აქტის ძალადაკარგულად გამოცხადებისგან განსხვავებით, აქტის ბათილად გამოცხადება გულისხმობს აქტის ძალაში შესვლის დღიდან გაუქმებას, როგორც წესი აქტის ბათილად ცნობის მიზნებიდან გამომდინარე, აქტის მოქმედების შეწყვეტა განისაზღვრება მისი ძალაში შესვლის დღიდან, თუმცა სზაკ-ის 60¹ მუხლის მე-7 ნაწილი გამონაკლისის სახით უშვებს ასევე აქტის მოქმედების შეწყვეტის სხვა თარიღის განსაზღვრის შესაძლებლობას. მოცემულ შემთხვევაში ოქმი და საკუთრების მოწმობა ბათილად იქნა ცნობილი მათი უკანონობის გამო. უფლებამოსილი ორგანოს მიერ აქტის არამართლზომიერად ცნობა, თუ სხვა რამ არ არის მითითებული, ადასტურებს აქტის გამოცემის მომენტიდანვე მის საფუძველზე განხორციელებული ქმედებების და წარმოშობილი შედეგების არამართლზომიერებას. შესაბამისად, რ. ბ-მა საკუთრების უფლება ნაკვეთზე დაკარგა წარმოშობის მომენტიდანვე. ამდენად, დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა იმასთან დაკავშირებით, რომ მოსარჩელემ ვერ შეძლო საკუთრების უფლების რეალიზაცია და მატერიალური სიკეთის მიღება. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა, ზოგადად, თავის მხრივ იწვევს თანამდევი სამართლებრივი შედეგების გაუქმებასაც. მართალია ადმინისტრაციული ორგანოს ან სასამართლოს მიერ აქტის ბათილად ცნობამდე იგი ძალაშია და არარა აქტისაგან განსხვავებით, შესასრულებლად სავალდებულოა, თუმცა უფლებამოსილი ორგანოს მიერ აქტის არამართლზომიერად ცნობა ადასტურებს აქტის ძალაში შესვლის დღიდან მის საფუძველზე განხორციელებული ქმედებების და წარმოშობილი შედეგების არამართლზომიერებას. განსახილველ შემთხვევაში, მართალია სასამართლოს მიერ რ. ბ-ის საკუთრების უფლების დამდგენი დოკუმენტების ბათილად ცნობამდე, ისინი მიიჩნეოდა ნამდვილად, თუმცა ფაქტობრივად უძრავი ნივთის თვითმმართველი ერთეულის სახელზე აღრიცხვა, გასხვისება და ახალ შემძენზე საკუთრების რეგისტრაცია იმთავითვე იყო არამართლზომიერი, რაც მოგვიანებით დადასტურდა კანონიერ ძალაში მყოფი სასამართლო გადაწყვეტილებებით.

საქმის მასალებით დასტურდება, რომ კანონიერ ძალაში მყოფი სასამართლო გადაწყვეტილებებით ბათილად იქნა ცნობილი რ. ბ-ისთვის ნივთის საკუთრებაში გადაცემის საფუძველი: აუქციონში გამარჯვების ოქმი და საკუთრების მოწმობა. ბათილი აქტის შესრულების შედეგად ადგილი ჰქონდა ქონების უსაფუძვლოდ შეძენას, სხვა პირის ხარჯზე ქონების გაზრდას. ბათილობა იწვევს ორმხრივ რესტიტუციას, რომლის შედეგად მხარეებმა ერთმანეთს უნდა დაუბრუნონ ის, რაც მათ მიიღეს. ამდენად, რ. ბ-მა შესრულება განახორციელა სათანადო საფუძვლის არსებობის გარეშე, რაც წარმოქმნის სადავო მიწის ნაკვეთის შესაძენად გაწეული ხარჯის უკან დაბრუნების მოთხოვნის უფლებას. მოცემულ შემთხვევაში ვინაიდან შესრულების უსაფუძვლობა განპირობებულია ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ დაშვებულ სამართალდარღვევათა ერთობლიობით, მართებულია მოპასუხეებისთვის პასუხისმგებლობის სოლიდარულად დაკისრება (იხ. სუს 15.02.18წ. Nბს-818-810 (2კ-16) გადაწყვეტილება). შესაბამისად, დაუსაბუთებელია კასატორის - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მოსაზრება პასუხისმგებლობის მხოლოდ შესრულების მიმღები მოპასუხე ორგანოსათვის დაკისრების შესახებ. კანონიერ ძალაში მყოფი სასამართლო გადაწყვეტილებით დადგენილია, რომ რ. ბ-ის სახელზე ნაკვეთის რეგისტრაციის მომენტში ნაკვეთზე დ. ს-ის რეგისტრაცია ძალაში იყო. დაუზუსტებელ რეგისტრაციას არ აქვს მხოლოდ საცნობარო მნიშვნელობა, სააღრიცხვო მონაცემებს იურიდიული მნიშვნელობა გააჩნია, სარეგისტრაციო აღრიცხვის ოფიციალობა უზრუნველყოფილია საჯარო რეესტრით. მართალია "საჯარო რეესტრის შესახებ" საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის მე-6 პუნქტის თანახმად, მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ წარმოდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის ნამდვილობაზე, მაგრამ ამავე ნორმის მიხედვით მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხისმგებელნი არიან რეგისტრირებული მონაცემების და მათთან დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობასა და უსაფრთხოებაზე. ამავე კანონის 23-ე მუხლის "ვ¹" ქვეპუნქტის თანახმად რეგისტრაციაზე უარის თქმის ერთ-ერთ საფუძველს სარეგისტრაციო მოთხოვნის რეგისტრირებულ მონაცემებთან იდენტურობა წარმოადგენს. ვინაიდან უძრავ ნივთზე რეგისტრირებული უფლება გამორიცხავს იმავე ნივთზე სარეგისტრაციოდ წარდგენილი უფლების რეგისტრაციას, მარეგისტრირებელი ორგანო ასეთ შემთხვევაში უნდა იღებდეს გადაწყვეტილებას სარეგისტრაციო წარმოებაზე უარის თქმის შესახებ. დაუშვებელია სარეგისტრაციო მოანაცემების და ნამდვილი მდგომარეობის შეუსაბამობა, არ დაიშვება რეგისტრირებულ მონაცემებს შორის კონკურენციის არსებობის შესაძლებლობა. ამდენად, ხსენებული ნორმის თანახმად ადმინისტრაციული ორგანოს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურს თვითმმართველობის ორგანოს სახელზე ნაკვეთის რეგისტრაციამდე უნდა გამოეკვლია ნაკვეთის სხვა პირის სახელზე რეგისტრაციის არსებობა, შეედარებინა სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია საარქივო ცნობასთან - ქაღალდზე შესრულებულ საკადასტრო მონაცემებთან თუ სააღრიცხვო ბარათთან და ამონაწერებთან, დაედგინა სადავო მიწის ნაკვეთის მომიჯნავედ მდებარე მიწის ნაკვეთების კოდები, მესაკუთრეები, გეოგრაფიული მდებარეობა, რათა სარწმუნოდ დაედგინა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტები და არ დაეშვა ერთი ნაკვეთის მიმართ ორი ურთიერთსაწინააღმდეგო ჩანაწერის არსებობა. გადამოწმების ვალდებულება საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უფრო მაღალი ხარისხით წარმოეშობა იმის გათვალისწინებითაც, რომ უპირატესად სახელდობრ თავად მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის არის ცნობილი რეესტრში რეგისტრირებული ყველა მიწის ნაკვეთის ელექტრონული სისტემით აღურიცხაობის შესახებ, სწრაფი რეგისტრაციის პრინციპის გატარება საფრთხეს არ უნდა უქმნიდეს სხვა სუბიექტების საკუთრების კონსტიტუციურ უფლებას (სუსგ 28.02.2013წ. Nბს-367-363(კ-12)). უსაფუძვლოა აგრეთვე საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს პასუხისმგებლობის გამორიცხვა იმაზე მითითებით, რომ რეგისტრაციის გაუქმების შესახებ სარეგისტრაციო სამსახურის გადაწყვეტილება არ გასაჩივრებულა. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საკუთრების რეგისტრაციის საფუძვლის სასამართლოს მიერ ბათილად ცნობის შედეგად განხორციელდა საკუთრების უფლების რეგისტრაციის გაუქმება, ხოლო რეგისტრაციის საფუძვლის ბათილად ცნობა გამოიწვია მარეგისტრირებელი ორგანოს მხრიდან საქმიანობის კანონიერების, მტკიცებულებათა მოძიების და საქმის გარემოებათა ყოველმხრივი გამოკვლევის მოთხოვნების დარღვევამ.

საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორი ადმინისტრაციული ორგანოების მოსაზრებებს მათი პასუხისმგებლობის გამომრიცხავი გარემოებების არსებობის შესახებ, ვინაიდან კანონიერ ძალაში არსებული სასამართლო გადაწყვეტილების არსებობა, რომლითაც მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ მოსარჩელის სახელზე გაცემული საკუთრების უფლებადამდგენი დოკუმენტები უკანონობის გამო გამოცხადდნენ ბათილად, ადასტურებს იმ მიზეზ-შედეგობრივი კავშირის არსებობას, რის გამორიცხვასაც კასატორი ადმინისტრაციული ორგანოები ითხოვენ.

კანონიერ ძალაში მყოფი სასამართლო გადაწყვეტილებით ბათილად არ გამოცხადებულა მუნიციპალიტეტის მთავრობის რაიმე აქტი, ასეთი არ ყოფილა სადავოდ გამხდარი, რაც ასევე არ გამორიცხავს მუნიციპალიტეტის მთავრობის სათანადო მოპასუხეობას, ვინაიდან აუქციონის ჩატარების დროს მოქმედი ქ. თბილისის საკრებულოს 27.08.2010წ. N9-63 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული "ქ. თბილისის თვითმმართველის ერთეულის ქონების აუქციონის ფორმით პრივატიზების წესის" 1.2 მუხლის შესაბამისად, ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების აუქციონის ფორმით პრივატიზების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებდა ქ. თბილისის მთავრობა, ამავე წესის მე-2 მუხლის "გ" ქვეპუნქტის თანახმად ქ. თბილისის მერიის სსიპ ქონების მართვის სააგენტო, რომლის მეშვეობითაც ხორციელდებოდა ქ. თბილისის მთავრობის მიერ განსაზღვრული საპრივატიზაციო ქონების დადგენილი ფასით და პირობებით აუქციონის გზით რეალიზაცია, იყო აუქციონატორი - ქ. თბილისის მთავრობის წარმომადგენელი (რწმუნებული პირი). აუქციონის გამართვის დროს მოქმედი "ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულის ქონების შესახებ" კანონის 19¹ მუხლის მე-8 პუნქტის მიხედვით, თვითმმართველი ერთეულის ქონების აუქციონის ფორმით პრივატიზების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებდა თვითმმართველი ერთეულის აღმასრულებელი ორგანო, ამასთანავე, თვითმმართველი ერთეულის ქონებაზე ქონებრივი უფლებების განხორციელების შედეგად შემოსული თანხები მთლიანად ირიცხებოდა შესაბამისი თვითმმართველი ერთეულის ბიუჯეტში. ამავე პერიოდში მოქმედი "საქართველოს დედაქალაქის - თბილისის შესახებ" კანონის 23¹ მუხლის "ე" ქვეპუნქტის თანახმად, ადგილობრივი საკუთრების განკარგვა თბილისის მთავრობის უფლებამოსილებას განეკუთვნებოდა. ქ. თბილისის ცენტრალური ორგანო - ქ. თბილისის მთავრობა უფლებამოსილი იყო შეექმნა საქალაქო სამსახურები და საჯარო სამართლის იურდიული პირები (ქ. თბილისის საკრებულოს 12.10.2006წ. N1-1 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული "ქ. თბილისის მერიის დებულების" 4.1. მუხ. , მე-14 მუხლის "ე" ქვ.პ.). აღნიშნული უფლებამოსილების ფარგლებში ქ. თბილისის მთავრობის 30.03.2010წ. N08.32.412 დადგენილებით შეიქმნა სსიპ ქონების მართვის სააგენტო, რომლის ფუნქციებში შედიოდა ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების რეალიზაციის მიზნით აუქციონის ორგანიზება, ჩატარება და შედეგების გაფორმება (N08.32.412 დადგენილებით დამტკიცებული "ქალაქ თბილისის მერიის საჯარო სამართლის იურიდიული პირის - ქონების მართვის სააგენტოს შექმნისა და მისი წესდების (დებულები)" 2.2 მუხ. "ბ" ქვ.პ.). ამდენად, სადავო პერიოდში, ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების აუქციონის ფორმით პრივატიზების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებდა და ქონების საწყის ფასს განსაზღვრავდა ქ. თბილისის მთავრობა, თუმცა აუქციონს ატარებდა ქ. თბილისის მთავრობის უფლებამოსილი წარმომადგენელი - სსიპ ქონების მართვის სააგენტო, თბილისის მთავრობის მიერ დამტკიცებული წესის საფუძველზე. მხედველობაშია აგრეთვე მისაღები, რომ შეძენილი უძრავი ქონების საფასურის გადახდა ხორციელდებოდა ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ბიუჯეტში (ქ. თბილისის საკრებულოს 27.08.2010წ. N9-63 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული "ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების აუქციონის ფორმით პრივატიზების წესის" 1.2, 1.4, 3.1, 3.2, 3.6, 8.7, 12.3 მუხ., მე-2 მუხლის "გ" ქვ.პ.). ამდენად, ქ. თბილისის მთავრობა, სსიპ ქონების მართვის სააგენტოსთან ერთად, არის უსაფუძვლო შესრულების მიმღები სუბიექტი. ამდენად, დაუსაბუთებელია კასატორ ქ. თბილისის მთავრობის მოსაზრება მისთვის თანხის გადახდის ვალდებულების დაკისრების უსაფუძვლობის შესახებ.

დაუსაბუთებელია სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრება ზიანის ანაზღაურების მოცულობის საჯარო და კერძო ინტერესების პროპორციულობის პრინციპით განსაზღვრასთან დაკავშირებით. გასაჩივრებულ განჩინებაში არ არის დასაბუთებული თუ რატომ არის ნაკვეთის შესაძენად გადახდილ თანხაზე მნიშვნელოვნად მეტი თანხის (25 ათასი ლარის) გადახდის დაკისრება მოპასუხეებზე კანონიერი. სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს 12.10.2010წ. N... აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმის თანახმად, ნაკვეთის ღირებულება 13 620 ლარით განისაზღვრა. მოსარჩელე ითხოვს 23 608 აშშ დოლარის ექვივალენტი ლარის მოპასუხე ორგანოებისათვის სოლიდარულად დაკისრებას. რ. ბ-ი ითხოვს ნივთის საბაზრო ფასის ანაზღაურებას, რასაც ასაბუთებს იმ გარემოებაზე მითითებით, რომ მას ჩამოერთვა საკუთრება უძრავ ნივთზე, შესაბამისად მიადგა ზიანი უძრავი ნივთის საბაზრო ღირებულების ოდენობით. ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა გაიზიარეს მოსარჩელის აღნიშნული მოსაზრება. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ერთსადაიმავე ნივთზე საკუთრების უფლების დაკარგვისას ზიანის ანაზღაურების ოდენობა შესაძლოა სხვადასხვა იყოს საკუთრების დაკარგვის სამართლებრივი საფუძვლის გათვალისწინებით. განსახილველ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ რ. ბ-ის მიერ აუქციოზე შეძენილი საკუთრება არასდროს ყოფილა მართლზომიერი. შესაბამისად, დაუსაბუთებელია ნივთის ჩამორთმევისათვის კომპენსაციის დაანგარიშება როგორც კერძო და საჯარო ინტერესების პროპორციულობის პრინციპის, ისე ნივთის საბაზრო ღირებულების მიხედვით. იმ გარემოების გათვალისწინებით, რომ რ. ბ-ს საკუთრების უფლება ფაქტობრივად არ წარმოშობია, მისი მოთხოვნა შესაძლოა დაიყოს ორ ნაწილად: ერთი მხრივ რ. ბ-ი უფლებამოსილია ვითომ-კრედიტორისაგან მოითხოვოს გადახდილი ნასყიდობის ფასის დაბრუნება (სკ-ის 976.1 მუხ.), რადგან ორგანო უსაფუძვლოდ მდიდრდება, ხოლო მეორე მხრივ ნასყიდობის ფასის გარდა, რ. ბ-ს შეუძლია მოითხოვოს ზიანის ანაზღაურება (სკ-ის 992-ე მუხ.) სათანადო წინაპირობების არსებობის დადასტურების შემთხვევაში (იხ. სუს 15.02.18წ. Nბს-818-810 (2კ-16) გადაწყვეტილება). საქართველოს კონსტიტუციის 18.4 მუხლი ითვალისწინებს სახელმწიფო ორგანოების მიერ ზიანის სრული ოდენობით ანაზღაურების გარანტიას, თუმცა აღნიშნული გარანტია ამოქმედებას იწყებს მხოლოდ ზიანის არსებობის დადასტურების შემთხვევაში. პირი, რომელმაც უსაფუძვლოდ მიიღო თანხა, მოვალეა დააბრუნოს იგი, როცა შეიტყო ან უნდა შეეტყო, რომ ქონება უსაფუძვლოდ ჰქონდა მიღებული. მოთხოვნა შესაძლოა ცდებოდეს უსაფუძვლოდ მიღებული ქონების უკან დაბრუნებას, პირვანდელ მდგომარეობაში აღდგენას, ამასთანავე, კონდიქციური ვალდებულება როგორც წესი წარმოიშობა თვით დაზარალებული პირის მიერ დაშვებული შეცდომის ან უზუსტობის გამო, ხოლო ზიანის მიყენების შედეგად წარმოშობილი ვალდებულების შემთხვევაში, მისი საფუძველი ყოველთვის ზიანის მიმყენებლის არამართლზომიერი მოქმედებაა. ამასთანავე, თანხის უსაფუძვლოდ მიმღებს ზიანის ანაზღაურებისათვის პასუხისმგებლობა წარმოიშობა მხოლოდ იმ შემთხვევაში უკეთუ მოპასუხემ იცოდა ან უხეში გაუფრთხილებლობის გამო მისთვის მოგვიანებით გახდა ცნობილი თანხის მიღების უსაფუძვლობა. მოცემულ შემთხვევაში ზიანის მოთხოვნა დასაშვებია, რადგან სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით დასტურდება ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ საჯარო უფლებამოსილებების არამართლზომიერი განხორციელება. ამასთანავე, ზიანის ანაზღაურების ოდენობა ექვივალენტობის პრინციპიდან გამომდინარე ისე უნდა განისაზღვროს, რომ ამას არ მოჰყვეს რომელიმე მხარის უსაფუძვლო გამდიდრება. სააპელაციო სასამართლო მიუთითებს ადმინისტრაციულ ორგანოთა ბრალეულ და მართლსაწინააღმდეგო ქმედების არსებობაზე, თუმცა არაფერს ამბობს მათი ქმედების შედეგად წარმოშობილი ზიანის ოდენობაზე, სააპელაციო პალატას არ დაუდგენია ზიანის კონკრეტული ოდენობა, ამ მხრივ არ შეუფასებია საქმეში დაცული მტკიცებულებები, ზიანის ოდენობის დამადასტურებელი მტკიცებულებების არასაკმარისობის შემთხვევაში სააპელაციო პალატა უფლებამოსილი იყო დამატებით გამოეთხოვა ისინი და სრულად დაედგინა დავის გადაწყვეტისათვის საჭირო ფაქტობრივი გარემოებები. პირის ადრინდელ ქონებრივ მდგომარეობაში აღდგენის სამართლებრივი უზრუნველყოფა არ გამორიცხავს ხარჯების და დანაკლისის ანაზღაურებას, უკეთუ მიმღებმა გასწია ხარჯები ან მას წარმოეშვა ქონებრივი დანაკლისი იმასთან დაკავშირებით, რომ საგანი სამუდამოდ შეძენილად მიაჩნდა. ამასთანავე, თუ მიმღებმა მიღებისას იცოდა, ან უხეში გაუფრთხილებლობის გამო მისთვის უცნობი იყო სამართლებრივი საფუძვლის ხარვეზის არსებობა და ამის შესახებ მოგვიანებით შეიტყობს, ან გადაცემის შესახებ მოთხოვნა მიღებულია სასამართლო წარმოებაში, მაშინ მიმღებს ეკისრება პასუხისმგებლობა ხარვეზის თაობაზე ცნობების მიღების ან სასამართლო წარმოებაში გადაცემის დროიდან (სკ-ის 981-ე მუხ.). სასამართლო წესით აქტების ბათილად ცნობის მიუხედავად, ანუ მას შემდეგ რაც მოისპო თანხის გადაცემის სამართლებრივი საფუძველი, ადმინისტრაციულ ორგანოს არ მოუხდენია ნასყიდობის ღირებულების მოსარჩელისათვის დაბრუნება. საქმის მასალებით დასტურდება, რომ ჯერ კიდევ დავის წარმოშობამდე, 2011 წლის აპრილში მოსარჩელემ განცხადებით მიმართა თბილისის ქონების მართვის სააგენტოს, რომლითაც მოითხოვა გადახდილი თანხის უკან დაბრუნება. საქმეში დაცულია 13.05.2011წ. ადმინისტრაციული სამსახურის უფროსის 13.05.2011წ. N12/48717-5 წერილი რ. ბ-ის განცხადებაზე, რომლითაც განმცხადებელს ეცნობა, რომ მოთხოვნა ვერ დაკმაყოფილდებოდა, ვინაიდან აუქციონზე გატანამდე ნაკვეთი თვითმმართველობის ერთეულის საკუთრებაში იყო რეგისტრირებული, აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი 12.10.2010წ. N... ოქმის (ადმინისტრაციული დაპირების) ბათილად ცნობის საფუძველი არ არსებობს, განმცხადებელს ამასთანავე ეცნობა, რომ დათქმულ ვადაში შეძენილი ქონების ღირებულების გადაუხდელობის შემთხვევაში აუქციონის შედეგები გაუქმდებოდა და რ. ბ-ი დაკარგავდა გადახდილი ბეს თანხას (ტ 1, ს.ფ. 32). ხანგრძლივი სასამართლო დავის შედეგად საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 17.04.2014წ. განჩინებით დაუშვებლად იქნა ცნობილი სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივარი, ძალაში დარჩა სააპელაციო სასამართლოს 29.11.2013წ. გადაწყვეტილება, რომლითაც დაკმაყოფილდა დ. ს-ის სარჩელი, ბათილად იქნა ცნობილი საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა და აუქციონში გამარჯვების დამადასტურებელი ოქმი. თანხის გადაცემის სამართლებრივი საფუძვლის გაუქმების მიუხედავად, არ მომხრადა ნასყიდობის ღირებულების მოსარჩელისათვის დაბრუნება, საქმის მასალებში არ მოიპოვება გადახდილი საპრივატიზებო თანხის დაბრუნების დამადასტურებელი მტკიცებულება. თანხის დაბრუნების მიზნით დავა განხილულ იქნა ყველა სასამართლო ინსტანციაში, მიუხედავად იმისა, რომ მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოსთვის აქტების ბათილობით იმთავითვე იყო ცნობილი, რომ არ არსებობდა უსაფუძვლოდ მიღებული თანხის დაყოვნების სამართლებრივი საფუძველი, ნასყიდობის ფასი კრედიტორს (მოსარჩელეს) დღემდე არ გადასცემია. ბრალეული ვადაგადაცილების პირობებში, რომელიც მოცემულ შემთხვევაში სახეზეა, ვინაიდან ნასყიდობის ღირებულების დაბრუნება მოსარჩელისათვის არ ხდება დაყოვნების საფუძვლის არ არსებობის მიუხედავად, გარკვევას საჭიროებს დანაკარგის არსებობა სხვისი ფულადი სახსრებით უკანონო სარგებლობის გამო და მისი დაკმაყოფილების შესაძლებლობა. ზიანის ოდენობის დადგენის გარეშე, მოპასუხეთათვის სადავო მიწის ნაკვეთის ღირებულების ქვედა ინსტანციების სასამართლოების მიერ დადგენილი ოდენობით დაკისრება სცდება როგორც უსაფუძვლო გამდიდრების, ასევე ზიანის ანაზღაურების მომწესრიგებელი ნორმების დანაწესს და შესაძლოა მოსარჩელისათვის ზიანის ანაზღაურების სახით ფაქტობრივად განცდილ დანაკარგზე მეტი სიკეთის მიღების საშუალებად იქცეს.

მოსარჩელე ითხოვს მის მიერ გადახდილი მიწის ნაკვეთის აზომვითი ნახაზის შედგენისათვის დახარჯული 50 ლარის გადახდას. საქმის მასალებით, კერძოდ 29.12.2010წ. საჯარო შემოსავლის ორდერით და N192087 ანგარიშ-ფაქტურით (ტ.1. ს.ფ. 28-29) არ დასტურდება ხსენებული თანხის რ. ბ-ის მიერ გადახდა, ხსენებული დოკუმენტაციის მიხედვით რ. ბ-ის კუთვნილი 454 კვ.მ. ნაკვეთის წითელი ხაზის კუთხეების დაკვალვის ღირებულების გადამხდელია არა რ. ბ-ი, არამედ დ. ოქროპირიძე. შესაბამისად, დაუსაბუთებელია მოპასუხეებისათვის აზომვითი ნახაზის შედგენისათვის გადახდილი თანხის მოსარჩელის სასარგებლოდ გადახდის დავალება.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ სააპელაციო პალატის გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთება სოლიდარული მოპასუხეთათვის ზიანის სახით 11380 ლარის (25000 – 13620 (ნასყიდობის ფასი)) დაკისრების ნაწილში იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია, რაც სსკ-ის 394-ე მუხლის „ე¹“ ქვეპუნქტის თანახმად ქმნის განჩინების გაუქმების აბსოლუტურ საფუძველს ყველა სოლიდარული მოპასუხის: სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობის და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიმართ. შესაბამისად, აღნიშნულ ნაწილებში სახეზეა სსკ-ის 412-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმებისა და საქმის ხელახალი განხილვისათვის იმავე სასამართლოში დაბრუნების საფუძველი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე, 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობისა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 18.10.2017წ. განჩინება იმ ნაწილში, რომლითაც უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 14.12.2015წ. გადაწყვეტილება და მოპასუხეებს - სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობას და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს რ. ბ-ის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ 11380 (თერთმეტიათასსამასოთხმოცი) ლარის გადახდა, აგრეთვე მიწის ნაკვეთის აზომვითი ნახაზის შედგენისათვის გადახდილი თანხის - 50 (ორმოცდაათი) ლარის გადახდა, ხსენებულ ნაწილში საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;

2. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 18.10.2017წ. განჩინება იმ ნაწილში, რომლითაც უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 14.12.2015წ. გადაწყვეტილება და მოპასუხეებს - სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მთავრობას და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს რ. ბ-ის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ ზიანის ანაზღაურება 13 620 (ცამეტიათასექვსასოცი) ლარი, აგრეთვე საკუთრების რეგისტრაციისათვის გაწეული ხარჯი - 51 (ორმოცდათერთმეტი) ლარი დარჩეს უცვლელად;

3. მხარეთა შორის სასამართლოს ხარჯები გადანაწილდეს საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე

ქ. ცინცაძე