საქმე #ბს-543(2კ-21) 21 ოქტომბერი, 2021 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: გოჩა აბუსერიძე
ბიძინა სტურუა
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა საქართველოს პრეზიდენტისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 17 მარტის განჩინების გაუქმების თაობაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2019 წლის 2 ივლისს თ. წ-ამ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების - საქართველოს პრეზიდენტისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს მიმართ.
მოსარჩელემ თ. წ-ას ნაწილში საქართველოს პრეზიდენტის 2009 წლის 2 თებერვლის #62 განკარგულებისა და თ. წ-ას ნაწილში საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და თე. წ-ას შორის 2009 წლის 21 ოქტომბერს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების მე-2 მუხლის 2.2 და 2.4 პუნქტების ბათილად ცნობა მოითხოვა.
სარჩელის თანახმად, 1993 წელს ...ში განვითარებული საომარი მოქმედებების შედეგად, თ. წ-ა გახდა დევნილი, იგი წლების განმავლობაში ცხოვრობდა ...ში. მოსარჩელე აღნიშნავს, რომ იგი უკვე 2 წელია ქირით ცხოვრობს საქართველოში. 2019 წლის 28 ივნისს, თბილისის საქალაქო სასამართლოში წარმოებულ საქმეზე გადაწყვეტილების გამოცხადებისას მისთვის ცნობილი გახდა, რომ 2009 წლის 21 ოქტომბერს, მისი ოჯახის ერთ-ერთ წევრს ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე, სიმბოლურ ფასად გადაეცა საცხოვრებელი ფართი.
მოსარჩელის განმარტებით, მას თავის დროზე არ განუცხადებია თანხმობა, რომ თე. წ-ას უზრუნველეყო მისი საცხოვრებელი ფართით უზრუნველყოფა და ვერც განაცხადებდა თანხმობას, ვინაიდან იმ მომენტისათვის მოსარჩელე საქართველოში არ იმყოფებოდა. თავად თე. წ-ა კი, ვერც წარმოიდგენდა, რომ ხელშეკრულებაში მსგავსი რამ ეწერებოდა, თე. წ-ას როგორც მიუთითეს, ისე მოაწერა ხელი. მოსარჩელე აღნიშნავს, რომ ხელშეკრულება მხოლოდ ერთ ეგზემპლარად არის შედგენილი, რომელიც გაეგზავნა საჯარო რეესტრს.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 5 ივლისის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 16.2 მუხლის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირებად ჩაებნენ სსიპ სოციალური მომსახურების სააგენტო და თე. წ-ა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 17 იანვრის განჩინებით მესამე პირი - სსიპ სოციალური მომსახურების სააგენტო შეიცვალა მისი უფლებამონაცვლით - სსიპ დევნილთა, ეკომიგრანტთა და საარსებო წყაროებით უზრუნველყოფის სააგენტოთი.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 26 თებერვლის გადაწყვეტილებით თ. წ-ას სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი თ. წ-ას ნაწილში „სახელმწიფო ქონების და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 2009 წლის 2 თებერვლის #62 განკარგულება; ბათილად იქნა ცნობილი თ. წ-ას ნაწილში საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და თე. წ-ას შორის 2009 წლის 21 ოქტომბერს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების მე-2 მუხლის 2.2 და 2.4 პუნქტები.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 26 თებერვლის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს პრეზიდენტმა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ, რომლებმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 17 მარტის განჩინებით საქართველოს პრეზიდენტისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 26 თებერვლის გადაწყვეტილება.
სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, გასაჩივრებული ხელშეკრულების დადებისას ადმინისტრაციულ წარმოებაში თ. წ-ას მონაწილეობას არსებითი მნიშვნელობა ჰქონდა კანონიერების პრინციპის დაცვის, მოსარჩელის უფლებების ხელყოფის გამორიცხვისა და მისი შესაბამისი სოციალური გარანტიებით აღჭურვის კუთხით. შესაბამისად, ადმინისტრაციულ ორგანოებს გააჩნდათ მოსარჩელისათვის ხელშეკრულების დადების შესახებ ინფორმაციის მიწოდებისა და მისგან თანხმობის მიღების ვალდებულება, რაც მათ მიერ არ განხორციელებულა.
პალატის მითითებით, საქმეში არ არის წარმოდგენილი სსიპ სამოქალაქო რეესტრის სააგენტოდან მოწოდებული ინფორმაცია საპრივატიზებო ობიექტში, 2009 წლის მდგომარეობით, რეალურად მცხოვრები დევნილებისა და მათი ოჯახის შემადგენლობის შესახებ. ამასთან, აღნიშნულის საწინააღმდეგოდ საქმეში წარმოდგენილია იძულებით გადაადგილებული პირის - დევნილის ანკეტები, რომელთა თანახმად, მოსარჩელე თ. წ-ას ფაქტობრივ საცხოვრებელ ადგილს წარმოადგენს - ქ. თბილისი, ..., ...ის დას. კორპ. #3, ხოლო თე. წ-ას ფაქტობრივი საცხოვრებელი ადგილია - ქ. თბილისი, ენერგეტიკის ინსტიტუტის დას. კორპ. #1. გარდა ამისა, საქმეში წარმოდგენილია საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს მომსახურების სააგენტოს 2019 წლის 1 მაისის #49/6/1/1/2-01787070 წერილი, რომლითაც ირკვევა, რომ თე. წ-ას მიერ 2009 წლის 21 ოქტომბრის ხელშეკრულების გაფორმებისას თ. წ-ა საქართველოს ტერიტორიაზე არ იმყოფებოდა. ამდენად, უტყუარი მტკიცებულება, რომლითაც დადასტურდებოდა, რომ ხელშეკრულების დადების დროისათვის მოსარჩელისთვის ცნობილი იყო ზემოხსენებული ხელშეკრულების დადების შესახებ, საქმეში არ არის წარმოდგენილი. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ ადმინისტრაციული წარმოებისას სრულყოფილად არ იქნა გამოკვლეული და შესწავლილი ის აუცილებელი გარემოებები, რისი შესწავლაც და გათვალისწინებაც ევალებოდათ პროგრამის განხორციელებაში ჩართულ ადმინისტრაციულ ორგანოებს.
ამასთან, ხანდაზმულობის ვადასთან დაკავშირებით სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ საქმის მასალებით არ დგინდებოდა, რომ ხელშეკრულების გაფორმების მომენტისათვის მოსარჩელეთათვის ცნობილი იყო ხელშეკრულების ან/და პრეზიდენტის განკარგულების არსებობის თაობაზე.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 17 მარტის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს პრეზიდენტმა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ, რომლებმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.
კასატორის - საქართველოს პრეზიდენტის მითითებით, თე. წ-ას ოჯახის წევრები (თ. წ-ა, პ. წ-ა, თო. წ-ა და ლ. წ-ა) დევნილის ანკეტის შესაბამისად, ერთი სარეგისტრაციო ნომრით იყვნენ, რაც არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებაა, ვინაიდან კანონმდებლობის შესაბამისად, დევნილებს საცხოვრებელი ფართები გადაეცემოდათ, როგორც ოჯახს და არა ცალკეულ ოჯახის წვრებს. სასამართლოს უნდა შეეფასებინა ის გარემოება, რომ პრივატიზება ხორცილდებოდა დევნილ ოჯახებზე და არა ცალკეულ პირებზე.
სასამართლოს უნდა ეხელმძღვანელა სადავო სამართალურთიერთობის დროს მოქმედი „სახელმწიფო ქონების პრივატიზების, ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულის ქონების პრივატიზებისა და სარგებლობის უფლებით გადაცემის შესახებ“ კანონის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტითა და მე-5 მუხლით. კასატორი ასევე არ იზიარებს ხანდაზმულობის ვადებთან დაკავშირებით სასამართლოს მსჯელობას.
კასატორი - საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო აღნიშნავს, რომ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 28 მაისის #403 განკარგულებით დამტკიცდა იძულებით გადაადგილებულ პირთა - დევნილთა მიმართ 2009-2012 წლებში სახელმწიფო სტრატეგიის განხორციელების სამოქმედო გეგმა. აღნიშნული სამოქმედო გეგმით გათვალისწინებული პროექტების განხორციელების დროს სახელმწიფო უწყებები ჩართულნი იყვნენ მათი კომპეტენციის გათვალისწინებით. მთელი სამთავრობო პროგრამა მიმართული იყო დევნილთა საცხოვრებელი ფართებით დაკმაყოფილებისკენ. ამავე პროგრამით გაწერილი იყო თითოეული სტრუქტურის ფუნქცია პროგრამის შესრულების ფარგლებში. ოჯახის ერთ-ერთი წევრზე ხელშეკრულების გაფორმება სამთავრობო პროგრამის ნაწილს წარმოადგენდა და აღნიშნული აიხსნებოდა მხოლოდ იმ გარემოებით, რომ სახელმწიფოს მიზანს წარმოადგენდა დევნილი ოჯახის ყველა წევრის დაკმაყოფილება და ამ მიზნისათვის საცხოვრებელი ფართის გადაცემის პროცედურების გამარტივება. დევნილი ოჯახის წარმომადგენლის მიერ შესყიდვის ხელშეკრულებაზე ხელმოწერა უზრუნველყოფა პრივატიზაციის პროცესის იურიდიულ მხარეს.
კასატორის მითითებით, დამაჯერებლობას არის მოკლებული სარჩელში მითითებული გარემოება, რომ მოსარჩელემ წლების განმავლობაში არ იცოდა გასაჩივრებული გარიგების შესახებ. ამასთან, მისთვის ცნობილიც რომ ყოფილიყო სადავო გარიგების თაობაზე, კასატორის მოსაზრებით, მისი პრეტენზია უნდა მიემართოს მხოლოდ ოჯახის წევრის მიმართ.
კასატორი არ იზიარებს სასამართლოს მსჯელობას, რომ ხელშეკრულების დადებისას აუცილებელი იყო მოსარჩელის ინფორმირებულობა. ამასთან, სამინისტრო არ იზიარებს ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 21 ივნისის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და საქართველოს პრეზიდენტის საკასაციო საჩივრები.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს პრეზიდენტისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.
დადგენილია, რომ საქართველოს პრეზიდენტმა 2009 წლის 2 თებერვალს გამოსცა „სახელწიფო ქონების და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის ქონების პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების შესახებ“ #62 განკარგულება, რომლის თანახმად, მოცემული განკარგულების #1 და #2 დანართებით გათვალისწინებული უძრავი ქონება პირდაპირი მიყიდვის ფორმით, სიმბოლურ ფასად, ერთ ლარად გადაეცა ამავე განკარგულების დანართებში მითითებულ პირებს. მოცემული განკარგულებით დადგინდა სახელმწიფო საკუთრებაში და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (მდებარე: ქ. თბილისი, ..., ...ის ქუჩა, კორპ. N...) პირდაპირი მიყიდვის ფორმით, სიმბოლურ ფასად - 1 ლარად, ამავე განკარგულების დანართში მითითებული ფიზიკური პირებისათვის (თე. წ-ა, თ. წ-ა, პ. წ-ა, თო. წ-ა და ლ. გ-ა) საკუთრებაში გადაცემა. ერთ-ერთ საპრივატიზებო პირობად განისაზღვრა, რომ მყიდველი ვალდებული იყო ხელშეკრულებაში მითითებული პირები უზრუნველეყო საცხოვრებელი ფართობით.
საქართველოს პრეზიდენტის 2009 წლის 2 თებერვლის #62 განკარგულებისა და „სახელმწიფო ქონების პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების შესახებ დებულების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის 2007 წლის 20 სექტემბრის #1-1/1415 ბრძანების საფუძველზე, 2009 წლის 21 ოქტომბერს, ერთი მხრივ, საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს წარმომადგენელსა (გამყიდველი) და მეორე მხრივ, ფიზიკურ პირს - თე. წ-ას (მყიდველი) შორის დაიდო ნასყიდობის ხელშეკრულება, რომლითაც მყიდველს გადაეცა პირობადადებული საკუთრების უფლება უძრავ ქონებაზე, მდებარე: ქ. თბილისი, ..., ...ის დას. (..., ...ის ქ.კორპ N...), I სართული, ფართობი - 50.18 კვ.მ.
ზემოხსენებული ხელშეკრულების 2.2 პუნქტის თანახმად, „მყიდველი“ ვალდებულია შემდეგი პირები: თ. წ-ა, პ. წ-ა, თო. წ-ა და ლ. გ-ა უზრუნველყოს საცხოვრებელი ფართით მისთვის გადაცემულ „ქონებაში“. ხელშეკრულების 2.4 პუნქტის თანახმად, წინამდებარე ხელშეკრულების დადების მომენტიდან „მყიდველი“ და ხელშეკრულების 2.2 პუნქტში ჩამოთვლილი ოჯახის წევრები არ იქნებიან უფლებამოსილნი, მოითხოვონ სახელმწიფოსგან ან ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულისგან ან სხვა პირისგან რაიმე სახის კომპენსაცია, გარდა საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული შემთხვევისა, ან უძრავი ქონების საკუთრებაში ან სარგებლობაში გადაცემა, მათი დევნილის სტატუსიდან გამომდინარე, გარდა, „ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებულ ოკუპირებულ ტერიტორიებზე არსებული უძრავი ქონებისა.
ხელშეკრულების 2.3 პუნქტის შესაბამისად, „მყიდველმა“ დაადასტურა, რომ ამ ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის „მყიდველი“ და ხელშეკრულების 2.2 პუნქტში ჩამოთვლილი პირები, მათი დევნილის სტატუსიდან გამომდინარე, არ სარგებლობდნენ ან არ ფლობდნენ სხვა რაიმე სახის საცხოვრებელ ან არასაცხოვრებელ ფართს, გარდა ამ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ქონებისა.
მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელის მიერ სადავოდაა ქცეული თ. წ-ას საცხოვრებელი ფართით დაკმაყოფილებულად ჩათვლის ნაწილში საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და თე. წ-ას შორის 2009 წლის 21 ოქტომბერს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების მე-2 მუხლის 2.2 და 2.4 პუნქტები და თ. წ-ას საცხოვრებელი ფართით დაკმაყოფილების ნაწილში „სახელმწიფო ქონების და ქ. თბილსის თვითმმართველი ერთეულის ქონების პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 2009 წლის 2 თებერვლის #62 განკარგულება. შესაბამისად, სადავოა საკითხი იმის შესახებ, რომ თ. წ-ა, როგორც დევნილი, ითვლება თუ არა სახელმწიფოსაგან საცხოვრებელი ფართით დაკმაყოფილებულად იმ პირობებში, როდესაც თე. წ-ასთან გაფორმდა საცხოვრებელი ფართის შესახებ ნასყიდობის ხელშეკრულება და ამ ხელშეკრულებით თე. წ-ამ აიღო ვალდებულება მოსარჩელე ეცხოვრებინა სახელმწიფოს მიერ მისთვის გადაცემულ ბინაში.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ხელშეკრულების 2.4 პუნქტით მოსარჩელეს ისე აეკრძალა უფლება, როგორც დევნილმა, მოითხოვოს სახელმწიფოსგან ან ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულისგან ან სხვა პირისგან რაიმე სახის კომპენსაცია, ასევე უძრავი ქონების საკუთრებაში ან სარგებლობაში გადაცემა მათი დევნილის სტატუსიდან გამომდინარე, რომ ამის შესახებ სახელმწიფოს ხელშეკრულების გაფორმების დროს არ უცნობებია მისთვის, არ მიუწვევია ის ადმინისტრაციულ წარმოებაში და შესაბამისად, არ არსებობდა მისი არანაირი ფორმით გაცემული თანხმობა სადავო ხელშეკრულების გაფორმების თაობაზე. შესაბამისად, მითითებული ხელშეკრულების გაფორმებით მოსარჩელის მიმართ დაირღვა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 67-ე მუხლით დადგენილი იმპერატიული წესი, რომლის თანახმადაც, ადმინისტრაციული ხელშეკრულება, რომელიც ზღუდავს მესამე პირის უფლებებს ან აკისრებს მას რაიმე ვალდებულებას, ძალაში შეიძლება შევიდეს მხოლოდ მესამე პირის მიერ წერილობითი თანხმობის წარდგენის შემდეგ, რა დროსაც აუცილებელია მისი მიწვევა ადმინისტრაციულ წარმოებაში.
ამასთან, ხანდაზმულობის ვადასთან დაკავშირებით საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საქმის მასალებით არ დგინდება, რომ ხელშეკრულების გაფორმების მომენტისათვის მოსარჩელისათვის ცნობილი იყო ხელშეკრულების ან/და პრეზიდენტის განკარგულების არსებობის თაობაზე. აღნიშნულის საწინააღმდეგო მტკიცებულებები კი, ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ წარმოდგენილი არ არის. ამასთან, ხელშეკრულებაშივეა მითითებული, რომ ხელშეკრულება შედგენილ იქნა მხოლოდ ერთ ეგზემპლარად. ხელშეკრულება გადაეგზავნა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს სარეგისტრაციოდ და არ გადასცემიათ მხარეებს. ამასთან, დადგენილია და მხარეები სადავოდ არ ხდიან იმ გარემოებას, მოსარჩელე სადავო ხელშეკრულების გაფორმების დროისთვის საქართველოში არ იმყოფებოდა. შესაბამისად, მხოლოდ ვარაუდის საფუძველზე მოსაზრება სარჩელის ხანდაზმულობის თაობაზე გაზიარებული ვერ იქნება.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს _ წარმატების პერსპექტივა.
ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. საქართველოს პრეზიდენტისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 17 მარტის განჩინება;
3. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე
მოსამართლეები: გ. აბუსერიძე
ბ. სტურუა