საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

საქმეNბს-926(კს-21) 22 თებერვალი, 2022 წელი

ქ.თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

გოჩა აბუსერიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მაია ვაჩაძე, ბიძინა სტურუა

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კერძო საჩივრის ავტორი (მოსარჩელე) - სსიპ შემოსავლების სამსახური

პროცესუალური მოწინააღმდეგე - შპს „...“

დავის საგანი - გადაწყვეტილების განმარტება

გასაჩივრებული განჩინება - ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 1 ივლისის განჩინება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

შპს „...ს“ წარმომადგენელმა 2018 წლის 21 დეკემბერს სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების - სსიპ შემოსავლების სამსახურის, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს მიმართ და მოითხოვა სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 23 ივლისის ,,შესაგებლის'', 2018 წლის 30 ივლისის №20171 ბრძანების და ამავე სამსახურის 2018 წლის 06 სექტემბრის №24171 ბრძანების ბათილად ცნობა; ასევე მოითხოვა - შპს ,,...ს“ №6818/2/2018 ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2018 წლის 21 ნოემბრის №24715 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა.

მოსარჩელის განმარტებით, 2018 წლის 10 მაისს საქართველოს მთავრობის №1056 განკარგულების და 2018 წლის 28 მაისს გაფორმებული შეთანხმების თანახმად, შპს ,,...ს“ გაუფორმდა საგადასახადო შეთანხმება. 2018 წლის 28 მაისს გაფორმებული შეთანხმების 3.1. მუხლის შესაბამისად, შპს ,,...ს“ დავალიანების ოდენობა განისაზღვრა 55561.77 ლარით, რომლის გადახდის ვალდებულება განისაზღვრა საგადასახადო შეთანხმების აქტის გაფორმებიდან 50 კალენდარული დღე. მოსარჩელემ შეასრულა შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულება, კერძოდ შეთანხმებით განსაზღვრულ ვადაში სახელმწიფო ბიუჯეტში შეიტანა შესაბამისი თანხები - ნაწილი თანხა გადახდილი იქნა ნაღდი ანგარიშსწორებით, ხოლო მეორე ნაწილი მოგროვებული იქნა მომსახურების გაწევის შედეგად მიღებული ზედმეტობის ხარჯზე. შემოსავლების სამსახურმა არ გაითვალისწინა შპს ,,...ს“ ბარათზე არსებული ზედმეტობა და მიუხედავად მხარის მოთხოვნისა, არ განახორციელა ბიუჯეტში შპს ,,...ს“ მიერ ზედმეტად გადახდილი თანხების საგადასახადო შეთანხმებით გათვალისწინებულ თანხებში ჩათვლა და შეთანხმების შესრულებულად აღიარება. საგადასახადო ორგანოს მიერ განმარტებული იქნა, რომ საგადასახადო შეთანხმების ფარგლებში შპს ,,...ს“ მიერ უნდა მომხარიყო ნაღდი ფულის სახით თანხის შეტანა სახელმწიფო ბიუჯეტში, რის გამოც მოსარჩელის მიერ შეტანილი იქნა განცხადება ბიუჯეტში არსებული ზედმეტობის უკან დაბრუნების და საგადასახადო შეთანხმების დასაფარავად კვლავ ბიუჯეტში გადახდა, რაზეც ეთქვა უარი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 24 დეკემბრის განჩინებით შპს ,,...ს“ სარჩელი განსჯადობით განსახილველად გადაეგზავნა ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს.

ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2019 წლის 28 ნოემბრის გადაწყვეტილებით შპს ,,...ს“ სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შპს „...მა“.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილებით შპს „...ს“ სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს 2019 წლის 28 ნოემბრის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; შპს „...ს“ სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 23 ივლისის ,,შესაგებელი'' და სსიპ შემოსავლების სამსახურს დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შედეგად ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა შპს „...ს“ 2018 წლის 13 ივლისის განცხადებასთან (მოთხოვნასთან) დაკავშირებით; ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 30 ივლისის № 20171 და 2018 წლის 06 სექტემბრის № 24171 ბრძანებები და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 2018 წლის 21 ნოემბრის № 24715 გადაწყვეტილება, რომლითაც არ დაკმაყოფილდა შპს ,,...ს“ № 6818/2/2018 ადმინისტრაციული საჩივარი.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ და სსიპ შემოსავლების სამსახურმა.

საქართველოს უზენაესის სასამართლოს 2021 წლის 21 იანვრის განჩინებით, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსა და სსიპ შემოსავლების სამსახურის საკასაციო საჩივრები მიჩნეული იქნა დაუშვებლად, შესაბამისად, უცვლელი დარჩა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილება და შესულია კანონიერ ძალაში.

2021 წლის 10 ივნისს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოში სსიპ შემოსავლების სამსახურის მიერ წარმოდგენილი იქნა განცხადება, რომლითაც მოითხოვა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილების განმარტება. სსიპ შემოსავლების სამსახურმა აღნიშნა, რომ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილება იყო ბუნდოვანი და დამატებითი განმარტების გარეშე შეუძლებელი იყო აღნიშნული გადაწყვეტილების აღსრულება, კერძოდ სასამართლოს მსჯელობა ბუნდოვანი იყო იმ ნაწილში, რომლითაც ბათილად იქნა ცნობილი შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 30 ივლისის № 20171 ბრძანება საგადასახადო შეთანხმების გაუქმების შესახებ, ხოლო სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 23 ივლისის შესაგებელი და სსიპ შემოსავლების სამსახურს დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შედეგად ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა. განმცხადებლის მითითებით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 293-ე მუხლის მე-10 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების წესი განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით, ხოლო „საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების წესის დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 4 აპრილის №275 დადგენილების მე-6 მუხლის თანახმად, „გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია, საგადასახადო შეთანხმების აქტით გათვალისწინებული ვალდებულება შეასრულოს ამ შეთანხმებით განსაზღვრულ ვადაში. ამასთან, საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების შემთხვევაში საგადასახადო შეთანხმების თაობაზე გადასახადის გადამხდელის მიერ შეტანილ განცხადებაში მითითებული თარიღის (საგადასახადო დავალიანების/საგადასახადო დავალიანების ნაწილის/მოსაკრებლის თანხების თარიღი) შემდეგ გადასახადის გადამხდელის მიერ გადახდილი, იძულებითი ღონისძიებების განხორციელებით ან გადასახადის გადამხდელის სასარგებლოდ, მესამე პირის მიერ ბიუჯეტში/მოსაკრებლების შესაბამის სახაზინო კოდზე ჩარიცხული თანხები ითვლება საგადასახადო შეთანხმებით გათვალისწინებული ვალდებულების შესრულებად“. განმცხადებლის მტკიცებით, დაუდგენელია ასევე შპს „...ს“ პირადი აღრიცხვის ბარათზე 2018 წლის 17 ივლისის პერიოდისათვის ხსენებული ზედმეტობის საკითხი, ვინაიდან ამ თარიღისათვის შემოსავლების სამსახურის ერთიანი ელექტრონული საინფორმაციო ბაზის შესაბამისად გადამხდელს ერიცხება საგადასახადო დავალიანება - საურავი 32751,70 ლარი (ნაერთი რაოდენობა 13.07.2018-17.067.2018-მდე). ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 262-ე მუხლის შესაბამისად, განმცხადებელმა მოითხოვა ზემოხსენებულ საქმეზე ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილების (საქმე № 3/ბ-52-2020წ) აღსრულების მიზნით, განმარტებულ იქნას თუ რა იგულისხმება 2018 წლის 30 ივლისის № 20171 ბრძანების ბათილად ცნობის სამართლებრივ შედეგებში; კერძოდ: ა) სასამართლოს მიერ ზემოხსენებული საგადასახადო შეთანხმებით პირობები იქნა თუ არა მიჩნეული შესრულებულად და ბ) ექვემდებარება თუ არა ბათილად ცნობას საგადასახადო შეთანხმებით განსაზღვრული პირობების შეუსრულებლობისათვის დაკისრებული ჯარიმა.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციუილ საქმეთა პალატის 2021 წლის 1 ივლისის განჩინებით, სსიპ შემოსავლების სამსახურის განცხადება ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილების განმარტების შესახებ არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის №3/ბ-52-2020 გადაწყვეტილება (სარეზოლუციო ნაწილი) ჩამოყალიბებულია გარკვევით, ნათლად და არაორაზროვნად. მისი გაგებისათვის არ არის საჭირო განვრცობითი ან შეზღუდვითი განმარტების მიცემა. იგი გაგებული უნდა იქნას ისე, როგორც ჩამოყალიბებულია ტექსტში, ანუ სიტყვა-სიტყვით. მისი შინაარსი ისეა შედგენილი, რომ მისი ქართული აზროვნების სივრცეში გაგება შესაძლებელია ყოველგვარი შეფერხებისა და დამატებითი განმარტებების გარეშე. ამასთან, გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში ასახული მსჯელობა ძალზე ნათლად იძლევა მიღებული გადაწყვეტილების დასაბუთების აღქმის შესაძლებლობას, ხოლო საკითხი, რომლის გარკვევასაც ითხოვს განმცხადებელი, სცილდება გადაწყვეტილების განმარტების ფარგლებს. სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ განსახილველი საკითხის მომწესრიგებელი საპროცესო ნორმა ითვალისწინებს მხოლოდ სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის განმარტების შესაძლებლობას მისი შინაარსის შეუცვლელად. წარმოდგენილი განცხადებით კი, განმცხადებელი ფაქტობრივად სასამართლოს მხრიდან ითხოვს ადმინისტრაციული ორგანოს სამსახურებრივ საქმიანობასთან დაკავშირებული და მის მიერ სათანადო ადმინისტრაციული წარმოების წესით განსახორციელებელი ქმედების განმარტებას -მითითებას, ინსტრუქტაჟს და არა გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის განმარტებას. აღნიშნული კი, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 262-ე მუხლის მოთხოვნიდან გამომდინარე, არ შეიძლება იყოს განმარტების საგანი. ამდენად, პალატამ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილების განმარტების შესახებ სსიპ შემოსავლების სამსახურის განცხადების დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციუილ საქმეთა პალატის 2021 წლის 1 ივლისის განჩინება კერძო საჩივრით გაასაჩივრა სსიპ შემოსავლების სამსახურმა.

კერძო საჩივრის ავტორის განმარტებით, სასამართლომ განჩინებაში აღნიშნა, რომ განსახილველი საკითხის მომწესრიგებელი საპროცესო ნორმა ითვალისწინებს მხოლოდ სასამართლო გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის განმარტების შესაძლებლობას მისი შინაარსის შეუცვლელად. წარმოდგენილი განცხადებით კი განმცხადებელი ფაქტობრივად სასამართლოს მხრიდან ითხოვს ადმინისტრაციული ორგანოს სამსახურებრივ საქმიანობასთან დაკავშირებული და მის მიერ სათანადო ადმინისტრაციული წარმოების წესით განსახორციელებელი ქმედების განმარტებას, ინსტრუქტაჟს და არა გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის განმარტებას, რასაც არ იზიარებს.

კერძო საჩივრის ავტორი მიუთითებს საქმის ფაქტობრივ გარემოებებზე და აღნიშნავს, რომ შპს „...სა“ (ს/ნ ...) და სსიპ შემოსავლების სამსახურს შორის საქართველოს მთავრობის 2018 წლის 10 მაისის N1056 განკარგულების საფუძველზე ამავე წლის 28 მაისს გაფორმებული საგადასახადო შეთანხმების შესახებ აქტით, გადამხდელის საგადასახადო დავალიანება 2018 წლის 05 თებერვლის მდგომარეობით განისაზღვრა 55 561,77 ლარით, რაც გადახდილი უნდა ყოფილიყო 2018 წლის 17 ივლისამდე, თუმცა გადასახადის გადამხდელის მიერ აღნიშნული ვალდებულება არ შესრულებულა. გადამხდელმა 2018 წლის 13 ივლისს განცხადებით მიმართა აუდიტის დეპარტამენტს ზედმეტად გადახდილი გადასახადის ან/და სანქციის თანხის დაბრუნების შესახებ, რომელიც აუდიტის დეპარტამენტის 2018 წლის 23 ივლისის შესაგებლით არ დაკმაყოფილდა, ვინაიდან სახეზე იყო საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2018 წლის 16 იანვრის N12 ბრძანების მე-5 პუნქტის „ზ“ ქვეპუნქტებით განსაზღვრული უარის თქმის საფუძველი, კერძოდ „მოთხოვნილი თანხის ოდენობა აღემატება დასკვნის შედგენის დღისთვის შედარების აქტის მიხედვით სალდირებულ ზედმეტად რიცხულ თანხას“. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლო გადაწყვეტილებაში უთითებდა, რომ „შემოსავლების სამსახურმა 2018 წლის 23 ივლისს ისე მიიღო შესაგებელი, რომ სათანადოდ არ გამოუკვლევია საქმის მასალები, კერძოდ 2018 წლის 16 ივლისიდან 2018 წლის 17 ივლისამდე პერიოდის ამსახველი „მიღება-ჩაბარების“ აქტი, რომლის საფუძველზეც ირკვევა, რომ გადასახადის გადამხდელს, შპს „...ს“ სალდო საანგარიშო პერიოდის დასასრულისათვის (16.07.2018 წლის მდგომარეობით) უფიქსირდებოდა ზედმეტობა - 55 724,99 ლარის ოდენობით. აღსანიშნავია ის გარემოება, რომ საქართველოს მთავრობის 2018 წლის 10 მაისის N1056 განკარგულების საფუძველზე გამოცემული 2018 წლის 28 მაისის N-... ,,საგადასახადო შეთანხმებით'' შპს „...ს“ დავალიანება განესაზღვრა 55 561,77 ლარის ოდენობით, ხოლო ზედმეტობა 16.07.2018 წლის მდგომარეობით შეადგენდა 55 724,99 ლარს (საგადასახადო შეთანხმების ვადაში). ამდენად, მოთხოვნილი თანხის ოდენობა არ აღემატებოდა სალდირებულ ზედმეტად დარიცხულ თანხას. შესაბამისად, შპს „...ს“ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 41-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად უფლება ჰქონდა საგადასახადო ვალდებულებათა ანგარიშში ჩაეთვალა ზედმეტად გადახდილი გადასახდელი, რა მიზნითაც 2018 წლის 13 ივლისს მიმართა კიდეც შემოსავლების სამსახურს.“

შემოსავლების სამსახური მიიჩნევს, რომ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილება ბუნდოვანია და დამატებითი განმარტების გარეშე შეუძლებელია აღნიშნული გადაწყვეტილების აღსრულება, კერძოდ სასამართლოს მსჯელობა ბუნდოვანია იმ ნაწილში, რომლითაც ბათილად იქნა ცნობილი შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 30 ივლისის N20171 ბრძანება საგადასახადო შეთანხმების გაუქმების შესახებ, ხოლო სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2018 წლის 23 ივლისის შესაგებელი და სსიპ შემოსავლების სამსახურს დაევალა საქმისათვის არსებული მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შედეგად ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა.

აღსანიშნავია, რომ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 293-ე მუხლის მე-10 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების წესი განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით, ხოლო „საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების წესის დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 4 აპრილის N275 დადგენილების მე-6 მუხლის თანახმად, „გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია, საგადასახადო შეთანხმების აქტით გათვალისწინებული ვალდებულება შეასრულოს ამ შეთანხმებით განსაზღვრულ ვადაში. ამასთან, საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების შემთხვევაში საგადასახადო შეთანხმების თაობაზე გადასახადის გადამხდელის მიერ შეტანილ განცხადებაში მითითებული თარიღის (საგადასახადო დავალიანების/საგადასახადო დავალიანების ნაწილის/მოსაკრებლის თანხების თარიღი) შემდეგ გადასახადის გადამხდელის მიერ გადახდილი, იძულებითი ღონისძიებების განხორციელებით ან გადასახადის გადამხდელის სასარგებლოდ, მესამე პირის მიერ ბიუჯეტში/მოსაკრებლების შესაბამის სახაზინო კოდზე ჩარიცხული თანხები ითვლება საგადასახადო შეთანხმებით გათვალისწინებული ვალდებულების შესრულებად“.

დაუდგენელია ასევე შპს „...ს“ პირადი აღრიცხვის ბარათზე 2018 წლის 17 ივლისის პერიოდისათვის ხსენებული ზედმეტობის საკითხი, ვინაიდან ამ თარიღისათვის შემოსავლების სამსახურის ერთიანი ელექტრონული საინფორმაციო ბაზის შესაბამისად გადამხდელს ერიცხება საგადასახადო დავალიანება - საურავი 32 751,70 ლარი (იხ. დანართი - ნაერთი რაოდენობა 13.07.2018-17.07.2018-მდე).

კერძო საჩივრის ავტორის მოსაზრებით, ზემოაღნიშნული გარემოებებით დასტურდება, რომ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 01 ივლისის განჩინება უსაფუძვლოა და დაუსაბუთებელი. შესაბამისად, ითხოვს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 01 ივლისის განჩინების გაუქმებას და საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 262-ე მუხლის შესაბამისად განმარტებას, თუ რა იგულისხმება ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილების (საქმე N3/5-52-2020წ) სარეზოლუციო ნაწილში მითითებულ 2018 წლის 30 ივლისის N20171 ბრძანების ბათილად ცნობის სამართლებრივ შედეგებში. კერძოდ: ა) სასამართლოს მიერ ზემოხსენებული საგადასახადო შეთანხმებით პირობები იქნა თუ არა მიჩნეული შესრულებულად. ბ) ექვემდებარება თუ არა ბათილად ცნობას საგადასახადო შეთანხმებით განსაზღვრული პირობების შეუსრულებლობისათვის დაკისრებული ჯარიმა (იხ. დანართი ბრძანება N20169; 30.07.2018წ.)

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 15 ოქტომბრის განჩინებით, სსიპ შემოსავლების სამსახურის კერძო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საქმის მასალების გაცნობისა და კერძო საჩივრის საფუძვლიანობის შემოწმების შედეგად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა მიიჩნევს, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის კერძო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 420-ე მუხლის შესაბამისად, კერძო საჩივრების განხილვა ზემდგომ სასამართლოებში წარმოებს ამ სასამართლოებისათვის გათვალისწინებული წესების დაცვით.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 262-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, გადაწყვეტილების გამომტან სასამართლოს უფლება აქვს მხარეთა ან აღმასრულებლის განცხადებით, გადაწყვეტილების აღსრულების ხელშეწყობის მიზნით განმარტოს გადაწყვეტილება სარეზოლუციო ნაწილის შეუცვლელად მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის შინაარსი ბუნდოვანია. განცხადების შეტანა გადაწყვეტილების განმარტების შესახებ დასაშვებია, თუ გადაწყვეტილება ჯერ არ არის აღსრულებული და თუ არ გასულა ვადა, რომლის განმავლობაშიც გადაწყვეტილება შეიძლება აღსრულდეს. სასამართლო უფლებამოსილია გადაწყვეტილების განმარტების საკითხი გადაწყვიტოს ზეპირი მოსმენის გარეშე. სხდომის ჩატარების შემთხვევაში მხარეებს ეგზავნება შეტყობინება, მაგრამ მათი გამოუცხადებლობა ვერ დააბრკოლებს გადაწყვეტილების განმარტების საკითხის განხილვას.

აღნიშნული ნორმის შინაარსიდან გამომდინარე, პალატა მიუთითებს, რომ გადაწყვეტილების/განჩინების განმარტების აუცილებლობა დღის წესრიგში დგება მაშინ, როდესაც მისი შინაარსი ბუნდოვანი, გაურკვეველი ან წინააღმდეგობრივია. გარდა ამისა, გადაწყვეტილება არ უნდა იყოს აღსრულებული და გადაწყვეტილების აღსრულების ვადა არ უნდა იყოს გასული. ამდენად ცალსახაა, რომ გადაწყვეტილების განმარტების წინაპირობა გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის ბუნდოვანებაა და მისი მიზანია არა მხარის ინტერესის დაკმაყოფილება - მოისმინოს მიღებული გადაწყვეტილების დამატებითი არგუმენტები, არამედ გადაწყვეტილების აღსრულების ხელშეწყობა. ხსენებული პირობების დადგომისას გადაწყვეტილება განიმარტება მისი სარეზოლუციო ნაწილის შეუცვლელად, რამდენადაც გადაწყვეტილების განმარტება მართლმსაჯულების განხორციელებისას დაშვებული ხარვეზის გამოსწორების შესაძლებლობას, მისი ნაკლოვანების აღმოფხვრის ერთ-ერთ საშუალებას წარმოადგენს და ორიენტირებულია მოდავე მხარეთა უფლებების იმგვარ დაცვაზე, როდესაც ერთმნიშვნელოვნად სწორად უნდა განხორციელდეს გადაწყვეტილებით დადგენილი მართლწესრიგის აღსრულება.

საკასაციო პალატა არ იზიარებს კერძო საჩივრის ავტორის პრეტენზიას სააპელაციო სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული 2020 წლის 15 ივნისის გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის ბუნდოვანებასთან დაკავშირებით და მართებულად მიიჩნევს სააპელაციო პალატის შეფასებას, რომ გადაწყვეტილება (სარეზოლუციო ნაწილი) ჩამოყალიბებულია გარკვევით, ნათლად და არაორაზროვნად, ამასთან, გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში ასახული მსჯელობა ნათლად იძლევა მიღებული გადაწყვეტილების დასაბუთების აღქმის შესაძლებლობას, შესაბამისად, კერძო საჩივრის ავტორის სურვილი, სასამართლომ ზედმიწევნით ზუსტად განუსაზღვროს ადმინისტრაციული წარმოებისას განსახორციელებელი ქმედებები და პროცედურა გადაწყვეტილების აღსრულების თვალსაზრისით, არ შეესაბამება სასამართლო გადაწყვეტილების განმარტების საკანონმდებლო მიზნებს.

ზემოაღნიშნული გარემოებებიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ გადაწყვეტილების განმარტებაზე შემოსავლების სამსახურის მოთხოვნა უსაფუძვლოა, ვინაიდან არ დასტურდება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 262-ე მუხლით განსაზღვრული გადაწყვეტილების განმარტების წინაპირობები, ამდენად, გადაწყვეტილების განმარტებაზე უარის თქმის შესახებ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 1 ივლისის განჩინება კანონიერია და არ არსებობს მისი გაუქმების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძველი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-285-ე, 419-420-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სსიპ შემოსავლების სამსახურის კერძო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 1 ივლისის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

მოსამართლეები: გ. აბუსერიძე

მ. ვაჩაძე

ბ. სტურუა