საქართველოს უზენაესი სასამართლო
გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
საქმე №ბს-865(კ-22) 20 თებერვალი, 2023 წელი
თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
შემდეგი შემადგენლობა:
გიორგი გოგიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ქეთევან ცინცაძე, ნუგზარ სხირტლაძე
საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი (მოსარჩელე) - ზ. მ-ე
მოწინააღმდეგე მხარეები (მოპასუხეები) - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექცია
დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 15 მარტის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება
აღწერილობითი ნაწილი:ზ. მ-ემ 2017 წლის 14 ივლისს სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის მიმართ და სასარჩელო მოთხოვნათა დაზუსტების შედეგად ამავე სამსახურის 2017 წლის 9 თებერვლის №002090 დადგენილებისა და მასზე წარდგენილი ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2017 წლის 7 ივნისის №1-1309 ბრძანების ბათილად ცნობა მოითხოვა.
სარჩელის მიხედვით, ზ. მ-ე ქალაქ თბილისში, ...ის დასახლების მე-... მ/რაიონის №... კორპუსის მიმდებარედ არსებულ ... და N... საკადასტრო კოდების მქონე შენობა-ნაგებობებზე უნებართვოდ განხორციელებული სამშენებელო სამუშაოებისათვის დაჯარიმდა 10 000 ლარით. მასვე დაევალა უნებართვოდ განხორციელებული სამშენებლო სამუშაოების დემონტაჟი (ობიექტის პირვანდელ მდგომარეობაში მოყვანა). აღნიშნულ ფაქტობრივ გარემოებას არ დაეთანხმა მოსარჩელე და მიუთითა, რომ მას მფლობელობაში აქვს უძრავი ქონება და მასზე განლაგებული შენობა-ნაგებობები, რომლებიც აშენებულია 2007 წლამდე და ექვემდებარება დაკანონებას ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებული მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის მიერ. აღნიშნულ კომისიას მოსარჩელემ უკვე მიმართა სადავო უძრავი ქონების დაკანონების მოთხოვნით, ხოლო პასუხის მიღების შემდგომ მოახდენდა სამშენებლო სამუშაოების ლეგალიზებას. მოსარჩელის მოსაზრებით, სადავო დადგენილება მიღებულია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მოთხოვნათა დარღვევით, ვინაიდან ადმინისტრაციულმა ორგანომ აქტი გამოსცა საქმის მნიშვნელოვან გარემოებათა გამოკვლევის და შეფასების გარეშე. მოსარჩელემ ასევე აღნიშნა, რომ დასახელებული დადგენილება ადმინისტრაციული საჩივრით გაასაჩივრა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში, თუმცა იგი არ დაკმაყოფილდა.
მოსარჩელემ მიიჩნია, რომ გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები მიღებული იყო კანონის მოთხოვნათა დარღვევით, რის გამოც ისინი ექვემდებარებოდნენ ბათილად ცნობას.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 15 თებერვლის გადაწყვეტილებით ზ. მ-ეის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით მანვე გაასაჩივრა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 22 ნოემბრის საოქმო განჩინებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის უფლებამონაცვლედ დადგენილ იქნა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექცია.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 21 თებერვლის განჩინებით, მოცემულ ადმინისტრაციულ საქმეზე შეჩერდა საქმის წარმოება №3/4719-18 ადმინისტრაციულ საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე, ვინაიდან წინამდებარე დავის შემთხვევაში მოსარჩელეს მოთხოვნილი ჰქონდა საკუთრების უფლების აღიარება იმ ქონებაზე, რომელზეც ქალაქ თბილისის მერიის მუნიციპალურმა ინსპექციამ იგი დააჯარიმა, როგორც უნებართვოდ განხორციელებული მშენებლობისათვის და მოსთხოვა შენობა-ნაგებობის დემონტაჟი. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის აქტების კანონიერების დადგენამდე შეუძლებელი იყო ქალაქ თბილისის მერიის მუნიციპალური ინსპექციისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის აქტების კანონიერების საკითხის გადაწყვეტა. აღნიშნული განჩინება კერძო საჩივრებით გაასაჩივრეს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალურმა ინსპექციამ.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 3 დეკემბრის განჩინებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის კერძო საჩივრები დაკმაყოფილდა; გაუქმდა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 21 თებერვლის განჩინება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 15 მარტის გადაწყვეტილებით ზ. მ-ეის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 15 თებერვლის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; ზ. მ-ე გათავისუფლდა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის 2017 წლის 9 თებერვლის №002090 დადგენილებით დაკისრებული საჯარიმო სანქციის აღუსრულებელი ნაწილისაგან. დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
აღნიშნული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ზ. მ-ემ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება მოითხოვა.
კასატორი აღნიშნავს, რომ მოპასუხეებს ადმინისტრაციული წარმოებისას არ გამოუკვლევიათ საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებები და გადაწყვეტილება, მისი დაჯარიმებისა და განხორციელებული სამუშაოების დემონტაჟის შესახებ, მიიღეს ამ გარემოებათა გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე.
კასატორი კვლავ მიუთითებს საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის 15 სექტემბრის №525 ბრძანებულებით დამტკიცებულ „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებული მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების წესის“ მე-3 მუხლზე, რომლითაც განსაზღვრულია, რომ საკუთრების უფლების აღიარებას ექვემდებარება თვითნებურად დაკავებული სახელმწიფოს საკუთრების სასოფლო ან/და არასასოფლო -სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი. დასახელებული ბრძანებულების მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის „გ“, „დ“ და „ე“ ქვეპუნქტებში მოცემულია ამ ბრძანებულებით დადგენილი „წესის“ მიზნებისათვის განსაზღვრულ ტერმინთა განმარტება. კერძოდ, მიწის თვითნებურად დაკავების დამდასტურებელი დოკუმენტი არის ცნობა-დახასიათება უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის გარეშე, სასამართლოს აქტი, ორთოფოტო (აეროფოტოგადაღება), აბონენტად აყვანის დოკუმენტი, გადახდის ქვითარი ან/და სხვა დოკუმენტი. ზემოთ მითითებული კანონის ამოქმედებამდე, 2007 წლამდე, კასატორი ფლობდა და სარგებლობდა დემონტაჟს დაქვემდებარებული უძრავი ქონებით, რაც, მისი აზრით, ექვემდებარება დაკანონებას და ამასთან დაკავშირებით დღემდე მიმდინარეობს ადმინისტრაციული წარმოება. წინააღმდეგ შემთხვევაში, ვერ განხორციელდება შენობის ლეგალიზება. შენობის 2007 წლამდე აშენების ფაქტი კი დადგენილია 2005 წლის ორთოფოტოთი.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 7 სექტემბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ზ. მ-ეის საკასაციო საჩივარი.
სამოტივაციო ნაწილი:საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლისა და საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ზ. მ-ეის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრულ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის მოთხოვნებს, რაც გამორიცხავს განსახილველი საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის შესაძლებლობას.
საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები, ვინაიდან:
- არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი;
- არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების საფუძველი;
- სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
- საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით;
- კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით და საკასაციო საჩივარში მითითებული პოზიცია ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.
შესაბამისად, საქმეზე არ იქმნება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრული საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა. ამასთან, საკასაციო სასამართლო იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოთა მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოთქმულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ მოცემული დავა არსებითად სწორად არის გადაწყვეტილი.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოცემულ საქმეში მთავარ სადავო საკითხს წარმოადგენს მოსარჩელის მიერ კერძო საკუთრებაში არსებულ შენობა-ნაგებობაზე განხორციელებული სარეკონსტრუქციო სამუშაოების უნებართვო მშენებლობად განხილვისა და მისთვის სამშენებლო სამართალდარღვევის ჩადენისთვის სანქციის დაკისრების კანონიერება.
საკასაციო პალატა მიუთითებს სადავო პერიოდში მოქმედ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებაზე (ძალადაკარგულია საქართველოს მთავრობის 2020 წლის 2 მარტის №139 დადგენილებით), რომელიც არეგულირებდა საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვასთან დაკავშირებულ საჯარო სამართლებრივ ურთიერთობებს. მითითებული დადგენილების მე-4 მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, რეკონსტრუქცია მიეკუთვნება მშენებლობის სახეობებს და განიხილება ისეთ მშენებლობად, რა დროსაც ხდება შენობა-ნაგებობებზე ახალი სართულ(ებ)ის დაშენება, ან არსებული სართულ(ებ)ის დემონტაჟი, აგრეთვე მისი ნებისმიერი სართულის განაშენიანების ფართობის შეცვლა 1მ2-ზე მეტად. იმავე დადგენილების 36-ე მუხლის მე-2 პუნქტის „ბ ქვეპუნქტის შესაბამისად, არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციაზე გაიცემა მშენებლობის ნებართვა. არსებული შენობა-ნაგებობის ან/და მისი ნაწილ(ებ)ის არსობრივად შეცვლა, მათი ფიზიკური, ხარისხობრივი და თვისობრივი განახლების მიზნით, დადგენილების მე-3 მუხლის 50-ე პუნქტის თანახმად, წარმოადგენს რეკონსტრუქციას. შესაბამისად, ასეთი რეკონსტრუქციის დაწყებამდე, პირი ვალდებულია, მიმართოს უფლებამოსილ ადმინისტრაციულ ორგანოს მშენებლობის ნებართვის გაცემის მოთხოვნით და არსებული შენობის რეკონსტრუქცია დაიწყოს მხოლოდ ნებართვის მოპოვების შემდეგ. ამასთან, ამავე დადგენილების 65-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, I კლასის შენობა-ნაგებობების მშენებლობა არ საჭიროებს მშენებლობის ნებართვას. 66-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად კი, I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობა წარმოებს ნებართვის მიღების გარეშე, თუმცა მშენებლობის მწარმოებელი ვალდებულია დაიცვას კანონმდებლობით, მათ შორის, სამშენებლო რეგლამენტებით გათვალისწინებული მოთხოვნები. კერძოდ, მშენებლობის მწარმოებელი/დამკვეთი ვალდებულია განზრახული მშენებლობის შესახებ განცხადებით აცნობოს მშენებლობის ნებართვის გამცემ ორგანოს, რომელიც, თავის მხრივ, 5 დღის ვადაში წარდგენილი სრულყოფილი დოკუმენტ(ებ)ის საფუძველზე წერილობით ადასტურებს დაგეგმილი მშენებლობის/მონტაჟის ქალაქთმშენებლობით დოკუმენტებთან შესაბამისობას და მშენებლობის განხორციელების შესაძლებლობას, ხოლო დადგენილების 66-ე მუხლის მე-10 პუნქტის შესაბამისად, ამ დადგენილების მოთხოვნათა დარღვევით I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის განხორციელება განიხილება როგორც უნებართვო მშენებლობა.
სამშენებლო სამართალდარღვევის საქმის წარმოების წესები მოწესრიგებულია აგრეთვე პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსით, რომლის 43-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის თანახმად, უნებართვო მშენებლობის ან/და რეკონსტრუქციის წარმოება მშენებლობის განხორციელების სპეციალური რეჟიმის ზონაში, სადაც დადგენილია მშენებლობის განხორციელების განსაკუთრებული რეჟიმი, ტყის ფონდისა და „წყლის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრულ ტერიტორიებზე, კულტურული მემკვიდრეობის დამცავ ზონებსა და საკურორტო-სარეკრეაციო ზონებში და ქალაქ თბილისის ტერიტორიაზე, რომელიც იწვევს შენობა-ნაგებობის გაბარიტების ცვლილებას, გამოიწვევს დაჯარიმებას: სახელმწიფოს ან თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე - 10 000 ლარით.
დასახელებული კოდექსის 25-ე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის ორგანო სამართალდარღვევის საქმის წარმოებას იწყებს დამრღვევის მიმართ მითითების გაცემით, გარდა ამ მუხლის 23-ე ნაწილით გათვალისწინებული შემთხვევებისა. ამავე მუხლის მე-5 პუნქტის თანახმად, მითითებით განსაზღვრული ვადის გასვლის შემდეგ, სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის ორგანო ამოწმებს დამრღვევს, რაზედაც დგება შემოწმების აქტი. შემოწმების აქტში აისახება მშენებარე ობიექტის ფაქტობრივი მდგომარეობა მითითების პირობებთან მიმართებით, კერძოდ: ა) მითითება შესრულდა, ბ) მითითება არ შესრულდა, გ) მითითება არადროულად სრულდება. 25-ე მუხლის მე-9 პუნქტის თანახმად კი, თუ შემოწმების აქტში დაფიქსირებულია დარღვევა, აქტის საფუძველზე სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის ორგანო იღებს დადგენილებას: ა) დამრღვევის დაჯარიმების შესახებ; ბ) დამრღვევის დაჯარიმებისა და საქართველოს კანონმდებლობის დარღვევით მიმდინარე მშენებლობისა და უნებართვო დემონტაჟის შეჩერების შესახებ; გ) დამრღვევის დაჯარიმებისა და საქართველოს კანონმდებლობის დარღვევით აშენებული შენობა-ნაგებობების მთლიანად ან ნაწილობრივ დემონტაჟის, მშენებარე შენობა-ნაგებობების მშენებლობის მთლიანად ან ნაწილობრივ შეჩერებისა და დემონტაჟის შესახებ.
განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის მიერ, 2016 წლის 16 ნოემბრის №002090 მითითების საფუძველზე, ზ. მ-ეის მიმართ დაიწყო სამშენებლო სამართალდარღვევის საქმის წარმოება. მითითების მიხედვით, გამოვლინდა, რომ ზ. მ-ემ ქალაქ თბილისში, ...ის დასახლების მე-... მ/რაიონის №... კორპუსის მიმდებარედ მის კუთვნილ საკადასტრო ერთეულზე არსებულ შენობა-ნაგებობაზე განახორციელა სარეკონსტრუქციო სამუშაოები სათანადო ნებართვის გარეშე, კერძოდ:1. „გ-ბ“ მონაკვეთში შეცვალა კედლის ზომა, მოაწყო კარი, ფანჯარა, ხის მოაჯირი და გადახურვა; 2. „ ბ-ა“ მონაკვეთში მოაწყო კაპიტალური მიშენება (3.28X8.83მ) ღიობებით; 3. „ე-დ“ მონაკვეთში ასევე დამატებით მოაწყო კაპიტალური მიშენება (11.4X8.83მ) ღიობებით. დაამატა ლითონის კონსტრუქციები, შემოღობა კაპიტალური ფილებით, მავთულბადით და ხის კომბინაციით; 4. ამასთან, ღობე მთლიანად, ხოლო შენობა ნაწილობრივ ცდება საკადასტრო საზღვრებს. სამშენებლო სამართალდარღვევის ნებაყოფლობით გამოსასწორებლად მხარეს დაევალა დემონტაჟის განხორციელება ან შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის წარმოდგენა, რისთვისაც განესაზღვრა 20-დღიანი ვადა. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის მიერ 2016 წლის 9 დეკემბერს კი, ზ. მ-ეის მიმართ შედგა შემოწმების აქტი, რომლითაც დადგინდა №002090 მითითების პირობების შეუსრულებლობა, კერძოდ, დადასტურდა, რომ ზ. მ-ემ არ მოახდინა უნებართვოდ განხორციელებული სამუშაოების დემონტაჟი. საბოლოოდ, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის მიერ 2017 წლის 9 თებერვალს მიღებულ იქნა დადგენილება №002090, რომლის თანახმადაც ზ. მ-ე ქალაქ თბილისში, ...ის დასახლების მე-... მ/რაიონის №... კორპუსის მიმდებარედ არსებულ შენობა-ნაგებობაზე (საკადასტრო კოდი: ..., ...) სამშენებლო სამუშაოების („გ-ბ“ მონაკვეთში შეცვლილია კედლის ზომა, მოწყობილია კარი და ფანჯარა, ხის მოაჯირი და გადახურვა; „ბ-ა“ მონაკვეთში მოწყობილია კაპიტალური მიშენება (3.28X8.83მ) ღიობებით; „ე-დ“ მონაკვეთში დამატებით მოწყობილია კაპიტალური მიშენება (11.4X8.83მ) ღიობებით; ასევე დამატებულია ლითონის კონსტრუქციები და ღობე) სახელმწიფო ტერიტორიასა და ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე სანებართვო დოკუმენტაციის გარეშე განხორციელებისათვის დაჯარიმდა 10 000 ლარით და მასვე დაევალა უნებართვოდ განხორციელებული სამუშაოების დემონტაჟი. აღნიშნული დადგენილება ზ. მ-ემ გაასაჩივრა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში, რომელმაც, თავის მხრივ, ადმინისტრაციული საჩივარი არ დააკმაყოფილა.
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში უდავოდ დასტურდება ქალაქ თბილისში, ...ის დასახლების მე-... მ/რაიონის №... კორპუსის მიმდებარედ ზ. მ-ეის მიერ სამშენებლო სამუშაოების განხორციელება სათანადო სანებართვო დოკუმენტაციის გარეშე, ამასთანავე აღსანიშნავია, რომ უნებართვო სამუშაოების ნაწილი ნაწარმოებია სახელმწიფო საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიაზე. რაც შეეხება საკასაციო პრეტენზიას, რომ სამშენებლო სამუშაოები განხორციელებულია 2007 წლამდე და ექვემდებარება ლეგალიზებას, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სამშენებლო სამართალდარღვევის საქმის წარმოების დროსათვის ლეგალიზების თაობაზე შესაბამისი დოკუმენტი მოსარჩელეს ადმინისტრაციული ორგანოსათვის არ წარუდგენია. ამასთან, აღნიშნული დოკუმენტი არც საქმის მასალებში მოიპოვება, შესაბამისად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მხოლოდ მხარის ახსნა-განმარტება ვერ იქნებოდა გათვალისწინებული. ამდენად, „პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსით“ მინიჭებული უფლებამოსილების ფარგლებში მოპასუხე უფლებამოსილი იყო მიეღო გადაწყვეტილება სამშენებლო სამართალდარღვევის ჩადენის გამო ზ. მ-ეის დაჯარიმებისა და უნებართვო მშენებლობის დემონტაჟის თაობაზე. დასახელებული გარემოებები ცხადყოფს, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის 2017 წლის 9 თებერვლის №002090 დადგენილება და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2017 წლის 07 ივნისის №1-1309 ბრძანება კანონიერია.
რაც შეეხება ზ. მ-ეისთვის დაკისრებულ ჯარიმას, მართალია, აღნიშნულ ნაწილში სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება მოპასუხე მხარეების მიერ არ გასაჩივრებულა და შესულია კანონიერ ძალაში, თუმცა საკასაციო სასამართლო ამასთან დაკავშირებითაც იზიარებს სააპელაციო პალატის მსჯელობას და მიუთითებს „ადმინისტრაციული სახდელისაგან გათავისუფლების შესახებ“ 2019 წლის 18 სექტემბრის საქართველოს კანონის პირველ მუხლზე, რომლის თანახმად, ამ კანონის მიზანია ერთჯერადი ხასიათის დროებითი და განსაკუთრებული ღონისძიების სახით ამავე კანონით განსაზღვრული იმ ფიზიკური პირების ადმინისტრაციული სახდელისგან − ჯარიმისგან და შესაბამისი საურავისგან გათავისუფლება, რომლებმაც საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული სამართალდარღვევა 2019 წლის 15 იანვრამდე ჩაიდინეს და რომელთა მიმართაც ადმინისტრაციული სახდელის დადების შესახებ დადგენილება ამ კანონის ამოქმედებამდე არ აღსრულებულა. ამავე კანონის მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად, ამ კანონით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული სახდელისგან თავისუფლდება ომისა და თავდაცვის ძალების ვეტერანი. საქმის მასალებით დასტურდება, რომ სამშენებლო სამართალდარღვევა ჩადენილია 2019 წლის 15 იანვრამდე, ხოლო ზ. მ-ეისთვის ჯარიმის დაკისრების შესახებ დადგენილება გასაჩივრებულია და ჯერ არ არის აღსრულებული. საქმეში ასევე წარმოდგენილია ომისა და სამხედრო ძალების ვეტერანის მოწმობა №..., რომლითაც დასტურდება, რომ ზ. მ-ე, როგორც ომის მონაწილე, სარგებლობს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი უფლებებითა და შეღავათებით. ამდენად, მასზე უნდა გავრცელდეს აღნიშნული კანონით გათვალისწინებული შეღავათი.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
სარეზოლუციო ნაწილი:საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და
დაადგინა:
1. ზ. მ-ეის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 15 მარტის გადაწყვეტილება;
3. თ. კ-ის (პ/ნ თ. კ-ი) დაუბრუნდეს ზ. მ-ეის საკასაციო საჩივარზე 2022 წლის 19 აგვისტოს №0 საგადახდო მოთხოვნით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70% - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე გ. გოგიაშვილი
მოსამართლეები: ქ. ცინცაძე
ნ. სხირტლაძე