საქართველოს უზენაესი სასამართლო
გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
Nბს-457(2კ-25) 23 ივლისი, 2025 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თამარ ოქროპირიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე, გიორგი გოგიაშვილი
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა (მოპასუხე) და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის (მოპასუხე) საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 10 ოქტომბრის გადაწყვეტილებაზე (მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) - შპს „...“, მესამე პირი - შპს „ჯ...ი“).
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2020 წლის 3 აგვისტოს შპს „...“-მა სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 24 ივლისის N000870 მითითების, 2019 წლის 19 აგვისტოს N000870 შემოწმების აქტისა და 2019 წლის 2 დეკემბრის N4-1/დ 2282-19 N000870 დადგენილების, ასევე, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 15 ივლისის N815 ბრძანების ბათილად ცნობა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 29 დეკემბრის გადაწყვეტილებით, შპს „...“-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა მოსარჩელე მხარის მიერ.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 29 სექტემბრის განჩინებით, შპს „...“-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 29 დეკემბრის გადაწყვეტილება. აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გასაჩივრდა შპს ,,...“-ის მიერ.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 4 თებერვლის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული შპს ,,...“-ის საკასაციო საჩივარი.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 22 ივნისის განჩინებით, შპს ,,...“-ის საკასაციო საჩივარი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 29 სექტემბრის განჩინებაზე, მიჩნეულ იქნა დასაშვებად და დადგინდა მხარეთა დასწრების გარეშე მისი განხილვა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 18 სექტემბრის განჩინებით (საქმე Nბს-1081(კ-21)), შპს „...“-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2021 წლის 29 სექტემბრის განჩინება და საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს.
საკასაციო პალატამ მიუთითა, რომ საქართველოს უზენაეს სასამართლოში აღნიშნულ დავაზე სამართალწარმოების მიმდინარეობისას გამოვლინდა საქმისათვის მნიშვნელოვანი გარემოებები, კერძოდ, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მონაცემების მიხედვით, №... საკადასტრო კოდით საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულია ორსართულიანი შენობა-ნაგებობა, საერთო ფართით 1 169 კვ.მ., რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებულია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 23.02.2022წ. Nბ17.01220543 ბრძანება, ობიექტი დარეგისტრირებულია არა როგორც მშენებარე, დაუმთავრებელი, არამედ როგორც დამთავრებული მშენებლობა. შპს „...“-ის მიერ აღნიშნული ბრძანების ასლი 25.04.2023წ. წარმოდგენილია საკასაციო სასამართლოში. ზემოაღნიშნული ბრძანების თანახმად, ექსპლუატაციაში იქნა მიღებული ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ (ს/კ ...), სანებართვო პირობების დარღვევით ნაწარმოები მშენებლობადამთავრებული ობიექტი (...ი). აღნიშნული ბრძანების მიღების საფუძველია ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლი და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 23.07.21წ. N85-73 დადგენილებით დამტკიცებული ,,ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციისათვის ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში სანებართვო პირობების დარღვევით წარმოებული მშენებლობის ექსპლუატაციაში მიღების მიზნით ელექტრონული დოკუმენტბრუნვის სისტემის საშუალებით ადმინისტრაციული წარმოების განხორციელების, აგრეთვე ადმინისტრაციული აქტის გამოცემისა და გაცნობის წესი და პირობები“. საკასაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ 12.07.2021წ. კანონით კოდექსს დაემატა 1413 მუხლი, რომელიც ითვალისწინებს შენობის ექსპლუატაციაში მიღების დროებით წესს. „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში“ 12.07.2021წ. კანონით შეტანილი დამატებების თანახმად, ექპლუატაციაში მიღება არის ობიექტზე დარღვევით ნაწარმოები სამშენებლო სამუშაოებისათვის დაკისრებული/დასაკისრებელი პასუხისმგებლობის მოხსნის პირობა, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო უფლებამოსილია ექსპლუატაციაში მიიღოს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მშენებლობადამთავრებული შენობა-ნაგებობა, მათ შორის, შენობა-ნაგებობების კომპლექსის დამოუკიდებლად ფუნქციონირებადი მშენებლობადამთავრებული ობიექტი, რომელზედაც გაცემული იყო მშენებლობის ნებართვა და რომლის მშენებლობა წარმოებულია შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის დარღვევით (მათ შორის, განაშენიანების რეგულირების პარამეტრების ცვლილებით, ფუნქციური ზონირების დარღვევით) ან შეუსაბამო მიწის ნაკვეთზე. ეს ნაწილი ვრცელდება აგრეთვე იმ ობიექტზე, რომელზედაც მშენებლობის ნებართვა გაცემული არ არის, თუმცა მისი მშენებლობა დამტკიცებული განაშენიანების რეგულირების გეგმის/განაშენიანების დეტალური გეგმის არეალშია წარმოებული (1413 მუხ. 1-ლი ნაწ.).
საკასაციო პალატამ ასევე მიუთითა, რომ ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლის მე-10 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, ობიექტის ექსპლუატაციაში მიღება არ ნიშნავს მიჯნის ზონის დარღვევით განხორციელებული სამუშაოების კანონიერებას (ანალოგიური მოწესრიგება გვხვდება ,,პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსის“ 1033 მუხლში). საჯარო რეესტრის 10.11.16წ. ამონაწერით დგინდება, რომ ქ. თბილისში, ..., ...ის მოპირდაპირედ N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეს წარმოადგენს შპს ,,...“, საჯარო რეესტრის 29.06.16წ. ამონაწერით დგინდება, რომ ქ. თბილისში, ..., ...ის მოპირდაპირედ N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეს წარმოადგენს ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეული. მუნიციპალური ინსპექციის 02.12.19წ. N4-1/დ 2282-19-N000870 დადგენილებაში დარღვევათა შორის მითითებულია: "16-2" მონაკვეთში მოწყობილია მონოლითური კონსოლური ფილა, რომელიც გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ: N...); შენობის მარცხნივ, ეზოში სენდვიჩპანელის ღობის ნაცვლად მოწყობილია მონოლითური ღობე, რომელსაც შეცვლილი აქვს გაბარიტი, კონფიგურაცია, აღნიშნული ღობე და მიწის დონეზე მოწყობილი ბეტონის ფილა გაცდენილია საკადასტრო საზღვრებს და გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ: N...). მუნიციპალური ინსპექციის 23.02.22წ. Nბ17.01220543 ბრძანების მიხედვით, სანებართვო პირობების დარღვევით ნაწარმოები მშენებლობადამთავრებული ობიექტის (...ის) ექსპლუატაციაში მიღებასთან ერთად (1-ლი პუნქტი) აღნიშნულია, რომ ობიექტის ექსპლუატაციაში მიღება არ ნიშნავს მიჯნის ზონის დარღვევით განხორციელებული სამუშაოების კანონიერებას (მე-2 პუნქტი). საკასაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოცემულ შემთხვევაში საქმის მასალებიდან არ ირკვევა სადავო დადგენილებაში მითითებული დარღვევების ფაქტობრივი მდგომარეობა. გამოსარკვევია შენობის რა ნაწილზეა მოწყობილი დადგენილებაში მითითებული ფილა და წარმოადგენს თუ არა ის შენობის არსებით შემადგენელ ნაწილს, დადგენას საჭიროებს ასევე დადგენილებაში მითითებული მიწის დონეზე მოწყობილი ფილის და ღობის ფაქტობრივი მდგომარეობა, ხომ არ აქვს მას დროებითი, დამხმარე ნაგებობის სტატუსი, რის შემდგომაც შესაფასებელია ფილის მოწყობა და საკადასტრო საზღვრების გაცდენა ექცევა პროექტის დარღვევით აშენებული შენობა-ნაგებობის გამო დაკისრებული პასუხისმგებლობის ფარგლებში, თუ წარმოადგენს ცალკე სამართალდარღვევას, რა დროსაც გასათვალისწინებელია ერთი და იმავე ქმედებისთვის ორმაგი პასუხისმგებლობის დაკისრების დაუშვებლობის პრინციპი. ამასთან, საკასაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში“ ცვლილების შეტანის შესახებ 12.07.2021წ. კანონის "განმარტებითი ბარათის" მიხედვით მიჯნის ზონის დარღვევის შემთხვევაშიც მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო უფლებამოსილია მიიღოს გადაწყვეტილება მისი ექსპლუატაციაში მიღების შესახებ, ექსპლუატაციაში მიღება ობიექტის მესაკუთრეს აძლევს თავისი საკუთრების არა როგორც მშენებარე, დაუსრულებელი, არამედ როგორც დამთავრებული მშენებლობის რეგისტრაციის საშუალებას, "სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის" 1413 მუხლი ათავისუფლებს სამართალდამრღვევს საჯარო სამშენებლო სამართლით გათვალისწინებული საჯარო-სამართლებრივი პასუხისმგებლობისაგან, რაც არ გამორიცხავს კერძო სამშენებლო სამართლის მიხედვით დაინტერესებული პირისათვის დავას თავისი უფლების დასაცავად (თუ ის თვლის, რომ დარღვეულია მისი უფლებები მიჯნის ზონის დაუცველობით). ამდენად, მუნიციპალური ინსპექციის 23.02.22წ. Nბ17.0120543 ბრძანების მე-2 პუნქტში მითითება იმაზე, რომ ობიექტის ექსპლუატაციაში მიღება არ ნიშნავს მიჯნის ზონის დარღვევით განხორციელებული სამუშაოების კანონიერებას, არ ადასტურებს სადავო აქტით მოსარჩელის მიმართ საჯარო-სამართლებრივი სანქციის გამოყენების მართებულობას. ამასთანავე, განსახილველ შემთხვევაში, დაინტერესებული პირის მიერ ექსპლუატაციაში მიღების შესახებ ზემოაღნიშნული ბრაძანების ან მის საფუძველზე განხორციელებული რეგისტრაციის გასაჩივრების უფლებით სარგებლობა მოცემული დავის ფარგლებში არ დასტურდება.
საკასაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლის მე-14 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, რომლის მიხედვითაც, იმ სამშენებლო სამართალდამრღვევის მიმართ, რომელსაც ამ მუხლის ამოქმედებამდე დაეკისრა პასუხისმგებლობა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში ამ მუხლის მე-12 და მე-13 ნაწილებით გათვალისწინებული, სამშენებლო საქმიანობის სფეროში სამშენებლო სამართალდარღვევის ჩადენისთვის და რომელსაც ამ ნაწილის ამოქმედების მომენტისთვის ჯარიმის/საურავის თანხა გადახდილი არა აქვს ან ნაწილობრივ აქვს გადახდილი, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო ძალადაკარგულად აცხადებს დადგენილებას სამშენებლო სამართალდამრღვევის დაჯარიმების შესახებ ან/და სამშენებლო სამართალდამრღვევისთვის საურავის დარიცხვის შესახებ. მოცემულ შემთხვევაში საქმის მასალებში დაცული არ არის და შესაბამისად გაურკვეველია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილების მიღების საკითხი, რომლითაც ძალადაკარგულად გამოცხადდება ამავე ინსპექციის სადავო 02.12.2019წ. N4-1/დ 2282-19 N000870 დადგენილება შპს ,,...“-ის მიერ ჯარიმის თანხის გადახდის საკითხი. აღსანიშნავია, რომ აქტის ძალადაკარგულად გამოცხადება იწვევს მისი მოქმედების შეწყვეტას ძალადაკარგულად გამოცხადების დღიდან, განსხვავებით ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობისაგან, რომელიც არა ავტომატურად, მაგრამ უმეტეს შემთხვევაში იწვევს აქტის ძალაში შესვლიდან წარმოშობილი შედეგების გაუქმებას. ამდენად, სააპელაციო საამართლოს მიერ ზემოაღნიშნული საკითხის გამორკვევის შემდეგ დადგენას საჭიროებს დავის გაგრძელების მიმართ მოსარჩელის იურიდიული ინტერესი.
საკასაციო სასამართლომ დამატებით მიუთითა, რომ საჯარო რეესტრის მონაცემების მიხედვით, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული 1 169 კვ.მ. ფართის ორსართულიანი შენობა-ნაგებობის მესაკუთრეს წარმოადგენს შპს „ჯ...ი“, რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებულია 24.05.2022წ. ქონების გადაცემის შესახებ ხელშეკრულება, რეგისტრაცია განხორციელებულია იურიდიული პირის საწესდებო კაპიტალში ქონების შეტანის საფუძველზე. სამეწარმეო რეესტრის მონაცემების მიხედვით, შპს „ჯ...ს“ და შპს „...“-ს ჰყავს ერთიდაიგივე დირექტორი. ამასთან, მოცემულ შემთხვევაში შპს „ჯ...ს“ გადაეცა პროექტის დარღვევით აშენებული და შემდგომ ექსპლუატაციაში მიღებული უძრავი ქონება, მაშინ როდესაც შპს ,,ჯ...ის“ დირექტორმა იცოდა შენობის სამართლებრივი მდგომარეობის შესახებ, რაც გამორიცხავს შპს ,,ჯ...ზე“ კეთილსინდისიერი შემძენის ინსტიტუტის გავრცელების შესაძლებლობას, თუმცა სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის ხელახლა განხილვისას შესაფასებელია შპს „ჯ...ის“ სამართლებრივი ინტერსის არსებობა დავის მიმართ, რის შემდეგაც საქმეში ჩაბმის და მისი საპროცესო სტატუსის განსაზღვრის თაობაზე მიღებული უნდა იქნას შესაბამისი გადაწყვეტილება.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 15 დეკემბრის განჩინებით, საქმეში საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, მესამე პირად ჩაბმული იქნა შპს ,,ჯ...ი“.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 10 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით, შპს „...“-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 29 დეკემბერის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; შპს „...“-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 24 ივლისის №000870 მითითება, 2019 წლის 19 აგვისტოს №000870 შემოწმების აქტი, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 2 დეკემბრის №4-1/დ 2282-19 №000870 დადგენილება და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 15 ივლისის ბრძანება.
სააპელაციო პალატამ მიუთითა საქმეზე დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე, „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლზე და აღნიშნა, რომ სააპელაციო სასამართლოში საქმის ხელახალი განხილვის ეტაპზეც მოწინააღმდეგე მხარის - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ, ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმის („საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლის მე-14 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტი) საფუძველზე, არ არის გამოცემული შესაბამისი აქტი სადავო დადგენილების (02.12.2019წ. №4-1/დ 2282-19) ძალადაკარგულად გამოცხადების თაობაზე (შპს „...“-ის დაჯარიმების თანხის გადახდის ნაწილში). მოწინააღმდეგე მხარის - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის წარმომადგენლის განმარტებით, მართალია, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2022 წლის 23 თებერვლის №ბ17.01220543 ბრძანებით ექსპლუატაციაში იქნა მიღებული ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ (ს/კ ...) სანებართვო პირობების დარღვევით ნაწარმოები მშენებლობადამთავრებული ობიექტი (...ი), თუმცა, სადავო დადგენილებაში მითითებული სხვა დარღვევების შინაარსის (კერძოდ, მოწყობილია („16-2“ მონაკვეთში) მონოლითური კონსოლური ფილა, რომელიც გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...); შენობის მარცხნივ, ეზოში სენდვიჩპანელის ღობის ნაცვლად მოწყობილია მონოლითური ღობე, რომელსაც შეცვლილი აქვს გაბარიტი, კონფიგურაცია, აღნიშნული ღობე და მიწის დონეზე მოწყობილი ბეტონის ფილა გაცდენილია საკადასტრო საზღვრებს და გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...)) გათვალისწინებით, არ არსებობს მისი ((02.12.2019წ. №4-1/დ 2282-19) დადგენილება) ძალადაკარგულად გამოცხადების საფუძველი. აპელანტ შპს „...“-ის წარმომადგენელი (დირექტორი) არ დაეთანხმა მოწინააღმდეგე მხარის - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის წარმომადგენლის ზემოაღნიშნულ არგუმენტაციას და განმარტა, რომ დადგენილებაში მითითებული ის დარღვევები, რომელზეც მიუთითებს მოწინააღმდეგე მხარე, შპს „...“-ის მიერ არ არის შესრულებული.
სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ წარმოდგენილი სააპელაციო საჩივრის ფარგლებში, მხარეთა ზემოაღნიშნული პოზიციების და საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2023 წლის 18 სექტემბრის №ბს-1081(კ-21) განჩინებაში მითითებული გარემოებების გათვალისწინებით, სააპელაციო სასამართლოს მიერ უპირველესად უნდა შეფასდეს შპს „...“-ის მიერ ადგილი ჰქონდა თუ არა მონოლითური კონსოლური ფილის მოწყობას („16-2“ მონაკვეთში, რომელიც გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ: №...)); შენობის მარცხნივ, ეზოში სენდვიჩპანელის ღობის ნაცვლად, შპს „...“-ის მიერ მოწყობილია თუ არა მონოლითური ღობე (რომელსაც შეცვლილი აქვს გაბარიტი, კონფიგურაცია, აღნიშნული ღობე და მიწის დონეზე მოწყობილი ბეტონის ფილა გაცდენილია საკადასტრო საზღვრებს და გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...)). ამასთან, სააპელაციო პალატამ მიუთითა „პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსის“ მე-14, 45-ე მუხლებზე და აღნიშნა, რომ განსახილველი დავის ფარგლებში სააპელაციო სასამართლოს შეფასების საგანს არ წარმოადგენს დამკვეთის (შპს „...“) მიერ მშენებლობადამთავრებული ობიექტის (...ის) სანებართვო პირობების დარღვევით წარმოების ფაქტი, არამედ უნდა დადგინდეს სადავო დადგენილებაში მითითებული სხვა დარღვევების გამო არსებობს თუ არა შპს „...“-სთვის პასუხისმგებლობის დაკისრების წინაპირობები, მათ შორის, აღნიშნულ დარღვევებთან მიმართებით შპს „...“ წარმოადგენს თუ არა პასუხისმგებელ სუბიექტს.
სადავო დარღვევების ფაქტობრივი მდგომარეობის დადგენის მიზნით, სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა აპელანტის მიერ სააპელაციო სასამართლოში დამატებით წარდგენილ ფოტომასალასა და აზომვით ნახაზზე, ასევე, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის არქიტექტურის სამსახურის ვებგვერდზე (იხ. http://tas.ge/) არსებული ინტერაქტიული რუკის მონაცემებზე. მითითებული მტკიცებულებების შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე, სააპელაციო სასამართლომ დადასტურებულად მიიჩნია ის გარემოება, რომ მონოლითური ღობე და ფილა, რომელზეც მიუთითებს ადმინისტრაციული ორგანო, მოწყობილია არა შპს „...“-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, არამედ სს „...ის“ და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებს შორის. ამასთან, სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოპასუხეს აღნიშნულის საწინააღმდეგოდ რაიმე მტკიცებულება არ წარმოუდგენია. ამდენად, იმის გათვალისწინებით, რომ აპელანტი სადავოდ ხდიდა გასაჩივრებულ დადგენილებაში მითითებული სამუშაოების მის მიერ განხორციელების ფაქტს და ამასთან, მითითებული დარღვევების ფაქტობრივი მდგომარეობით, სამუშაოები არ არის ნაწარმოები შპს „...“-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (რომელზეც გაცემულია სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 14.06.2018წ. №4010820 ბრძანება), სააპელაციო სასამართლომ ვერ გაიზიარა მოწინააღმდეგე მხარის არგუმენტაცია და მიიჩნია, რომ შესაბამისი მტკიცებულებებით არ დასტურდებოდა შპს „...“-ის მიერ სამშენებლო სამართალდარღვევის - სამშენებლო დოკუმენტაციითა და სამშენებლო რეგლამენტებით განსაზღვრული სანებართვო პირობების დარღვევის ან/და შეუსრულებლობის ფაქტი (სადავო დარღვევებთან მიმართებით).
კასატორი - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია მიუთითებს საქმის ფაქტობრივ გარემოებებზე და არ ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმის თაობაზე, რომ მონოლითური ფილა და ღობე მოწყობილია არა შპს ,,...“-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, არამედ სს ,,...ისა“ და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებს შორის და შესაბამისად, აღნიშნული სამუშაოების შპს ,,...“-ის მიერ წარმოების ფაქტი არ დასტურდება. კასატორის განმარტებით, მოსარჩელე მხარის მიერ წარმოდგენილი ფოტომასალა და აზომვითი ნახაზი მითითებული გარემოებების დამადასტურებელ სარწმუნო მტკიცებულებებს არ წარმოადგენენ. ამასთან, კასატორი აღნიშნავს, რომ მონოლითური ფილაც და კონსოლური ფილაც შენობა-ნაგებობასთან მყარადაა დაკავშირებული, რაც გამორიცხავს სხვა პირის მიერ აღნიშნული სამუშაოების წარმოების ფაქტს.
კასატორი - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექცია მიუთითებს საქმის ფაქტობრივ გარემოებებზე და არ ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას იმის თაობაზე, რომ მონოლითური ბეტონის ფილა და ღობე მოწყობილია არა შპს ,,...“-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, არამედ სს ,,...ისა“ და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებს შორის, რადგან მუნიციპალური ინსპექციის 2018 წლის 2 დეკემბრის N000870 დადგენილებაში ცალსახადაა აღნიშნული, რომ მონოლოთური ფილაც და კონსოლური ფილაც, რომელიც შენობა-ნაგებობასთან მყარადაა დაკავშირებული და მიწის დონეზე მოწყობილი ბეტონის ფილაც, რომელიც შენობა-ნაგებობის გაგრძელებაა, ცდება საკადასტრო საზღვრებს და გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწაზე.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 8 მაისის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის საკასაციო საჩივრები.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საქმის მასალების შესწავლისა და საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არცერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრების განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, N7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).
საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული 884 კვ.მ. არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეა შპს „...“. სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 14 ივნისის №4010820 ბრძანებით, ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ მდებარე N... საკადასტრო კოდის მქონე მიწის ნაკვეთზე შეთანხმდა ...ის არქიტექტურული პროექტი. სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 2 ივლისის №4045825 ბრძანებით კი, ...ის შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა.
ასევე დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ 2019 წლის 24 ივლისს შპს ,,...“-ის მიმართ შედგა №000870 მითითება, რომლითაც დადგენილია, რომ შპს ,,...“-ის მიერ ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) დარღვეულია სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 14 ივნისის №4010820 და 2018 წლის 2 ივლისის №4045825 ბრძანებებით შეთანხმებული პროექტი. დარღვევის გამოსწორების მიზნით, შპს ,,...“-ს დაევალა ობიექტის შეთანხმებულ პროექტთან შესაბამისობაში მოყვანა უსაფრთხოების წესების დაცვით ან შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის წარდგენა, რისთვისაც განესაზღვრა 25 კალენდარული დღე. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 19 აგვისტოს N000870 შემოწმების აქტით დადგინდა, რომ შპს „...“-ის მიერ არ იქნა შესრულებული N000870 მითითების პირობები. შესაბამისად, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 2 დეკემბრის №4-1/დ 2282-19 №000870 დადგენილებით, შპს „...“ დაჯარიმდა 10 000 (ათი ათასი) ლარით, ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ №... საკადასტრო კოდის მქონე მიწის ნაკვეთზე პროექტის დარღვევით III კლასის შენობა-ნაგებობის (...ი) მშენებლობისათვის, ასევე, შპს „...“-ს დაევალა დამატებით მოწყობილი სართულის დემონტაჟი და ობიექტის შეთანხმებულ არქიტექტურულ პროექტთან შესაბამისობაში მოყვანა. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 24 ივლისის N000870 მითითება, 2019 წლის 19 აგვისტოს N000870 შემოწმების აქტი და 2019 წლის 2 დეკემბრის N4-1/დ 2282-19 N000870 დადგენილება შპს ,,...“-ის მიერ გასაჩივრდა ადმინისტრაციული საჩივრით. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 15 ივლისის N815 ბრძანებით, შპს ,,...“-ის ადმინისტრაციული საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2022 წლის 23 თებერვლის №ბ17.01220543 ბრძანებით, ექსპლუატაციაში იქნა მიღებული ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ (ს/კ ...) სანებართვო პირობების დარღვევით ნაწარმოები მშენებლობადამთავრებული ობიექტი (...ი). ამავე ბრძანებაში მიეთითა, რომ ობიექტის ექსპლუატაციაში მიღება არ ნიშნავს მიჯნის ზონის დარღვევით განხორციელებული სამუშაოების კანონიერებას.
განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 24 ივლისის N000870 მითითების, 2019 წლის 19 აგვისტოს N000870 შემოწმების აქტისა და 2019 წლის 2 დეკემბრის N4-1/დ 2282-19 N000870 დადგენილების, ასევე, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 15 ივლისის N815 ბრძანების კანონიერება.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ 2021 წლის 12 ივლისის კანონით კოდექსს დაემატა 1413 მუხლი, რომელიც ითვალისწინებს შენობის ექსპლუატაციაში მიღების დროებით წესს. „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში“ 2021 წლის 12 ივლისის კანონით შეტანილი დამატებების თანახმად, ექსპლუატაციაში მიღება არის ობიექტზე დარღვევით ნაწარმოები სამშენებლო სამუშაოებისათვის დაკისრებული/დასაკისრებელი პასუხისმგებლობის მოხსნის პირობა, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო უფლებამოსილია ექსპლუატაციაში მიიღოს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მშენებლობადამთავრებული შენობა-ნაგებობა, მათ შორის, შენობა-ნაგებობების კომპლექსის დამოუკიდებლად ფუნქციონირებადი მშენებლობადამთავრებული ობიექტი, რომელზედაც გაცემული იყო მშენებლობის ნებართვა და რომლის მშენებლობა წარმოებულია შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის დარღვევით (მათ შორის, განაშენიანების რეგულირების პარამეტრების ცვლილებით, ფუნქციური ზონირების დარღვევით) ან შეუსაბამო მიწის ნაკვეთზე. ეს ნაწილი ვრცელდება აგრეთვე იმ ობიექტზე, რომელზედაც მშენებლობის ნებართვა გაცემული არ არის, თუმცა მისი მშენებლობა დამტკიცებული განაშენიანების რეგულირების გეგმის/განაშენიანების დეტალური გეგმის არეალშია წარმოებული (1413 მუხლის პირველი ნაწილი). ექსპლუატაციაში მიღება ეხება იმ ობიექტს, რომელზედაც გაცემულია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მშენებლობის ნებართვა და რომლის მშენებლობა, 2020 წლის 18 აგვისტოს მდგომარეობით, დამთავრებულია, აგრეთვე იმ ობიექტებს, რომელზედაც მშენებლობის ნებართვა გაცემული არ არის, თუმცა იგი დამკვიდრებული განაშენიანების გეგმის არეალშია განთავსებული და მისი მშენებლობა 2020 წლის 18 აგვისტოს მდგომარეობით, დამთავრებულია (1413 მუხლის მე-2 ნაწილი). ამასთან, ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლის მე-10 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად დადგინდა, რომ ობიექტის ექსპლუატაციაში მიღება არ ნიშნავს მიჯნის ზონის დარღვევით განხორციელებული სამუშაოების კანონიერებას.
მითითებული სამართლებრივი ნორმების საფუძველზე, საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების მიღების შემდგომ, „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში“ განხორციელებული ცვლილებით შემუშავებული იქნა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში სანებართვო პირობების დარღვევით წარმოებული მშენებლობის ექსპლუატაციაში მიღების დროებითი წესი. შესაბამისად, აღნიშნული რეგულაციის საფუძველზე (მითითებული კოდექსის 1413 მუხლი), თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2022 წლის 23 თებერვლის №ბ17.01220543 ბრძანებით ექსპლუატაციაში იქნა მიღებული ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ (ს/კ ...) სანებართვო პირობების დარღვევით ნაწარმოები მშენებლობადამთავრებული ობიექტი (...ი).
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის" 1413 მუხლის მე-14 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო იმ სამშენებლო სამართალდამრღვევის მიმართ, რომელსაც ამ მუხლის ამოქმედებამდე დაეკისრა პასუხისმგებლობა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში ამ მუხლის მე-12 და მე-13 ნაწილებით გათვალისწინებული, სამშენებლო საქმიანობის სფეროში სამშენებლო სამართალდარღვევის ჩადენისთვის და რომელსაც ამ ნაწილის ამოქმედების მომენტისთვის ჯარიმის/საურავის თანხა გადახდილი არა აქვს ან ნაწილობრივ აქვს გადახდილი, ძალადაკარგულად აცხადებს დადგენილებას სამშენებლო სამართალდამრღვევის დაჯარიმების შესახებ ან/და სამშენებლო სამართალდამრღვევისთვის საურავის დარიცხვის შესახებ.
საქმის მასალებით დადგენილია და არც მხარეები მიუთითებენ იმის საწინააღმდეგო გარემოებაზე, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმის („საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 1413 მუხლის მე-14 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტი) საფუძველზე, არ არის გამოცემული შესაბამისი აქტი სადავო დადგენილების (02.12.2019წ. №4-1/დ 2282-19) ძალადაკარგულად გამოცხადების თაობაზე (შპს „...“-ის დაჯარიმების თანხის გადახდის ნაწილში). სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში მითითებულია, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის წარმომადგენლის განმარტებით, მართალია, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2022 წლის 23 თებერვლის №ბ17.01220543 ბრძანებით ექსპლუატაციაში იქნა მიღებული ქ. თბილისში, ...ზე, ...ის მოპირდაპირედ (ს/კ ...) სანებართვო პირობების დარღვევით ნაწარმოები მშენებლობადამთავრებული ობიექტი (...ი), თუმცა სადავო დადგენილებაში მითითებული სხვა დარღვევების შინაარსის (კერძოდ, მოწყობილია („16-2“ მონაკვეთში) მონოლითური კონსოლური ფილა, რომელიც გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...); შენობის მარცხნივ, ეზოში სენდვიჩპანელის ღობის ნაცვლად მოწყობილია მონოლითური ღობე, რომელსაც შეცვლილი აქვს გაბარიტი, კონფიგურაცია, აღნიშნული ღობე და მიწის დონეზე მოწყობილი ბეტონის ფილა გაცდენილია საკადასტრო საზღვრებს და გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...)) გათვალისწინებით, არ არსებობს მისი ((02.12.2019წ. №4-1/დ 2282-19) დადგენილება) ძალადაკარგულად გამოცხადების საფუძველი. შპს „...“-ის წარმომადგენელი (დირექტორი) არ დაეთანხმა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის წარმომადგენლის ზემოაღნიშნულ არგუმენტაციას და განმარტა, რომ დადგენილებაში მითითებული ის დარღვევები, რომელზეც მიუთითებს მოწინააღმდეგე მხარე, შპს „...“-ის მიერ არ არის შესრულებული.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ გასაჩივრებული ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2019 წლის 2 დეკემბრის N4-1/დ 2282-19 N000870 დადგენილების თანახმად, შპს ,,...“-ისთვის პასუხისმგებლობის დაკისრების სამართლებრივი საფუძველი გახდა პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსის 45-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ა" პუნქტის ,,ა.ბ" ქვეპუნქტი (სადავო სამართალურთიერთობის დროს მოქმედი რედაქცია), რომლის თანახმად, სამშენებლო დოკუმენტაციითა და სამშენებლო რეგლამენტებით განსაზღვრული სანებართვო პირობების დარღვევა ან/და შეუსრულებლობა გამოიწვევს დაჯარიმებას მშენებლობის განხორციელების სპეციალური რეჟიმის ზონაში, სადაც დადგენილია მშენებლობის განხორციელების განსაკუთრებული რეჟიმი, ტყის ფონდისა და „წყლის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრულ ტერიტორიებზე, კულტურული მემკვიდრეობის დამცავ ზონებსა და საკურორტო-სარეკრეაციო ზონებში და ქალაქ თბილისის ტერიტორიაზე - მესამე კლასის შენობა-ნაგებობისათვის – 10 000 ლარით. ამდენად, იმისათვის, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს წარმომადგენლის მიერ მითითებული დარღვევების ნაწილში კანონიერად იქნეს მიჩნეული მოსარჩელისთვის საჯარიმო სანქციის დაკისრება, აუცილებელია, რომ სახეზე იყოს ზემოაღნიშნულ ნორმაში მითითებული წინაპირობები.
მოცემულ შემთხვევაში სადავო დარღვევებთან („16-2“ მონაკვეთში მოწყობილია მონოლითური კონსოლური ფილა, რომელიც გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...); შენობის მარცხნივ, ეზოში სენდვიჩპანელის ღობის ნაცვლად მოწყობილია მონოლითური ღობე, რომელსაც შეცვლილი აქვს გაბარიტი, კონფიგურაცია, აღნიშნული ღობე და მიწის დონეზე მოწყობილი ბეტონის ფილა გაცდენილია საკადასტრო საზღვრებს და გადადის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ №...)) დაკავშირებით, საკასაციო პალატა სააპელაციო სასამართლოს მსგავსად, ყურადღებას გაამახვილებს სააპელაციო სასამართლოში შპს ,,...“-ის მიერ დამატებით წარდგენილ ფოტომასალასა და აზომვით ნახაზზე, ასევე ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის არქიტექტურის სამსახურის ვებგვერდზე (იხ. http://tas.ge/) არსებული ინტერაქტიული რუკის მონაცემებზე და მითითებული მტკიცებულებების შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე, დადასტურებულად მიიჩნევს იმ გარემოებას, რომ მონოლითური ღობე და ფილა, რომელზეც მიუთითებენ ადმინისტრაციული ორგანოები, მოწყობილია არა შპს „...“-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, არამედ სს „...ის“ და ქ. თბილისის თვითმმართველი ერთეულის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებს შორის. აღსანიშნავია, რომ ადმინისტრაციულ ორგანოებს აღნიშნულის საწინააღმდეგოდ რაიმე მტკიცებულება არ წარმოუდგენიათ. კასატორების მიერ მხოლოდ გასაჩივრებულ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებში ასახულ გარემოებებზე მითითება, არ წარმოადგენს ზემოაღნიშნული მტკიცებულებებით დადგენილი გარემოებების გამაქარწყლებელ ან არასარწმუნოდ მიჩნევის შესაბამის, საპირწონე მტკიცებულებას.
ამდენად, იმ გარემოებების გათვალისწინებით, რომ შპს ,,...“ სადავოდ ხდის მონოლითური ღობისა და ფილის მოწყობის სამუშაოების მის მიერ განხორციელების ფაქტს და ამასთან, მითითებული დარღვევების ფაქტობრივი მდგომარეობის შეფასების შედეგად დადგინდა, რომ სამუშაოები არ არის ნაწარმოები შპს „...“-ის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (რომელზეც გაცემულია სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 14.06.2018წ. №4010820 ბრძანება), საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს პოზიციას და აღნიშნავს, რომ შესაბამისი მტკიცებულებებით არ დასტურდება შპს „...“-ის მიერ სამშენებლო სამართალდარღვევის - სამშენებლო დოკუმენტაციითა და სამშენებლო რეგლამენტებით განსაზღვრული სანებართვო პირობების დარღვევის ან/და შეუსრულებლობის ფაქტი (სადავო დარღვევებთან მიმართებით). აღნიშნული კი ქმნიდა გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობის საფუძველს.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრების დასაშვებად ცნობის საფუძველს, მოცემულ საქმეს არ გააჩნია პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა. ამდენად, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 10 ოქტომბრის გადაწყვეტილება;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე: თამარ ოქროპირიძე
მოსამართლეები: ნუგზარ სხირტლაძე
გიორგი გოგიაშვილი
