საქმე #ბს-50(3კ-21) 22 ივლისი, 2021 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: გოჩა აბუსერიძე

ბიძინა სტურუა

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 28 ოქტომბრის განჩინების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2014 წლის 25 მარტს ა. ს-მა და შპს „...მა“ სასარჩელო განცხადებით მიმართეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხის - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიმართ, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 05.05.2011წ. #... გადაწყვეტილების (ძალაში შესვლის დღიდან), 16.05.2011წ. #... გადაწყვეტილებისა და 29.12.2011წ. #... გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის მოთხოვნით.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 16 სექტემბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 16.2 მუხლის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება ქალაქ თბილისის მერია.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 10 ნოემბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 22 მაისის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 16.2 მუხლის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირებად ჩაებნენ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ ქონების მართვის სააგენტო და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ივნისის გადაწყვეტილებით ა. ს-ის და შპს „...ის“ სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; ძალაში შესვლის დღიდან ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 05.05.2011წ. #... გადაწყვეტილება; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 16.05.2011წ. #... გადაწყვეტილება; არ დაკმაყოფილდა ა. ს-ის და შპს „...ის“ სასარჩელო მოთხოვნა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 29.12.2011წ. #... გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის თაობაზე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ივნისის გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შპს „...მა“, რომელმაც გასაჩივრებულ ნაწილში გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ივნისის გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტომ, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ, სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნულმა სააგენტომ, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ, რომლებმაც გასაჩივრებულ ნაწილში გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 15 მარტის განჩინებით შპს „...ის“, ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს, ქალაქ თბილისის მერიის, სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სააპელაციო საჩივრები დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 ივნისის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახალი განხილვის მიზნით დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 15 მარტის განჩინება საკასაციო წესით წესით გაასაჩივრა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 17 ოქტომბრის განჩინებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნა დაუშვებლად; უცვლელად დარჩა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 15 მარტის განჩინება.

ა. ს-მა და შპს „...მა“ დაზუსტებული სარჩელი წარადგინეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში, მოპასუხეების - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს მიმართ, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 05.05.2011წ. #... გადაწყვეტილების (ძალაში შესვლის დღიდან), საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 16.05.2011წ. #... გადაწყვეტილების, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 29.12.2011წ. #... გადაწყვეტილებისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 08.12.2011წ. #1-2588 ბრძანების ბათილად ცნობის მოთხოვნით.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 28 თებერვლის გადაწყვეტილებით ა. ს-ისა და შპს „...ის“ სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 05.05.2011წ. #... გადაწყვეტილება (მისი ძალაში შესვლის დღიდან); ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 16.05.2011წ. #... გადაწყვეტილება; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 29.12.2011წ. #... გადაწყვეტილება; ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 8 დეკემბრის #1-2588 ბრძანების დანართი #1-ის 29-ე პუნქტი, რომლითაც თვითმმართველ ქალაქ თბილისს გადაეცა ქ. თბილისში, ...ის გამზირ #41-ში მდებარე 323 კვ.მ უძრავი ქონება, საკადასტრო კოდით #....

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 28 თებერვლის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტომ, რომლებმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 28 ოქტომბრის განჩინებით საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდ; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 28 თებერვლის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ „მეწარმეთა შესახებ“ კანონის გათვალისწინებით, ერთმანეთისგან გაიმიჯნა საწარმოს, როგორც დამოუკიდებელი სუბიექტის უფლებამოსილება მისი პარტნიორის უფლებამოსილებისაგან. პალატამ აღნიშნა, რომ დაუშვებელია, პარტნიორის (თუნდაც 100%-ანი წილის მფლობელის) ნებელობითი აქტივობა შეფასდეს თავად საწარმოს ნების გამოვლენად. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების ქონებრივი უფლებები არ უნდა იქნეს გაიგივებული პარტნიორის ქონებრივ უფლებებთან. პარტნიორი არის საწარმოში წილის (არამატერიალური ქონებრივი სიკეთის, უფლების) მესაკუთრე და არა - საწარმოს კუთვნილი ქონების მესაკუთრე. ამდენად, საწარმოს სახელით ქონების შეძენაზე ან მისი კუთვნილი ქონების ნებისმიერი ფორმით გასხვისებაზე ნების გამოვლენა უნდა მომდინარეობდეს საწარმოს წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის - შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების დირექტორის მხრიდან, რადგან მესამე პირების, მათ შორის, ადმინისტრაციული ორგანოს წინაშე საზოგადოებას სწორედ დირექტორი წარმოადგენს. სასამართლოს განმარტებით, მართალია, დირექტორის უფლებამოსილების წყარო თავად პარტნიორების გადაწყვეტილებაა, მაგრამ ეს მაინც არ გულისხმობს თუნდაც ყველა პარტნიორის ან 100% წილის მფლობელი პარტნიორის გადაწყვეტილებების გაიგივებას დირექტორის უფლებამოსილებასთან. პალატამ გაიზიარა შეფასება იმის თაობაზე, რომ საწარმოს ქონების გასხვისებაზე პარტნიორთა კრების თანხმობის საჭიროება ვერ ჩაანაცვლებს დირექტორის უფლებამოსილებას.

შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა მარეგისტრირებელი ორგანოს მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ საწარმოს ერთადერთი და 100%-იანი წილის მესაკუთრის ა. ს-ის ნება საკმარისი საფუძველი იყო იმისათვის, რომ ის მიჩნეული ყოფილიყო, როგორც იურიდიული პირის მიერ გამოხატულ ნებად. პალატამ მიიჩნია, რომ უძრავ ნივთზე საკუთრების მიტოვების შესახებ განცხადება საჯარო რეესტრში წარდგენილი იქნა არაუფლებამოსილი პირის მიერ, რის გამოც არ არსებობდა საკუთრების უფლების მიტოვების თაობაზე რეგისტრაციის შესახებ სადავო გადაწყვეტილების მიღების საფუძველი.

ამდენად, სასამართლომ უკანონოდ მიიჩნია საკუთრების უფლების მიტოვების შესახებ და სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციის თაობაზე გადაწყვეტილებები. ამასთან, პალატამ მიიჩნია, რომ არსებობდა გასაჩივრებული აქტების, როგორც უკანონო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების თანმდევი სამართლებრივი შედეგების, ბათილად ცნობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი წინამძღვრები.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 28 ოქტომბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტომ, რომლებმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება მოითხოვეს.

კასატორის - საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს მითითებით, 2011 წლის 8 დეკემბრის სადავო ბრძანება 2014 წელს იქნა სასამართლოში წარდგენილი, ხოლო შპს-ს წარმომადგენელს 2014 წლის ნოემბერში გადაეცა. მოცემულ შემთხვევაში სარჩელი სასამართლოში არათუ გაცნობიდან ერთი თვის ვადაში, არამედ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ განჩინების (17.10.2017წ.) მიღებიდან 1 თვის ვადაშიც კი არ იქნა წარდგენილი. მართალია, სარჩელი მოთხოვნის ტრანსფორმირების მიზნით დაუბრუნდა საქალაქო სასამართლოს, თუმცა აღნიშნულის მიუხედავად, სამინისტროს მიაჩნია, რომ თითოეული სასარჩელო მოთხოვნის მიმართ უნდა განხორციელებულიყო ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის მოთხოვნათა გათვალისწინებით დასაშვებობის შემოწმება, რაც გულისხმობს, რომ სასამართლო ვალდებული იყო ემსჯელა მინისტრის გასაჩივრებული ბრძანების დასაშვებობაზე. კასატორის განმარტებით, სასამართლოს გადაწყვეტილება უნდა მიეღო იმ კონკრეტული გარემოების მხედველობაში მიღებით, რაც საქმის განხილვის ეტაპზე არსებობდა და არ უნდა გამოეთქვა მოვლენების შესაძლო განვითარების თაობაზე.

კასატორის მითითებით, სასამართლომ მხედველობაში არ მიიღო ის გარემოება, რომ საჯარო რეესტრის 2011 წლის 16 მაისის გადაწყვეტილებას საფუძვლად დაედო ეკონომიკის სამინისტროს 2011 წლის 6 მაისის მიმართვა, რომელიც მოცემულ შემთხვევაში არ ყოფილა დავის საგანი. იმ პირობებში კი, როდესაც სასამართლომ დასაშვებად ცნო რეესტრის 2011 წლის 29 დეკემბრის უფლების დამდგენი დოკუმენტი, რეესტრის 2011 წლის 16 მაისის გადაწყვეტილება ბათილად იქნა ცნობილი მისი უფლების დამდგენი დოკუმენტის ძალაში ყოფნის მიუხედავად, რაც უკანონოა. სააპელაციო სასამართლოს 2017 წლის 15 მარტის განჩინების შესაბამისად, მოთხოვნა უნდა დაზუსტებულიყო უფლების დამდგენი დოკუმენტებთან მიმართებით, რაც თავისთავად გულისხმობდა 2011 წლის 16 მაისის რეგისტრაციის უფლების დამდგენ დოკუმენტებთან დაკავშირებით სასარჩელო მოთხოვნის დაზუსტების შესაძლებლობასაც.

ამასთან, კასატორის მითითებით, სასამართლომ არ შეაფასა ა. ს-ი წარმოადგენდა თუ არა სათანადო მოსარჩელეს მაშინ, როცა ეს უკანასკნელი შპს-ს პარტნიორია, ხოლო სადავო უძრავი ქონება შპს-ს საკუთრებას წარმოადგენდა. შპს-ს პარტნიორი მხოლოდ იმ შემთხვევაშია უფლებამოსილი შპს-ს სახელით განახორციელოს მოთხოვნა, თუკი შპს-ს დირექტორი არ ახორციელებს ამ უფლებამოსილებას. მიუხედავად იმისა, რომ შპს მისი პარტნიორისაგან დამოუკიდებლად ახორციელებს ამ უფლებამოსილებას, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 84-ე მუხლის მოთხოვნათა საპირისპიროდ, ა. ს-ის სასარჩელო მოთხოვნა დაკმაყოფილდა. ასევე საინტერესოა თავად შპს-ს სამართლებრივი მდგომარეობა, კერძოდ, სააპელაციო სასამართლომ საქმე ხელახლა განსახილველად დააბრუნა იმ მოტივით, რომ სასამართლოში არ იყო წარდგენილი სარჩელი. დადგენილია, რომ სასამართლო საქმის განხილვას შეუდგება მხოლოდ დაინტერესებული პირის განცხადებით, ხოლო პირის განცხადება შედეგენილი უნდა იქნეს წერილობითი ფორმით და მასში მითითებული უნდა იყოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 178-ე მუხლით გათვალისწინებული გარემოებები. ამასთან, ასკ-ის 22-ე მუხლი სარჩელის დასაშვებობის კრიტერიუმებს აწესებს. შესაბამისად, სასამართლოს უნდა შეეფასებინა დასახელებული მუხლების საფუძველზე ხომ არ იყო სახეზე სარჩელის დაუშვებლად ცნობის საფუძველი, რადგან შპს-თვის გადაცემული იყო გასაჩივრებული აქტები.

ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, კასატორი ითხოვს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებას და საქმის წარმოების შეწყვეტას.

კასატორი - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია მიუთითებს „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის 9.7 მუხლზე და აღნიშნავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში ადგილი აქვს ისეთ საქმიანობას, რომელსაც ესაჭიროება საზოგადოების ყველა პარტნიორის მონაწილეობით ჩატარებული კრების გადაწყვეტილება. მოცემულ საქმეზე დადგენილია, რომ შპს-ს 100%-იანი წილის მფლობელს და ქონების განკარგვის შესახებ გადაწყვეტილების მიღებაზე უფლებამოსილ პირს წარმოადგენდა ა. ს-ი. საქმეში წარმოდგენილია შპს-ს 100%-იანი წილის მფლობელ ა. ს-სა და გ. თ-ს შორის გაფორმებული შესაბამისი მინდობილობა, რომლის საფუძველზეც მარეგისტრირებელმა ორგანომ მიიღო შესაბამისი გადაწყვეტილება და დაარეგისტრირა საკუთრების უფლების მიტოვება.

კასატორის მითითებით, საქმეში არსებული მასალებით დგინდება, რომ რეესტრის მიერ გამოკვლეულ იქნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. რეესტრის მონაცემების მიმართ უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფციიდან გამომდინარე, მუნიციპალიტეტს გაუჩნდა კანონიერი ნდობა რეესტრის ჩანაწერების მიმართ და შესაბამისად, სადავო ქონების მესაკუთრე გახდა კანონმდებლობის მოთხოვნათა სრული დაცვით.

კასატორის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს განმარტებით, საქმეში წარმოდგენილი მინდობილობა ძალაში იყო, შესაბამისად, მარეგისტრირებელმა ორგანომ მიიღო დადებითი გადაწყვეტილება და დაარეგისტრირა საკუთრების უფლების მიტოვება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 5 თებერვლის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივრები.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

თავდაპირველად საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2011 წლის 18 აპრილის ამონაწერზე, რომლითაც დგინდება, რომ უძრავი ნივთის, მდებარე: ქ. თბილისი, ...ის გამზირი #41, ს/კ ..., დაზუსტებული ფართობი - 323,00 კვ.მ, მესაკუთრეს წარმოადგენს შპს „...ი“.

საქმეში წარმოდგენილია გ. თ-ის 2011 წლის 2 მაისის განცხადება, რომლითაც ის, როგორც შპს „...ის“ დირექტორის წარმომადგენელი მიმართავს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურს და ითხოვს ქ. თბილისში, ...ის გამზ. #41-ში მდებარე უძრავ ნივთზე (ს/კ ...) საკუთრების უფლების მიტოვების რეგისტრაციას. დადგენილია, რომ მითითებულ განცხადებას არ ახლავს შპს „...ის“ დირექტორის გ. გ-ის მიერ გ. თ-ზე გაცემული წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების დამადასტურებელი მტკიცებულება. აღნიშნულ განცხადებას გ. თ-მა დაურთო რუსეთის ფედერაციის მოქალაქე ა. ს-ის მიერ გაცემული მინდობილობა, რომლითაც გ. თ-ს მიენიჭა ა. ს-ის წარმომადგენლობა საქართველოს ტერიტორიაზე, მათ შორის, უფლება დააფუძნოს საწარმოები, ისარგებლოს დამფუძნებლის ყველა უფლებით, ხელი მოაწეროს ყიდვა-გაყიდვის ხელშეკრულებებს და ა.შ.

განსახილველ შემთხვევაში გასაჩივრებულია საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2011 წლის 5 მაისის #... გადაწყვეტილება, რომლითაც გ. თ-ის განცხადების საფუძველზე, მარეგისტრირებელმა ორგანომ განახორციელა საკუთრების უფლების მიტოვების რეგისტრაცია უძრავ ნივთზე, მდებარე - ქ. თბილისი, ...ის გამზირი #41. ასევე სადავოა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2011 წლის 16 მაისის #... გადაწყვეტილება, რომლითაც დაკმაყოფილდა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს განცხადება და ზემოაღნიშნულ უძრავ ნივთზე მესაკუთრედ აღირიცხა სახელმწიფო. მოსარჩელის მიერ ასევე მოთხოვნილია საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2011 წლის 29 დეკემბრის #... გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა, რომლითაც დაკმაყოფილდა სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს განცხადება და ზემოაღნიშნულ უძრავ ნივთზე მესაკუთრედ აღირიცხა ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეული. რეგისტრაციის საფუძვლად საჯარო რეესტრის ჩანაწერში მითითებულია საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 2011 წლის 8 დეკემბრის #1-1/2588 გასაჩივრებული ბრძანება, რომლის მე-2 პუნქტით თვითმმართველ ქალაქ თბილისს დამატებითი ქონების სახით საკუთრებაში გადაეცა ბრძანების დანართში მითითებული უძრავი ქონება. ბრძანების #1 დანართში უძრავი ქონების ჩამონათვალში #29 პუნქტად მითითებულია უძრავი ქონება, მდებარე: ქ. თბილისი, ...ის გამზ. #41 (ს/კ ...).

საქმის მასალებით დადგენილია, რომ საკუთრების უფლების მიტოვების შესახებ განცხადების დაკმაყოფილებისა და სადავო რეგისტრაციის განხორციელების საფუძველი გახდა სწორედ ა. ს-ის მიერ გაცემული მინდობილობა. მარეგისტრირებელი ორგანოს მოსაზრებით, საწარმოს ერთადერთი და 100%-იანი წილის მესაკუთრის ა. ს-ის ნება საკმარის საფუძველს ქმნიდა, რომ ის მიჩნეული ყოფილიყო, როგორც იურიდიული პირის მიერ გამოხატული ნება, რასაც სააპელაციო სასამართლოს მსგავსად, ვერ გაიზიარებს საკასაციო სასამართლოც და მიიჩნევს, რომ აღნიშნული არ გამომდინარეობს „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის პრინციპებიდან.

საკასაციო სასამართლოს მითითებით, იურიდიული პირის წარმომადგენლობასთან დაკავშირებულ საკითხებს არეგულირებს სადავო სამართალურთიერთობის დროს მოქმედი „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-9 მუხლი, რომლის პირველი პუნქტის შინაარსიდან გამომდინარე, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებაში ხელმძღვანელობის უფლება აქვთ დირექტორებს, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტი განმარტავს ხელმძღვანელობისა და წარმომადგენლობის უფლებამოსილების შინაარსს, რომლის მიხედვითაც, ხელმძღვანელობის უფლებამოსილება გულისხმობს უფლებამოსილების ფარგლებში საწარმოს სახელით გადაწყვეტილებების მიღებას, ხოლო წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება გულისხმობს საწარმოს სახელით გამოსვლას მესამე პირებთან ურთიერთობაში. დასახელებული მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, ხელმძღვანელობის უფლებამოსილება გულისხმობს წარმომადგენლობით უფლებამოსილებასაც, თუ პარტნიორთა შეთანხმებით (წესდებით) სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

შესაბამისად, შპს „...ის“ მიერ მის საკუთრებად რეგისტრირებულ უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების მიტოვების შესახებ განცხადების წარდგენაზე უფლებამოსილი იყო საზოგადოების დირექტორი, ან მის მიერ უფლებამოსილი პირი. განსახილველ შემთხვევაში კი, შპს „...ის“ წესდებით საწარმოს წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება ენიჭება დირექტორს. დადგენილია, რომ საწარმოს რეგისტრირებულ დირექტორს, ქონების მიტოვების მომენტში, წარმოადგენდა გ. გ-ი, ხოლო გ. თ-ს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში საწარმოს ქონების მიტოვების თაობაზე განცხადების წარდგენის დროისთვის საწარმოს წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის - გ. გ-ის მიერ გაცემული უფლებამოსილების მინიჭების დამადასტურებელი დოკუმენტი არ გააჩნდა. აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას მასზედ, რომ უძრავ ნივთზე საკუთრების მიტოვების შესახებ განცხადება საჯარო რეესტრში წარდგენილ იქნა არაუფლებამოსილი პირის მიერ, რის გამოც არ არსებობდა საკუთრების უფლების მიტოვების თაობაზე რეგისტრაციის შესახებ სადავო გადაწყვეტილების მიღების საფუძველი.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას და აღნიშნავს, რომ საკუთრების უფლების მიტოვების რეგისტრაციით, სახელმწიფო გახდა აღნიშნული უძრავი ნივთის მესაკუთრე, ხოლო იმ პირობებში, როდესაც ბათილად იქნა ცნობილი გადაწყვეტილება საკუთრების უფლების მიტოვების რეგისტრაციის თაობაზე, შესაბამისად, სამართლებრივი საფუძველი გამოეცალა სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციას, რის გამოც არსებობდა მისი ბათილად ცნობის საფუძველი.

იმ პირობებში კი, როდესაც უკანონოა საკუთრების უფლების მიტოვების შესახებ და სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციის თაობაზე გადაწყვეტილებები, სადავო უძრავ ნივთთან დაკავშირებით შემდგომში მიღებული სადავო გადაწყვეტილებები, როგორც უკანონო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების თანმდევი სამართლებრივი შედეგები, მოკლებული იყო სამართლებრივ საფუძველს და არსებობდა მათი ბათილად ცნობის წინამძღვრები.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს საკასაციო პრეტენზიასთან დაკავშირებით აღნიშნავს, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 15 მარტის განჩინებით საქმე ხელახლა განსახილველად დაბრუნდა მხოლოდ პროცესუალური შეუსაბამობის გამო, თუმცა პირველი ინსტანციის სასამართლოს პოზიცია სამართლებრივი შეფასების ნაწილში, მათ შორის, სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციის ბათილად ცნობის თაობაზე, სრულად იქნა გაზიარებული. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 2011 წლის 8 დეკემბრის #1-1/2588 ბრძანების დანართი #1-ის 29-ე პუნქტის ბათილად ცნობის ნაწილში დაუშვებლობის საფუძვლით საქმის წარმოების შეწყვეტასთან მიმართებით, საკასაციო სასამართლო ასევე იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ ვინაიდან თავდაპირველი მოთხოვნები წარდგენილი იყო გასაჩივრებისთვის კანონით დადგენილ ვადაში, სასამართლოს სარჩელის ტრანსფორმაციის ფარგლებში უნდა დაეზუსტებინა სასარჩელო მოთხოვნები და უზრუნველეყო სასამართლოს ხელმისაწვდომობის სრულყოფილი რეალიზაცია. შესაბამისად, არ არსებობდა ამ ნაწილში დაუშვებლობის გამო საქმის წარმოების შეწყვეტის საფუძვლები.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივარზე 09.12.2020წ. #03303 საგადახდო მოთხოვნით გადახდილია სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს (ს/კ 205296375) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის #200122900, სახაზინო კოდი #300773150.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 28 ოქტომბრის განჩინება;

3. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტოს (ს/კ 205296375) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 09.12.2020წ. #03303 საგადახდო მოთხოვნით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის #200122900, სახაზინო კოდი #300773150;

4. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: გ. აბუსერიძე

ბ. სტურუა