Facebook Twitter

საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

Nბს-806(კ-22) 20 დეკემბერი, 2023 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

თამარ ოქროპირიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: ქეთევან ცინცაძე, გენადი მაკარიძე

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის (მოპასუხე) საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 4 ნოემბრის განჩინებაზე (მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) - ა.კ-ა, მესამე პირები - სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო, შ.ვ-ა, ნ.ტ-ე).

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2020 წლის 28 მაისს ა.კ-ამ სარჩელით მიმართა რუსთავის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხე ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა საცხოვრებელი ბინის პრივატიზაციაზე უარის თქმის შესახებ ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერის პირველი მოადგილის 2020 წლის 19 მაისის №02/4805 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა, ასევე, მოპასუხისათვის ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ, №...-...-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინის ა.კ-ასათვის საკუთრებაში უსასყიდლოდ გადაცემის შესახებ ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალება.

რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 10 ივნისის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირებად ჩაბმულ იქნენ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო, შ.ვ-ა და ნ.ტ-ე.

რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2021 წლის 19 მარტის გადაწყვეტილებით, ა.კ-ას სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი საცხოვრებელი ბინის პრივატიზაციაზე უარის თქმის შესახებ ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერის მოადგილის 2020 წლის 19 მაისის №02/4805 გადაწყვეტილება და მოპასუხეს დაევალა ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ №...-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინის მოსარჩელე ა.კ-ასათვის უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის თაობაზე. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხე მხარემ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 4 ნოემბრის განჩინებით, ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2021 წლის 19 მარტის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ საქმის მასალებით დადგენილად მიიჩნია, რომ საქართველოს სსრ რუსთავის სახალხო დეპუტატების საქალაქო (რაიონული) საბჭოს აღმასრულებელმა კომიტეტმა 1981 წლის 18 თებერვალს ნ.ტ-ის სახელზე გასცა საცხოვრებელი ფართის ფლობის ორდერი №215, რომლითაც ორდერის მიმღებს საცხოვრებელი ფართი გამოეყო მისამართზე: ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ, №....

შ.ვ-ამ ქ. რუსთავი, მე-... მ/რ, №...-ში მდებარე ბინა გაცვალა ნ.ტ-ის სახელზე რიცხულ ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ, №....-ში მდებარე საცხოვრებელ ბინაში.

უძრავი ქონება, მდებარე: ქ. რუსთავი, მე-... მ/რ, №..., საკუთრების უფლებით აღრიცხულია ნ.ტ-ის სახელზე.

1990 წლის 05 თებერვლის შეთანხმებით, ქ. რუსთავში, ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე ბინა შ.ვ-ამ ბინის ღირებულების გადახდის სანაცვლოდ მიჰყიდა ა.კ-ას.

ა.კ-ა ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელ ბინაში ჩაწერილია და ცხოვრობს 1990 წლიდან.

№215 საცხოვრებელი ბინის ორდერით გათვალისწინებულ ფართზე უფლებით მოსარგებლე პირი ნ.ტ-ე არ წარმოადგენს ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინის კანონიერ მოსარგებლეს, მას არ უცხოვრია და არც ჩაწერილია სადავო ბინაში, იგი ჩაწერილია და ცხოვრობს ქ. რუსთავი, მე-... მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელ ბინაში, გაცვლის ორდერის საფუძველზე.

სააპელაციო პალატამ მიუთითა საქართველოს კონსტიტუციის მე-19 მუხლზე, ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის პირველი დამატებითი ოქმის პირველ მუხლზე, საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე (საქმეზე „მოქალაქეები ზაურ ელაშვილი, სულიკო მაშია, რუსუდან გოგია და სხვები საქართველოს წინააღმდეგ“) და განმარტა, რომ საკუთრების უფლების, როგორც ადამიანის ფუნდამენტური უფლების გარეშე შეუძლებელია დემოკრატიული სახელმწიფოს არსებობა. საკუთრების უფლება უზრუნველყოფს ადამიანის თავისუფლებას, მისი უნარებისა და შესაძლებლობების ადეკვატურ რეალიზაციას, ცხოვრების საკუთარი პასუხისმგებლობით წარმართვას. ყოველივე ეს განაპირობებს ინდივიდის კერძო ინიციატივებს ეკონომიკურ სფეროში, რაც ხელს უწყობს ეკონომიკური ურთიერთობების, თავისუფალი მეწარმეობის, საბაზრო ეკონომიკის განვითარებას, ნორმალურ და სტაბილურ სამოქალაქო ბრუნვას.

პალატამ აღნიშნა, რომ მოცემულ შემთხვევაში, აპელანტის ძირითადი მოტივაცია სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის კანონიერების თაობაზე ემყარებოდა იმ არგუმენტს, რომ ვინაიდან 1990 წელს მოქმედი საბინაო კოდექსით შ.ვ-ას არ გააჩნდა საცხოვრებელი ბინის (მდებარე - ქ. რუსთავში, ...-ე მ/რ, №...-ში) ა.კ-ასთვის საკუთრებაში გადაცემის უფლება, 1990 წლის 5 თებერვლის შინაურული ხელწერილი ვერ განიხილებოდა მართლზომიერი ფლობის დამადასტურებელ დოკუმენტად.

სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 20 თებერვლის №189 დადგენილებით დამტკიცებული „კანონიერი მოსარგებლისათვის გადასაცემი არაპრივატიზებული საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი (იზოლირებული და არაიზოლირებული) ფართობის ადგილობრივი თვითმმართველობის აღმასრულებელი ორგანოების მიერ კანონიერი მოსარგებლეებისათვის უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის წესის“ პირველ მუხლზე, მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ე“ ქვეპუნქტზე, მე-3 მუხლსა და მე-4 მუხლის პირველ და მე-3 პუნქტებზე მითითებით განმარტა, რომ პირის კანონიერ მოსარგებლედ მიჩნევისათვის საჭიროა კუმულაციურად ორი პირობის არსებობა: 1. პირს უნდა ჰქონდეს კანონიერი სარგებლობის დამადასტურებელი დოკუმენტი (ინდივიდუალურ-ადმინისტრაციული სამართლებრივი აქტი, ბინის ორდერი, საბინაო წიგნი და სხვ.) და 2. ამ დოკუმენტის საფუძველზე კანონიერად უნდა სარგებლობდეს სადავო ფართით.

სააპელაციო პალატამ სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობა იმის თაობაზე, რომ პირის მიერ უძრავი ქონების სარგებლობის კანონიერება შეიძლება დადასტურდეს არამარტო ისეთი კონკრეტული, კანონით პირდაპირ გათვალისწინებული დოკუმენტებით, როგორიც არის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, ბინის ორდერი ან საბინაო წიგნი, არამედ სხვა წერილობითი დოკუმენტებითაც; ანუ, სამართლის ნორმა იმგვარად არის ფორმულირებული, რომ მასში ასახულია დოკუმენტების არასრული ჩამონათვალი, რაც, თავის მხრივ, ქმნის ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, სათანადო საფუძვლების არსებობისას, ასეთი ჩამონათვალის განვრცობის, ანუ ნორმის განმარტების შესაძლებლობას.

პალატამ აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში საქმეში არსებული მასალებით დადგენილია და აპელანტიც სადავოდ არ ხდის იმ გარემოებას, რომ ა.კ-ა 1990 წლიდან რეგისტრირებულია (ჩაწერილია) და ცხოვრობს რუსთავი, ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელ ბინაში და იხდის კომუნალურ გადასახადებს, რაც დასტურდება ...ის ადმინისტრაციულ ერთეულში ქალაქ რუსთავის მერის წარმომადგენლის 2018 წლის 11 ოქტომბრის აქტით და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსგს თბილისის სამოქალაქო რეესტრის სამსახურის საინფორმაციო ბარათით.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე, 105-ე მუხლებზე, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განმარტებაზე (№ბს-180- 177(კ-15)) და სრულად დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობას იმის თაობაზე, რომ ვინაიდან ა.კ-ა 1990 წლის 07 დეკემბრიდან ჩაწერილია ქ. რუსთავში, ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელ ბინაში და აღნიშნული დროიდან სარგებლობს ამ ბინით ისე, რომ ნივთის ნამდვილ მესაკუთრეს და არც სხვა მესამე პირებს სადავოდ არ გაუხდიათ აღნიშნული მფლობელობა, არ მოუთხოვიათ მფლობელობის შეწყვეტა, ნივთის მათ ფაქტიურ ბატონობაში გადაცემა, აღნიშნული ფაქტი მიჩნეული უნდა იქნეს სხვა დოკუმენტად, რომელიც ადასტურებს უძრავი ქონების სარგებლობის კანონიერებას.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერის პირველი მოადგილის 2020 წლის 19 მაისის №02/4805 გადაწყვეტილება საცხოვრებელი ბინის პრივატიზაციაზე უარის თქმის შესახებ იყო კანონშეუსაბამო და არსებობდა ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიისთვის ქ. რუსთავი,. ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინის მოსარჩელე ა.კ-ასათვის უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის თაობაზე ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალების საფუძველი.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 4 ნოემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიამ.

კასატორის მითითებით, მართალია არსებობს უზენაესი სასამართლოს მიერ დადგენილი არაერთი პრაქტიკა არაპრივატიზებული საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი სახლების პრივატიზებასთან დაკავშირებით, თუმცა განსახილველ შემთხვევაში ადგილი აქვს განსხვავებულ ფაქტობრივ გარემოებებს. კერძოდ, კასატორი აღნიშნავს, რომ მიუხედავად ა.კ-ას რეგისტრაციის ფაქტისა, იმ დროს მოქმედი საბინაო კოდექსის თანახმად, შ.ვ-ა არ არის ცნობილი ფართზე უფლებადაკარგულ პირად. ამასთან, შ.ვ-ასა და ა.კ-ას შორის დადებული შინაურული ხელწერილი ვერ განიხილება მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელ სხვა, უტყუარ მტკიცებულებად, ვინაიდან იმჟამად მოქმედი კანონმდებლობით, მსგავსი ფორმით არ ხორციელდებოდა საცხოვრებელი ბინის ყიდვა-გაყიდვა. შესაბამისად, არ უნდა ხორციელდებოდეს მოქალაქეების თვითნებური და არასამართლებრივი ქმედებების დაკანონება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 18 ივლისის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საქმის მასალების შესწავლისა და საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არცერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, N7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერის პირველი მოადგილის 2020 წლის 19 მაისის №02/4805 გადაწყვეტილების კანონიერება, რომლითაც ა.კ-ას უარი ეთქვა საცხოვრებელი ბინის პრივატიზებაზე. ასევე, მის თანმდევ მოთხოვნას წარმოადგენს მოპასუხისათვის ქ. რუსთავი, ...-ე მ/რ, №...-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინის ა.კ-ასათვის საკუთრებაში უსასყიდლოდ გადაცემის შესახებ ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალება.

ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი არსებითად ეყრდნობა იმ გარემოებას, რომ მართალია ა.კ-ა რეგისტრირებულია სადავო ბინაში, თუმცა იმ დროს მოქმედი საბინაო კოდექსის თანახმად, შ.ვ-ა არ არის ცნობილი ფართზე უფლებადაკარგულ პირად. ამასთან, შ.ვ-ასა და ა.კ-ას შორის დადებული შინაურული ხელწერილი ვერ იქნება განხილული მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელ სხვა, უტყუარ მტკიცებულებად, ვინაიდან იმჟამად მოქმედი კანონმდებლობით, მსგავსი ფორმით არ ხორციელდებოდა საცხოვრებელი ბინის ყიდვა-გაყიდვა.

საკასაციო პალატა მიუთითებს საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 20 თებერვლის №189 დადგენილებით დამტკიცებული ,,კანონიერი მოსარგებლეებისათვის გადასაცემი არაპრივატიზებული საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი (იზოლირებული და არაიზოლირებული) ფართობის ადგილობრივი თვითმმართველობის აღმასრულებელი ორგანოების მიერ კანონიერი მოსარგებლეებისათვის უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის წესის“ პირველი მუხლის პირველ პუნქტზე, რომლის თანახმად, ეს წესი არეგულირებს სახელმწიფო საბინაო ფონდში საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის ამოქმედებამდე და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულის საცხოვრებელ ფონდში არსებული, მათ შორის 2007 წლის 2 თებერვლამდე დროებით გადაცემული, არაპრივატიზებული საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი (იზოლირებული და არაიზოლირებული) ფართობის კანონიერი მოსარგებლისათვის უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემის წესსა და პირობებს, ამ პროცესში წარმოშობილ ურთიერთობებს და განსაზღვრავს წესით გათვალისწინებული ურთიერთობის მხარეებსა და მათ უფლებამოსილებებს. აღნიშნული წესის მე-2 მუხლის ,,ე“ ქვეპუნქტის შესაბამისად კი, კანონიერი მოსარგებლე არის ფიზიკური პირი, რომელიც უფლებამოსილი ორგანოს მიერ გაცემული დოკუმენტის (ინდივიდუალურ-ადმინისტრაციული სამართლებრივი აქტი, ბინის ორდერი, საბინაო წიგნი და სხვ.) საფუძველზე კანონიერად სარგებლობს საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი (იზოლირებული ან არაიზოლირებული) ფართობით, ხოლო კანონიერი მოსარგებლის გარდაცვალების შემთხვევაში, მისი მემკვიდრე.

ამდენად, პირის კანონიერ მოსარგებლედ მიჩნევისათვის საჭიროა კუმულაციურად ორი პირობის არსებობა: 1. პირს უნდა ჰქონდეს უფლებამოსილი ორგანოს მიერ გაცემული დოკუმენტი (ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, ბინის ორდერი, საბინაო წიგნი და სხვ.) და 2. ამ დოკუმენტის საფუძველზე კანონიერად უნდა სარგებლობდეს სადავო ფართით.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ პირის მიერ უძრავი ქონების სარგებლობის კანონიერება შეიძლება დადასტურდეს არამარტო ისეთი კონკრეტული, კანონით პირდაპირ გათვალისწინებული დოკუმენტებით, როგორიც არის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, ბინის ორდერი ან საბინაო წიგნი, არამედ სხვა წერილობითი დოკუმენტებითაც. სამართლის ნორმა იმგვარად არის ფორმულირებული, რომ მასში ასახულია დოკუმენტების არასრული ჩამონათვალი, რაც თავის მხრივ, ქმნის ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, სათანადო საფუძვლების არსებობისას, ასეთი ჩამონათვალის განვრცობის, ანუ ნორმის განმარტების შესაძლებლობას.

საკასაციო პალატა ყურადღებას გაამახვილებს იმ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე, რომ ა.კ-ა 1990 წლიდან რეგისტრირებულია (ჩაწერილია) და ცხოვრობს …-ე მ/რ, №…-…-ში მდებარე საცხოვრებელ ბინაში, იხდის კომუნალურ გადასახადებს და აღნიშნული დროიდან სარგებლობს ამ ბინით ისე, რომ მესამე პირებს სადავოდ არ გაუხდიათ მისი მფლობელობა, არ მოუთხოვიათ მფლობელობის შეწყვეტა ან ნივთის მათ ფაქტიურ ბატონობაში გადაცემა. ამდენად, აღნიშნული ფაქტი მიჩნეული უნდა იქნეს იმ სხვა დოკუმენტად, რომელიც ადასტურებს უძრავი ქონების სარგებლობის კანონიერებას.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საბჭოური „ჩაწერის ინსტიტუტი“, განსხვავებით დღეს მოქმედი კანონმდებლობით რეგულირებულ საცხოვრებელ ბინაში რეგისტრაციისგან, ნიშნავდა სახოვრებელი ადგილის არსებობას. იმდროინდელი კანონმდებლობის საფუძველზე ბინაში ჩაწერა წარმოადგენდა სახლის ფლობის, სარგებლობისა და განკარგვის უტყუარ დამადასტურებელ საბუთს. ამდენად, ის გარემოება, რომ პირი ჩაწერილი იყო მითითებულ საცხოვრებელ სადგომში, ქმნიდა საცხოვრებელ ფართზე მის კანონისმიერ უფლებებს (სუსგ 29.10.2015წ. Nბს-180-177(კ-15), 18.07.2012წ. Nბს-257-254(კ-12)). ამდენად, კასატორის მიერ ა.კ-ასა და შ.ვ-ას შორის დადებული ხელწერილის სამართლებრივ ბუნებაზე აპელირება, მოცემულ შემთხვევაში, არ წარმოადგენს მოსარჩელისთვის სადავო საცხოვრებელი ბინის პრივატიზებაზე უარის თქმისა და შესაბამისად, პირის როგორც ეროვნული, ისე საერთაშორისო კანონმდებლობით გარანტირებული უფლების - საკუთრების უფლების შეზღუდვის საფუძველს.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს, მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტის მერიის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 4 ნოემბრის განჩინება;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: თამარ ოქროპირიძე

მოსამართლეები: ქეთევან ცინცაძე

გენადი მაკარიძე