ბს-512(კ-19) 25 ნოემბერი, 2021წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: ქეთევან ცინცაძე, გიორგი გოგიაშვილი

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, ზეპირი განხილვის გარეშე, განიხილა რ. ჩ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლები თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 19.12.2018წ. გადაწყვეტილებაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ვ. ჩ-მა 31.01.2017წ. სარჩელით მიმართა ბოლნისის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხის სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიმართ და მოითხოვა მოპასუხის მიერ ქ. ხ-ის საკუთრების უფლების შესახებ 10.09.2001წ. განხორციელებული რეგისტრაციის და 17.07.2014წ. №... გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა, ასევე დმანისის რაიონში, სოფ. ...ში მდებარე უძრავ ნივთზე მოსარჩელის საკუთრების უფლების შესახებ ახალი ადმისნიტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის თაობაზე მოპასუხის დავალდებულება.

დავის რაიონულ სასამართლოში განხილვისას, სასკ-ის 16.2 მუხლის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება კ. ხ-ი.

ბოლნისის რაიონული სასამართლოს 05.07.2017წ. გადაწყვეტილებით მოსარჩელე ვ. ჩ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი 10.09.2001წ. უძრავ ქონებაზე საკადასტრო კოდით ... განხორციელებული საკუთრების უფლების რეგისტრაცია ქ. ხ-ის (მესამე პირის) სახელზე და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 17.07.2014წ. №... რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის რეგიონული რეგისტრაციის მართვის სამსახურის ქვემო ქართლის რეგიონულ ოფისს დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოების გამოკვლევისა და შეფასების შედეგად, კანონით დადგენილი წესით და დადგენილ ვადაში შესაბამისი გადაწყვეტილების მიღება და საჭიროების შემთხვევაში ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს და კ. ხ-ის მიერ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 21.11.2018წ. განჩინებებით ვ. ჩ-ის უფლებამონაცვლედ დაშვებული იქნა რ. ჩ-ი, ასევე საქმეში მესამე პირად ჩაება რ. ბ-ი.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 19.12.2018წ. გადაწყვეტილებით საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა და კ. ხ-ის სააპელაციო საჩივრები დაკმაყოფილდა, მოცემულ საქმეზე გაუქმდა ბოლნისის რაიონული სასამართლოს 05.07.2017წ. გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რ. ჩ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ 10.09.2001წ. უძრავ ქონებაზე (საკადასტრო კოდით ...) განხორციელდა საკუთრების უფლების პირველადი რეგისტრაცია ქ. ხ-ის (მესამე პირის) სახელზე. უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტად მიეთითა მიღება-ჩაბარების აქტი №248. აღნიშნულ პერიოდში მოქმედებდა „მიწის რეგისტრაციის შესახებ“ კანონი (ძალადაკარგულია 2006 წლის 20 მარტიდან). მითითებული კანონის მე-17 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მიწისა და სხვა უძრავი ქონების პირველადი რეგისტრაცია ხდებოდა სარეგისტრაციო ბარათის შედგენით ამ კანონისა და ყველა სხვა იმ ნორმატიული აქტის მოთხოვნათა შესაბამისად, რომლებითაც განისაზღვრებოდა ამ ქონების უფლებრივი და ვალდებულებითი დატვირთვა. ამავე კანონის მე-7 მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, ყოველ რეგისტრატურაში ინახებოდა მიწის და სხვა უძრავი ქონების სააღრიცხვო (სარეგისტრაციო) ბარათები და სარეგისტრაციო რუკები. სააღრიცხვო ბარათზე მოცემული ჩანაწერები იყო ამ ქონებასთან დაკავშირებით სამართლებრივი მდგომარეობის განსაზღვრის ძირითადი იურიდიული საფუძველი. მართალია, რეგისტრაციის საფუძველად მითითებული მიღება-ჩაბარების აქტი ვერ იქნა მოძიებული და წარმოდგენილი მხარეთა მიერ, მაგრამ გასათვალისწინებელია, რომ სწორედ ადმინისტრაციულ ორგანოს - საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უნდა უზრუნველყო ასეთი დოკუმენტის შენახვა და მხოლოდ დოკუმენტის მოუძიებლობა ავტომატურად არ შეიძლება გახდეს პირის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის გაუქმებისა და შედეგად - საქართველოს კონსტიტუციით განმტკიცებული საკუთრების უფლების შელახვის საფუძველი. სამოქალაქო კოდექსის 167-ე მუხლის მიხედვით, თუ პირი საჯარო რეესტრში შეტანილია მიწის ნაკვეთის ან სხვა უძრავი ქონების მესაკუთრედ ისე, რომ არ შეუძენია საკუთრების უფლება მათზე, იგი მოიპოვებს ამ საკუთრების უფლებას, თუკი რეგისტრაცია არსებობდა თხუთმეტი წლის განმავლობაში და ამ ხნის მანძილზე პირი ფლობდა მათ, როგორც საკუთარს. ამრიგად, სამოქალაქო კოდექსის მიხედვით, პირმა შესაძლებელია მოიპოვოს უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლება ხანდაზმულობით, თუკი იგი მესაკუთრედ რეგისტრირებულია 15 წლის მანძილზე და იმავდროულად ნივთს ფლობს, როგორც საკუთარს. მფლობელობა სამოქალაქო კანონმდებლობის მიხედვით შესაძლებელია გამოიხატოს არაპირდაპირ მფლობელობაშიც. სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ მოსარჩელემ ვერ წარმოადგინა ნასყიდობის ხელშეკრულება, რომლითაც დადასტურდებოდა უძრავი ნივთის ყიდვა-გაყიდვის ფაქტი, ამასთან, ნივთის დროებით სარგებლობაში გადაცემა არ იწვევს ამ ნივთზე საკუთრების უფლების დაკარგვას. პირველადი რეგისტრაცია განხორციელდა 10.09.2001წ., ხოლო სარჩელი ვ.ჩ-მა აღძრა 31.01.2017წ., შესაბამისად, გასულია 15-წლიანი ხანდაზმულობის ვადა. გასათვალისწინებელია, რომ ვ. ჩ-მა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით მიმართა მხოლოდ 28.12.2016წ., როდესაც მესამე პირს უკვე მოპოვებული ჰქონდა საკუთრების უფლება უძრავ ნივთზე ხანდაზმულობის ვადის გასვლის გამო. ამდენად, არ არსებობს პირველადი რეგისტრაციის ბათილად ცნობის ფაქტობრივ-სამართლებრივი საფუძველი, რადგან კ. ხ-ის საკუთრების უფლება წარმოშობილია, დადასტურებულია და პირველადი რეგისტრაციის გაუქმება გამოიწვევს მესამე პირის საკუთრების უფლების გაუმართლებელ შეზღუდვას. სადავო 17.07.2014წ. გადაწყვეტილებით მესაკუთრის განცხადების საფუძველზე, შესაბამისი დოკუმენტაციის წარდგენის შედეგად, განხორციელდა მხოლოდ უძრავი ნივთის საზღვრებისა და ფართობის დაზუსტება, შესაბამისად არ არსებობს მითითებული აქტის ბათილად ცნობის საფუძვლები, ვინაიდან პირველადი რეგისტრაცია ძალაშია. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ 2017 წლის 4 აგვისტოდან ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე, დმანისის რაიონში, სოფელ ...ში მდებარე 3618 კვ.მ. მიწის ნაკვეთისა (საკადასტრო კოდი ...) და შენობა-ნაგებობების მესაკუთრედ აღრიცხულია რ. ბ-ი. სამოქალაქო კოდექსი იცავს კეთილსინდისიერ შემძენს და დასახელებული კოდექსის 185-ე მუხლის დანაწესით შემძენის ინტერესებიდან გამომდინარე, გამსხვისებელი ითვლება მესაკუთრედ, თუ იგი ასეთად არის რეგისტრირებული საჯარო რეესტრში, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა შემძენმა იცოდა, რომ გამსხვისებელი არ იყო მესაკუთრე. ამდენად, მოსარჩელე სადავო ქონების მიმართ ვერ მოიპოვებს საკუთრების უფლებას, რადგან აღნიშნულ ქონებას ჰყავს ახალი მესაკუთრე, რომელთან დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულებაც არ არის სადავოდ გამხდარი. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა სასკ-ის 32.4 მუხლის გამოყენების წინაპირობა, საქმეში დაცული მტკიცებულებები და სასამართლოს მიერ საქმის გარემოებათა გამოკვლევა სავსებით შესაძლებელს ხდის სადავო საკითხის არსებითად გადაწყვეტას, რადგან სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების უკანონობა არ დასტურდება, შესაბამისად, მათი ბათილად ცნობის საფუძველიც არ არსებობს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 19.12.2018წ. გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გასაჩივრდა რ. ჩ-ის მიერ.

კასატორმა აღნიშნა, რომ ვ. ჩობამოვმა 1990-1991 წლებში ქ. ხ-ისაგან, რომელიც აზერბაიჯანში წავიდა საცხოვრებლად, შეიძინა საცხოვრებელი სახლი და 0,43 ჰა მიწის ნაკვეთი. ქ. ხ-ი მიწის რეფორმის პერიოდში არ იყო საქართველოს მოქალაქე, შესაბამისად, მისთვის მიწის გადაცემა 10.09.2001წ. იყო უკანონო. სადავო მიწის ნაკვეთი 1996 წლიდან ერიცხება ვ. ჩ-ის ოჯახს. მესამე პირი ირიცხებოდა დედის - უ. ხ-ას კომლში, რომლის წევრები 1990წ. აღარ იყვნენ საქართველოს მოქალაქეები. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა „მიწის რეგისტრაციის შესახებ“ კანონი და არ გამოიყენა საქართველოს პრეზიდენტის №327 ბრძანებულება, რომლითაც დადგინდა სარეგისტრაციო მოწმობების საქართველოს მოქალაქეებისათვის და არა სხვა პირებისათვის გადაცემის წესი. სასამართლომ არასწორად გამოიყენა სამოქალაქო კოდექსის 167-ე მუხლი, ვინაიდან არ დასტურდება, რომ ამ ხნის განმავლობაში მესამე პირის მიერ სადავო მიწის ნაკვეთს ფლობის ფაქტი. სადავო უძრავი ქონება მესამე პირმა დატოვა უცხოეთში გადასვლისას და სახელმწიფომ იგი განკარგა მოსარჩელის ოჯახზე, რამაც ასახვა ჰპოვა საკომლო წიგნში. მოსარჩელემ მაინც გადაუხადა მესამე პირს საფასური გაწეული ხარჯებისათვის. კ. ხ-ი 1990 წლიდან დღემდე არ ჩამოსულა სოფ. ირგინჩაიში და არ ფლობდა სადავო უძრავ ქონებას.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაცნობის, საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ რ. ჩ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, #7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს სამოქალაქო კოდექსის 167-ე მუხლზე, რომლის თანახმად თუ პირი საჯარო რეესტრში შეტანილია მიწის ნაკვეთის ან სხვა უძრავი ქონების მესაკუთრედ ისე, რომ არ შეუძენია საკუთრების უფლება მათზე, იგი მოიპოვებს ამ საკუთრების უფლებას, თუკი რეგისტრაცია არსებობდა თხუთმეტი წლის განმავლობაში და ამ ხნის მანძილზე პირი ფლობდა მათ, როგორც საკუთარს. ამავე კოდექსის 1507.4 მუხლის მიხედვით სამოქალაქო კოდექსის 165-ე-168-ე მუხლებით გათვალისწინებული ხანდაზმულობით საკუთრების შეძენის ვადა აითვლება 1993 წლის 23 ივლისიდან – საკუთრების უფლების შესახებ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის ამოქმედებიდან. განსახილველ შემთხვევაში საქმის მასალებში დაცული უძრავი ქონების სააღრიცხვო ბარათის შესაბამისად დმანისში, სოფ. ...ში მდებარე 0.362 ჰა მიწის ნაკვეთზე 10.09.2001წ. დარეგისტრირდა მესამე პირის ქ. ხ-ის ოჯახის საკუთრების უფლება. ვ. ჩ-მა სახელმწიფო პროექტის ფარგლებში უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით მარეგისტრირებელ ორგანოს მიმართა 28.12.2016წ., ხოლო სარჩელი 10.09.2001წ. განხორციელებული რეგისტრაციის გაუქმების მოთხონით აღძრა 31.01.2017წ.. ამდენად, საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმის შესახებ, რომ მითითებული პერიოდისათვის მესამე პირს უკვე მოპოვებული ჰქონდა უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლება ხანდაზმულობით, შესაბამისად კასატორის მითითება ქ. ხ-ის საკუთრების უფლების შესახებ 10.09.2001წ. განხორციელებული რეგისტრაციის უკანონობის შესახებ არ უნდა იქნეს გაზიარებული. სარჩელში მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ 1986-1990 წლებში მის კომლს ერიცხებოდა და სარგებლობდა 0,07 ჰა მიწის ნაკვეთითა და მასზე განთავსებული საცხოვრებელი სახლით, საკარმიდამო ნაკვეთის მცირე ოდენობის და ოჯახის წევრთა სიმრავლის გამო 1990-1991 წლებში თანასოფლელ ქ. ხ-ისაგან შეიძინა საცხოვრებელი სახლი და 0,43 ჰა მიწის ნაკვეთი. მოცემულ შემთხვევაში მოსარჩელის განმარტებიდან გამომდინარე მის კომლს ერიცხებოდა ორი საცხოვრებელი სახლი. აქედან ერთი მდებარეობს 700 კვ.მ. მიწის ნაკვეთზე, ხოლო მეორე - 4300 კვ.მ. მიწის ნაკვეთზე. საჯარო რეესტრის მონაცემებით ...ში, სოფ. ...ში მდებარე 700 კვ.მ. მიწის ნაკვეთსა (საკარმიდამო) და მასზე განლაგებულ შენობა-ნაგებობაზე რეგისტრირებულია ვ. ჩ-ის კომლის ერთი-ერთი წევრის და განსახილველ საქმეში მისი უფლებამონაცვლის (კასატორის) - რ. ჩ-ის საკუთრების უფლება, თანამესაკუთრეთა მითითებით (საკადასტრო კოდი ...). საკუთრების უფლების დამადასტურებელ ერთ-ერთ დოკუმენტად მითითებულია რუსთავის არქივის 17.11.2016წ. საარქივო ცნობა. საქმის მასალებში დაცული რუსათვის არქივის 17.11.2016წ. საარქივო ცნობის (ტ. 1, ს.ფ. 22-23) თანახმად ვ. ჩ-ის კომლს 1986-1992, 1996-2005, 2001-2009 წლებში საკომლო წიგნის ჩანაწერებით საცხოვრებელი სახლი არ აწერია, ხოლო გაზრდილი მიწის ნაკვეთის ფართობის ოდენობა (0,07 ჰა-დან 0,50 ჰა-მდე) ფიქსირდება 1996 წლიდან მონაცემებით, კასატორიც საკასაციო საჩივარში აღნიშნავს, რომ სადავო მიწის ნაკვეთი, რომელიც 0,50 ჰა-ს შემადგენელი ნაწილია, კომლს 1996 წლიდან ერიცხება. საკასაციო პალატა მიუთითებს საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 10.03.1992წ. №290 დადგენილებაზე, რომლის თანახმად, არსებულ და ზღვრულ ნორმამდე საკუთრების უფლებით შევსებულ საკარმიდამო მიწის ნაკვეთზე არ დაიშვებოდა ერთზე მეტი საცხოვრებელი სახლის აშენება და ის ნაკვეთი გამოყოფას არ ექვემდებარებოდა, ასევე სადავო პერიოდში მოქმედი სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 104-ე მუხლის მეორე წინადადებით, ერთად მცხოვრებ მეუღლეებს და მათ არასრულწლოვან შვილებს შეიძლება ჰქონოდათ მხოლოდ ერთი საცხოვრებელი სახლი (ან ერთი სახლის ნაწილი), რომელიც შეიძლება ყოფილიყო ერთი-ერთი მათგანის ან მათი საერთო საკუთრება. გარდა ამისა, საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 06.02.1992წ. №128 დადგენილების მიხედვით კომლის გაყრა ხორციელდება მასში ორი და მეტი სრულწლოვანი შვილის არსებობის შემთხვევაში, ამასთან ერთ-ერთი შვილი რჩებოდა კომლის მემკვიდრედ და მას ცალკე საკარმიდამო მიწის ნაკვეთი არ გამოეყოფოდა. საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ საკოლმეურნეო კომლიდან გამოყოფა, საკოლმეურნეო კომლის ქონებაზე უფლების დაკარგვა, კომლის გაყრა და ა.შ. ხდებოდა იმ დროისათვის მოქმედი ნორმატიული აქტების, მათ შორის სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 126-ე, 127-ე, 128-ე მუხლების საფუძველზე. თითოეული ზემოაღნიშნული მოქმედება ხორციელდებოდა გარკვეული პროცედურების დაცვით, რაც შემდგომში საკომლო ჩანაწერებში ჰპოვებდა ასახვას. მოცემულ შემთხვევაში ვ. ჩ-ის კომლის გაყრა საქმეში დაცული მასალებით არ დგინდება. ამდენად, მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებისა და ნორმატიული მოწესრიგების გათვალისწინებით მოსარჩელის (კასატორის) მითითება კომლზე რიცხული ორი საცხოვრებელი სახლის შესახებ არ არის დასაბუთებული, რაც სასარჩელო მოთხოვნის უსაფუძვლობას ადასტურებს.

კასატორი მოთხოვნის ერთ-ერთ საფუძვლად მიუთითებს იმ გარემოებაზე, რომ მოსარჩელემ 1990-1991 წლებში მესამე პირისაგან შეიძინა საცხოვრებელი სახლი და 4300 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი, რისთვისაც გადაიხადა საფასური. აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების დამადასტურებელი დოკუმენტი საქმეში წარმოდგენილი არ არის, ამასთან, პირველი ინსტანციის სასამართლოში დაკითხული მოწმეთა ჩვენებითაც მათ უძრავი ნივთის შეძენისა და თანხის გადახდის თაობაზე ინფორმაცია გააჩნიათ ვ. ჩ-ის გადმოცემით, ხოლო ამ ფაქტის მომსწრე უშუალოდ არ ყოფილან. ამდენად, საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო პალატის მსჯელობას იმის შესახებ, რომ მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია ნასყიდობის ხელშეკრულება, რომლითაც დადასტურდებოდა უძრავი ნივთის ყიდვა-გაყიდვის ფაქტი, ამასთან ნივთის დროებით სარგებლობაში გადაცემა არ იწვევს ამ ნივთზე საკუთრების უფლების დაკარგვას.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს. საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც რ. ჩ-ის საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. რ. ჩ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 19.12.2018წ. გადაწყვეტილება;

3. გ. ხ-ს (პირადი №...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 25.04.2019წ. №0 საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70%, - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. სხირტლაძე

მოსამართლეები: ქ. ცინცაძე

გ. გოგიაშვილი