საქმე №ბს-284(კ-22) 21 ივლისი, 2022 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე

ბიძინა სტურუა

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა დ. ბ-ას საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 10 სექტემბრის განჩინების გაუქმების თაობაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2020 წლის 6 აპრილს დ. ბ-ამ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიმართ.

სარჩელის თანახმად, დ. ბ-ა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 4 ოქტომბრის №000572 დადგენილებით დაჯარიმდა 25 000 ლარით, ქ. თბილისში, ისნის რაიონში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) სანებართვო დოკუმენტაციის გარეშე განხორციელებული კაპიტალური შენობა-ნაგებობის და ღობის მშენებლობის საფუძვლით, ასევე დაევალა შენობა-ნაგებობისა და ღობის დემონტაჟი. აღნიშნული დადგენილება გასაჩივრებულ იქნა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში, თუმცა 2020 წლის 18 თებერვლის №156 ბრძანებით არ დაკმაყოფილდა წარდგენილი საჩივარი და ძალაში დარჩა გასაჩივრებული დადგენილება.

მოსარჩელის მტკიცებით, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ აღნიშნული დადგენილება მიღებულ იქნა საქმის გარემოებების სათანადოდ გამოკვლევის გარეშე, არ იქნა გამოკვლეული ადგილი ჰქონდა ახალი კაპიტალური შენობა-ნაგებობის მშენებლობას თუ ძველის რემონტს და საერთოდ, როდის განთავსდა მოცემულ მიწის ნაკვეთზე შენობა-ნაგებობა.

მოსარჩელის განმარტებით, მითითებულ მიწის ნაკვეთს, მდებარე - ქ. თბილისში, ისნის რაიონში (ს/კ ...), რომელიც ამ ეტაპზე რეგისტრირებულია ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის სახელზე, მისი ოჯახი ფლობდა 1989 წლიდან, სადაც 1999 წლიდან უკვე განთავსებული ჰქონდათ შენობა-ნაგებობა, ხოლო 2018 წელს განახორციელა მისი რემონტი, ასეთ შემთხვევაში კი არ მოითხოვებოდა რაიმე სანებართვო დოკუმენტაცია მოქმდი კანონმდებლობის შესაბამისად. მოცემულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების მიზნით 2008წ. მიმართა მისმა ოჯახმა საკუთრებს უფლების აღიარების კომისიას, თუმცა განცხადება დარჩა განუხილველი. განმეორებით მიმართა 2019 წელს, რაც განხილვაშია. ასევე გეგმავდა სარჩელის წარდგენას მიწის ნაკვეთზე ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის ბათილობასთან დაკავშირებით.

ამდენად, მოსარჩელემ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 4 ოქტომბრის №000572 დადგენილებისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 18 თებერვლის №156 ბრძანების ბათილად ცნობა მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 20 მაისის განჩინებით დ. ბ-ას შუამდგომლობა გასაჩივრებული ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების მოქმედების შეჩერების თაობაზე დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; შეჩერდა გასაჩივრებული ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 4 ოქტომბრის №000572 დადგენილების მოქმედება მოცემულ საქმეზე გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლამდე, ან სასარჩელო წარმოების სხვაგვარად დასრულებამდე; დ. ბ-ას ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 18 თებერვლის №156 ბრძანების მოქმედების შეჩერებაზე ეთქვა უარი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 10 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დ. ბ-ას სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 10 ნოემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა დ. ბ-ამ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 10 სექტემბრის განჩინებით დ. ბ-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 10 ნოემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ როგორც საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დგინდება, დ. ბ-ა ადმინისტრაციულ ორგანოებში მიმდინარე ადმინისტრაციული წარმოების სხვადასხვა ეტაპზე, როგორც ზეპირად, ასევე წერილობით ადასტურებდა კაპიტალური შენობა-ნაგებობის და ღობის მის მიერ აშენების ფაქტს, კერძოდ, 2019 წლის 27 ივნისის №000572 ოქმით დგინდება, რომ დ. ბ-ას განმარტებით, სამშენებლო სამუშაოები მის მიერ ნაწარმოებია ძირითადად 2018 წლის ბოლოს, თუმცა, მიწის ნაკვეთს ფლობს 1988 წლიდან და შესაბამისად მიმართული აქვს თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიისათვის. ამასთან, 2019 წლის 16 ოქტომბრის №... ადმინისტრაციულ საჩივარში დ. ბ-ამ მიუთითა, რომ მის მფლობელობაში არსებულ უძრავ ქონებაში, მდებარე - ქ. თბილისი, ისნის რაიონში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის გარეშე აწარმოა სამშენებლო სამუშაოები, ხოლო 2019 წლის 25 ოქტომბერს №... ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვის მიზნით, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში გამართულ ზეპირი მოსმენის სხდომაზე, დ. ბ-ამ ასევე დაადასტურა, რომ მიწის ნაკვეთზე, რომელსაც ფლობს 1988 წლიდან, 2006 წლის მდგომარეობით განთავსებული ჰქონდა მცირე ზომის შენობა-ნაგებობა, რომელსაც ჰქონდა კაპიტალური კედლები, თუმცა, გარე მხრიდან მიკრული იყო ხის მასალა (ფიცრები), 2018 წელს კედლებიდან მოხსნა ხის მასალა (ფიცარი), რომლითაც ააშენა ღობე, ხოლო შენობა-ნაგებობას მიამატა გარკვეული ფართი.

ამდენად, საქმეში არსებული მტკიცებულებების საფუძველზე, სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობა და მიიჩნია, რომ დ. ბ-ას მიერ სასამართლოში საქმის წარმოების ეტაპზე გაჟღერებული პოზიცია დაკავებული შენობის მხოლოდ სარემონტო სამუშაოების განხორციელებასთან დაკავშირებით არ უნდა ყოფილიყო მიჩნეული სარწმუნოდ.

რაც შეეხება აპელანტის პოზიციას კაპიტალური შენობა-ნაგებობის მშენებლობის განხორციელების პერიოდზე (1999 წელი) და არსებული მდგომარეობით პასუხისმგებლობის დაკისრების უსაფუძვლობაზე, სააპალაციო სასამართლომ მოიხმო საქართველოს უზენაესი სასამართლო 2014 წლის 17 ივნისის №ბს-306-302(3კ-12) განჩინება, რომლითაც საკასაციო სასამართლომ განმარტა, რომ „უნებართვო მშენებლობა თავისი ბუნებით წარმოადგენს დენად სამართალდარღვევას. იგი უწყვეტად გრძელდება დროში და ითვლება დენადად მანამ, სანამ არ მოხდება მისი აღმოფხვრა, სამართლებრივ ჩარჩოებში მოქცევა.“

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ აპელანტი, როგორც უნებართვო სამშენებლო სამუშაოების მწარმოებელი პირი, მიუხედავად სამუშაოების განხორციელების დროისა, სამართალდარღვევის გამოვლენის მომენტისათვის ვალდებული იყო დაეცვა კანონის მოთხოვნები და კანონთან შესაბამისობაში მოეყვანა წარმოებული მშენებლობა, რაც მის მიერ არ განხორციელდა. შესაბამისად, იმ პირობებშიც კი, თუ დ. ბ-ას მიერ კაპიტალური შენობა-ნაგებობის სამშენებლო სამუშაოების ნაწილი ნაწარმოებია 1999 წელს, აღნიშნული არ წარმოადგენდა მისი ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობისგან გათავისუფლების საფუძველს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 10 სექტემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა დ. ბ-ამ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

კასატორი არ ეთანხმება სასამართლოს მიერ მტკიცების ტვირთის განაწილებას და აღნიშნავს, რომ სამართალდარღვევის საქმეზე მტკიცების ტვირთი, რომ შესაბამისი სამართალდარღვევა არ ჩადენილა, დაეკისრა მას, ისევე როგორც - შეჯიბრებითობის პრინციპის დაცვა.

კასატორის განმარტებით, საქმეში არ არსებობდა არანაირი მტკიცებულება მის მიერ უკანონო მშენებლობის განხორციელების თაობაზე, მათ შორის, მშენებლობის განხორციელების პერიოდისა და განხორციელებული სამუშაოების თაობაზე. მთელი სამართალდარღვევის საქმის წარმოება ეფუძნება მხოლოდ ადმინისტრაციული წარმოების ეტაპზე მის მიერ გაკეთებულ განცხადებებს, რა დროსაც ასევე ამბობდა, რომ სამშენებლო სამუშაოები მის მიერ ნაწარმოები იყო 1999 წლამდე, ხოლო 2018 წელს განხორციელდა მხოლოდ სარემონტო სამუშაოები. კასატორის მითითებით, 1999 წლიდან კაპიტალური შენობა-ნაგებობის არსებობის ფაქტს ასევე ადასტურებდა მოწმეთა ჩვენებები, ხოლო 2005 წლამდე - ორთოფოტო.

კასატორის მითითებით, მოცემულ შემთხვევაში სადავოა კაპიტალური მშენებლობის განხორციელების დრო, რომელიც განხორციელდა 1999 წლამდე და ამ დროისთვის I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობაზე არ მოითხოვებოდა რაიმე სანებართვო დოკუმენტაცია.

გარდა აღნიშნულისა, კასატორის მითითებით, სასამართლოს შეფასება არ გაუკეთებია დაკისრებული დემონტაჟის მოცულობაზე, რამდენადაც დაუშვებელია პირს დაეკისროს შენობა-ნაგებობის უპირობოდ სრულად დემონტაჟი თუკი ადგილი ჰქონდა მცირედ რეკონსტრუქციას.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 11 აპრილის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული დ. ბ-ას საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ დ. ბ-ას საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

განსახილველ შემთხვევაში, დავის საგანს წარმოადგენს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 4 ოქტომბრის №000572 დადგენილების კანონიერება, რომლითაც მოქალაქე დ. ბ-ა დაჯარიმდა 25 000 ლარით, ქ. თბილისში, ისნის რაიონში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე (ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრება; ჯიპიეს კოორდინატები: X:..., Y:...) შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის გარეშე განხორციელებული კაპიტალური შენობა-ნაგებობის და ღობის მშენებლობისთვის. ამავე დადგენილებით, მოქალაქე დ. ბ-ას დაევალა ქ. თბილისში, ისნის რაიონში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთზე (ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრება; ჯიპიეს კოორდინატები: X:..., Y:...) შესაბამისი სანებართვი დოკუმენტაციის გარეშე აშენებული კაპიტალური შენობა-ნაგებობის და ღობის დემონტაჟი. მოსარჩელე ასევე სადავოდ ხდის ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 18 თებერვლის №156 ბრძანების კანონიერებას, რომლითაც დ. ბ-ას ადმინისტრაციული საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსის 44-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის განხორციელების სპეციალური რეჟიმის ზონაში, სადაც დადგენილია მშენებლობის განხორციელების განსაკუთრებული რეჟიმი, ტყის ფონდისა და „წყლის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრულ ტერიტორიებზე, კულტურული მემკვიდრეობის დამცავ ზონებსა და საკურორტო-სარეკრეაციო ზონებში და ქალაქ თბილისის ტერიტორიაზე უნებართვო მშენებლობის ან/და რეკონსტრუქციის წარმოება, რომელიც იწვევს შენობა-ნაგებობის გაბარიტების ცვლილებას, გამოიწვევს დაჯარიმებას - სახელმწიფოს ან თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე - 25 000 ლარით.

სადავო აქტების გამოცემის დროს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვის გაცემის, სანებართვო პირობების შესრულებისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების პროცესს არეგულირებდა ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილება. აღნიშნული დადგენილების 36-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის განხორციელების სამართლებრივი საფუძველია კანონმდებლობით, მათ შორის, ამ დადგენილებით განსაზღვრულ შემთხვევებში სათანადო წესით მიღებული მშენებლობის ნებართვა. ამავე დადგენილების მე-4 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის სახეობებია: ა) ახალი მშენებლობა (მათ შორის, მონტაჟი); ბ) რეკონსტრუქცია; გ) რემონტი-შეკეთება, მოპირკეთება/აღჭურვა (არ საჭიროებს ნებართვას); დ) დემონტაჟი; ე) ლანდშაფტური მშენებლობა; ვ) დროებითი შენობა ნაგებობების მონტაჟი/განთავსება.

საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 65-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობას არ ესაჭიროება მშენებლობის ნებართვა (გარდა ამ მუხლის მე-3 პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა)“, ხოლო ამავე პუნქტის „ა“ და „გ“ ქვეპუნქტების თანახმად, I კლასს განეკუთვნება 60მ²-მდე სართულის იატაკის დონეებზე განაშენიანების ჯამური ფართობის, 5მ-მდე სიმაღლისა და გრუნტის ზედაპირიდან საშუალოდ 2მ-მდე ჩაღრმავების მქონე შენობა და გრუნტის ზედაპირიდან 4მ-მდე სიმაღლის მქონე ღობე. ამავე დადგენილების 66-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობა წარმოებს ნებართვის მიღების გარეშე, მშენებლობის მწარმოებელი ვალდებულია დაიცვას კანონმდებლობით, მათ შორის, სამშენებლო რეგლამენტით გათვალისწინებული მოთხოვნები, ხოლო ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის მიხედვით, I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის მწარმოებელი, დამკვეთი ვალდებულია განზრახული მშენებლობის შესახებ განცხადებით აცნობოს მშენებლობის ნებართვის გამცემ ორგანოს. მითითებული ნორმის მე-7 პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის გამცემი ორგანო 5 დღის ვადაში წარდგენილი სრულყოფილი დოკუმენტ(ებ)ის საფუძველზე წერილობით ადასტურებს დაგეგმილი მშენებლობა/მონტაჟის ქალაქმშენებლობით დოკუმენტებთან შესაბამისობას და მშენებლობის განხორციელების შესაძლებელობას, ხოლო ამავე მუხლის მე-10 პუნქტის შესაბამისად, ამ დადგენილების მოთხოვნათა დარღვევით I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის განხორციელება განიხილება როგორც უნებართვო მშენებლობა.

ამდენად, მშენებლობის განხორციელებამდე პირმა კანონით დადგენილი წესით უნდა მოიპოვოს უფლებამოსილი ორგანოს თანხმობა, რაც გამოიხატება პირველი კლასის მშენებლობის განხორციელებისას დადასტურების მიღებაში, ხოლო მეორე, მესამე ან მეოთხე კლასის მშენებლობისას - ნებართვის მოპოვებაში. ამასთან, მშენებლობის ნებართვის გამცემი ორგანოსთვის განცხადებით მიმართვისა და წერილობითი დასტურის მოპოვების გარეშე სამშენებლო საქმიანობის განხორციელება უთანაბრდება უნებართვო მშენებლობას. შესაბამისად, ნებისმიერი I კლასს მიკუთვნებული საქმიანობა, რომელიც განხორციელდა სათანადო თანხმობის გარეშე, წარმოადგენს უნებართვო მშენებლობას.

თავისმხრივ, ადმინისტრაციულმა ორგანომ უნდა განსაზღვროს თუ რა სახის სამშენებლო სამუშაოებია ნაწარმოები, საჭიროებდა თუ არა იგი ნებართვას/დადასტურებას და რამდენად არის ასეთი ნებართვა შესაბამისი წესით მოპოვებული. თუკი მშენებლობა მოთხოვნილ პირობებს არ აკმაყოფილებს, მაშინ უფლებამოსილი ორგანოს მიერ სამართალდარღვევის ფაქტის გამოვლენა წარმოშობს სამართალდარღვევაზე პასუხისმგებელი პირის გამოვლენისა და სანქციის დაკისრების მოვალეობას.

განსახილველ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლომ საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დადგენილად მიიჩნია, რომ დ. ბ-ა ადმინისტრაციულ ორგანოებში მიმდინარე ადმინისტრაციული წარმოების სხვადასხვა ეტაპზე, როგორც ზეპირად, ასევე წერილობით ადასტურებდა კაპიტალური შენობა-ნაგებობის და ღობის მის მიერ აშენების ფაქტს, კერძოდ, 2019 წლის 27 ივნისის №000572 ოქმით დგინდება, რომ დ. ბ-ას განმარტებით, სამშენებლო სამუშაოები მის მიერ ნაწარმოებია ძირითადად 2018 წლის ბოლოს, თუმცა, მიწის ნაკვეთს ფლობს 1988 წლიდან. ამასთან, 2019 წლის 16 ოქტომბრის №... ადმინისტრაციულ საჩივარში დ. ბ-ამ მიუთითა, რომ მის მფლობელობაში არსებულ უძრავ ქონებაში, მდებარე - ქ. თბილისი, ისნის რაიონში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის გარეშე აწარმოა სამშენებლო სამუშაოები, ხოლო 2019 წლის 25 ოქტომბერს №... ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვის მიზნით, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში გამართულ ზეპირი მოსმენის სხდომაზე, დ. ბ-ამ ასევე დაადასტურა, რომ მიწის ნაკვეთზე, რომელსაც ფლობს 1988 წლიდან, 2006 წლის მდგომარეობით განთავსებული ჰქონდა მცირე ზომის შენობა-ნაგებობა, რომელსაც ჰქონდა კაპიტალური კედლები, თუმცა, გარე მხრიდან მიკრული იყო ხის მასალა (ფიცრები), 2018 წელს კედლებიდან მოხსნა ხის მასალა (ფიცარი), რომლითაც ააშენა ღობე, ხოლო შენობა-ნაგებობას მიამატა გარკვეული ფართი.

საკასაციო სასამართლოს მითითებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები; ხოლო ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაუშვა სააპელაციო სასამართლომ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ შემთხვევაში კასატორმა ვერ წარმოადგინა დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება), ვერ გააბათილა სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება, რომ სამშენებლო სამუშაოები დ. ბ-ას მიერ ნაწარმოებია ძირითადად 2018 წლის ბოლოს. ამასთან, იმ პირობებშიც კი, თუკი დ. ბ-ას მიერ სამშენებლო სამუშაოების ნაწილი ნაწარმოებია 1999 წელს, 2018 წელს უნებართვოდ განხორციელებული სამუშაოების წარმოების ფაქტი ასევე ქმნიდა მისთვის პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველს.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს - წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან დ. ბ-ას საკასაციო საჩივარზე თ. გ-ის 01.03.2022წ. საგადახდო დავალებით გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, დ. ბ-ას (პ/ნ ...) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. დ. ბ-ას საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 10 სექტემბრის განჩინება;

3. დ. ბ-ას (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე თ. გ-იის მიერ 01.03.2022წ. საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე

მოსამართლეები: ნ. სხირტლაძე

ბ. სტურუა