საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

საქმე №ბს-45(კ-21) 17 იანვარი, 2023 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბიძინა სტურუა (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მაია ვაჩაძე, გოჩა აბუსერიძე

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი (მოსარჩელე) - ზ. კ-ე

მოწინააღმდეგე მხარეები (მოპასუხეები) – 1. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია; 2. სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახური

მესამე პირი - ი.ბ.ა. „ლ...“

მოსარჩელეები - ი. ა-ე, ლ. ს-ა, კ. გ-ა, დ. გ-ა, ი. გ-ა, დ. პ-ი, ნ. შ-ა

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 11 ნოემბრის განჩინება

დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

ზ. კ-ეემ, ი. ა-ემ, ლ. ს-ამ, კ. გ-ამ, დ. გ-ამ, ი. გ-ამ, დ. პ-იმა და ნ. შ-ამ 2017 წლის 28 თებერვალს სარჩელით მიმართეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მიმართ. მოსარჩელეებმა სასარჩელო მოთხოვნის დაზუსტების შემდეგ მოითხოვეს სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2016 წლის 6 დეკემბრის №2970224 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2016 წლის 21 აპრილის №1-649 ბრძანებისა და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2017 წლის 24 თებერვლის №1-473 ბრძანების ბათილად ცნობა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 31 ივლისის გადაწყვეტილებით ზ. კ-ეის, ი. ა-ეის, ლ. ს-ას, კ. გ-ას, დ. გ-ას დ. პ-ის, ი. გ-ას, ნ. შ-ას სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ზ. კ-ეემ, თ. კ-ემ, ი. გ-ამ და ნ. შ-ამ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2019 წლის 5 აპრილის განჩინებით თ. კ-ეის სააპელაციო საჩივარი დარჩა განუხილველი.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 11 ნოემბრის განჩინებით ზ. კ-ეის, ი. გ-ასა და ნ. შ-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 31 ივლისის გადაწყვეტილება. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ზ. კ-ეემ.

კასატორის განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში, პროექტი შეთანხმდა 1.8 კოეფიციენტზე დადგენილი ქალაქმშენებლობითი და არა 2.8 კოეფიციენტზე დადგენილი პირობებით. კასატორი აღნიშნავს, რომ მშენებლობის ნებართვის გაცემიდან 9 წლის შემდეგ, ნებართვის გამცემმა უგულებელყო კანონმდებლობის ცვლილებები, შესაბამისად, იგი არ იყო უფლებამოსილი ეხელმძღვანელა ქალაქმშენებლობითი პირობების დადგენის შესახებ 2007 წლის ბრძანებით, ან სხვა შემთხვევაში, მასში ჯერ უნდა შეეტანა შესაბამისი ცვლილება და შემდგომ ემსჯელა ნებართვის გაცემის მეორე და მესამე სტადიის დოკუმენტების გაცემაზე. შესაბამისად, კასატორი მიიჩნევს, რომ აქტის გამომცემი არ იყო უფლებამოსილი, შეეთანხმებინა პროექტი გაზრდილი სამშენებლო პარამეტრებით მანამ, სანამ 2007 წლის 6 მარტის №გ-1/235 ბრძანებაში კ2 კოეფიციენტი 1.8-ის ნაცვლად არ იქნებოდა შეცვლილი 2.8-ით. ის გარემოება, რომ ნორმატიულად განსაზღვრული გენერალური გეგმა ამა თუ იმ ნაკვეთს ანიჭებს სხვადასხვა კოეფიციენტს, მოქმედი კანონმდებლობით გვერდს ვერ უვლის მშენებლობის ნებართვის გაცემის 3 სტადიან პროცედურას და ყველა შემთხვევაში, ნებართვის გამცემი ინდივიდუალურად განსაზღვრავს გენგეგმით დადგენილი ფუნქციური ზონის პარამეტრებიდან რა ოდენობით და რა სახით უნდა იქნეს გამოყენებული. ეს კი განპირობებულია სწორედ ნებართვის გაცემის სავალდებულო სამი სტადიით. ყოველი მომდევნო სტადიის დოკუმენტის გაცემა შეუძლებელია, თუ წინა სტადია არაა დასრულებული ან თუ მასში შესაბამისი ცვლილებები არაა ასახული. გარდა ამისა, სადავო ადმინისტრაციულ აქტში სრულიად უკანონოდ და უსაფუძვლოდ არის მითითებული ის საკანონმდებლო აქტები, რომლითაც არ უნდა ეხელმძღვანელა არქიტექტურის სამსახურს. აღნიშნული დარღვევით, ნებართვის გამცემმა გვერდი აუარა იმ საკანონმდებლო მოთხოვნებს, რომლებიც მოქმედებდა მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცედურის დაწყებისას, მათ შორის ყურადღება უნდა მიექცეს სსიპ ქ. თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2015 წლის 4 აგვისტოს №2051046 ბრძანებით შეთანხმებული პროექტით წარმოების შეთანხმებისას წარდგენილ დოკუმენტს ინსოლაციისა და ბუნებრივი განათებულობის შესახებ, თუმცა აღნიშნული დოკუმენტი არ იქნა მოთხოვნილი და გათვალისწინებული სადავო პერიოდში. კასატორის განმარტებით, ასევე დარღვეულია სატრანსპორტო უსაფრთხოების ნორმები, რადგან სატრანსპორტო კვანძები ფიზიკურად ვერ უზრუნველყოფენ ახალი მშენებლობის შედეგად გაზრდილი სატრანსპორტო ნაკადების უსაფრთხო გატარებას. ასევე დარღვეულია სახანძრო უსაფრთხოების წესები, ვინაიდან ახალი მშენებლობა მომიჯნავე ნაკვეთებს სრულიად დაუცველს ხდის ექსტრემალური სიტუაციებისგან, რადგან ვიწრო გასასვლელის მიჯნაზე კაპიტალური კედლის მშენებლობა შეუძლებელს ხდის გადაადგილებას. მშენებლობით წარმოქმნილი ვიწრო გასასვლელი კი ადამიანის სიცოცხლესა და ჯანმრთელობას საფრთხის ქვეშ აყენებს.

კასატორის მითითებით, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სადავო აქტით ილახება მშენებარე ობიექტის მომიჯნავე მესაკუთრეების უფლებები, კერძოდ, გზის სიგანის (5-6 მ.) გათვალისწინებით, შენობის სიმაღლე არ უნდა აღემატებოდეს 12.5 მეტრს. სადავო შემთხვევაში კი, მრავალბინიანი საცხოვრებელი კორპუსის სიმაღლე განისაზღვრა 33.27 მეტრით, ნული ნიშნულის ზემოთ 27.12 მეტრით. 2015 წელს შეთანხმებული პროექტით კი შენობის სიმაღლე 17 მეტრით განისაზღვრებოდა. კასატორის მითითებით, ზემოაღნიშნული გარემოებები პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებს მოსარჩელეთა უფლებას, იცხოვრონ ნორმალურ გარემოში. გარდა ამისა, საქმეში მოიპოვება საშემფასებლო დასკვნები, რომელთა მიხედვით, კასატორის საკუთრება 15%-ით უფასურდება, რაც კიდევ ერთი დამატებითი არგუმენტია უფლებების დარღვევის დასადასტურებლად.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 23 აპრილის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ზ. კ-ეის საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ზ. კ-ეის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი ნაწილი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, №7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა არსებითად სწორად გადაწყვიტეს მოცემული დავა.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სადავო პერიოდში მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონი (ძალადაკარგულია 2019 წლის 3 ივნისიდან საქართველოს 07/20/2018 №3213 კანონით) ქვეყნის მდგრადი განვითარებისა და მოსახლეობის ჯანსაღი და უსაფრთხო საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოთი უზრუნველყოფის მიზნით არეგულირებდა სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის პროცესს, მათ შორის, განსახლების, დასახლებათა, ინფრასტრუქტურის განვითარებას, კულტურული მემკვიდრეობისა და გარემოს დაცვის მოთხოვნათა გათვალისწინებით, და ადგენდა ამ სფეროში სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების, ფიზიკური და იურიდიული პირების უფლებებსა და მოვალეობებს. ხსენებული კანონის სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის მე-4 მუხლით განსაზღვრულია კანონის მიზნები და ამოცანები, ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, ამ კანონის ერთ-ერთ ამოცანას წარმოადგენს ტერიტორიებისა და დასახლებათა განვითარება სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვის პრინციპებით, რომლებიც ეკონომიკური და სხვა საქმიანობის გარემოზე უარყოფითი ზემოქმედების მინიმალიზებით, ტერიტორიებისა და ბუნებრივი რესურსების რაციონალური გამოყენებით უზრუნველყოფს ახლანდელი და მომავალი თაობებისათვის ჯანსაღი საცხოვრებელი გარემოს არსებობას, ხოლო „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ქვეყნის ტერიტორიაზე სრულყოფილი, თანაბარი საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოს და პირობების შექმნას („თანაბარი შესაძლებლობების სივრცე“).

სადავო პერიოდში მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონის 31-ე მუხლი განსაზღვრავს შენობა-ნაგებობების პარამეტრების გადამეტების წინაპირობებს, კერძოდ, დასახელებული მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, „განაშენიანების რეგულირების წესებით“ დადგენილი იმ ძირითადი პარამეტრების ზღვრული მაჩვენებლები, რომლებიც მოცემულია ამ კანონის 28-ე მუხლის მე-4 პუნქტში ან დადგენილია იმავე მუხლის მე-5 და მე-6 პუნქტების მიხედვით, შეიცვლება ამ კანონის მოთხოვნათა შესაბამისად დამტკიცებული განაშენიანების რეგულირების გეგმის ან სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების საფუძველზე, თუ: ა) ამას მოითხოვს დასახლების სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვისა და არქიტექტურული, აგრეთვე ტერიტორიის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) ცვლილება კომპენსირდება სხვა ღონისძიებებით; გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ სადავო პერიოდში მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად, ქ. თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცდა „ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები“ (სადავო პერიოდში მოქმედი), რომელიც არეგულირებს ქ. თბილისის ტერიტორიებისათვის ქალაქთმშენებლობის სპეციფიურ სამართლებრივ ურთიერთობებს, განსაზღვრავს ამ სამართალურთიერთობის მონაწილეთა და მესამე პირთა უფლება-მოვალეობებს. ხსენებული „წესების“ სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის მე-18 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, უფლებრივი ზონირების განხორციელების მიზნით დედაქალაქის ტერიტორია იყოფა მიწათსარგებლობის გენერალური გეგმის გადაწყვეტების შესაბამის ზოგად ფუნქციურ ზონებად და განაშენიანების რეგულირების გეგმების გადაწყვეტების შესაბამის კონკრეტულ ფუნქციურ ზონებად (ქვეზონებად). ამავე მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად კი, ქალაქ თბილისის ტერიტორიაზე გამოყოფილ ერთ-ერთ კონკრეტულ ფუნქციურ ზონას წარმოადგენს საცხოვრებელი ზონა 6 (სზ-6). განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, საბურთალოს რაიონში, ...ზე არსებული მიწის ნაკვეთი (ს/კ ...) მდებარეობს საცხოვრებელ ზონა 6-ში. „ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები“ ახდენს საცხოვრებელი ზონა 6-ის დეფინიციას, კერძოდ, „წესების“ მე-19 მუხლის მე-14 პუნქტის თანახმად, საცხოვრებელი ზონა 6 (სზ-6) არის მაღალი ინტენსივობის საცხოვრებელი ზონა, სადაც განაშენიანების დომინირებულ სახეობას შეადგენს საცხოვრებელი სახლები. ასევე, დასაშვებია ამ წესების დანართი 1-ით განსაზღვრული ძირითადი და სპეციალური ზონალური ნებართვით დაშვებული სახეობები. საცხოვრებელი ზონა 6-ში მიწის ნაკვეთის განაშენიანების მაქსიმალური კოეფიციენტია (კ-1) – 0.5, მიწის ნაკვეთის განაშენიანების ინტენსივობის მაქსიმალური კოეფიციენტი (კ-2) – 2,5, ხოლო მიწის ნაკვეთების გამწვანების კოეფიციენტი (კ-3) – 0,1.

„ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების“ სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის 24-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, განაშენიანების კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტების მაქსიმალური მაჩვენებლები გადამეტებულ შეიძლება იყოს განაშენიანების რეგულირების გეგმების გადაწყვეტების საფუძველზე, თუ: ა) ამას მოითხოვს დედაქალაქის ქალაქმშენებლობითი და არქიტექტურული, აგრეთვე ქალაქის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) გადამეტება წონასწორდება ან კომპენსირდება გარკვეული ზომებით, რომელთა გატარება უზრუნველყოფს ჯანსაღი საცხოვრებელი და სამუშაო პირობების მოთხოვნების შელახვისა და გარემოზე არახელსაყრელი ზემოქმედების თავიდან აცილებას, სატრანსპორტო და საინჟინრო ინფრასტრუქტურის მოთხოვნების დაკმაყოფილებას; გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები, ხოლო მე-3 პუნქტის შესაბამისად კი, ცალკეულ შემთხვევებში, როდესაც სამშენებლო ნაგებობის მშენებლობა გამართლებულია დასახლების სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვისა და არქიტექტურული, აგრეთვე ტერიტორიის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებულ მიზეზებთან (სოციალური, ეკონომიკური, კულტურული და ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით), დასაშვებია კოეფიციენტის (ტერიტორიის განაშენიანებისა (კ-1) და განაშენიანების ინტენსივობის (კ-2) ზღვრული მაჩვენებლის გადამეტება, შესაბამისი ქალაქგეგმარებითი პროექტის, მშენებლობის ნებართვის გამცემის შესაბამისი სამსახურის და ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების საკითხთა საბჭოს დასკვნის საფუძველზე, რომელსაც განკარგულებით ამტკიცებს ქ. თბილისის მერი.

განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ 2016 წლის 21 მარტს მოთხოვნილ იქნა ქ. თბილისში ...ზე ქალაქმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდა კ2=2,8-მდე. ზონალური საბჭოს გადაწყვეტილებით განმცხადებელს მიეცა თანხმობა საბურთალოს რაიონში, ...ზე არსებული მიწის ნაკვეთისათვის (ს/კ ...) ქალაქმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდაზე და არსებული ტერიტორიის განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტი განისაზღვრა კ2=2,8. აღნიშნულ გადაწყვეტილებაზე დართული განმარტებითი ბარათით დგინდება, რომ „ქ. თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების“ შესაბამისად, საპროექტო მიწის ნაკვეთი მდებარეობს საცხოვრებელ ზონა 6-ში კ1=0,5; კ2=2,5 (მიწის გამოყენების პირობების შესაბამისად, კ1=0,5; კ2=1,8/2006წ). ამავე განმარტებითი ბარათის თანახმად, დასაბუთების პროექტის შესაბამისად, მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის ინტენსივობის პარამეტრები იზრდება კ2=1,8-დან და შეადგენს კ2=2,8 (არსებული გაპის მიხედვით და იმ პერიოდისათვის არსებული რეგლამენტითა და წესების შესაბამისად) ქალაქგეგმარებითი პარამეტრების გაზრდით, კანონმდებლობით დადგენილი ნორმები არ ირღვევა.

სასამართლო აღნიშნავს, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერის 2016 წლის 21 აპრილის №1-649 სადავო ბრძანებით დგინდება, რომ საქართველოს ორგანული კანონის „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის“ 61-ე მუხლის მესამე პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის, 161-ე მუხლის მე-2 პუნქტისა და 166-ე მუხლის მე-3 პუნქტის, ქ. თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული „ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების“ 25-ე მუხლის და ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა საბჭოს 2016 წლის 31 მარტის სხდომის №16 ოქმის შესაბამისად, ქ. თბილისში, ...ზე არსებული მიწის ნაკვეთისთვის (ს/კ ...), განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების მიზნით გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება საპროექტო წინადადებით, წარდგენილი პარამეტრების შესაბამისად და განისაზღვრა: კ2=2,8.

საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ კოეფიციენტის გაზრდის საკითხზე გადაწყვეტილების მიღება ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერის დისკრეციულ უფლებამოსილებათა რიგს განეკუთვნება. საკასაციო სასამართლო საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის „ლ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დისკრეციული უფლებამოსილება არის უფლებამოსილება, რომელიც ადმინისტრაციულ ორგანოს ან თანამდებობის პირს ანიჭებს თავისუფლებას საჯარო და კერძო ინტერესების დაცვის საფუძველზე კანონმდებლობის შესაბამისი რამდენიმე გადაწყვეტილებიდან შეარჩიოს ყველაზე მისაღები გადაწყვეტილება. ამავე კოდექსის მე-6 მუხლის თანახმად, თუ ადმინისტრაციულ ორგანოს რომელიმე საკითხის გადასაწყვეტად მინიჭებული აქვს დისკრეციული უფლებამოსილება, იგი ვალდებულია ეს უფლებამოსილება განახორციელოს კანონით დადგენილ ფარგლებში. განსახილველ შემთხვევაში კი ამ ფარგლებს წარმოადგენს „ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები“, რომელიც ითვალისწინებს კოეფიციენტების გადამეტების შესაძლებლობას მხოლოდ გარკვეული პირობების არსებობის შემთხვევაში და ყოველი კონკრეტული შემთხვევა საჭიროებს შესაბამის დასაბუთებას. ამდენად, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია განახორციელოს დისკრეციული უფლებამოსილება მხოლოდ იმ მიზნით, რომლის მისაღწევადაც მინიჭებული აქვს ეს უფლებამოსილება, ხოლო მე-7 მუხლის თანახმად, დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელებისას არ შეიძლება გამოიცეს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, თუ პირის კანონით დაცული უფლებებისა და ინტერესებისათვის მიყენებული ზიანი არსებითად აღემატება იმ სიკეთეს, რომლის მისაღებადაც იგი გამოიცა. მოცემულ შემთხვევაში სასამართლოს მიაჩნია, რომ წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ დასტურდება მოპასუხის მიერ დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელება კანონით დადგენილი ფარგლების გადაცილებით ან/და იმ მიზნის უგულებელყოფით, რა მიზნითაც მას მინიჭებული აქვს აღნიშნული უფლებამოსილება.

ზემოაღნიშნულ ნორმათა შინაარსის, ასევე საქმის მასალების ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასების გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო, კოეფიციენტის გადამეტების კანონიერებაზე, მხარის საყურადღებოდ განმარტავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში კოეფიციენტის გადამეტება უმნიშვნელოა და ვერ მოახდენს გავლენას ვერც აქტის კანონიერებაზე და ვერც მესამე პირთა უფლებებზე. ამასთან, საკასაციო პალატა მიუთითებს საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით დამტკიცებულ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის და სანებართვო პირობების წესის“ 35-ე მუხლის მე-5 პუნქტის დანაწესზე, რომლის თანახმად, ჩამოყალიბებული განაშენიანებით შეზღუდულ პირობებში მშენებლობის განხორციელებისას დამკვეთმა, დამპროექტებელმა და მშენებელმა უნდა უზრუნველყონ ყველა საჭირო ღონისძიების განხორციელება, რათა გამოირიცხოს მათი მიზეზით მიწის ნაკვეთის მოსაზღვრე შენობა-ნაგებობების კონსტრუქციების დეფორმაცია და დაზიანება, წინააღმდეგ შემთხვევაში, მშენებლობის დამკვეთი ვალდებულია ასეთი ფაქტის დადასტურებისას: ა) საკუთარი ხარჯებით გამოასწოროს მიწის ნაკვეთის მოსაზღვრე შენობა-ნაგებობების კონსტრუქციების დეფორმაცია და დაზიანება; ბ) იმ შემთხვევაში, თუ ვერ ხერხდება მიწის ნაკვეთის მოსაზღვრე შენობა-ნაგებობების კონსტრუქციების დეფორმაციისა და დაზიანების გამოსწორება, მაშინ მოახდინოს შესაბამისი კომპენსირება მოსაზღვრე დაზიანებული შენობა-ნაგებობის მესაკუთრესთან შეთანხმების საფუძველზე.

რაც შეეხება მოთხოვნას სადავო აქტის - სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2016 წლის 6 დეკემბრის №2970224 ბრძანების ბათილად ცნობის თაობაზე, დადგენილია, რომ 2006 წლის 10 ნოემბერს თ. გ-ამ განცხადებით მიმართა ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურს და განმარტა, რომ იგი არის 1547 კვ.მ მიწის ნაკვეთის მესაკუთრე ...ზე, სადაც გამიზნული აქვს მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა. განმცხადებელმა ითხოვა ქალაქმშენებლობითი პირობების შეთანხმება. ქ. თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის 2007 წლის 6 მარტის №გ-1/235 აქტით დგინდება, რომ ქ. თბილისში, ...ზე (ნაკვეთები №89, №92, №96) დამტკიცდა ქალაქმშენებლობითი პირობები, ტერიტორია წარმოადგენს განაშენიანების საშუალო ინტენსივობის საცხოვრებელ ზონას (სზ-3), კ1=0,5, კ2=1,8, კ3=0,10. ასევე დადგენილია, რომ სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2015 წლის 1 მაისის №1862782 ბრძანებით, ცვლილება შევიდა ქალაქ თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის 2007 წლის 6 მარტის №1/235 ქალაქთმშენებლობით პირობებში, კერძოდ, მიწის ნაკვეთის ფართობად მიეთითა 1424 კვ.მ, ხოლო საკადასტრო კოდად დაფიქსირდა - ....

საქმეში წარმოდგენილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2015 წლის 4 აგვისტოს №2051046 ბრძანებით დგინდება, რომ ქ. თბილისში, ...ზე არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) შეთანხმდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადად განისაზღვრა 04.08.2015 წლიდან 04.02.2017 წლის ჩათვლით პერიოდი. აღნიშნულ ბრძანებაში ტექნიკურ-ეკონომიკური მაჩვენებელი კ2 განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის საანგარიშო ფართობი მითითებულია კ2=1.8

„მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების პირველი მუხლის თანახმად (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქცია), ეს დადგენილება მოიცავს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვასთან დაკავშირებულ საჯარო სამართლებრივ ურთიერთობათა რეგულირების სფეროს, კერძოდ, არეგულირებს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვის გაცემის, სანებართვო პირობების შესრულებისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების პროცესს. დასახელებული დადგენილების მე-3 მუხლის 43-ე პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვა არის განსაკუთრებული იერარქიის ნებართვა, რომელიც როგორც წესი, იყოფა სამ ურთიერთდამოკიდებულ, მაგრამ ადმინისტრაციული წარმოების თვალსაზრისით დამოუკიდებელ სტადიად: I სტადია – ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა (მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცება); II სტადია – არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება (არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება); III სტადია – მშენებლობის ნებართვის გაცემა. ამავე დადგენილების 37.1 მუხლის თანახმად, მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამ სტადიად, გარდა 38-ე და 39-ე მუხლებით დადგენილი შემთხვევებისა, რომელთაგან თითოეულზე მიმდინარეობს დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული წარმოება. მხოლოდ წინა სტადიით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული წარმოების დასრულებისა და დადებითი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის შემდეგ შეუძლია ნებართვის მაძიებელს მოითხოვოს შემდგომი სტადიის ადმინისტრაციული წარმოების დაწყება. ამავე დადგენილების 99-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, იმ ობიექტებზე, რომელთა მიმართაც ამ დადგენილების ძალაში შესვლამდე დაწყებულია მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცედურა ან გაცემულია მშენებლობის ნებართვა, მაგრამ შენობა-ნაგებობა არ არის ექსპლუატაციაში მიღებული, გავრცელდება განაცხადის შეტანის მომენტისათვის მოქმედი კანონმდებლობა, გარდა ამ დადგენილების 33-ე, 47-ე, 53-ე, 61-ე, 65-ე, 69-ე, 73-ე, 77-ე, 83-ე და 94¹ მუხლებისა.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების ძალაში შესვლამდე მოქმედებდა „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2005 წლის 11 აგვისტოს №140 დადგენილება, რომლის მე-2 მუხლის 38-ე პუნქტი მშენებლობის ნებართვის სტადიებს განმარტავდა 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების იდენტურად, კერძოდ, აღნიშნული მუხლის მიხედვით, მშენებლობის ნებართვა განმარტებული იყო, როგორც განსაკუთრებული იერარქიის ნებართვა, რომელიც, როგორც წესი, იყოფოდა სამ ურთიერთდამოუკიდებელ, მაგრამ ადმინისტრაციული წარმოების თვალსაზრისით დამოუკიდებელ სტადიად: I სტადია – ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა (სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობების დამტკიცება); II - სტადია - არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება (არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება); III სტადია – მშენებლობის ნებართვის გაცემა.

განსახილველ შემთხვევაში ასევე დადგენილია, რომ სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2016 წლის 6 დეკემბრის №2970224 ბრძანებით შეთანხმდა ქ. თბილისში, ...ზე, თანასაკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...), მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 06.12.2016 წლიდან 06.12.2017 წლის ჩათვლით.

საკასაციო პალატა მიუთითებს „ნაკვეთების საზღვარზე, საზღვართან საცხოვრებელი სახლების, დამხმარე და სხვა ნაგებობების მშენებლობის წესის დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 2001 წლის 18 სექტემბრის №57-ე ბრძანებაზე (ქალაქ თბილისის მერიის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის 2007 წლის 6 მარტის №გ-1/235 ქალაქთმშენებლობით პირობების დადგენის დროისათვის მოქმედი რედაქცია), რომლის პირველი მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, ეს წესი არეგულირებს საცხოვრებელი სახლების, დამხმარე და სხვა ნაგებობების განთავსებას სამეზობლო საზღვრის მხარეს. ამავე ბრძანების მე-2 მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, სამეზობლო საზღვარი არის ორ მეზობელ ნაკვეთს შორის არსებული ან საპროექტო გამყოფი ხაზი.

განსახილველ შემთხვევაში, საქმის მასალებით დადგენილია, რომ მოსარჩელეთა მიწის ნაკვეთებიდან საპროექტო მიწის ნაკვეთის მომიჯნავედ განთავსებულია მხოლოდ ზ. კ-ეის და თ. კ-ეის თანასაკუთრებაში არსებული, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული უძრავი ქონება. შესაბამისად, სამეზობლო მიჯნის ზონაში შენობა ნაგებობების განთავსების წესები შესაძლებელია შეფასდეს მხოლოდ №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ უძრავ ქონებასთან მიმართებით.

საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 2001 წლის 18 სექტემბრის №57 ბრძანებით დამტკიცებული „ნაკვეთების საზღვარზე, საზღვართან საცხოვრებელი სახლების, დამხმარე და სხვა ნაგებობების მშენებლობის წესის“ მე-3 მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, ნებადართულია ასევე საცხოვრებელი სახლის განთავსება ნაკვეთების საზღვრიდან არანაკლებ 5.0 მეტრისა. ასეთ შემთხვევაში სამეზობლო მიჯნის მხარეს განთავსებულ კედელში შესაძლებელია ფანჯრებისა და სხვა სახის ღიობების მოწყობა. საკასაციო პალატა მხარის ყურადღებას ამახვილებს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის III და IV კლასების შენობა-ნაგებობების სანებართვო განყოფილების სპეციალისტის განმარტებითი ბარათზე, რომლითაც დგინდება, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2016 წლის 6 დეკემბრის №2970224 ბრძანებით შეთანხმებული პროექტით, მომიჯნავე ნაკვეთთან (ს/კ ...) მიმართებით, ღიობების მოწყობით დაცულია შემდეგი ზომები: 0,00 ნიშნულზე 4-7 ღერძებში 12,30 საკადასტრო საზღვრამდე; 4.20-დან 20.7 ნიშნულის ჩათვლით 4-7 ღერძებში 10.6 საკადასტრო საზღვრამდე. აღნიშნულიდან გამომდინარე დგინდება, რომ ზ. კ-ეისა და თ. კ-ეის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის საკადასტრო საზღვრამდე დაშორება აღემატება 5 მეტრს. შესაბამისად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემით დაცულია მიჯნის ზონაში მშენებლობის განხორციელების წესი.

რაც შეეხება განათებისა და ინსოლაციის ნორმების დარღვევასთან დაკავშირებით საკასაციო პრეტენზიას, პალატა მიუთითებს, რომ საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 2001 წლის 21 სექტემბრის №59 ბრძანებით დამტკიცებული „ბუნებრივი განათებულობა და ინსოლაცია, სამშენებლო ნორმები და წესები“ საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის 2008 წლის 8 ივლისის №1- 1/1254 ბრძანებით დამტკიცებული „დასახლებათა ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების ძირითადი დებულებებით“ ჩაითვალა ძალადაკარგულად. ამდენად, საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 2001 წლის 21 სექტემბრის №59 ბრძანება სადავო პერიოდში აღარ მოქმედებდა და ამ ნორმატიული აქტით დაწესებული პირობების შესრულებაც ვერ დაედებოდა საფუძვლად გასაჩივრებული, აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2016 წლის 21 აპრილის №1-649 ბრძანების ბათილად ცნობის შესახებ მოთხოვნის დაკმაყოფილებას, რამეთუ მოქმედმა კანონმდებლობამ შეამსუბუქა მშენებლობის დამკვეთის სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელსაც აღარ ევალება ბუნებრივი განათებულობისა და ინსოლაციის შესახებ დასკვნის წარდგენა. ამასთან, საკასაციო სასამართლო მხედველობაში ღებულობს ... და ... საკადასტრო კოდის მქონე მიწის ნაკვეთებზე განთავსებულ შენობა-ნაგებობებს შორის არსებულ მანძილს და აღნიშნავს, რომ არ დგინდება ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან გონივრული ბალანსის დარღვევის ფაქტი, ერთი მხრივ განაშენიანების კოეფიციენტის ზრდასა და მეორე მხრივ, მოსარჩელის უფლებას შორის, შეინარჩუნოს ჯანსაღი და უსაფრთხო საცხოვრებელი პირობები, და არ დაუშვას მის საკუთრებაში გაუმართლებელი ჩარევა.

საკასაციო სასამართლო სახანძრო უსაფრთხოების წესებთან და სადავო ობიექტთან მისასვლელი გზის სიგანის თაობაზე კასატორის პრეტენზიასთან დაკავშირებით განმარტავს, „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2005 წლის 11 აგვისტოს №140 დადგენილების მეორე მუხლის 51-ე პუნქტის თანახმად, სამშენებლო მიწის ნაკვეთი არის ამ დადგენილების მე-6 მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული ფუნქციური ზონების ტერიტორიაზე არსებული მიწის ნაკვეთი, რომელიც საინჟინრო და სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურით სათანადოდ არის უზრუნველყოფილი, რისთვისაც მინიმალური პირობაა, როდესაც მისი განაშენიანების დასრულებისათვის მას უკავშირდება სულ ცოტა ერთი მისასვლელი, მათ შორის, სერვიტუტის გამოყენებით. აღსანიშნავია, რომ ნებისმიერი ტიპის მშენებლობას ახასიათებს მომეტებული გადაადგილება, რაც უპირობოდ არ ნიშნავს უსაფრთხოების ზომების დაცვის შეუძლებლობას. განსახილველ შემთხვევაში, საქმის მასალებით დასტურდება, რომ საპროექტო მიწის ნაკვეთი უზრუნველყოფილია მისასვლელით გზით, სადაც საჭიროების შემთხვევაში შესაძლებელია სახანძრო სამსახურის ავტომობილის გადაადგილება.

რაც შეეხება კასატორის მითითებას ფუნქციური ზონის პირობების დარღვევასთან დაკავშირებით, სააპელაციო პალატა განმარტავს, რომ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 45-ე მუხლის მე-13 პუნქტის თანახმად, იმ შემთხვევაში, თუ ნებართვის მაძიებელმა მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცებიდან 5 წლის განმავლობაში არ გააგრძელა მშენებლობის ნებართვის მიღების მიზნით შესაბამისი ადმინისტრაციული წარმოება და ამ ხნის განმავლობაში მოხდა სივრცით-ტერიტორიულ მოწყობასთან დაკავშირებული კანონმდებლობის ან/და ქალაქთმშენებლობითი პირობების არსებითი მახასიათებლების (განაშენიანების რეგულირების კოეფიციენტების, შენობათა დასაშვები სახეობის, მათი სიმაღლეების და მისთ.) ისეთი ცვლილება, რაც იწვევს მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების ცვლილებას, შესაბამისი უფლებამოსილების მქონე ორგანოს გადაწყვეტილებით მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები ცხადდება ძალადაკარგულად და მის მფლობელს ეძლევა შეთავაზება სათანადო ცვლილებების განსახორციელებლად. ამავე დადგენილების 54-ე მუხლის მე-8 პუნქტის თანახმად კი, თუ მშენებლობის ნებართვას გაუვიდა ვადა ისე, რომ მშენებლობა არ არის ნაწარმოები და ამ ხნის განმავლობაში მოხდა სივრცით-ტერიტორიულ მოწყობასთან დაკავშირებული კანონმდებლობის ან/და სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობების არსებითი მახასიათებლების (მაგ.: განაშენიანების რეგულირების კოეფიციენტების, შენობათა მაქსიმალურად დასაშვები სიმაღლეების და სხვ.) ისეთი ცვლილება, რაც იწვევს ქალაქთმშენებლობითი პირობების, არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეცვლას, ასეთ შემთხვევაში, სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობები და არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება ცხადდება ძალადაკარგულად.

განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ ქალაქმშენებლობითი პირობების დადგენის დროისათვის საპროექტო მიწის ნაკვეთზე ვრცელდებოდა საცხოვრებელი ზონა 3, სადავო ბრძანებების გამოცემისას კი, აღნიშნული მიწის ნაკვეთი მოქცეულია საცხოვრებელ ზონა 6-ში. საქმეში არსებული დოკუმენტაციით ასევე დგინდება, რომ პროექტის შეთანხმება განხორციელდა 2007 წლის 25 სექტემბრის №03/1028 ბრძანებით, ხოლო 2008 წლის 8 თებერვლის №6/108-1 ბრძანებით გაიცა მშენებლობის ნებართვა. საქმეში წარმოდგენილი შესრულებული სამუშაოების აქტებით დასტურდება ისიც, რომ მშენებლობა დაიწყო მშენებლობის ნებართვის მოქმედების პერიოდში. აღნიშნულიდან გამომდინარე, ვინაიდან ქალაქმშენებლობითი პირობების დადგენიდან 5 წლის ვადაში განხორციელდა პროექტის შეთანხმება და მშენებლობის ნებართვის გაცემა, ასევე, ვინაიდან მშენებლობა დაიწყო მშენებლობის ნებართვის მოქმედების პერიოდში, არ არსებობდა შეთანხმებული ქალაქმშენებლობითი პირობების ან არქიტექტურული პროექტის ძალადაკარგულად გამოცხადების საფუძველი. შესაბამისად, კორექტირებული პროექტის შეთანხმებისას არ არსებობდა ფუნქციური ზონის ცვლილების (სზ 3-ის ნაცვლად სზ 6-ის) დაფიქსირებისა და განსახილველი მშენებლობის მიმართ არსებული ზონისათვის განსაზღვრული პარამეტრების დადგენის ვალდებულება.

ზემოაღნიშნულ ნორმათა შინაარსის, ასევე საქმის მასალების ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ არ არსებობს სადავო აქტების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი. ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს - წარმატების პერსპექტივა.

ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან ზ. კ-ეის საკასაციო საჩივარზე უ. ზ-ის 13.04.2021წ. №10733381005 საგადახდო დავალებით გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი 300 ლარის ოდენობით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, უ. ზ-ის (პ/ნ ...) უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით,

დ ა ა დ გ ი ნ ა

1. ზ. კ-ეის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად.

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2020 წლის 11 ნოემბრის განჩინება.

3. უ. ზ-ის (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს ზ. კ-ეის საკასაციო საჩივარზე 13.04.2021წ. №10733381005 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70% - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150.

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

მოსამართლეები: ბ. სტურუა

მ. ვაჩაძე

გ. აბუსერიძე