საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

საქმე №ბს-486(კ-21) 17 მარტი, 2022 წელი

თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

გიორგი გოგიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ქეთევან ცინცაძე, ნუგზარ სხირტლაძე

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი (მოპასუხე) - საქართველოს გენერალური პროკურატურა (საქართველოს მთავარი პროკურატურის უფლებამონაცვლე)

მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) - მ. თ-ე

მესამე პირი - საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო

დავის საგანი - მატერიალური და მორალური ზიანის ანაზღაურება

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 22 იანვრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება

აღწერილობითი ნაწილი:

მ. თ-ემ 2017 წლის 5 დეკემბერს ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნით სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას. სასარჩელო მოთხოვნათა და მოპასუხის დაზუსტების შემდეგ, მოსარჩელემ მოპასუხედ მიუთითა საქართველოს მთავარი პროკურატურა და მოითხოვა მოპასუხისთვის მატერიალური ზიანის სახით - 38000 ლარის და მორალური ზიანის სახით - 20000 ლარის ანაზღაურების დაკისრება.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 25 მაისის განჩინებით საქმეში, საქართველოს ადმინისტრაციულ საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე, მესამე პირად ჩაბმულ იქნა საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 10 იანვრის განჩინებით საქართველოს მთავარი პროკურატურის საპროცესო უფლებამონაცვლედ განისაზღვრა საქართველოს გენერალური პროკურატურა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 22 იანვრის გადაწყვეტილებით მ. თ-ის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა და საქართველოს გენერალურ პროკურატურას მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა მორალური ზიანის - 8000 (რვა ათასი) ლარის და მატერიალური ზიანის - 11 800 ლარის ოდენობით ანაზღაურება; დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული გადაწყვეტილება საქართველოს გენერალურმა პროკურატურამ სააპელაციო წესით გაასაჩივრა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 22 იანვრის განჩინებით საქართველოს გენერალური პროკურატურის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 22 იანვრის გადაწყვეტილება. დასახელებული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს გენერალურმა პროკურატურამ.

კასატორი საქართველოს კონსტიტუციის მე-18 მუხლის მე-4 პუნქტზე, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 207-ე, 208-ე მუხლებზე, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 992-ე, 1005-ე მუხლებზე მითითებით, აღნიშნავს, რომ ზიანის ასანაზღაურებლად პირს ზიანი უნდა მიადგეს ადმინისტრაციული ორგანოს თანამშრომლის უკანონო და ბრალეული ქმედებით და უნდა არსებობდეს მიზეზობრივი კავშირი ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის. მოცემულ შემთხვევაში კი, საგამოძიებო მოქმედების ჩატარება ეფუძნებოდა კანონს და კანონის საფუძველზე მიღებულ საპროცესო დოკუმენტებს. ამდენად, ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებები არ უნდა შეფასდეს განზრახი ან უხეში გაუფრთხილებელი ქმედებით ზიანის მიყენებად.

კასატორის (მოპასუხის) მოსაზრებით, მორალური ზიანის სახით საქართველოს გენერალური პროკურატურისათვის 8000 ლარის დაკისრება ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს და საქართველოს საერთო სასამართლოების მიერ დადგენილ პრაქტიკას და წარმოადგენს არაგონივრულად მაღალ ოდენობას.

კასატორი - საქართველოს გენერალური პროკურატურა ასევე არ ეთანხმება მისთვის მატერიალური ზიანის ანაზღაურების დაკისრებას, რამეთუ გაწეული ხარჯების ანაზღაურებასთან მიმართებით მოსარჩელემ უნდა უზრუნველყოს ხარჯების გაწევის აუცილებლობისა და ნამდვილობის დადასტურება. ანაზღაურებას ექვემდებარება მხოლოდ ის ხარჯი, რომელიც გაწეულია სასამართლოს წინაშე დარღვევის თავიდან ასაცილებლად ან უფლების აღსადგენად. კასატორი მიუთითებს, რომ გასაჩივრებული განჩინება უსაფუძვლოა საქართველოს გენერალური პროკურატურისათვის მიმდინარე დავის ფარგლებში გაწეული ხარჯის - 10 000 ლარის დაკისრების ნაწილშიც, მაშინ როდესაც მოსარჩელეს საადვოკატო მომსახურებისთვის არანაირი თანხა არ გაუღია და შესაბამისად, არც ხარჯის გაწევის დამადასტურებელი მტკიცებულება წარმოუდგენია. ამდენად, გასაჩივრებული განჩინება აღნიშნულ ნაწილში დაუსაბუთებელია. კასატორის მოსაზრებით, უსაფუძვლოა მატერიალური ზიანის სახით სესხის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული 15 თვის პროცენტის - 1 800 ლარის ოდენობით დაკისრება, რადგან სასამართლომ არასწორად შეაფასა წარდგენილი სესხის ხელშეკრულება, სესხის გადახდის გრაფიკი და თანხის გადახდის ფაქტი. საქმეში წარმოდგენილი არ არის თანხის გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტები - საბანკო ინვოისი, საგადახდო დავალება და სხვა. ის, რომ სესხის გადახდის გრაფიკზე ხელით, არაფორმალურად მიწერილია თანხის მიღება, არ შეიძლება მოცემულ დავაში გაგებულ იქნეს, როგორც თანხის გადახდის დადასტურების ფაქტი, ვინაიდან მოთხოვნა მიმართულია არა სასესხო ურთიერთობის მხარის, არამედ მესამე პირის მიმართ. შესაბამისად, განსახილველ შემთხვევაში სახეზე არ არის საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით გათვალისწინებული მტკიცების სტანდარტი.

სამოტივაციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლისა და საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს გენერალური პროკურატურის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრულ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის მოთხოვნებს, რაც გამორიცხავს განსახილველი საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის შესაძლებლობას.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები, ვინაიდან:

- არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი;

- არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების საფუძველი;

- სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;

- საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით;

- კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით და საკასაციო საჩივარში მითითებული პოზიცია ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

შესაბამისად, საქმეზე არ იქმნება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრული საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა. ამასთან, საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გამოთქმულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ მოცემული დავა არსებითად სწორად არის გადაწყვეტილი.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, მოცემულ საქმეში მთავარ სადავო საკითხს წარმოადგენს მოსარჩელის სასარგებლოდ მოპასუხისთვის მატერიალური და მორალური ზიანის ანაზღაურების დაკისრების წინაპირობების არსებობა, ასეთი წინაპირობების არსებობის დადასტურების შემთხვევაში კი - ასანაზღაურებელი ზიანის ოდენობა.

საკასაციო პალატა მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 208-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, სახელმწიფო ადმინისტრაციული ორგანოს, აგრეთვე მისი თანამდებობის პირის ან ამ ორგანოს სხვა სახელმწიფო მოსამსახურის ან საჯარო მოსამსახურის (გარდა ამ მუხლის მე-2 ნაწილით განსაზღვრული საჯარო მოსამსახურისა) მიერ თავისი სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებისას მიყენებული ზიანისათვის პასუხისმგებელია სახელმწიფო. ამავე კოდექსის 207-ე მუხლის მიხედვით კი, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიყენებული ზიანის ანაზღაურებისას გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით დადგენილი წესი.

საკასაციო სასამართლო ასევე მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1005-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, რომლის თანახმად, რეაბილიტირებული პირისათვის უკანონო მსჯავრდების, სისხლის სამართლის პასუხისგებაში უკანონოდ მიცემის, აღკვეთის ღონისძიების სახით პატიმრობის უკანონოდ გამოყენების, ადმინისტრაციული პატიმრობის ან გამასწორებელი სამუშაოების სახით ადმინისტრაციული სახდელის არასწორად დაკისრების შედეგად მიყენებულ ზიანს აანაზღაურებს სახელმწიფო, გამოძიების, პროკურატურის ორგანოებისა და სასამართლოს თანამდებობის პირთა ბრალის მიუხედავად. განზრახვისას ან უხეში გაუფრთხილებლობისას ეს პირები სახელმწიფოსთან ერთად სოლიდარულად აგებენ პასუხს.

ზემოაღნიშნულ ნორმათა საფუძველზე, საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ სახელმწიფო მოსამსახურის მიერ მიყენებული ზიანი შესაბამისმა სახელმწიფო დაწესებულებამ უნდა აანაზღაუროს სრულად. ამასთან, ზიანის ანაზღაურების დაკისრებისთვის უნდა დადასტურდეს ნორმატიულად განსაზღვრული შემდეგი წინაპირობების კუმულატიურად არსებობა: 1. სახელმწიფო ორგანოს თანამშრომლის ქმედების უკანონობა; 2. პირისთვის ზიანის მიყენება; 3. მიზეზშედეგობრივი კავშირის არსებობა დამდგარ შედეგსა და სახელმწიფო ორგანოს მართლსაწინააღმდეგო ქმედებას შორის; 4. სახელმწიფო მოსამსახურის ბრალეულობა. ამასთან, თუკი ზიანის ანაზღაურების სამართლებრივ საფუძველს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1005-ე მუხლის მე-3 ნაწილი ქმნის, ზიანი ანაზღაურდება ზიანის მიმყენებლის არაბრალეულობის პირობებშიც კი, თუკი დადასტურდება ქმედების უკანონობა და იარსებებს პირის მარეაბილიტირებელი გარემოება. პირის მარეაბილიტირებულ გარემოებად განხილულ უნდა იქნეს პირის მიმართ გამამართლებელი განაჩენის გამოტანა, რაც ადასტურებს, რომ პირს დანაშაული არ ჩაუდენია. ამასთან, გამამართლებელი განაჩენის გამოტანის შემთხვევაში პირის მიმართ სისხლისსამართლებრივი დევნის მიმდინარეობა ავტომატურად უკანონოდ მიიჩნევა.

განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ძველი თბილისის რაიონული პროკურატურის 2015 წლის 27 თებერვლის დადგენილებით მ. თ-ე ცნობილ იქნა ბრალდებულად საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტითა და ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ დანაშაულებრივ ქმედებაში. ამასთან, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2016 წლის 15 ნოემბრის განაჩენით მ. თ-ე ცნობილ იქნა უდანაშაულოდ წარდგენილ ბრალდებაში და გამართლდა. იგი დაუყოვნებლივ გათავისუფლდა სასამართლო სხდომის დარბაზიდან. შეფარდებული აღკვეთის ღონისძიენა - გირაო კი გაუქმდა და განისაზღვრა, რომ გირაოს თანხა განაჩენის აღსრულებიდან ერთ თვის ვადაში სრულად დაბრუნებოდა მის შემტანს. ამდენად, დადასტურებულია სამოქალაქო კოდექსის 1005-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული მარეაბილიტირებელი გარემოების არსებობა და შესაბამისად, პროკურატურის, როგორც სისხლისსამართლებრივი დევნის განმახორციელებელი ორგანოს, ქმედების უკანონობა, რაც ქმნის მოსარჩელისთვის როგორც მორალური, ისე მატერიალური ზიანის ანაზღაურების სამართლებრივ საფუძველს.

მორალური ზიანის ანაზღაურებასთან დაკავშირებით საკასაციო პალატა დამატებით აღნიშნავს, რომ პირის მიმართ სისხლისსამართლებრივი დევნის მიმდინარეობა ცალსახად იწვევს პირის ღირსებისა და რეპუტაციის შელახვას, რაც, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის მე-18, 413-ე მუხლებიდან გამომდინარე, ასევე, წარმოადგენს არაქონებრივი ზიანის ანაზღაურების საფუძველს. ასანაზღაურებელი მორალური ზიანის ოდენობა კი, განისაზღვრება სასამართლოს მიერ საქმის ყველა გარემოების მხედველობაში მიღებით. კერძოდ, „მორალური ზიანი გულისხმობს ფიზიკურ და ზნეობრივ-ფსიქოლოგიურ ტანჯვას, რასაც პირი განიცდის ამა თუ იმ სიკეთის, უმეტესწილად არამატერიალურ ფასეულობათა ხელყოფით და მის ანაზღაურებას აკისრია სამი ფუნქცია: დააკმაყოფილოს დაზარალებული, ზემოქმედება მოახდინოს ზიანის მიმყენებელზე და თავიდან აიცილოს პიროვნული უფლების ხელყოფა სხვა პირების მიერ. მორალური ზიანის შეფასებისას სასამართლომ მხედველობაში უნდა მიიღოს დაზარალებულების სუბიექტური დამოკიდებულება ასეთი ზიანის სიმძიმის მიმართ, ასევე, ობიექტური გარემოებები, რითაც შეიძლება, მისი ამ კუთხით შეფასება. მხოლოდ ამ შემთხვევაში შეიძლება დადგინდეს მორალური ზიანის არსებობა და მისი გონივრული და სამართლიანი ანაზღაურების კრიტერიუმები“ (საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2017 წლის 30 ნოემბრის განჩინება საქმეზე №ბს-509-506(2კ-17)).

განსახილველ შემთხვევაში არაქონებრივი ზიანის ოდენობის შეფასებისას, საკასაციო პალატა ითვალისწინებს მოსარჩელის უკანონო პატიმრობაში ყოფნის პერიოდს, წარდგენილი ბრალდების არსს, ნეგატიურ განცდებსა და სტრესს, რაც თან ახლავს ამ მდგომარეობას და ვერ გაიზიარებს მოპასუხის პოზიციას დაკისრებული ზიანის ოდენობის შეუსაბამობის თაობაზე. გარდა ამისა საყურადღებოა, რომ პატიმრობაში ყოფნის პერიოდში მოსარჩელეს გარდაეცვალა მამა, ასევე შეეძინა შვილი, ხოლო ამ ხარისხის მოვლენების ირგვლივ მისი მონაწილეობის შეუძლებლობას განაპირობებდა საპატიმროში ყოფნა, რაც დამატებით სტრესსა თუ ნეგატიურ ემოციებს იწვევდა. ამასთანავე, ნიშანდობლივია, რომ მოსარჩელისთვის მიკუთვნებული თანხა ვერ მოახდენს მისთვის მიყენებული ზიანის სრულ კომპენსირებას, ემსახურება მხოლოდ მიყენებული უარყოფითი შედეგების შემსუბუქებას და შეუძლებელია თანხობრივად სრულად იქნეს გამოხატული ყველა ის ნეგატიური განცდა, რაც მოსარჩელეს სადავო შემთხვევაში მიადგა. სწორედ ამიტომ, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოთა მიერ მორალური ზიანის ოდენობის განსაზღვრა მოხდა გონივრულ ფარგლებში.

რაც შეეხება მატერიალური ზიანის ანაზღაურებას, საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 92-ე მუხლი ადგენს, რომ პირს უფლება აქვს, სამოქალაქო/ადმინისტრაციული სამართალწარმოების წესით მოითხოვოს და მიიღოს უკანონოდ ჩატარებული საპროცესო მოქმედებისა და უკანონო გადაწყვეტილების შედეგად მიყენებული ზიანის ანაზღაურება. საკასაციო სასამართლო დამატებით მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 408-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის მიხედვითაც, იმ პირმა, რომელიც ვალდებულია აანაზღაუროს ზიანი, უნდა აღადგინოს ის მდგომარეობა, რომელიც იარსებებდა, რომ არ დამდგარიყო ანაზღაურების მავალდებულებელი გარემოება. იმავე კოდექსის 409-ე მუხლის შესაბამისად კი, თუ ზიანის ანაზღაურება პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენით შეუძლებელია ან ამისათვის საჭიროა არათანაზომიერად დიდი დანახარჯები, მაშინ კრედიტორს შეიძლება მიეცეს ფულადი ანაზღაურება. ამრიგად, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სახელმწიფო ვალდებულია, სრულად აუნაზღაუროს პირს უკანონო სისლისსამართლებრივი დევნის მიმდინარეობით გამოწვეული მატერიალური ზიანი, მათ შორის, გაწეული ხარჯების სახით.

განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მ. თ-ეს სისხლისსამართლებრივი დევნის მიმდინარეობისას, ადვოკატის მომსახურებისთვის გადახდილი აქვს 10 000 ლარი. საქმეში წარმოდგენილი 2016 წლის 15 იანვრის ი. გ-ასა (მ. თ-ის მეუღლე) და მ. ჩ-ს შორის იურიდიული მომსახურების გაწევის შესახებ ხელშეკრულებით დასტურდება სისხლის სამართლის საქმის მიმდინარეობისას ადვოკატის - მ. ჩ-ის მონაწილეობა. ხელშეკრულების 4.1 პუნქტის თანახმად, ი. გ-ას წარმოეშვა ვალდებულება, ადვოკატს გადაუხადოს იურდიული მომსახურების საფასური (ჰონორარი) საქმის დაწყებისთანავე 2 500 ლარი, ხოლო საქმის წარმატებით დასრულების შემთხვევაში, ი. გ-ამ აიღო ვალდებულება, ადვოკატ მ. ჩ-ს გადაუხადოს ჰონორარი 7 500 ლარის ოდენობით. ხელშეკრულებაში მითითებულია, რომ ხელშეკრულებაზე ხელმოწერამდე ი. გ-ამ ადვოკატს გადაუხადა 2 500 ლარი, ხოლო ხსენებულ ხელშეკრულებაზე გაკეთებული შენიშვნის თანახმად, „2016 წლის 27 დეკემბერს მ. ჩ-მა მიიღო 7 500 ლარი. ჯამში სულ 10 000 ლარი. ვალდებულება შესრულებულია მთლიანად.“ 2016 წლის 17 იანვარს მ. ხ-ას და მ. ჩ-ის მიერ ასევე გამოიწერა ორდერები, რომლის თანახმად, მათ იკისრეს ვალდებულება, დაეცვათ მ. თ-ის ინტერესები სააპელაციო და საკასაციო სასამართლოებში. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2016 წლის 17 მაისის განაჩენითა და საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2016 წლის 15 ნოემბრის განაჩენში მ. ხ-ა და მ. ჩ-ი მითითებულები არიან, როგორც მ. თ-ის ადვოკატები. ამრიგად, საქმის მასალებით დადასტურებულია პირდაპირი მიზეზობრივი კავშირის არსებობა ფულად ზარალსა და მოპასუხის ქმედებას შორის. ამასთანავე, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ვინაიდან ადვოკატის აყვანა მიზნად ისახავდა პირის უფლებების სრულყოფილად დაცვას და მითითებული ხარჯის გაწევის აუცილებლობა სწორედ სისხლისსამართლებრივი დევნის მიმდინარეობამ გამოიწვია, მოპასუხეს მართებულად დაეკისრა მოსარჩელის სასარგებლოდ ადვოკატის მომსახურებისთვის გაწეული ხარჯის ანაზღაურება. რაც შეეხება თანხის ოდენობას, მატერიალური ზიანი გონივრულ ფარგლებში მართებულად განისაზღვრა 10 000 ლარით.

რაც შეეხება სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე 1800 ლარის მოსარჩელისთვის ანაზღაურებას, კასატორის პრეტენზია შემოიფარგლება იმაზე მითითებით, რომ სესხის ხელშეკრულება ატარებს ფორმალურ ხასიათს, რაც საკასაციო პალატის მოსაზრებით, არასწორია. მოცემულ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია გირაოს შეფარდებასთან დაკავშირებით მიღებული სასამართლო აქტისა და სესხის ხელშეკრულების დადების ფაქტის დროში თანხვედრა, მათი ურთიერთკავშირი. კერძოდ, ორივე დოკუმენტი დათარიღებულია 2015 წლის 28 თებერვლით. სესხის თანხის გირაოს გადახდის მიზნით გამოყენებას ადასტურებს ხელშეკრულებაში გაკეთებული აღნიშვნა - სასამართლოს განჩინებით დაკისრებული გირაოს გადახდა. მითითებული თანხის რეალურ დანიშნულების მიზნით გამოყენებაზე მიუთითებს სს „...ის“ 2015 წლის პირველი მარტის №1/4747 სალარო შემოსავლის ორდერი და №ა026655 დასტური. ამდენად, განსახილველ შემთხვევაში იკვეთება ფაქტობრივი გარემოებების ისეთი ჯაჭვი, რომელიც აკმაყოფილებს ამა თუ იმ ფაქტის დასადასტურებლად საჭირო მტკიცების სტანდარტს, რაც თავის მხრივ, დამაჯერებელს და არგუმენტირებულს ხდის, რომ სესხის სახით აღებული 4000 ლარი სწორედაც რომ გირაოს თანხას წარმოადგენდა. რაც შეეხება სესხის ხელშეკრულების ხელმოწერის თარიღად მითითებულ 2013 წელს, სესხის მიზნობრიობიდან გამომდინარე (მოსარჩელე ბრალდებულის სახით დაკავებულ იქნა 2015 წლის 26 თებერვალს და სწორედ ამ ბრალდებიდან იქნა გირაოს თანხა განსაზღვრული), აღნიშნული თარიღის მითითება წარმოადგენს მხოლოდ ტექნიკურ შეცდომას. ამრიგად, საქმეზე დადასტურებული გარემოებებიდან გამომდინარე, მოპასუხეს მართებულად დაეკისრა სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე თანხის - 1800 ლარის ანაზღაურება, რადგან დასახელებული ხარჯიც სისხლისსამართლებრივი დევნის მიმდინარეობის გამო წარმოიშვა.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლოების მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს და არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

სარეზოლუციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დაადგინა:

1. საქართველოს გენერალური პროკურატურის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 22 იანვრის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე გ. გოგიაშვილი

მოსამართლეები: ქ. ცინცაძე

ნ. სხირტლაძე