საქართველოს უზენაესი სასამართლო
განჩინება
საქართველოს სახელით
საქმე №ბს-545(კ-23) 27 ნოემბერი, 2023 წელითბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
შემდეგი შემადგენლობა:
გიორგი გოგიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: ქეთევან ცინცაძე, ნუგზარ სხირტლაძე
საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორები (მოსარჩელეები) - ნ. და ე. პ-აები
მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - ქობულეთის მუნიციპალიტეტის მერია
მესამე პირი - გ. გ-ე
დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა
გასაჩივრებული განჩინება - ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 21 დეკემბრის განჩინება
კასატორების მოთხოვნა - გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება
აღწერილობითი ნაწილი:ნ. და ე. პ-აებმა 2018 წლის 12 აპრილს სარჩელით მიმართეს ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხის - ქობულეთის მუნიციპალიტეტის მერიის მიმართ, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობის მოთხოვნით. სასარჩელო მოთხოვნათა დაზუსტების შედეგად, მოსარჩელეებმა „არქიტექტურული პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის გაცემის თაობაზე“ ქობულეთის მუნიციპალიტეტის გამგეობის 2017 წლის 3 ოქტომბრის №01-06 985 ბრძანების, 2017 წლის 3 ოქტომბრის №04-07/167 მშენებლობის ნებართვის, „მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებისა და არქიტექტურული პროექტის შეთანხმების შესახებ“ ქობულეთის მუნიციპალიტეტის გამგეობის 2016 წლის 12 დეკემბრის №01-06 138 ბრძანების, მის საფუძველზე 2017 წლის 17 იანვარს გაცემული №04-07/18 მშენებლობის ნებართვის, ასევე, „მშენებლობის ნებართვის გაცემის თაობაზე“ ქობულეთის მუნიციპალიტეტის მერის 2018 წლის 29 ოქტომბრის №01-06 849 ბრძანებისა და მის საფუძველზე 2018 წლის 31 ოქტომბერს გაცემული №04-07/190 მშენებლობის ნებართვის ბათილად ცნობა მოითხოვეს. ამავე სარჩელით მოსარჩელეებმა, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 29-ე მუხლის საფუძველზე, იშუამდგომლეს სასამართლოს წინაშე გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების - „არქიტექტურული პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის გაცემის თაობაზე“ ქობულეთის მუნიციპალიტეტის გამგეობის 2017 წლის 3 ოქტომბრის №01-06 985 ბრძანებისა და №04-07/167 მშენებლობის ნებართვის მოქმედების შეჩერების თაობაზე.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 15 აპრილის განჩინებით საქმეში, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მეორე ნაწილის საფუძველზე, მესამე პირად ჩაება გ. გ-ე.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 15 აპრილის განჩინებით ნ. და ე. პ-აების შუამდგომლობა, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების მოქმედების შეჩერების თაობაზე, არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო. აღნიშნული განჩინება მოსარჩელეთა წარმომადგენლის მიერ კერძო საჩივრით გაასაჩივრა, თუმცა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2018 წლის 20 აგვისტოს განჩინებით, კერძო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. შესაბამისად, უცვლელად დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 15 აპრილის განჩინება.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 12 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით ნ. და ე. პ-აების სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული გადაწყვეტილება მოსარჩელეებმა სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 21 დეკემბრის ნ. და ე. პ-აების სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 12 ოქტომბრის გადაწყვეტილება. მითითებული განჩინება ნ. და ე. პ-აებმა საკასაციო წესით გაასაჩივრეს.
კასატორების მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ არასწორად მიიჩნია, რომ მოსარჩელე მხარემ ვერ დაასაბუთა სარჩელში მითითებული არგუმენტები სადავო აქტების კანონსაწინააღმდეგობასთან დაკავშირებით. ასევე, არასწორად მიუთითა, რომ სადავო აქტების ბათილად ცნობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძველი არ არსებობდა, ვინაიდან მოსარჩელის კანონიერი უფლებებისა და ინტერესების მიმართ ზიანის არსებობის საფუძველი არ მოიპოვებოდა. კასატორები მიუთითებენ, რომ საქმეში წარმოდგენილი არაერთი მტკიცებულებით, მათ შორის, ექსპერტიზის დასკვნით, ცალსახად დგინდება, რომ მესამე პირის მიერ მშენებლობის განხორციელება მოსარჩელეებს არსებით ზიანს აყენებს, რაც გამოიხატება ღობის დანგრევაში. ამასთან, შესაძლოა, მათ სიცოცხლესა და ჯანმრთელობას მიადგეს გამოუსწორებელი ზიანი, ვინაიდან არ არის დაცული უსაფრთხოების ნორმები. აღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორები სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებასა და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებას მოითხოვენ.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 12 ივნისის განჩინებით ნ. და ე. პ-აების საკასაციო საჩივარი, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული.
სამოტივაციო ნაწილი:საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლისა და საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ნ. და ე. პ-აების საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრულ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის მოთხოვნებს, რაც გამორიცხავს განსახილველი საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის შესაძლებლობას.
საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები, ვინაიდან:
- არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი;
- არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების საფუძველი;
- სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
- საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით;
- კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით და საკასაციო საჩივარში მითითებული პოზიცია ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.
შესაბამისად, საქმეზე არ იქმნება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრული საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა. ამასთან, საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოების მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გამოთქმულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ მოცემული დავა არსებითად სწორად არის გადაწყვეტილი.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოცემულ საქმეში მთავარ სადავო საკითხს წარმოადგენს მესამე პირის - გ. გ-ეის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალფუნქციური შენობის (სასტუმროს) რეკონსტრუქციის არქიტექტურული პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის გაცემის კანონიერება, მშენებლობის შედეგად მოსარჩელეთა საკუთრების ობიექტისთვის საფრთხის შექმნისა და მათი კანონიერი უფლებებისა და ინტერესების უკანონოდ შეზღუდვის საფუძვლით.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს სადავო პერიოდში მოქმედ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებაზე (ძალადაკარგულია საქართველოს მთავრობის 2020 წლის 2 მარტის №139 დადგენილებით), რომელიც არეგულირებდა საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვის გაცემის, სანებართვო პირობების შესრულებისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების პროცესს. მითითებული დადგენილების 36-ე მუხლის მე-2 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვა გაიცემა არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციაზე, ხოლო 72-ე მუხლის მე-3 პუნქტის მიხედვით, III კლასის შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციის მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამშენებლო დოკუმენტის პროექტის, საჭიროების შემთხვევაში, დამატებით მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების საფუძველზე. ამრიგად, მშენებლობის განხორციელების მიზნით, პირმა შესაბამისი წესით უნდა მოიპოვოს ნებართვა არქიტექტურულ-სამშენებლო სფეროს მარეგულირებელი კანონმდებლობის საფუძველზე, ადმინისტრაციულმა ორგანომ კი საკითხის განხილვისას დეტალურად უნდა შეისწავლოს წარდგენილი დოკუმენტაცია და მათი შესაბამისობა მოქმედ კანონმდებლობასთან, ასევე, უნდა გაითვალისწინოს და დაიცვას საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების მე-2 მუხლით განსაზღვრული ძირითადი სახელმძღვანელო პრინციპები, მათ შორის: სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის უსაფრთხოება; უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფა; საკუთრების უფლების დაცვა და რეალიზაცია. აღნიშნული პრინციპების დაცვის აუცილებლობაზე მითითებას შეიცავდა სადავო პერიოდში მოქმედი „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონიც (ძალადაკარგულია 2018 წლის 20 ივლისის კანონით), რომლის მე-4 მუხლის პირველი პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, კანონის მიზანია დაადგინოს სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის ძირითადი ასპექტები, მათ შორის, მოსახლეობისათვის ჯანსაღი და უსაფრთხო საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოს შექმნისათვის; მე-6 მუხლის მე-2 პუნქტის მიხედვით კი, სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის სფეროში კერძო ინტერესებს განეკუთვნება: ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა ინტერესები, დაკავშირებული მათ საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (ობიექტების) სივრცით-ტერიტორიულ დაგეგმვასა და განვითარებასთან, ჯანსაღ და უსაფრთხო გარემოში არსებობასთან. სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვის სფეროში ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა საქმიანობა შეიძლება შეიზღუდოს იმ შემთხვევაში, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონმდებლობას, საჯარო ინტერესებს, ხელყოფს სხვათა უფლებებს. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ დასახელებულ პრინციპთა უზრუნველყოფისა და დაცვის მიზნით აუცილებელია, რომ ადმინისტრაციულმა ორგანომ შეასრულოს საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 35-ე მუხლის მე-4 პუნქტის მოთხოვნა, რომლის შესაბამისადაც, ახალი მშენებლობისა და არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციისას უნდა მოხდეს იმ არსებულ შენობა-ნაგებობაზე ზემოქმედების შეფასება, რომლის მომიჯნავედაც დაგეგმილია მშენებლობა. იმ შემთხვევაში, თუ დაგეგმილმა სამშენებლო სამუშაოებმა შესაძლოა გავლენა იქონიოს მათ მდგრადობაზე, მაშინ უნდა მოხდეს ამ შენობა-ნაგებობის მდგრადობის გამოკვლევა.
საკასაციო სასამართლო დამატებით მიუთითებს სადავო პერიოდში მოქმედი საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 15 იანვრის №59 დადგენილებით დამტკიცებული „დასახლებათა ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების ძირითადი დებულებების“ 26-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, განსაზღვრულია სამშენებლო მიწის ნაკვეთზე შენობათა განთავსების წესი, რომლის 1-ლი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, სამშენებლო მიწის ნაკვეთის სამეზობლო საზღვარი (საკადასტრო საზღვარი) არის, როდესაც სამშენებლო მიწის ნაკვეთი ესაზღვრება სამშენებლო მიწის ნაკვეთს, ან ისეთ არასამშენებლო მიწის ნაკვეთს, რომელიც არ წარმოადგენს საზოგადოებრივ სივრცეს. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრულია მიჯნის ზონა, რაც წარმოადგენს სამშენებლო მიწის ნაკვეთის იმ ნაწილს, რომელიც მიწის ნაკვეთის სამეზობლო საზღვრებიდან დაშორებულია 3,0 მეტრ მანძილზე ნაკლებით, ხოლო 26-ე მუხლის მე-13 პუნქტის მიხედვით, სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში განთავსებულად ითვლება შენობა ან მისი ნაწილი, რომელიც სამეზობლო საზღვრიდან 3.0 მეტრზე ნაკლები მანძილით არის დაშორებული.
ზემოაღნიშნულ ნორმათა საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ადმინისტრაციულმა ორგანომ მშენებლობის ნებართვის გაცემის მიზნით განხორციელებულ ადმინისტრაციულ წარმოებაში უნდა გამოიკვლიოს არა მხოლოდ დამკვეთის მიერ წარდგენილი დოკუმენტაცია, არამედ უნდა შეაფასოს, ხომ არ წარმოქმნის მშენებლობა საფრთხეს როგორც უშუალოდ მშენებლობის განმახორციელებელი პირისა და შესაბამის შენობაში მაცხოვრებელთა, ისე მესამე პირების სიცოცხლისთვის, ჯანმრთელობისა ან საკუთრებისთვის. ამასთანავე, უნდა გაითვალისწინოს ზემოთ დასახელებული კანონქვემდებარე აქტებით განსაზღვრული შენობათა განთავსების წესები, კერძოდ, შეესაბამება თუ არა ამ წესებს დაგეგმილი მშენებლობის დოკუმენტები.
განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ნ. და ე. პ-აების საკუთრებაში ირიცხება ქალაქ ქობულეთში, ...ის გამზირის №205-ში მდებარე 686 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, რომლის მომიჯნავეა მესამე პირის - გ. გ-ეის კუთვნილი, ...ის გამზირის №...-ში მდებარე 445 კვ.მ ... საკადასტრო კოდის მქონე მიწის ნაკვეთი. აღსანიშნავია, რომ ქობულეთის რაიონული სასამართლოს 2005 წლის 23 ოქტომბრის განჩინებით, ნ. პ-ასა და გ. გ-ეს შორის შემდგარი მორიგების საფუძველზე შეწყდა საქმის წარმოება, რომლის მიხედვით, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ გ. გ-ე საკუთარი ხარჯით მოშლიდა ნ. პ-ას სამეზობლო საზღვართან არსებულ კაპიტალურ კედელს და მის (კედლის) მშენებლობას აწარმოებდა საცხოვრებელი სახლის მთელ სიგრძეზე, ნ. პ-ას მხარეს 40 სმ-ის, ხოლო გ. გ-ეის საცხოვრებელი სახლის მხარეს 80 სმ-ის დაშორებით. აღნიშნული მშენებლობა გ. გ-ეს უნდა ეწარმოებინა საკუთარი ხარჯებით, 2006 წლის ივლისის ან აგვისტოს თვეში, მოსარჩელის თანდასწრებით. აღნიშნული განჩინება აღსრულდა 2006 წლის აგვისტოს თვეში და მხარეთა შეთანხმებისამებრ აშენდა გამყოფი კაპიტალური კედელი.
საქმის მასალების მიხედვით, ასევე ირკვევა, რომ ქობულეთის მუნიციპალიტეტის გამგებლის 2016 წლის 12 დეკემბრის №01-06 1318 ბრძანებით დამტკიცდა ქალაქ ქობულეთში, ...ის გამზირის №...-ში მდებარე 445 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) გ. გ-ეის მიერ წარდგენილი მრავალფუნქციური ობიექტის რეკონსტრუქციისათვის მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები, შეთანხმდა სამშენებლო პროექტი და ამავე ბრძანების საფუძველზე 2017 წლის 17 იანვარს გაიცა №04-07/18 მშენებლობის ნებართვა. ქობულეთის მუნიციპალიტეტის გამგებლის 2017 წლის 3 ოქტომბრის №01-06 985 ბრძანებით, გ. გ-ეის განცხადება დაკმაყოფილდა, შეთანხმებულ იქნა ქალაქ ქობულეთში, ...ის გამზირის №...-ში სასტუმროს რეკონსტრუქციის არქიტექტურულ პროექტში ცვლილების შეტანა. 2017 წლის 3 ოქტომბერს გაიცა №04-04/167 მშენებლობის ნებართვა, ხოლო მშენებლობის ხანგრძლივობა განისაზღვრა 12 თვით. ასევე დადგენილია, რომ გ. გ-ემ 2018 წლის 3 ოქტომბერს განცხადებით მიმართა ქობულეთის მუნიციპალიტეტის მერიას და მოითხოვა სასტუმროს რეკონსტრუქციის დამთავრების ვადის გადავადება და ახალი მშენებლობის ნებართვის გაცემა. ქობულეთის მუნიციპალიტეტის მერის 2018 წლის 29 ოქტომბრის №01-06 849 ბრძანებით გაიცა მშენებლობის ნებართვა და მშენებლობის ხანგრძლივობა განისაზღვრა 2019 წლის 3 ივლისამდე. პროექტის შეთანხმებასა და მშენებლობის ნებართვას კი სადავოდ ხდიან მოსარჩელეები (საპროექტო ობიექტის მომიჯნავედ მდებარე უძრავი ნივთის მესაკუთრეები), რომლებიც აღნიშნავენ, რომ მშენებლობა წინააღმდეგობაშია სამშენებლო ნორმებთან, უსაფრთხოების წესებთან და იგი აზიანებს მოსარჩელეთა კონსტიტუციით გარანტირებულ საკუთრების უფლებას.
საკასაციო სასამართლო, მოსარჩელის პოზიციის საფუძვლიანობის შემოწმებისას, ყურადღებას გაამახვილებს საქმეში წარმოდგენილ ექსპერტიზის დასკვნებზე, კერძოდ: 1. ნ. პ-ას დაკვეთით ჩატარებული სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2018 წლის 20 მარტის №001846018 დასკვნის თანახმად, მოსარჩელეთა საკუთრებაში არსებული საცხოვრებელი სახლის ტექნიკური მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია. რაც შეეხება მიმდინარე მშენებლობასთან განთავსებულ სამეზობლო გამყოფ მიჯნას, მას აღენიშნება ბზარები, შესაბამისად, მისი ტექნიკური მდგომარეობა არადამაკმაყოფილებელია და შესაძლებელია განიცადოს დემონტაჟი; 2. სასამართლოს 2019 წლის 20 დეკემბრის განჩინებით დანიშნული და სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 8 დეკემბრის №007437220 საინჟინრო-ტექნიკური ექსპერტიზის დასკვნით დადგინდა, რომ საპროექტო დოკუმენტაციის თანახმად, საპროექტო შენობა მოქცეულია გ. გ-ეის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის (ს.კ. ...) საზღვრებში, დაცულია მოსარჩელეთა საკუთრებაში რიცხული, მეზობელი მიწის ნაკვეთის (ს/კ ...) წითელი ხაზები. გ. გ-ეს კუთვნილ ნაკვეთზე მშენებარე შენობის განაშენიანების კონტურის ხაზის (პირველი სართულის დონეზე) სპეციალური გეოდეზიური ხელსაწყოს მეშვეობით (GPS leica (ცდომილება 2-5 სმ) განსაზღვრული) დადგენილი ფაქტობრივი მდებარეობა მოქცეულია გ. გ-ეის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის საზღვრებში და მოსარჩელეთა საკუთრებაში რიცხული, მეზობელი მიწის ნაკვეთის (ს/კ ...) წითელი ხაზები დაცულია.
საკასაციო სასამართლო, წარმოდგენილი დასკვნების შესწავლის შედეგად, მიიჩნევს, რომ საფუძველს მოკლებულია მოსარჩელე მხარის ის მტკიცება, რომ გ. გ-ე უკანონოდ ახორციელებს მოსარჩელეთა კუთვნილ მიწის ნაკვეთის ნაწილზე სამშენებლო სამუშოებს და იყენებს მას საკუთარი მიზნებისთვის. რაც შეეხება მხარეთა შეთანხმების მიხედვით აშენებულ გამყოფ კაპიტალურ კედელს (ღობეს), ის სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 8 დეკემბრის დასკვნის თანახმად, ამჟამად აღდგენილია და ღობე, ფაქტობრივად, გ. გ-ეის საკუთრებაში რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის (ს/კ ...) ფარგლებში, მშენებარე შენობის მიმდებარე უბანზეა განლაგებული. უკანა ეზოს განსაზღვრის საჭიროებასთან დაკავშირებით კი, ექსპერტიზის დასკვნაში აღნიშნულია, რომ გ. გ-ეის მიწის ნაკვეთის რეგისტრირებული საზღვრის (...ის) ხაზის მიმართ შენობა განთავსებულია მინიმალური დაშორებით - 3.33 მეტრით, ფაქტობრივი აზომვებით კი შეადგენს 4.42 მეტრს, რაც საქართველოს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის 2008 წლის 8 ივლისის №1–1/1254 ბრძანების თანახმად, მიჯნის ზონისთვის განსაზღვრულ 3 მეტრს აღემატება. თუმცა იმის გათვალისწინებით, რომ საჯარო რეესტრის მონაცემებით გ. გ-ეის მიწის ნაკვეთს ესაზღვრება დაურეგისტრირებელი სახელმწიფო მიწა, ანუ საზოგადოებრივი სივრცე, რომლის მინიმალური სიგანეა 5,62 მეტრი და არა სამეზობლო მიწის ნაკვეთი, შეთანხმებული პროექტით გათვალისწინებული შენობის განთავსებისთვის არ იყო საჭირო უკანა ეზოს განსაზღვრა და სამშენებლო მიწის ნაკვეთის უკანა ეზოსადმი განსაზღვრული მოთხოვნების დაცვის აუცილებლობა. გარდა ამისა, ამავე დასკვნის თანახმად, მოქმედ სამშენებლო კანონმდებლობასთან შესაბამისობაშია ასევე საპროექტო დოკუმენტაციით დადგენილი შენობის მაქსიმალური დასაშვები სიმაღლეც.
რაც შეეხება სახანძრო უსაფრთხოების წესების დაცვის შესახებ მოთხოვნების დაცულობას, საკასაციო პალატა კვლავ მიუთითებს სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 8 დეკემბრის №007437220 დასკვნაზე, რომლის თანახმად, შეთანხმებული პროექტით, ან/და შეთანხმებულ პროექტში ცვლილების შეტანით არ არის გამოვლენილი მოქმედი საკანონმდებლო რეგულაციის შესაბამისი ხანძარსაწინააღმდეგო რაიმე წესების ისეთი დაუცველობა, რომელიც ნეგატიურ გავლენას მოახდენდა მოსარჩელეთა საკუთრებაზე. იგივე მოსაზრება დაადასტურა სასამართლო სხდომაზე მიწვეულმა ექსპერტმა - ს. ბ-ამ და მოწმის სახით დაკითხულმა - შპს „ა...ს“ მიერ 2017 წელს დამზადებული პროექტის მონაწილე არქიტექტორმა - ჯ. ა-ემ.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატის მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ მართებულად მიიჩნია, რომ მოსარჩელეთა მითითება და მტკიცება სადავო აქტების კანონწინააღმდეგობაზე, არ დასტურდება. შესაბამისად, საქმეზე შეკრებილი არც ერთი მტკიცებულება არ მიუთითებს იმ გარემოებაზე, რომ სადავოდ გამხდარი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების შედეგად, მოსარჩელე ნ. პ-ას და ევგენი პეევსკის უძრავი ქონების საკუთრებასთან დაკავშირებული რომელიმე კანონიერი უფლება და ინტერესი იქნა შელახული და დაზარალებული. სასამართლოების მიერ ასევე არ იქნა გაზიარებული მოსარჩელეთა პოზიციაც, თავიანთ საკუთრებაზე სადავო აქტებით შეთანხმებული მშენებლობის ნეგატიური გავლენის შესახებ, შესაბამისი მტკიცებულებების არარსებობის გამო. ამდენად, არ არსებობს გასაჩივრებული სადავო აქტების ბათილად ცნობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები. შესაბამისად, კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს და არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 %.
სარეზოლუციო ნაწილი:საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და
დაადგინა:
1. ნ. და ე. პ-აების საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 21 დეკემბრის განჩინება;
3. ლ. მ-ას (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს 2023 წლის 30 მაისს №2475 საგადახდო დავალებით ნ. და ე. პ-აების საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70% - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე გ. გოგიაშვილი
მოსამართლეები: ქ. ცინცაძე
ნ. სხირტლაძე