საქართველოს უზენაესი სასამართლო

განჩინება

საქართველოს სახელით

საქმე №ბს-505(კ-24) 15 იანვარი, 2025 წელი

თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემდეგი შემადგენლობა:

გიორგი გოგიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: თამარ ოქროპირიძე, ნუგზარ სხირტლაძე

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები (მოსარჩელეები) - მ. და გ. თ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებული თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისია

მესამე პირები - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტო, საქართველოს გენერალური პროკურატურა

დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა, ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების გამოცემის დავალება

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 19 დეკემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება

აღწერილობითი ნაწილი:

მ. და გ. თ-იმა 2021 წლის 13 მაისს სარჩელით მიმართეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხის - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებული თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის მიმართ და „მ. თ-ისთვის საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ“ საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2018 წლის 5 დეკემბრის №2013 განკარგულებისა და „გ. თ-ისთვის საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ“ საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2019 წლის 5 აპრილის №581 განკარგულების ბათილად ცნობა, ასევე, №... საკადასტრო კოდის მქონე 555 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მ. თ-ის, ხოლო №... საკადასტრო კოდის მქონე 801 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე გ. თ-ის საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ მოპასუხისათვის ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების გამოცემის დავალება მოითხოვეს.

სარჩელის მიხედვით, მ. და გ. თ-ი (დედა-შვილი) 1980-იანი წლებიდან მოყოლებული ოჯახის სხვა წევრებთან ერთად ცხოვრობენ წყნეთში. მათი საცხოვრებელი საკარმიდამო წარმოადგენს, დაახლოებით, 2000 კვ. მ-ს. მოსარჩელეები წლების განმავლობაში ცდილობდნენ აღნიშნული მიწის ნაკვეთის დარეგისტრირებას, თუმცა რეგისტრაციის განხორციელება შეძლეს მხოლოდ 2009 წელს 563 კვ. მ-ზე მ. თ-ის სახელზე, ხოლო დარჩენილ 1400 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე 2011 წლიდან რეგისტრირებულია მუნიციპალიტეტის საკუთრება. სწორედ 1400 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მოითხოვეს მოსარჩელეებმა საკუთრების უფლების აღიარება (2014წ.), თუმცა თავდაპირველად უარი ეთქვათ აღიარებაზე იმ მოტივით, რომ აღიარებამოთხოვნილი მიწის ნაკვეთები მუნიციპალიტეტის საკუთრებას წარმოადგენდა. მოსარჩელეთა მითითებით, მათ არაოფიციალურად განუმარტეს, რომ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთების პარამეტრები ცდებოდა რეგისტრირებული ნაკვეთის პარამეტრებს და ისინი უნდა შეემცირებინათ. მათ ხელმეორედ მიმართეს საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას შემცირებული მოთხოვნებით (2018წ.), თუმცა ამჯერად უარი ეთქვათ განცხადებების განხილვაზე იმ მოტივით, რომ მათი მოთხოვნები ერთხელ უკვე იყო განხილული 2014 წელს და მას შემდეგ რაიმე ცვლილება განმცხადებლების საკეთილდღეოდ არ გამოვლენილა.

მოსარჩელეთა მითითებით, ვინაიდან მ. თ-ი ოჯახთან ერთად 1980-იანი წლებიდან უწყვეტად ფლობს და ახორციელებს ნივთზე უფლებრივ ბატონობას მის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის მომიჯნავედ მდებარე ფართზე, რომელზეც აშენებული აქვს სხვადასხვა საცხოვრებელი თუ დამხმარე ნაგებობა, ასევე მთლიანი 2000 კვ.მ მიწის ნაკვეთი წარმოადგენს ერთ სისტემაში გაერთიანებულ, ოთხივე მხრიდან კაპიტალური ღობით შემოსაზღვრულ სივრცეს, მასზე ვრცელდება „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონი.

მოსარჩელეები მიიჩნევენ, რომ ისინი სრულად აკმაყოფილებდნენ დასახელებული კანონის მოთხოვნებს და უსაფუძვლოდ ეთქვათ უარი მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარებაზე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 15 აპრილის გადაწყვეტილებით მ. და გ. თ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

- 2008 წლის თებერვლის მდგომარეობით, ქალაქ თბილისში, ...ს ... უბანში მდებარე №..., №... და №... საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებული უძრავი ქონების მესაკუთრეები, 1996წ. და 1998წ. მიღება-ჩაბარების აქტების საფუძველზე, იყვნენ ერთი ოჯახის წევრები - გი. თ-ი (მოსარჩელის მეუღლე), მ. თ-ი და გ. თ-ი. დასტურდება, რომ იმ დროისათვის მიწის ნაკვეთები მოქცეული იყო ერთიან ღობეში და მასზე უკვე განთავსებული იყო შენობა-ნაგებობები;

- 2010 წელს გი. და გ. თ-იებმა პირადი განცხადებებით მიატოვეს მიწებზე საკურების უფლება, რაც მარეგისტრირებელ ორგანოში აღირიცხა 2010 წლის 14 ივლისს. 2011 წლის 28 ივნისს კი, №... და №... საკადასტრო კოდების მქონე მიწის ნაკვეთები, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 22 ივნისის №1-1/1065 ბრძანების საფუძველზე, საკუთრების უფლებით აღირიცხა ქალაქ თბილისის თვითმმართველი ერთეულის სახელზე;

- 2014 წელს მ. თ-იმა მიმართა საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას და დაურეგისტრირებელ 1400 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარება მოითხოვა. ამავე კომისიის 2014 წლის 3 აპრილის №393 საოქმო გადაწყვეტილებით მ. თ-ის უარი ეთქვა საკუთრების უფლების აღიარებაზე იმ საფუძვლით, რომ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთი, რომელიც მოქცეული იყო №... და №... საკადასტრო ერთეულების საზღვრებში, რეგისტრირებული იყო ქალაქ თბილისის თვითმმართველ ერთეულის სახელზე (აღნიშნული საოქმო გადაწყვეტილება მ. თ-ის არ გაუსაჩივრებია);

- 2018 წელს მ. თ-იმა კვლავ მიმართა საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას შემცირებული მოთხოვნით (555 კვ.მ), თუმცა კომისიის 2018 წლის 5 დეკემბრის №2013 განკარგულებით ისევ უარი ეთქვა საკუთრების უფლების აღიარებაზე, ამჯერად იმ მოტივით, რომ მოცემული საკითხი ერთხელ უკვე იყო განხილული 2014 წელს და მას შემდეგ რაიმე ცვლილება განმცხადებლის საკეთილდღეოდ არ გამოვლენილა. ამავე გადაწყვეტილებაში აღინიშნა, რომ მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთზე (1400 კვ.მ) საკუთრების უფლების აღიარებას ითხოვდა გ. თ-იც, რომელსაც კომისიის 2017 წლის 25 ივლისის №980 განკარგულებით უარი ეთქვა მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე, ვინაიდან საჯარო რეესტრის მონაცემების მიხედვით, სადავო მიწის ნაკვეთზე გ. თ-იმა პირადი განცხადების საფუძველზე მიატოვა საკუთრება. შესაბამისად, იგი არ წარმოადგენდა თვითნებურად დაკავებულ მიწის ნაკვეთს და კომისია ვერ იმსჯელებდა მითითებულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებაზე;

- დადგენილია, რომ გ. თ-იმა 2015 წელს განცხადებით მიმართა კომისიას და იმავე 1401 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარება მოითხოვა. კომისიის 2017 წლის 25 ივლისის №980 განკარგულებით უარი ეთქვა საკუთრების უფლების აღიარებაზე. იმ საფუძვლით, რომ განმცხადებლის მიერ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთი წარმოადგენდა არა თვითნებურად დაკავებულ, არამედ მართლზომიერ მფლობელობაში არსებულ მიწის ნაკვეთს, რომელზეც საკუთრების უფლების მიტოვების რეგისტრაცია განხორციელდა პირადი განცხადების საფუძველზე (№980 განკარგულება გ. თ-ის არ გაუსაჩივრებია);

- 2017 წელს გ. თ-იმა ხელმეორედ მიმართა აღიარების კომისიას შემცირებულ - 801 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებაზე, თუმცა კომისიის 2019 წლის 5 აპრილის №581 განკარგულებით უარი ეთქვა აღიარებაზე განცხადების ერთხელ უკვე განხილვის საფუძვლით. საბოლოო განკარგულებაში დამატებით აღინიშნა, რომ, მართალია, აღიარებამოთხოვნილ ... საკადასტრო კოდის მქონე მიწის ნაკვეთზე რეგისტრირებული იყო არა განმცხადებლის, არამედ გი. თ-ის საკუთრების უფლება, რომელმაც 2010 წლის 9 ივლისის განცხადების საფუძველზე მიატოვა მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლება, თუმცა აღნიშნული გარემოება ვერ მოაქცევდა მას თვითნებურად დაკავებული მიწის ცნების დეფინიციაში, რადგანაც მისი ფლობა-სარგებლობის ფაქტი ემყარებოდა სამართლებრივ საფუძველს (1998 წლის 22 დეკემბრის №28 მიწის ნაკვეთის მიღება ჩაბარების აქტს), რომელიც საკუთრების უფლების მიტოვების შემდეგ მოექცა სახელმწიფო საკუთრებაში;

- საქმეში ასევე წარმოდგენილია სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2021 წლის 11 მაისის №003154021 ექსპერტიზის დასკვნა, რომლის თანახმად, დასტურდება, რომ 1964 კვ.მ მიწის ნაკვეთი და ოთხი შენობა-ნაგებობა შემოღობილია კაპიტალური ღობით და წარმოადგენს ერთიან მთლიან მიწის ნაკვეთს.

საქალაქო სასამართლომ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასების თვალსაზრისით აღნიშნა, რომ №... და №... საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებული უძრავი ქონება, რომელზეც დედა-შვილი - მ. და გ. თ-ი ითხოვენ საკუთრების უფლების აღიარებას, 2008 წლის 21 თებერვლიდან 2010 წლის 9 ივლისამდე, ანუ საკუთრების უფლების მიტოვებამდე, წარმოადგენდა მამა-შვილის - გი. და გ. თ-იების სახელზე რეგისტრირებულ საკუთრებას. ამასთან, როგორც მ. თ-ი, ასევე, გ. თ-ი, საკუთრების უფლების აღიარების კომისიაში წარდგენილი თავდაპირველი განცხადებებით ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად, ცალ-ცალე ითხოვნდნენ ორივე საკადასტრო ერთეულზე (ს/კ №... და ს/კ №...), საერთო ფართით 1401 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებას, ხოლო განმეორებით განცხადებების წარდგენის დროს, მათ შეამცირეს მოთხოვნა და თითოეულმა თითო-თითო საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლების აღიარება მოითხოვა.

სასამართლომ, ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 102-ე მუხლზე და №376 დადგენილების მე-19 მუხლზე მითითებით, განმარტა, რომ მოქმედი კანონმდებლობა უშვებს ადმინისტრაციული ორგანოსათვის იმ საკითხზე ხელახლა მიმართვის შესაძლებლობას, როდესაც შეიცვალა ფაქტობრივი ან სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელიც საფუძვლად დაედო განცხადების ან ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემულ აქტს, ან თუ არსებობს ახლად აღმოჩენილი ან გამოვლენილი გარემოება (მტკიცებულება), რომელიც განაპირობებს განმცხადებლისათვის უფრო ხელსაყრელი გადაწყვეტილების მიღებას. სასამართლომ დაასკვნა, რომ ასეთი გარემოების დამადასტურებელი რაიმე მტკიცებულება საქმეში არ იყო წარმოდგენილი. შესაბამისად, სადავო აქტები კანონიერად მიიჩნია. ასევე დამატებით განმარტა, რომ დაინტერესებაში არსებული მიწის ნაკვეთის სხვა პირის მიერ მიტოვება ავტომატურად გამორიცხავდა მოსარჩელეთა მიერ ამ მიწის ნაკვეთის თვითნებურად დაკავებისა და ფლობის ფაქტს, ნორმატიული აქტის ამოქმედებამდე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 15 აპრილის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს მ. და გ. თ-იმა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 11 აპრილის საოქმო განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქონების მართვის სააგენტო.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 3 ოქტომბრის საოქმო განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება საქართველოს გენერალური პროკურატურა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 19 დეკემბრის განჩინებით მ. და გ. თ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. შესაბამისად, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 15 აპრილის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ მიუხედავად საკუთრების უფლების მიტოვებისა, გი. თ-ი, მ. თ-ი და გ. თ-ი დღემდე უწყვეტად ფლობენ ... და ... საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებულ უძრავი ქონებას.

სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა აპელანტების განმარტებაზე, რომ საკუთრების უფლების მიტოვების საფუძველი იყო ეჭვი მიღება-ჩაბარების აქტების სიყალბესთან დაკავშირებით მას შემდეგ, რაც დაიწყო გამოძიება მთელი რიგი მიღება-ჩაბარების აქტების კანონიერებასთან დაკავშირებით. სწორედ ამიტომ, სააპელაციო პალატამ განჩინებით გამოითხოვა სისხლის სამართლის საქმეზე მიღებული შემაჯამებელი გადაწყვეტილება. გენერალურმა პროკურატურამ კი დაადასტურა, რომ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთების რეგისტრაციის საფუძვლის - მიღება-ჩაბარების აქტების კანონიერებასთან დაკავშირებით მიმდინარეობდა გამოძიება, რომელზეც საბოლოო გადაწყვეტილება ჯერ კიდევ არ იყო მიღებული.

სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ დაინტერესებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების მიტოვება არ ქმნიდა იმავე პირისათვის ან მისი ოჯახის წევრისათვის იმავე მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის კანონით გათვალისწინებულ საფუძველს. ერთსა და იმავე ქონებაზე სხვადასხვა საფუძვლით საკუთრების უფლების მოპოვება/გაუქმება კანონმდებლობით აკრძალული არ იყო. აღნიშნულის გათვალისწინებით კი სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ ... და ... საკადასტრო კოდებების მქონე უძრავ ქონებებზე ქალაქ თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია არ წარმოადგენდა მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების დამაბრკოლებელ გარემოებას და ამ ნაწილში კომისიის განმარტება არ უნდა ყოფილიყო გაზიარებული უსაფუძვლობის გამო. თუმცა სააპელაციო პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასება მასზედ, რომ განსახილველ შემთხვევაში მ. თ-ისა და გ. თ-ის მიერ განცხადების ხელმეორედ განხილვის პირობებში, არ ყოფილა წარდგენილი იმის დამადასტურებელი მტკიცებულებანი, რომ ფაქტობრივი ან სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელიც საფუძვლად დაედო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების გამოცემას, შეიცვალა დაინტერესებული პირების სასარგებლოდ. ასევე დასტურდება, რომ არ არსებობდა ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებანი (მტკიცებულებები), რომლებიც განაპირობებდა განმცხადებლისათვის უფრო ხელსაყრელი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას.

სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა ასევე იმ გარემოებაზე, რომ მიწის ნაკვეთებზე, რომლებზეც აპელანტები ითხოვენ საკუთრების უფლების აღიარებას, დღემდე მიმდინარეობს გამოძიება. ამდენად, შესაძლებლობა იმისა, რომ მიწის ნაკვეთები წარმოადგენდეს დანაშაულის საგანს, ამ ეტაპზე გაქარწყლებული არ არის. აღნიშნული გარემოებები კი, სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, ქმნიდა სადავო აქტების ძალაში დატოვების საფუძველს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 19 დეკემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს მ. და გ. თ-იმა, რომლებმაც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმებისა და ახალი გადაწყვეტილების მიღების შედეგად სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვეს.

კასატორებმა აღნიშნეს, რომ საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის მიერ საკითხის ხელმეორედ განხილვისას არაერთი წერილი იქნა გაგზავნილი სსიპ ქონების მართვის სააგენტოში, რაც ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ იგი ფაქტობრივად შევიდა განცხადებების არსებით განხილვაში, თუმცა საბოლოო გადაწყვეტილებების მიღებისას მიუთითა, რომ მოცემული საკითხები ერთხელ უკვე იყო განხილული, ხოლო განმცხადებლების მიერ ახალი გარემოება არ იყო წარმოდგენილი, რაც მათ მდგომარეობას შეცვლიდა. კასატორები მიიჩნევენ, რომ კომისიის ამგვარი შეფასება არასწორია.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 20 მაისის განჩინებით, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, მ. და გ. თ-ის საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა მიღებული დასაშვებობის შესამოწმებლად.

სამოტივაციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლისა და საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად ასკვნის, რომ მ. და გ. თ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრულ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის მოთხოვნებს, რაც გამორიცხავს განსახილველი საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის შესაძლებლობას.

საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები, ვინაიდან:

- არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი;

- არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების საფუძველი;

- სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;

- საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით;

- კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით და საკასაციო საჩივარში მითითებული პოზიცია ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

შესაბამისად, საქმეზე არ იქმნება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრული საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა. საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გამოთქმულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა არსებითად სწორად გადაწყვიტეს მოცემული დავა.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სამართლიანი სასამართლოს უფლება ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, თუმცა აღნიშნული არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ §71; ყუფარაძე საქართველოს წინააღმდეგ §76;Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში სადავო საკითხს წარმოადგენს მოსარჩელეებისათვის მოპასუხის მიერ სადავო მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის კანონიერება. აღსანიშნავია, რომ უარის თქმის საფუძველი გახდა წარდგენილი მოთხოვნების კომისიის მიერ ერთხელ უკვე განხილვა, რა დროსაც მიღებულ იქნა საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ გადაწყვეტილებები. სადავო აქტებში ასევე მიეთითა, რომ კომისიისადმი ახალი განცხადებებით მიმართვის პირობებში მ. და გ. თ-ის არ წარუდგენიათ ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებანი (მტკიცებულებები), რაც მათ მიმართ სასარგებლო გადაწყვეტილებების მიღებას განაპირობებდა. ამდენად, სასამართლოს შეფასების საგანს წარმოადგენს მოსარჩელეების მიერ კომისიაში ხელმეორედ წარდგენილი დოკუმენტაცია ქმნიდა თუ არა საკითხის დადებითად გადაწყვეტის შესაძლებლობას და სახეზე იყო თუ არა მათ მიერ მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები.

საკასაციო პალატა, პირველ ყოვლისა, მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 102-ე მუხლზე, რომლის პირველი და მე-2 პუნქტების თანახმად, განცხადება იმ საკითხთან დაკავშირებით, რომლის თაობაზედაც არსებობს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი განცხადების, აგრეთვე საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ, შეიძლება წარდგენილი იქნეს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ფაქტობრივი ან სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელიც საფუძვლად დაედო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას, შეიცვალა დაინტერესებული პირის სასარგებლოდ, ან თუ არსებობს ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებანი (მტკიცებულებები), რომლებიც განაპირობებს განმცხადებლისათვის უფრო ხელსაყრელი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას. თუ განცხადებაში არ არის მითითებული ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებანი, ადმინისტრაციული ორგანო განცხადების განუხილველად გამოსცემს ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს განცხადებაზე უარის თქმის შესახებ. ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში მითითებული უნდა იყოს ის სამართლებრივი აქტი, რომლის საფუძველზედაც უარი ითქვა განცხადების დაკმაყოფილებაზე.

მსგავს სამართლებრივ რეგულაციას ითვალისწინებს აგრეთვე საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 ივლისის №376 დადგენილებით დამტკიცებული „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში(სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების წესის“ მე-19 მუხლი, რომლის თანახმადაც, განცხადება იმ საკითხთან დაკავშირებით, რომლის თაობაზეც არსებობს კომისიის მიერ მიღებული გადაწყვეტილება განცხადების განუხილველად დატოვების ან საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმის შესახებ, შეიძლება ხელახლა წარდგენილ იქნეს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ფაქტობრივი ან სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელიც საფუძვლად დაედო განცხადების განუხილველად დატოვებას ან საკუთრების უფლების აღიარებაზე უარის თქმას, შეიცვალა დაინტერესებული პირის სასარგებლოდ ან თუ არსებობს ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებანი (მტკიცებულებები), რომლებიც განაპირობებს დაინტერესებული პირისათვის უფრო ხელსაყრელი გადაწყვეტილების მიღებას.

საკასაციო პალატის განმარტებით, დასახელებული სამართლებრივი ნორმები ცხადყოფს, რომ კანონმდებლობა უშვებს ადმინისტრაციული ორგანოსათვის იმ საკითხზე ხელახლა მიმართვის შესაძლებლობას, რომლის თაობაზეც არსებობს ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილება მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ მხოლოდ განსაზღვრულ პირობებში: როდესაც შეიცვალა ფაქტობრივი ან სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელიც საფუძვლად დაედო განცხადების ან ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემულ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტს, ან თუ არსებობს ახლად აღმოჩენილი ან გამოვლენილი გარემოება (მტკიცებულება), რომელიც განაპირობებს განმცხადებლისათვის უფრო ხელსაყრელი გადაწყვეტილების მიღებას.

განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია და მხარეებიც სადავოდ არ ხდიან იმ გარემოებას, რომ მ. თ-ი 2014 წლის 28 თებერვლის განცხადებით ითხოვდა სადავო 1401 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებას, რაზეც კომისიის 2014 წლის 3 აპრილის საოქმო გადაწყვეტილებით (სხდომის ოქმი №393) უარი ეთქვა იმ საფუძვლით, რომ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთი, რომელიც მოქცეული იყო №... და №... საკადასტრო კოდის მქონე ერთეულებს შორის, რეგისტრირებული იყო ქალაქ თბილისის თვითმმართველ ერთეულზე. საგულისხმოა, რომ კომისიის 2014 წლის 3 აპრილის №393 საოქმო გადაწყვეტილება მ. თ-ის არ გაუსაჩივრებია. დადგენილ გარემოებას წარმოადგენს ისიც, რომ მ. თ-იმა საკუთრების უფლების აღიარების კომისიას განმეორებით მიმართა 2018 წლის 16 აპრილს და საკუთრების უფლების აღიარება მოითხოვა 555 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...), რომელიც მანამდე რეგისტრირებული იყო შვილის - გ. თ-ის სახელზე და რომელმაც 2010 წლის 9 ივლისის განცხადებით საკუთრებაზე უარი განაცხადა. საბოლოოდ, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერთან არსებული თვითნებურად დაკავებულ მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის 2018 წლის 5 დეკემბრის №2013 სადავო განკარგულებით მ. თ-ის უარი ეთქვა მოთხოვნილ - 555 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებაზე განცხადების ერთხელ უკვე განხილვის საფუძვლით.

ასევე დადგენილია, რომ გ. თ-იმა 2015 წელს განცხადებით მიმართა კომისიას და იმავე 1401 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარება მოითხოვა. კომისიის 2017 წლის 25 ივლისის №980 განკარგულებით უარი ეთქვა საკუთრების უფლების აღიარებაზე იმ საფუძვლით, რომ განმცხადებლის მიერ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთი წარმოადგენდა არა თვითნებურად დაკავებულ, არამედ მართლზომიერ მფლობელობაში არსებულ მიწის ნაკვეთს, რომელზეც საკუთრების უფლების მიტოვების რეგისტრაცია განხორციელდა პირადი განცხადების საფუძველზე. აღსანიშნავია, რომ №980 განკარგულება გ. თ-ის არ გაუსაჩივრებია. 2017 წელს გ. თ-იმა ხელმეორედ მიმართა აღიარების კომისიას შემცირებულ - 801 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარების მოთხოვნით, თუმცა კომისიის 2019 წლის 5 აპრილის №581 სადავო განკარგულებით უარი ეთქვა საკუთრების უფლების აღიარებაზე განცხადების ერთხელ უკვე განხილვის საფუძვლით. საბოლოო განკარგულებაში კი დამატებით აღინიშნა, რომ, მართალია, აღიარებამოთხოვნილ ... საკადასტრო კოდის მქონე მიწის ნაკვეთზე რეგისტრირებული იყო არა განმცხადებლის, არამედ გი. თ-ის საკუთრება, რომელმაც 2010 წლის 9 ივლისის განცხადების საფუძველზე მიატოვა მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლება, თუმცა აღნიშნული გარემოება ვერ მოაქცევდა მას თვითნებურად დაკავებული მიწის ცნების დეფინიციაში, რადგანაც მისი ფლობა-სარგებლობის ფაქტი ემყარებოდა სამართლებრივ საფუძველს - 1998 წლის 22 დეკემბრის №28 მიწის ნაკვეთის მიღება ჩაბარების აქტს და რომელიც საკუთრების უფლების მიტოვების შემდეგ მოექცა სახელმწიფოს საკუთრებაში.

მნიშვნელოვანი გარემოებაა ასევე ის, რომ №... და №... საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებული უძრავი ქონება, რომელზეც დედა-შვილი - მ. და გ. თ-ი ითხოვენ საკუთრების უფლების აღიარებას, 2008 წლის 21 თებერვლიდან 2010 წლის 9 ივლისამდე, საკუთრების უფლების მიტოვებამდე, წარმოადგენდა მამა-შვილის - გი. და გ. თ-იების სახელზე რეგისტრირებულ საკუთრებას. ამასთან, როგორც მ. თ-ი, ასევე, გ. თ-ი, საკუთრების უფლების აღიარების კომისიაში წარდგენილი თავდაპირველი განცხადებებით ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად, ცალ-ცალე ითხოვდნენ ორივე საკადასტრო ერთეულზე ერთად, 1401 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების აღიარებას, ხოლო განმეორებით განცხადებების წარდგენის დროს, მათ შეამცირეს მოთხოვნა და თითოეულმა თითო-თითო საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული უძრავი ქონება მოითხოვა, კერძოდ, მ. თ-იმა მოითხოვა შვილის - გ. თ-ის მიერ მიტოვებული მიწის ნაკვეთი, ხოლო გ. თ-იმა მამის - გი. თ-ის მიერ მიტოვებული მიწის ნაკვეთი.

საკასაციო სასამართლო, დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების, საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებისა და მითითებული სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით, იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოთა დასკვნას, რომ მოსარჩელეების მიერ ხელმეორედ წარდგენილი განცხადებები და მტკიცებულებები არ ქმნიდა მათი მოთხოვნების დაკმაყოფილების შესაძლებლობას, კერძოდ, ფაქტობრივი ან სამართლებრივი მდგომარეობა, რომელიც საფუძვლად დაედო სადავო გადაწყვეტილებებს, არ შეცვლილა დაინტერესებულ პირთა სასარგებლოდ და არ არსებობდა ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებანი (მტკიცებულებები), რომლებიც განაპირობებდა მოსარჩელეებისათვის უფრო ხელსაყრელი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების გამოცემას, მიუხედავად იმისა, რომ საკუთრების უფლების აღიარების კომისიის მიერ თავდაპირველად მიღებული გადაწყვეტილებების სამართლებრივი საფუძველი - აღიარებამოთხოვნილი მიწის ნაკვეთების მუნიციპალიტეტის საკუთრებად რეგისტრაცია, შესაძლოა, არ ყოფილიყო რელევანტური, თუმცა სადავო მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესაძლებლობას გამორიცხავდა კანონის ამოქმედებამდე (2007 წლამდე) გაცემული მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელი დოკუმენტების - 1998 წელს გაცემული მიღება-ჩაბარების აქტების არსებობა, რაც მოცემულ მიწის ნაკვეთებზე არა საკუთრების უფლების აღიარების, არამედ მარეგისტრირებელ ორგანოში მათი წარდგენის შედეგად საკუთრების უფლების რეგისტრაციის საფუძველია. ამასთან, აღსანიშნავია, რომ თავდაპირველი ოქმები (უარები)მხარეთა მიერ არ გასაჩივრებულა. შესაბამისად, მათ საფუძვლიანობაზე საკასაციო პალატა ვერ იმსჯელებს.

ამ თვალსაზრისით, საკასაციო პალატა დამატებით მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განმარტებაზე, რომლის მიხედვითაც, „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ კანონის მიზანია კერძო საკუთრებაში არმყოფი, სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული და განუკარგავი მიწის ნაკვეთის პირისათვის საკუთრებაში გადაცემა და ამ გზით მიწის ფონდის ათვისება. შესაბამისად, სწორედ მიწის ნაკვეთის სახელმწიფო ან თვითმმართველი ერთეულის სახელზე რეგისტრაციის ფაქტი განაპირობებს კონკრეტულ შემთხვევაზე „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ კანონის გავრცელების შესაძლებლობას..“ (სუს 2022 წლის 26 ოქტომბრის №ბს-22(კ-22), 2018 წლის 11 ივლისის №ბს-319-319 (კ-18), 2019 წლის 20 ივნისის №867(კ-18) განჩინებები). აღნიშნული განმარტებების გათვალისწინებით, №... და №... საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებულ უძრავ ქონებებზე ქალაქ თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია არ წარმოადგენს მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების დამაბრკოლებელ გარემოებას, მაგრამ განსახილველ შემთხვევაში უდავოდ დასტურდება, რომ №... და №... საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებული უძრავი ქონება, რომელზეც დედა-შვილი - მ. და გ. თ-ი ითხოვენ საკუთრების უფლების აღიარებას, 2008 წლის 21 თებერვლიდან 2010 წლის 9 ივლისამდე, ანუ საკუთრების უფლების მიტოვებამდე, მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელი დოკუმენტების - მიღება-ჩაბარების აქტების საფუძველზე, წარმოადგენდა მამა-შვილის - გი. და გ. თ-იების სახელზე რეგისტრირებულ საკუთრებას.

განსახილველ შემთხვევაში, მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელი დოკუმენტების არსებობის პირობებში, საკასაციო პალატა მიუთითებს „სახელმწიფო პროექტის ფარგლებში მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის სპეციალური წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონზე, რომელიც განსაზღვრავს მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესს, ადგენს ამ რეგისტრაციის სამართლებრივ საფუძვლებს და ადმინისტრაციულ წარმოებაში მონაწილე მხარეთა უფლება-მოვალეობებს. მითითებული კანონის მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის „მ“ და ,,ნ“ ქვეპუნქტების მიხედვით, საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლების მქონე პირი არის პირი, რომელსაც მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლება საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის ან მიწის მართლზომიერი მფლობელობის (სარგებლობის) დამადასტურებელი დოკუმენტის საფუძველზე წარმოეშვა, ხოლო მართლზომიერი მფლობელი არის ფიზიკური პირი, რომელსაც მესაკუთრედ რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლება მიწის მართლზომიერი მფლობელობის (სარგებლობის) დამადასტურებელი დოკუმენტის საფუძველზე წარმოეშვა და რომელიც რეგისტრაციის მოთხოვნის დროისათვის ფაქტობრივად ფლობს ნივთს; ამასთან, ამავე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ჟ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი არის ადმინისტრაციული ხელშეკრულება (მიღება-ჩაბარების აქტი ან სხვა დოკუმენტი), ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, სასამართლოს (არბიტრაჟის) კანონიერ ძალაში შესული აქტი, გარიგება ან სხვა სამართლებრივი აქტი, რომელიც წარმოშობს უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლებას; ხოლო ამავე პუნქტის ,,რ“ ქვეპუნქტი ადგენს, რომ მიწის მართლზომიერი მფლობელობის (სარგებლობის) დამადასტურებელი დოკუმენტი არის 2004 წლის 4 ოქტომბრამდე უძრავი ნივთის მფლობელად (მოსარგებლედ) ტექნიკური ინვენტარიზაციის არქივში აღრიცხვის დამადასტურებელი ცნობა-დახასიათება, საკომლო წიგნიდან ამონაწერი, მებაღის წიგნაკი, „საქართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო - სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის №48 დადგენილების შესაბამისად სოფლის (დაბის) ადგილობრივი მმართველობის ორგანოების გადაწყვეტილებით შექმნილი მიწის რეფორმის კომისიის მიერ შედგენილი და სოფლის (დაბის) ყრილობაზე (საერთო კრებაზე) დამტკიცებული მიწების განაწილების სია თანდართული მიწის გამოყოფის გეგმით ან მის გარეშე, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწით ან არასასოფლო- სამეურნეო დანიშნულების მიწით სარგებლობისთვის გადასახადის გადამხდელთა სია, სახელმწიფო ან ადგილობრივი თვითმმართველობისა და მმართველობის ორგანოების მიერ გაცემული მიწის ნაკვეთის მიმაგრების აქტი ან მიწის ნაკვეთის გეგმა, სასამართლოს აქტი, საქართველოს ეროვნულ არქივში ან სხვა ადმინისტრაციული ორგანოს არქივში დაცული დოკუმენტი (მათ შორის, ბინის მეპატრონეთა წიგნის ჩანაწერი, მიწის საკადასტრო წიგნის ჩანაწერი) თანდართული მიწის გამოყოფის გეგმით ან მის გარეშე, სარეგისტრაციო წარმოებისას მოძიებული/წარმოდგენილი სხვა შესაბამისი დოკუმენტი.

საქმის მასალებით დასტურდება, რომ აღიარებამოთხოვნილი მიწის ნაკვეთები 1998 წლის 22 დეკემბრის №827 და №828 მიღება-ჩაბარების აქტებით 2008 წლიდან რეგისტრირებული იყო გი. და გ. თ-იებს სახელზე, რომლებმაც 2010 წელს პირადი განცხადებებით მიატოვეს მიწებზე საკურების უფლება. 2011 წელის კი, აღნიშნული მიწები საკუთრების უფლებით აღირიცხა ქალაქ თბილისის თვითმმართველი ერთეულის სახელზე. საკასაციო პალატის მითითებით, როდესაც არსებობს უფლების დამდგენი დოკუმენტი უძრავ ქონებაზე, აღნიშნული გამორიცხავს საკუთრების უფლების აღიარებას „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე. მართალია, იმ მიწის ნაკვეთების უფლების დამდგენი დოკუმენტების კანონიერებაზე, რომლებზეც მოსარჩელეები ითხოვენ საკუთრების უფლების აღიარებას, მიმდინარეობს გამოძიება, თუმცა საკასაციო პალატა განსაკუთრებულ ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზეც, რომ სადავო მიღება-ჩაბარების აქტებზე მიმდინარე გამოძიებას დღემდე არ მოჰყოლია რაიმე სამართლებრივი შედეგი, კერძოდ, საქმეზე არა თუ არ დადგენილა მიღება-ჩაბარების აქტების უკანონობა, არამედ ბრალიც კი არ წარდგენია არავის. შესაბამისად, გამოძიების ხანგრძლივი დროის განმავლობაში მიმდინარეობა ვერ დააბრკოლებს სადავო მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნის შესაძლებლობას მართლზომიერი მფლობელობის საფუძვლით. საკასაციო პალატა დამატებით ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ მ. თ-ი, გ. თ-ი და გი. თ-ი ერთი ოჯახის წევრები არიან, რომლებიც კანონის ამოქმედებამდე ფლობდნენ სადავო მიწის ნაკვეთებს და რომლებზეც 1996-1998წწ. გაცემული მიღება-ჩაბარებების აქტების საფუძველზე 2008 წელს მათ საკუთრების უფლება დაირეგისტრირეს, ხოლო შემდეგ გ. თ-იმა და გი. თ-იმა რეგისტრირებული საკუთრების უფლება მიატოვეს. თუმცა მნიშვნელოვანია, რომ აღნიშნული დოკუმენტების უკანონობა დღეის მდგომარეობით დადასტურებული არ არის.

აღსანიშნავია, რომ მსგავს სამართლებრივ საკითხთან მიმართებით საქართველოს უზენაეს სასამართლოს გაკეთებული აქვს განმარტებები 2024 წლის პირველი თებერვლის №ბს-1176(კ-21) გადაწყვეტილებასა და №ბს-282(კ-23) განჩინებაში).

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლოების მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

სარეზოლუციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დაადგინა:

1. მ. და გ. თ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 19 დეკემბრის განჩინება;

3. ე. უ-ას (ს/ნ ...) დაუბრუნდეს მ. და გ. თ-ის საკასაციო საჩივარზე 2024 წლის 13 მაისს №21824890004 გადარიცხვით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70% - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე გ. გოგიაშვილი

მოსამართლეები: თ. ოქროპირიძე

ნ. სხირტლაძე