საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

საქმე №ბს-56(კ-25) 23 სექტემბერი, 2025 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბადრი შონია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: გოჩა აბუსერიძე, გენადი მაკარიძე

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი (მოსარჩელე) – ს. ბ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია

მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახური

მესამე პირი - შპს ,,ე...’’ (ს/ნ ...)

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინება

დავის საგანი - ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ს. ბ-იმა სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა: ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2013 წლის 10 ოქტომბრის N2194 განკარგულება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 19 მარტის N38743331 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 8 ივნისის N4004365 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 8 იანვრის N4329913 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 14 იანვრის N4335882 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 17 იანვრის N4823365 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 2 ივლისის N4978664 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2021 წლის 2 თებერვლის N5270819 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2021 წლის 21 ივნისის N5459868 ბრძანება; ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 27 ნოემბრის N1638 ბრძანება (მიღებულია სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის N4823365 და 4978664 ბრძანებების ბათილად ცნობასთან დაკავშირებით); ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 27 ნოემბრის N1639 ბრძანება (მიღებულია სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის N3874331, 4004365, 4329913 და 4335882 ბრძანებების ბათილად ცნობასთან დაკავშირებით); ბათილად იქნეს ცნობილი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2021 წლის 2 აგვისტოს N1084 ბრძანება (მიღებულია სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის N5270819 და N5459868 ბრძანებების ბათილად ცნობასთან დაკავშირებით) (დაზუსტებული სარჩელი).

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 2 ივლისის განჩინებით მოცემულ საქმეზე, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მეორე ნაწილის საფუძველზე, მესამე პირად ჩაება შპს „ე...“.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილებით ს. ბ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა; ს. ბ-ის სასარჩელო მოთხოვნაზე (საქმე N3/8260-20) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2013 წლის 10 ოქტომბრის N2194 განკარგულება, შეწყდა ადმინისტრაციული საქმის წარმოება.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ს. ბ-იმა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინებით ს. ბ-ის სააპელაციო და კერძო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა და უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170.1, 172.2 და 177-ე მუხლებზე, ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ საქართველოს კანონზე; სადავო სამართალურთიერთობის პერიოდში მოქმედი სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონზე (ძალადაკარგულია 2019 წლის 3 ივნისიდან საქართველო 07/20/2018 N 3213 კანონით); სადავო სამართალურთიერთობის პერიოდში მოქმედი „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებაზე (ძალადაკარგულია საქართველოს მთავრობის 03/02/2020 N 139 დადგენილებით); „ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ“ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის 4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების თანდართულ წესებზე (ძალადაკარგულია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 05/24/2016 N 14-39 დადგენილებით). სადავო სამართალურთიერთობის პერიოდში მოქმედ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2014 წლის 30 დეკემბრის №20-104 დადგენილებით დამტკიცებულ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის წესდებაზე და აღნიშნა, რომ განსახილევლ შემთხვევაში მოსარჩელის მიერ სადავოდაა გამხდარი მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოების აღმჭურველი ხასიათის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერის 10.10.2013 წ. N 2194 განკარგულება, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს მერიის მიერ 27.11.2020 წლის N1638, 27.11. 2020 წლის N1639, 02.08.2021 წლის N1084 ბრძანებები, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 19.03.2018 წლის N3874331, 08.06.2018 წლის N 4004365, 08.01.2019 წლის N4329913, 14.01.2019 წლის N4335882, 17.0.2020 წლის N 4823365, 02.07.2020 წლის N4978664, 02.02.2021 წლის N5270819 , 21.06.2021 წლის N 5459868 ბრძანებები, რომლითაც ქალაქ თბილისში, ...ს (...ს) ქუჩა N ...-ში (...) ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთისათვის განაშენიანების კოეფიციენტის (კ1) და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების მიზნით გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება და განისაზღვრა კ1=0,6, კ2=6,8., შეთანხმდა, მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა, შეთანხმდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტები, გაიცა მშენებლობის ნებართვები და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობები, თითოეულ შემთხვევაში განისაზღვრა მშენებლობის ვადა. არ დაკმაყოფილდა მოსარჩელის ადმინისტრაციული საჩივრები გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობის თაობაზე. (მშენებლობის II და III სტადია). მოსარჩელე გასაჩივრებული ადმინისტრაციული აქტების ბათილად ცნობას ითხოვს იმ მოტივით, რომ სადავო აქტების შედეგად, ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე განხორციელებული მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა სრულიად უქმნის საფრთხეს მის (ს. ბ-ის) საკუთრებაში არსებული N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული ქონების არსებობას. დღევანდელი მდგომარეობით საკუთრების უფლება გაუქმებულია, ვინაიდან მიმდინარეობს სასამართლო დავა ქონების ნაწილთან დაკავშირებით, თუმცა, ს. ბ-ი დღემდე ცხოვრობს ...ს ქ. N...-ში (ს/კ ...), რაც უდავო ფაქტობრივი გარემოებაა“ (იხ. დაზუსტებული სარჩელი, ს. ფ. 5; ტ-VII). საქმეში დაცული საჯარო რეესტრის ამონაწერებით დასტურდება, რომ უძრავ ქონებაზე, საკადასტრო კოდი ... (მომზადების თარიღი 11.03.2011, მისამართი - ქალაქ თბილისი, ქუჩა ... N..., 611 კვ. მ. არასასოფლო სამეურნეო მიწის ნაკვეთი, N1,2,3,4,5,6,7,8,9 შენობა-ნაგებობა) მესაკუთრის რეგისტრირებული უფლება ბათილია. ამასთან, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში (ზონა ..., სექტორი ..., კვარტალი ..., ნაკვეთი ...), N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული უძრავი ქონების - 780 კვ. მ. არასასოფლო სამეურნეო მიწის ნაკვეთის და N1 მშენებარე შენობა-ნაგებობის მესაკუთრეა შპს ,,ე...“ ( ს/ნ ...).

ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოსარჩელე ს. ბ-ი არ წარმოადგენს ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მონიჯნავედ მდებარე ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული უძრავი ქონების მესაკუთრეს.

სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა წარმოდგენილ სამშენებლო დოკუმენტაციაზე, საქმეში დაცულ საექსპერტო (გ. ჭ-ე, ჯ. ვ-ე, შპს ,,ლ...“) შეფასებებზე და განმარტა, რომ ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების თანდართული წესების (ძალადაკარგულია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 05/24/2016 N 14-39 დადგენილებით) 24-ე მუხლის დანაწესით და საქმის მასალებში წარმოდგენილი დოკუმენტაციით დგინდება, რომ გასაჩივრებული ადმინისტრაციული აქტებით გათვალისწინებული პარამეტრები სრულ შესაბამისობაშია არსებულ განაშენიანებასთან და ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით არ წარმოადგენს შეუსაბამო პარამეტრებს. პალატის მითითებით, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის განაშენიანების (კ-1) და მიწის ნაკვეთის განაშენიანების ინტენსივობის (კ-2) კოეფიციენტების გადამეტების საკითხი განხილულ იქნა „ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 2013 წლის 3 ოქტომბრის N39 სხდომაზე, რომლის დასკვნის საფუძველზე მიწის ნაკვეთის განაშენიანების და მიწის ნაკვეთის განაშენიანების ინტენსივობის მაქსიმალური კოეფიციენტი განისაზღვრა: კ-1=0.6, კ-2=6.8. ვინაიდან საპროექტო ტერიტორიის გარშემო არეალში დომინირებს მრავალსართულიანი შენობა-ნაგებობები, წამოდგენილი მოცულობის დაშვება მაღალი ინტენსივობის საზოგადოებრივ-საქმიან ზონა 1-ში (სსზ-1) არ წარმოადგენდა კანონშეუსაბამო გადაწყვეტილებას და განხორციელდა ზემოაღნიშნული ნორმატიული მოწესრიგებისა და ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციული უფლებამოსილების შესაბამისად.

მითითებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი გარემოებების ურთიერთშეჯერებისა და ანალიზის შედეგად, პალატამ მიიჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში სადავოდ გამხდარი აღმჭურველი ხასიათის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს მერიის მიერ 27.11.2020 წლის N1638, 27.11. 2020 წლის N1639, 02.08.2021 წლის N1084 ბრძანებები, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 19.03.2018 წლის N3874331, 08.06.2018 წლის N 4004365, 08.01.2019 წლის N4329913, 14.01.2019 წლის N4335882, 17.0.2020 წლის N 4823365, 02.07.2020 წლის N4978664, 02.02.2021 წლის N5270819 , 21.06.2021 წლის N 5459868 ბრძანებები - არ ეწინააღმდეგება ზემოთ მითითებული ნორმატიული და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტების მოთხოვნებს, არის კანონშესაბამისი და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძველი.

სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 10.10.2013 წლის N2194 განკარგულების ბათილად ცნობის თაობაზე, სარჩელის აღძვრისას მოსარჩელემ გამოიყენა საქართველოს კანონმდებლობით მინიჭებული “უფლების სასამართლო წესით დაცვის“ უფლება, თუმცა აღნიშნული უფლების რეალიზება არ განახორციელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3. მუხლით იმპერატიულად განსაზღვრულ ვადაში - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გაცნობიდან 1 თვის ვადაში. შესაბამისად, ითვლება, რომ სასარჩელო მოთხოვნა - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 10.10.2013 წლის N2194 განკარგულების ბათილად ცნობის ნაწილში აღძრული იქნა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3-ე მუხლით დადგენილი, ადმინისტრაციული აქტის გასაჩივრების ვადის დარღვევით და ვერ აკმაყოფილებს დასაშვებობის მოთხოვნებს და არის დაუშვებელი.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ს. ბ-იმა.

კასატორი აღნიშნავს, რომ დავის სწორად გადაწყვეტისათვის თბილისის სააპელაციო სასამართლოს უნდა შეეფასებინა დოკუმენტაცია, რომელიც არსებობდა საქმეში, გამოეკვლია ტერიტორიაზე არსებული მდგომარეობა, მოსარჩელის კანონიერი ინტერესი და საკუთრებით სარგებლობის უფლება. პირველ და მეორე ინსტანციის სასამართლოში საქმის წარმოებისას მის მიერ სრულად იქნა წარდგენილი მტკიცებულებები, რომლებიც ცალსახად ადასტურებდნენ სარჩელის/სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილების სამართლებრივ საფუძვლებს.

კასატორი განმარტავს, რომ მის საკუთრებაშია ქ. თბილისში, ...ს ქუჩა, N...-ში მდებარე უძრავი ქონება, რომელიც მას მემკვიდრეობით აქვს მიღებული და 2009 წლიდან საკუთრების უფლებით აღირიცხა მის სახელზე. მართალია, დღევანდელი მდგომარეობით საკუთრების უფლება გაუქმებულია, ვინაიდან მიმდინარეობს სასამართლო დავა ქონების ნაწილთან დაკავშირებით, თუმცა, ს. ბ-ი დღემდე ცხოვრობს ...ს ქ. N...-ში (ს.კ ...), რაც უდავო ფაქტობრივი გარემოებაა. მის საკუთრებაში არსებული ტერიტორიის უშუალოდ მომიჯნავედ, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე ქალაქ თბილისის მერის 2013 წლის 10 ოქტომბრის N2194 განკარგულებით განაშენიანების კოეფიციენტისა (კ1) და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების მიზნით, გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება. განკარგულების თანახმად ქალაქმშენებლობითი პარამეტრები განისაზღვრა შემდეგნაირად: კ1:0.6; და კ2:6.8; ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერის 2013 წლის 10 ოქტომბრის N2194 განკარგულება სრულ წინააღმდეგობაშია კანონმდებლობასთან. ვინაიდან საკასაციო საჩივრის ავტორის განმარტებით, სამართლებრივი ნორმებიდან თანახმად, კოეფიციენტის გაზრდა ხდება მკაცრად განსაზღვრულ შემთხვევებში, რომელსაც როგორც განმცხადებლისგან, ასევე აქტის გამომცემი ადმინისტრაციული ორგანოსაგან ესაჭიროება მაღალი სტანდარტის მტკიცება იმის თაობაზე, რომ არ ირღვევა მიმდებარე განაშენიანება, ანუ იგი სრულად შეესაბამება, თავის მოცულობით, განაშენიანების ფართობითა და სიმაღლით მიმდებარე განაშენიანებას, ამავდროულად ხდება კომპენსირება (აღნიშნული გულისხმობს ქალაქისათვის, მიმდებარე მოსახლეობისათვის არსებული გარემოს გაუმჯობესებას) და აღნიშნული არ უნდა უპირისპირდებოდეს სხვა საზოგადოებრივ ინტერესებს. შესაბამისად, განმცხადებელი უნდა აკმაყოფილებდეს სამივე პირობას, ხოლო ადმინისტრაციულმა ორგანომ სრულყოფილად უნდა აღწეროს და დაასაბუთოს რატომ იყენებს მისთვის მინიჭებულ დისკრეციულ უფლებამოსილებას. კერძოდ, დადებითი გადაწყვეტილების შემთხვევაში უნდა განმარტოს, მიუთითოს ყველა იმ გარემოებაზე, რაც გახდა ასეთი გადაწყვეტილების მიღების საფუძველი. ამასთან ერთად, კოეფიციენტების გაზრდის თაობაზე გადაწყვეტილების მიღებისას ადმინისტრაციული ორგანო არ არის აღჭურვილი განუსაზღვრელი დისკრეციით, კანონი მას აქცევს გარკვეულ ჩარჩოებში, რომელთა კუმულატიურად არსებობის გარეშე დაუშვებელია დადებითი გადაწყვეტილების მიღება. მოცემულ შემთხვევაში კი არც განმცხადებლის მიერ, არც თავად გასაჩივრებული აქტით და არც საბჭოს სხდომის ოქმით, რომელსაც დაეყრდნო ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერი, არ არის დასაბუთებული დედაქალაქის ქალაქთმშენებლობით და არქიტექტურული, აგრეთვე ქალაქის განვითარებასთან დაკავშირებული რა განსაკუთრებული მიზეზი იყო სახეზე, რამაც განაპირობა არსებული ტერიტორიის განაშენიანებისთვის დადგენილი განაშენიანების კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის გაზრდა და მათი განსაზღვრა კ1=0.6, ხოლო კ2=6.8-ით. მითუმეტეს იმ პირობებში, როდესაც აღნიშნული კოეფიციენტები არცეთი ზონისთვისაა დაშვებული და უშუალოდ საპროექტო ტერიტორიისათვის განსაზღვრულ ზონაში არსებულ კოეფიციენტს რამდენჯერმე აღემატება.

კასატორი აღნიშნავს, რომ გადაწყვეტილება არის სრულიად დაუსაბუთებელი. რასაც ადასტურებს თავად განცხადება და მასზე თანდართული დოკუმენტაცია. წარმოდგენილ კვლევაში ატვირთულია მხოლოდ ფოტომასალა და სავარაუდო ფოტომონტაჟი. ასევე, წარდგენილია განმარტებითი ბარათი, სადაც მითითებულია, რომ: „საპროექტო ობიექტი მდებარეობს ...ს ქუჩა N 10-ში, დღესდღეისობით ამ ადგილს მინიჭებული აქვს კ1-0.7 და კ2-3.5. მათი გათვლით, საპროექტო ტერიტორია შესაძლებელია გაიზარდოს, კერძოდ კ2 კოეფიციენტი 3.5-დან, 6.8-მდე. ხოლო კ1 კოეფიციენტი 0.7-დან 0.8-მდე.“- ეს არის სრული დასაბუთება განცხადებაზე, რომლითაც მოთხოვნილია ორჯერ მეტი კოეფიციენტი, ვიდრე არსებობდა საპროექტო ტერიტორიაზე და რომელიც გულისხმობს ორჯერ მეტი სიმაღლისა და მოცულობის შენობის განთავსებას. აღნიშნული, ცალსახად წინააღმდეგობაში მოდის სამართლებრივი ნორმებით გათვალისწინებულთან, რომ საპროექტო ობიექტზე კოეფიციენტის გაზრდით საპროექტო შენობა თავის მოცულობით, განაშენიანების ფართობითა და სიმაღლით შესაბამისობაში იყოს მიმდებარე განაშენიანებასთან. არსებული სიტუაციის ამსახველ ფოტომასალაშიც და საქმეში წარმოდგენილ ორთოფოტოებშიც ნათლად ჩანს, რომ საპროექტო ტერიტორიის აღმოსავლეთით სრულად გვხვდება ინდივიდუალური განაშენიანება. თავად მოსარჩელის, ს. ბ-ის საკუთრებაც, რომელთანაც მინიმალური დაშორებაც კი არ არის გათვალისწინებული საპროექტო შენობა-ნაგებობით, წარმოადგენს ინდივიდუალურ საცხოვრებელ სახლს. მნიშვნელოვანია ასევე ის საკითხი თუ რითი ხდებოდა კომპენსირება, კერძოდ რა სარგებელი მოჰქონდა განმცხადებელს საპროექტო შენობის კოეფიციენტის გაზრდით ქალაქისა და მიმდებარე ტერიტორიისათვის. აღნიშნულზე, როგორც წარდგენილ განცხადებაში, ასევე სადავო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტსა და საბჭოს სხდომის ოქმში არათუ დასაბუთება წარდგენილი კომპენსირებასთან დაკავშირებით, არამედ ნახსენებიც კი არ არის საერთოდ სამართლებრივი ნორმებით იმპერატიულად განსაზღვრული კომპენსირება, იმ პირობეში, როდესაც სადავო აქტით განსაზღვრული კოეფიციენტები ორჯერ აჭარბებს ნორმატიულად განსაზღვრულს.

კასატორი აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ კოეფიციენტის განსაზღვრის შესახებ 2013 წლის 10 ოქტომბრის N2194 განკარგულება წარმოადგენს კანონსაწინააღმდეგო აქტს, შესაბამისად, მის საფუძველზე გაცემული ნებართვები წარმოადგენს კანონმდებლობის მოთხოვნათა დარღვევით გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ სამართლებრივ აქტებს. თუმცა, აღნიშნული გარემოების დამოუკიდებლადაც არსებობს არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 19 მარტის N3874331, 2018 წლის 8 ივნისის N4004365, 2019 წლის 8 იანვრის N4329913, 2019 წლის 14 იანვრის N4335882, 2020 წლის 17 იანვრის N4823365, 2020 წლის 2 ივლისის N4978664, 2021 წლის 2 თებერვლის N5270819 და 2021 წლის 21 ივნისის N5459868 ბრძანებების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძვლები.

აქტების გამოცემის დროისთვის არსებული მდგომარეობის მიხედვით, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლი ითვალისწინებდა მშენებლობის ნებართვის განმარტებას, რომლის თანახმადაც ის არის განსხვავებული იერარქიული ნებართვა, რომელიც ნებართვის მაძიებელთა ეკონომიკური ინტერესებიდან გამომდინარე იყოფა სამ ურთიერთდამოკიდებულ, მაგრამ ადმინისტრაციული წარმოების თვალსაზრისით. დამოუკიდებელ სტადიად: I სტადია – ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა; II სტადია – არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება; III სტადია – მშენებლობის ნებართვის გაცემა. აღნიშნულ სტადიებზე ვრცელდება ამ კანონით ნებართვის გაცემისათვის განსაზღვრული წესები და პრინციპები.

„მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ" საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის N57 დადგენილების მე-2 მუხლის „ა“, „ბ“, „დ“ და „ე“ პუნქტების დანაწესზე მითითებით, კასატორმა აღინიშნა, რომ მითითებულ ნორმებში განსაზღვრული ფუნდამენტური პრინციპების დაცვის გარეშე, დაუშვებელია მშენებლობის ნებართვის გაცემა და ადმინისტრაციული ორგანოების მხრიდან თავად მითითებული ნორმატიული აქტების ზედმიწევნით დაცვა უზრუნველყოფს სწორედ აღნიშნული პრინციპების შესრულების გარანტიას. ...ს ქ. N10-ში შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის კორექტირებები განხორციელდა არაერთხელ და გაცემული მშენებლობის ნებართვები პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებს ს. ბ-ის და საფრთხეს უქმნის მის სიცოცხლეს და ჯანმრთელობას, უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფა კი მოცემული მდგომარეობით საერთოდ შეუძლებელია.

კასატორის განმარტებით, 2020 წლის 27 მაისის AR1750705 განცხადებაზე, რომლითაც განხორციელდა პროექტის ბოლო კორექტირება და გაიცა მშენებლობის ნებართვა, წარმოდგენილია შპს „ლ...ს“ მიერ 2017 წელს შედგენილი საექსპერტო დასკვნა, რომელიც მომზადებულია მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობის პერიოდში ზეგავლენის შესაძლებლობის თაობაზე მომიჯნავე ნაკვეთზე არსებული შენობა-ნაგებობების მიმართ და განსაზღვრულია მათი მდგრადობის პირობები. აღნიშნულ დასკვნაში განხილულია საპროექტო შენობის დასავლეთით მდებარე სამ სართულიანი ბაგა-ბაღის კონსტრუქციული მდგომარეობა, განიმარტა, რომ არ აღინიშნება რღვევითი საშიშროება. აღნიშნულ შენობასა და საპროექტო შენობას შორის დაშორება შეადგენს 2.31 მ-ს. აქვე ექსპერტი წერს, რომ ვინაიდან, ხსენებული შენობა ფაქტობრივად ახლოს არის საპროექტო მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მიჯნასთან, საჭიროა მოეწყოს შპუნტური რკინა-ბეტონის კედელი საზღვრის ზოლზე საპროექტო კორპუსის ფუძე-საძირკვლებამდე ჩაღრმავების დონით, ვინაიდან, წარმოქმნილი დატვირთვები გადანაწილებულ იქნას აღნიშნულ დამცავ კედელზე და ძალვების განშლა არ მოხდეს ირგვლივ. აღნიშნული სამუშაოების შემდგომ შესაძლებელია სამშენებლო სამუშაოების დაწყება. კვლევაში ასევე განხილულია საპროექტო ობიექტიდან 18-20 მეტრით დაშორებულ მრავალბინიან საცხოვრებელ სახლზე დაგეგმილი მშენებლობის ზეგავლენა და საბოლოოდ ექსპერტის მიერ დაწერილია დადებითი დასკვნა, რომ მომიჯნავე შენობებისთვის საპროექტო შენობა-ნაგებობის მშენებლობა საფრთხის შემცველი არ გახლავთ. დასკვნაში საერთოდ ნახსენები არ არის ს. ბ-ის საკუთრებაში არსებული წინა საუკუნეში აშენებული სახლი, რომლიდანაც საპროექტო შენობა-ნაგებობამდე პრაქტიკულად არანაირი დაშორება არ არსებობს. განხორციელებული მშენებლობის შედეგად, სრულიად შეუძლებელია ს. ბ-ის საცხოვრებელ სახლში ცხოვრება, დაბზარულია კედლები, ყოველდღიურად ხდება სამშენებლო მასალის ჩამოვარდნა ს. ბ-ის ეზოში, რაც აბსოლუტურად უგულვებელყოფს ჯანსაღ და უსაფრთხო გარემოში ცხოვრების უფლებას და საფრთხეს უქმნის მას და მისი ოჯახის წევრების სიცოცხლესა და ჯანმრთელობას.

კასატორის განმარტებით, პროექტის შეთანხმების დროს მოქმედი 4-13 გადაწყვეტილების 34-ე მუხლი ითვალისწინებს შენობის განთავსების წესებს მიწის ნაკვეთზე, რომლის მე-15 პუნქტში განმარტებულია, რომ სამეზობლო მიჯნის მხარეს შენობის განთავსება დასაშვებია ყრუ კედლის მოწყობით. მართალია, პროექტი იცავს ამ მოთხოვნას, თუმცა დაუშვებელია მშენებლობის განხორციელებამ გამოიწვიოს სხვა პირის უფლებებისა და კანონიერი ინტერესების დაუსაბუთებელი შეზღუდვა. კერძოდ, ს. ბ-ის საცხოვრებელ სახლს გააჩნია კანონიერი ღიობები საპროექტო შენობა-ნაგებობის მხარეს, საიდანაც მინიმალური დაშორებაც კი არ რჩება საპროექტო შენობის კედლამდე, სრულად არის დაფარული ღიობები, შესაბამისად, ღიობები კარგავს თავის ფუნქციას, შეუძლებელი ხდება მისი გაღება და თუნდაც ჰაერის შემოსვლა. კასატორმა მიუთითა, ანალოგიურ საქმეებზე უზენაესი სასამართლოს დადგენილ პრაქტიკაზე და აღნიშნა, რომ უზენაესი სასამართლოს განმარტებით, ხდება კონსტიტუციურად გარანტირებული საკუთრების უფლების ხელყოფა, რომლის შეზღუდვაც დაუშვებელია კანონით განსაზღვრული შემთხვევების გარეშე. მითითებული გარემოება კი პირდაპირი საფუძველია სადავო აქტების ბათილად გამოცხადებისთვის.

კასატორი მიუთითებს, რომ გარდა მითითებული გარემოებისა, მისთვის გაურკვეველია, რატომ ახორციელებს მიზანმიმართულ ქმედებებს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია ს. ბ-ის წინააღმდეგ და რატომ უვლის გვერდს თავისსავე პრაქტიკას. კერძოდ, მერიის მიერ გამოცემულ არაერთ ბრძანებაში, რომლებითაც მან ბათილად სცნო არქიტექტურის სამსახურის მიერ გაცემული ნებართვები, ბათილად ცნობის სამართლებრივ საფუძვლად უთითებდა სწორედ საპროექტო შენობის მხარეს საჩივრის ავტორების უძრავ ქონებაზე ღიობების არსებობას, რაზეც მრავალწლიანი დადგენილი პრაქტიკა აქვს მერიას. თუმცა, მოცემულ შემთხვევაში, მხედველობაში არ იქნა მიღებული აღნიშნული გარემოება.

საკასაციო საჩივრის ავტორი აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ განხორციელებული კანონშეუსაბამო ქმედებების მიუხედავად, თბილისის სააპელაციო სასამართლომ არ დააკმაყოფილა ს. ბ-ის სააპელაციო საჩივარი და ძალაში დატოვა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2022 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილება. მოცემულ საქმეზე გადაწყვეტილების მიღების დროს, პირველი და მეორე ინსტანციის სასამართლოებმა მისთვის სრულიად გაუგებარი მიზეზით არ გაითვალისწინეს და ყურადღების მიღმა დატოვეს ზემოთ აღნიშნული გარემოებები.

საქართველოს კონსტიტუციის მე-19 მუხლის, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 177-ე 172.2-ე მუხლების დანაწესზე მითითებით, კასატორი აღინიშნავს, რომ მოცემული საქმის განხილვისას სასამართლომ ზემოთ აღნიშნულ გარემოებებთან ერთად, არ გაითვალისწინა ასევე მოსარჩელის საკუთრების უფლებით სარგებლობის შეზღუდვა, ვინაიდან იგი შექმნილი გარემოებების გამო ვერ ახერხებს საკუთრებით სურვილის შესაბამისად სარგებლობას, უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფას და ყოველდღიურად ადგება ზიანი. სასამართლომ არასწორად შეაფასა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი გარემოებები და არასწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა განსახილველ საკითხს, რის გამოც არსებობს გადაწყვეტილების გაუქმების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 17 მარტის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად, წარმოებაში იქნა მიღებული ს. ბ-ის საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ს. ბ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.

საკასაციო სასამართლო უპირველეს ყოვლისა აღნიშნავს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის თანახმად, კასატორის მიერ გასაჩივრებულია თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინება, რომლის თანახმად, ს. ბ-ის სააპელაციო და კერძო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2023 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილება. კასატორი საკასაციო საჩივარში აღნიშნავს, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინებას ასაჩივრებს სრულად და ითხოვს ახალი გადაწყვეტილების მიღებას, რომლითაც გაუქმდება თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინება და მიღებული გადაწყვეტილებით სრულად დაკმაყოფილდება მისი მოთხოვნა, თუმცა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინება იმ ნაწილში, რომლითაც ს. ბ-ის კერძო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის სასამართლოს 2022 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილება, საკასაციო წესით გასაჩივრებას აღარ ექვემდებარება. ამდენად, მითითებული გარემოების გათვალისწინებით, მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო სასამართლოს მსჯელობის საგანს წარმოადგენს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის განჩინება იმ ნაწილში, რომლითაც ს. ბ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილება.

საკასაციო სასამართლო თავდაპირველად მიუთითებს საქმის მასალებით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე:

თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის ტექნიკური აღრიცხვის არქივის 2009 წლის 02 მარტის ცნობა-დახასიათებიდან ირკვევა, რომ ქ. თბილისში, ...ს №...-ში მდებარე არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი საერთო ფართით 611კვ.მეტრი აღრიცხული იყო ს. ს. კ-ის სახელზე, საიდანაც 607კვ.მეტრი აღრიცხული იყო 1987 წელს, ხოლო 4 კვ.მეტრი - 2003 წელს. მის სახელზე აღრიცხული იყო ასევე შენობა-ნაგებობები: ლიტერ ,,ა’’, ,,ვ’’, ,,ფ1 ’’, ,,ფ2 ’’, ,,ფ3 ’’, ,,ბ’’, ,,გ’’, ,,ეც’’ და ,,ვც’’. 2009 წლის 01 მაისის სამკვიდრო მოწმობით დგინდება, რომ ზემოაღნიშნული უძრავი ქონება ს. ს. კ-ის გარდაცვალების შემდეგ საკუთრებაში მიიღო ს. ბ-იმა, როგორც ს. ს. კ-ის მეორე რიგის მემკვიდრემ.

2009 წლის 18 მაისის მდგომარეობით საჯარო რეესტრის ამონაწერით დგინდება, რომ 1987 წლის №029441 სააღრიცხვო ბარათისა და 2009 წლის 01 მაისის სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე, უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.თბილისი, ...ს ქუჩა №..., მიწის(უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: №..., ნაკვეთის საკუთრების ტიპი: საკუთრება, ნაკვეთის დანიშნულება: არასასოფლო-სამეურნეო, დაზუსტებული ფართობი: 611.00კვ.მეტრი; ნაკვეთის წინა ნომერი: 30; შენობა-ნაგებობის ჩამონათვალი: №1, №2, №3, №4, №5, №6, №7, №8, №9, 2009 წლის 18 მაისიდან საკუთრების უფლებით აღირიცხა ს. ბ-ის სახელზე. 2011 წლის 11 მარტის საჯარო რეესტრის ამონაწერით ირკვევა, რომ ზემოაღნიშნულ უძრავ ქონებაზე ს. ბ-ის რეგისტრირებული უფლება ბათილია 2011 წლის 11 მარტიდან. 2019 წლის 22 იანვრის საჯარო რეესტრის ამონაწერით დგინდება, რომ უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.თბილისი, ...ს ქუჩა №..., მიწის(უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: №..., ნაკვეთის საკუთრების ტიპი: საკუთრება, ნაკვეთის დანიშნულება: არასასოფლო-სამეურნეო, დაზუსტებული ფართობი: 780.00კვ.მეტრი; შენობა-ნაგებობის ჩამონათვალი: №1(მშენებარე), 2018 წლის 09 იანვრიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია შპს ,,ე...ს’’ სახელზე.

ქალაქ თბილისის მერის 10.10.2013 წ. N2194 განკარგულების (ქ. თბილისში, ...ს ქუჩა N 10-ში არსებული მიწის ნაკვეთისათვის სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების გაცემის შესახებ)) თანახმად: 1. ქ. თბილისში, ...ს ქუჩა N10-ში არსებული მიწის ნაკვეთისათვის განაშენიანების კოეფიციენტის (კ1) და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების მიზნით გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება საპროექტო წინადადებით, წარდგენილი პარამეტების შესაბამისად და განისაზღვრა კ1=0,6, კ2=6,8. 5. განიმარტა გასაჩივრების წესი და ვადა.

ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 19.03.2018 წლის N3874331 ბრძანების თანახმად: შეთანხმდა, ქალაქ თბილისი სექტორი საბურთალო, ქუჩა ...ს N..., კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 08.06.2018 წლის N 4004365 ბრძანების თანახმად: 1. ქალაქ თბილისში, სექტორი საბურთალო, ქუჩა ...ს N..., კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...), მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. 2. მშენებლობის ვადა განისაზღრა 2018 წლის 08 ივნისიდან 2019 წლის 08 დეკემბრის ჩათვლით.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 08.01.2019 წლის N4329913 ბრძანების თანახმად: 1. შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში (ს.კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 14.01.2019 წლის N4335882 ბრძანების თანახმად: 1. ქალაქი თბილისი, სექტორი საბურთალო, ქუჩა ...ს N..., კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის შეთანხმებული კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. 2. მშენებლობის ვადა განისაზღრა 2019 წლის 14 იანვრიდან 2020 წლის 14 ივლისის ჩათვლით.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 17.01.2020 წლის N 4823365 ბრძანების თანახმად, 1. შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში (ს.კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. 2. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. 3. მშენებლობის ვადად განისაზღვრა 17.01.2020 წლის 17 იანვრიდან 2022 წლის 17 სექტემბრის ჩათვლით.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 02.07.2020 წლის N4978664 ბრძანების თანახმად: 1. შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში შპს ,,ე...ს“ საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. 2. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. 3. მშენებლობის ვადად განისაზღვრა -2.07.2020 წლიდან 02.01.2022 წლის ჩათვლით.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 02.02.2021 წლის N5270819 ბრძანების თანახმად: 1. შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში შპს ,,ე...ს“ საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს.კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. 2. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. 3. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა - 02.02.2021 წლიდან 02.08.2022 წლის ჩათვლით.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 21.06.2021 წლის N 5459868 ბრძანების თანახმად: 1. შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. 2. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. 3. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა -21.0262021 წლიდან 21.12.2022 წლის ჩათვლით.

ქ. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს მერიის 27.11.2020 წლის N1638 ბრძანების თანახმად: 1. არ დაკმაყოფილდა ს. ბ-ის, თ. მ-ას და დ. გ-ას 2020 წლის 3 ივლისის და 28 ივლისის N19/01201852626-01 და 22/01202101573 ადმინისტრაციული საჩივრები. 2. ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტისს სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 17 იანვრის N 4823365 და 2020 წლის 02 ივლისის N4978664 ბრძანებები.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს მერიის 27.11.2020 წლის N1639 ბრძანების (თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 12 სექტემბრის N 3/3907-19 გადაწყვეტილების აღსრულების თაობაზე) თანახმად: 1. არ დაკმაყოფილდა ს. ბ-ის წარმომადგელის, მ. ო-ას 2019 წლის 26 თებერვლის N19/01190571357-01 ადმინისტრაციული საჩივარი. 2. ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 19.03.2018 წლის N3874331, 08.06.2018 წლის N 4004365, 08.01.2019 წლის N4329913 და 14.01.2019 წლის N4335882 ბრძანებები.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს მერიის 02.08.2021 წლის N1084 ბრძანების (ს. ბ-ის და დ. გ-ას წარმომადგენლის, გი. ჭ-ეის ადმინისტრაციული საჩივრების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე) თანახმად: 1. არ დაკმაყოფილდა ს. ბ-ის და დ. გ-ას წარმომადგენლის, გი. ჭ-ეის 2021 წლის 19 ივლისის, 2021 წლის 28 ივლისის, და 2021 წლის 29 ივლისის N19/01212002152-10, N19/01212092478-10, N19/01212101076-10 ადმინისტრაციული საჩივრები. 2. ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2021 წლის 2 თებერვლის N5270819 და 2021 წლის 21 ივნისის N5459868 ბრძანებები.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ განსახილველ საქმეში მთავარ სადავო საკითხს წარმოადგენს: ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 27 ნოემბრის N1638 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 27 ნოემბრის N1639 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2021 წლის N1084 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 19 მარტის N38743331 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 08 ივნისის N4004365 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 08 იანვრის N4329913 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 14 იანვრის N4335882 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 17 იანვრის N4823365 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 02 ივლისის N4978664 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2021 წლის 02 თებერვლის N5270819 ბრძანების, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2021 წლის 21 ივნისის N5459868 ბრძანების კანონიერების შემოწმება. გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტებით შეთანხმდა, მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა, შეთანხმდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტები, გაიცა მშენებლობის ნებართვები და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობები, თითოეულ შემთხვევაში განისაზღვრა მშენებლობის ვადა. არ დაკმაყოფილდა მოსარჩელის ადმინისტრაციული საჩივრები გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი ატების ბათილად ცნობის თაობაზე.

საკასაციო საჩივარზე მსჯელობის მიზნით, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს სადავო პერიოდში მოქმედ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებაზე (ძალადაკარგულია - 02.03.2020, №139 საქართველოს მთავრობის დადგენილებით), რომელიც მოიცავს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვასთან დაკავშირებულ საჯარო სამართლებრივ ურთიერთობათა რეგულირების სფეროს. კერძოდ, არეგულირებს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვის გაცემის, სანებართვო პირობების შესრულებისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების პროცესს (მუხლი 1.1). დადგენილების 33-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის განხორციელების სამართლებრივი საფუძველია: ა) ამ დადგენილების შესაბამისად გაცემული მშენებლობის ნებართვა; ბ) ამ მუხლის მე-4 პუნქტით დადგენილი დოკუმენტაცია, რომელიც ცალსახად მიუთითებს მშენებლობის შესაძლებლობაზე; გ) კანონმდებლობა, მათ შორის, ეს დადგენილება, სამშენებლო რეგლამენტი და ტერიტორიების სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობითი დოკუმენტების მოთხოვნები.

საქართველოს მთავრობის №57-ე დადგენილება ადგენს, რომ მშენებლობის ნებართვა არის განსაკუთრებული იერარქიის ნებართვა, როგორც წესი, იყოფა სამ ურთიერთდამოკიდებულ, მაგრამ ადმინისტრაციული წარმოების თვალსაზრისით დამოუკიდებელ სტადიად: I სტადია – ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა (მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცება); II სტადია – არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება (არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება); III სტადია – მშენებლობის ნებართვის გაცემა (მუხლი 3.43).

საქართველოს მთავრობის 57-ე დადგენილების 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამ სტადიად, რომელთაგან თითოეულზე მიმდინარეობს დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული წარმოება. მხოლოდ წინა სტადიით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული წარმოების დასრულებისა და დადებითი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის შემდეგ შეუძლია ნებართვის მაძიებელს მოითხოვოს შემდგომი სტადიის ადმინისტრაციული წარმოების დაწყება. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად, ნებართვასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციული წარმოების სამივე სტადიას აწარმოებს მშენებლობის ნებართვის გამცემი ადმინისტრაციული ორგანო, რომელიც გამოსცემს შემდეგი სახის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს: ა) I სტადია – მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცების შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს; ბ) II სტადია – არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმების შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს; გ) III სტადია – მშენებლობის ნებართვის გაცემის შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს.

განაცხადი მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების შესახებ მოიცავს: ინფორმაციას მიწის ნაკვეთის შესახებ და მიწის ნაკვეთზე შენობა-ნაგებობების მშენებლობის მიმართ ნებართვის მაძიებლის ძირითად მოთხოვნებს. ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის შესახებ შედგება შემდეგი კომპონენტებისგან: ა) მიწის ნაკვეთის მდებარეობა დასახლებათა ტერიტორიის ადმინისტრაციულ საზღვრებში; ა1) ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის რეგისტრაციის შესახებ; ბ) საჭიროების შემთხვევაში, მიწის ნაკვეთისა და მისი მიმდებარე ტერიტორიის გრუნტების ზოგადი მახასიათებლები; გ) მიწის ნაკვეთის სახეობა გამოყენების შესაძლებლობების მიხედვით ამ დადგენილების მე-6 მუხლის შესაბამისად; დ) მითითება მიწის ნაკვეთის ზოგად ან/და კონკრეტულ ფუნქციურ ზონაში მდებარეობის შესახებ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში); ე) მითითება მიწის ნაკვეთის ტერიტორიულ-სტრუქტურულ ზონაში მდებარეობის შესახებ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში); ვ) მითითება მიწის ნაკვეთის კულტურული მემკვიდრეობის ან/და გარემოს დაცვის ზონაში მდებარეობის შესახებ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში); ზ) საფუძვლიანი ეჭვის არსებობის შემთხვევაში, ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის ეკოლოგიური მდგომარეობის შესახებ; თ) მიწის ნაკვეთის ან მისი ნაწილის კეთილმოწყობა (მაგ.: შემოღობვა, საბავშვო სათამაშო მოედნები, გამწვანება); თ1) ქალაქ თბილისის ტერიტორიაზე, ასევე − ინფორმაცია დაგეგმილი გამწვანების შესახებ, სავარაუდო გამწვანების პროექტის აღწერით (გარდა II კლასს მიკუთვნებული ინდივიდუალური საცხოვრებელი სახლების მშენებლობის ნებართვის გაცემისას); ი) საჭიროების შემთხვევაში, ტერიტორიის საინჟინრო-გეოლოგიური მომზადება (მაგ.: გრუნტის ზედაპირის ცვლილება, ზედაპირული ან/და გრუნტის წყლის გადაყვანა/მოცილება, დამცავი ნაგებობები); კ) ავტომანქანების სადგომი ადგილების რაოდენობა; ლ) შენობა-ნაგებობების რეკონსტრუქციის დროს საჭიროების შემთხვევაში არსებული მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტები ან მათი არარსებობის შემთხვევაში აზომვითი პროექტი, აგრეთვე საექსპერტო დასკვნა შენობა-ნაგებობის მდგომარეობის შესახებ; მ) საჭიროების შემთხვევაში კანონმდებლობით დადგენილი სხვა ინფორმაცია (მუხლი 43.4).

მიწის ნაკვეთზე შენობა-ნაგებობების მშენებლობის მიმართ ნებართვის მაძიებლის ძირითადი მოთხოვნები მოიცავს: ა) მიწის ნაკვეთის განაშენიანების კოეფიციენტს; ბ) მიწის ნაკვეთის განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტს; გ) მიწის ნაკვეთის გამწვანების კოეფიციენტს; დ) შენობა-ნაგებობების ფუნქციურ დანიშნულებას; ვ) შენობა-ნაგებობების სართულიანობასა და გაბარიტებს; ზ) სამშენებლო მოედნის მოწყობას საზოგადოებრივი სივრცის/ტერიტორიის გამოყენების შემთხვევაში; თ) საჭიროების შემთხვევაში, ამ დადგენილების შესაბამისად სხვა მონაცემებს. იმ შემთხვევაში, როდესაც კონკრეტული მიწის ნაკვეთი ხვდება ტერიტორიების სივრცითი მოწყობის ან/და ქალაქთმშენებლობითი დოკუმენტების მოქმედების არეალში, მაშინ განაცხადი მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების შესახებ უნდა დაეყრდნოს ასეთი სივრცითი მოწყობის ან/და ქალაქთმშენებლობით დოკუმენტებს (მუხლი 43.5, 43.6).

მშენებლობის ნებართვის გამცემი შესაბამისი ადმინისტრაციული ორგანო ამოწმებს მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების შესახებ განაცხადის კანონმდებლობასთან შესაბამისობას და კანონმდებლობით განსაზღვრული პირობების საფუძველზე მშენებლობის ნებართვის გაცემის I სტადიის ადმინისტრაციული წარმოების დასრულებისა და შესაბამისი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემით ამტკიცებს მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებს (მუხლი 43.9).

მშენებლობის ნებართვის გაცემის მეორე სტადიას 47-ე დადგენილების შესაბამისად წარმოადგენს არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება. არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმებისათვის ნებართვის მაძიებელმა უნდა წარადგინოს არქიტექტურული პროექტი ან/და საჭიროების შემთხვევაში კონსტრუქციული სქემა ან/და ტექნოლოგიური სქემა.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ „ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ“ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის 4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცდა ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების თანდართული წესები (ძალადაკარგულია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 05/24/2016 N 14-39 დადგენილებით). აღნიშნული ,,წესების’’ 24-ე მუხლის თანახმად, განაშენიანების კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტების მაქსიმალური მაჩვენებლები გადამეტებული შეიძლება იყოს განაშენიანების რეგულირების გეგმების გადაწყვეტების საფუძველზე, თუ: ა) ამას მოითხოვს დედაქალაქის ქალაქმშენებლობითი და არქიტექტურული, აგრეთვე ქალაქის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) გადამეტება წონასწორდება ან კომპენსირდება გარკვეული ზომებით, რომელთა გატარება უზრუნველყოფს ჯანსაღი საცხოვრებელი და სამუშაო პირობების მოთხოვნების შელახვისა და გარემოზე არახელსაყრელი ზემოქმედების თავიდან აცილებას, სატრანსპორტო და საინჟინრო ინფრასტრუქტურის მოთხოვნების დაკმაყოფილებას; გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები. მითითებული ,,წესების’’ 34.1 მუხლის თანახმად, ამ თავის მიზნებისათვის სამშენებლო მიწის ნაკვეთის საზღვარი (საკადასტრო საზღვარი) არის ორი სახის: ა) სამშენებლო მიწის ნაკვეთის საზოგადოებრივი საზღვარი - როდესაც სამშენებლო მიწის ნაკვეთი ესაზღვრება ქუჩას ან/და სხვა საზოგადოებრივ სივრცეს (მათ შორის ჩინს); ბ) სამშენებლო მიწის ნაკვეთის სამეზობლო საზღვარი - როდესაც სამშენებლო მიწის ნაკვეთი ესაზღვრება სამშენებლო მიწის ნაკვეთს, ან ისეთ არასამშენებლო მიწის ნაკვეთს, რომელიც არ წარმოადგენს საზოგადოებრივ სივრცეს. ამავე ნორმის მე-3 ნაწილით, შესაბამისი საზღვრის მხარეს განთავსებულად ითვლება შენობის ყველა ის საანგარიშო ზედაპირი, რომელიც საზღვრის წარმოსახვით ვერტიკალურ სიბრტყესთან ქმნის ნულიდან 45 გრადუსის ჩათვლით კუთხეს, ხოლო მე-14 ნაწილით,, სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში განთავსებულად ითვლება შენობა ან მისი ნაწილი, რომელიც სამეზობლო საზღვრიდან 3.0 მეტრზე ნაკლები მანძილით არის დაშორებული, მე-15 ნაწილის მიხედვით, შენობის საანგარიშო ზედაპირის ან მისი ნაწილის განთავსება სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში დასაშვებია სამეზობლო საზღვრის მხარეს, კარის, ფანჯრის, სამტრედეს და კედელში არსებული სხვა ღია ნაწილის, ასევე აივნის, ერკერის და ტერასის გარეშე, ხოლო მე-19 ნაწილის მიხედვით, შენობის სამეზობლო საზღვრის მხარეს კარის, ფანჯრის, სამტრედეს და კედელში არსებული სხვა ღია ნაწილის საანგარიშო ზედაპირზე მოწყობის სიმაღლე დამოკიდებულია შენობის სამეზობლო საზღვრის მხარეს არსებულ საანგარიშო ზედაპირსა და სამეზობლო საზღვრის წარმოსახვით ვერტიკალურ სიბრტყემდე პერპენდიკულარულ დაშორებაზე ქვემოთ მოცემული ჩამონათვალის შესაბამისად: ა) 3.0 მ დაშორების შემთხვევაში – 75 მ-მდე სიმაღლეზე; ზ) 3.0 მ-დან 7.5 მ-მდე დაშორების შემთხვევაში - შემდეგი ფორმულის შემდეგი შეფარდების შესაბამისად: დაშორება გაყოფილი 0.4-ზე; გ) 7.5 მ-ზე მეტი დაშორების შემთხვევაში – საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალურ სიმაღლემდე.

ს. ბ-ი გასაჩივრებული ადმინისტრაციული აქტების (ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტს მერიის 27.11.2020 წლის N1638, 27.11. 2020 წლის N1639, 02.08.2021 წლის N1084 ბრძანებების, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 19.03.2018 წლის N3874331, 08.06.2018 წლის N 4004365, 08.01.2019 წლის N4329913, 14.01.2019 წლის N4335882, 17.0.2020 წლის N 4823365, 02.07.2020 წლის N4978664, 02.02.2021 წლის N5270819, 21.06.2021 წლის N 5459868 ბრძანებების) ბათილად ცნობას ითხოვს იმ გარემოებაზე მითითებით, რომ ...ს ქ. N...-ში შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტი, რომლის კორექტირებები განხორციელდა არაერთხელ და გაცემული მშენებლობის ნებართვები პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებს ს. ბ-ის და საფრთხეს უქმნის მის სიცოცხლეს და ჯანმრთელობას. N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე განხორციელებული მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა საფრთხეს უქმნის მის საკუთრებაში არსებული N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული ქონების არსებობას.

საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს საქმეში წარმოდგენილ სამშენებლო დოკუმენტაციაზე (საპროექტო ობიექტის სართულებრივი გეგმა), რომლის თანახმად, ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მხარეს განთავსებულია საპროექტო შენობა-ნაგებობის „1-10“ ფასადი, რომელიც „4-10“ მონაკვეთში სრულად წარმოადგენს ყრუ კედელს. რაც შეეხება აღნიშნული ფასადის „3-4“ მონაკვეთს, რომელზეც განთავსებულია საპროექტო შენობა-ნაგებობის ღია ნაწილები, აღნიშნული საანგარიშო ზედაპირი საკადასტრო საზღვრიდან დაშორებულია 7,5 მ-ზე მეტი მანძილით. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სამშენებლო დოკუმენტაციით დასტურდება ის ფაქტი, რომ ერთის მხრივ დაცულია მიჯნის ზონაში შენობის განთავსების წესები, ვინაიდან მიჯნის ზონაში საპროექტო ობიექტი არ ითვალისწინებს ღია ნაწილების და ტერასის მოწყობას, ხოლო მეორეს მხრივ, დაცულია სამეზობლო საზღვრის მხარეს არსებულ საანგარიშო ზედაპირზე ღია ნაწილების მოწყობის სიმაღლესთან დაკავშირებული მოთხოვნები, ვინაიდან დაშორება იმ საანგარიშო ზედაპირს, რომელზეც გათვალისწინებულია ღია ნაწილების მოწყობა და სამეზობლო საზღვარს (საკადასტრო საზღვარს) შორის არის 7,5 მეტრზე მეტი, რაც იძლევა საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალურ სიმაღლეზე ღიობების მოწყობის შესაძლებლობას. შესაბამისად, სრულადაა უზრუნველყოფილი „ჩაუხედავობის პრინციპის“ დაცვა.

საქმის მასალებს ერთვის ექსპერტ გ. ჭ-ეის საექსპერტო დასკვნა (რომლითაც შეფასებული იქნა ქ. თბილისში, ...ს ქ. N...–ში, ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობისათვის გამოყოფილი უბნის საინჟინრო გეოლოგიური პირობები). აღნიშნულ დასკვნაში მითითებულია, რომ მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობისთვის გამოყოფილი საპროექტო მიწის ნაკვეთი აკმაყოფილებს საქართველოში მოქმედ სამშენებლო ნორმების მოთხოვნებს. ცალკეული შენიშვნები, რომელიც იქნა გამოთქმული სამუშაოების მიმართ, ავტორის მიერ მიღებულ იქნა და ანგარიში შეტანილია სათანადო კორექტივები, წარდგენილი ანგარიში კი იმსახურებს დადებით შეფასებას და იგი შეიძლება დაედოს საფუძვლად მშენებლობის პროექტს საინჟინრო გეოლოგიურ ნაწილში. ასევე, მშენებარე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციული ნაწილი დამუშავებულია მაღალ დონეზე საქართველოში არსებული სამშენებლო ნორმების სრული დაცვით.

შპს „ლ...ს“ 13.09.2017 წლის N873(D) ექსპერტის დასკვნის თანახმად, მომიჯნავე მიწის ნაკვეთებზე მდებარე შენობების მიმართ დაცულია კონსტრუქციული უსაფრთხოების ნორმატივები, მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა დასაშვებადაა მიჩნეული. კონსტრუქციული მდგრადობა დამაკმაყოფილებელია და ექვემდებარება პროექტის მიხედვით სამუშაოების წარმოებას, ვინაიდან წარმოდგენილი კვლევის მიხედვით, მომიჯნავე მიწის ნაკვეთებზე მდებარე შენობების მიმართ დაცულია კონსტრუქციული უსაფრთხოების ნორმატივები, რომ არ მოხდეს სამშენებლო სამუშაოების და მის შემდგომ ზეგავლენის წარმოქმნის საშუალება. დასკვნაში მითითებელი რეკომენდაციებისა და კონსტრუქციული პირობების გათვალისწინებით, პროექტს მიეცა ცალსახად დადებითი შეფასება.

ჯ. ვ-ეის საექსპერტო შეფასებების თანახმად (საექსპერტო შეფასებები ეხება ქ. თბილისში, ...ს ქ. N...-ში, ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის ერთ შემთხვევაში არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 19 მარტის N3874331 ბრძანებით შეთანხმებულ პროექტსა და მეორე შემთხვევაში ამავე სამსახურის 2019 წლის 8 იანვრის N4329913 ბრძანებით შეთანხმებული კორექტირებული პროექტების კონსტრუქციულ ნაწილს), პროექტის კონსტრუქციული ნაწილი დამუშავებულია კარგ დონეზე საქართველოში არსებული სამშენებლო ნორმების სრული დაცვით და ეძლევა დადებითი შეფასება. საინჟინრო მეცნიერებათა დოქტორის ჯ. ვ-ეის შემდეგი დასკვნის თანახმად, რომელიც ეხება კორექტირებული პროექტის კონსტრუქციულ ნაწილს, აღნიშნულია, რომ ქ. თბილისში, ...ს ქ. N...-ში, ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე არსებული მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის (არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 8 იანვრის N4329913 ბრძანება) კონსტრუქციული ნაწილი დამუშავებულია მაღალ დონეზე საქართველოში არსებული სამშენებლო ნორმების სრული დაცვით და ეძლევა დადებითი შეფასება.

საქმეში დაცული საჯარო რეესტრის ამონაწერების თანახმად, უძრავ ქონებაზე, საკადასტრო კოდი ... (მომზადების თარიღი 11.03.2011, მისამართი - ქალაქ თბილისი, ქუჩა ... N..., 611 კვ. მ. არასასოფლო სამეურნეო მიწის ნაკვეთი, N1,2,3,4,5,6,7,8,9 შენობა-ნაგებობა) მესაკუთრის რეგისტრირებული უფლება ბათილია. ამასთან, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა N...-ში (ზონა ..., სექტორი ..., კვარტალი ..., ნაკვეთი ...), N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული უძრავი ქონების - 780 კვ. მ. არასასოფლო სამეურნეო მიწის ნაკვეთის და N1 მშენებარე შენობა-ნაგებობის, მესაკუთრეა შპს ,,ე...“ ( ს/ნ ...).

საკასაციო პალატა, მოცემულ შემთხვევაში, იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობას, რომ საქმის მასალებში წარმოდგენილი დოკუმენტაციით დგინდება გასაჩივრებული ადმინისტრაციული აქტებით გათვალისწინებული პარამეტრების სრული შესაბამისობა არსებულ განაშენიანებასთან და ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით აღნიშნული არ წარმოადგენს შეუსაბამო პარამეტრებს. ასევე იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას, იმის შესახებ, რომ ვინაიდან საპროექტო ტერიტორიის გარშემო არეალში დომინირებს მრავალსართულიანი შენობა-ნაგებობები, წარმოდგენილი მოცულობის დაშვება მაღალი ინტენსივობის საზოგადოებრივ-საქმიან ზონა 1-ში (სსზ-1) არ წარმოადგენს კანონშეუსაბამო გადაწყვეტილებას და განხორციელდა ზემოაღნიშნული ნორმატიული მოწესრიგებისა და ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციული უფლებამოსილების შესაბამისად.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ სადავო აქტები წარმოადგენს აღმჭურველი ხასიათის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს მოცემულ შემთხვევაში აღმჭურველი ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ადრესატის და მოსარჩელის ინტერესების ურთიერთშეპირისპირებაზე და საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის მე-4 და მე-5 ნაწილებზე მითითებით აღნიშნავს, რომ ზოგადად, სადავო საკითხს შესაძლოა გავლენა ჰქონდეს მოსარჩელის ინტერესსა და უფლებებზე, რამდენადაც დავა ეხება სივრცით-ტერიტორიული განვითარების საკითხს, თუმცა მოცემულ შემთხვევაში, კასატორის გარკვეული მოსაზრებების გაზიარების პირობებშიც, ვერ დასტურდება აღმჭურველი აქტის ბათილად ცნობის აუცილებელი წინაპირობა, მოსარჩელის, საზოგადოებრივი ან სახელმწიფო ინტერესისთვის არსებითი ზიანის მიყენების ფაქტი; მოსარჩელის მიერ ვერ დადასტურდა, რომ განსახორციელებელი სამუშაოები არსებით გავლენას ახდენს მის კანონიერ ინტერესზე და საფრთხეს უქმნის მის სიცოცხლესა თუ საკუთრებას, რაც კონკრეტულ შემთხვევაში სადავო აქტის ადრესატის ინტერესზე მეტი დაცვის ღირსი იქნებოდა. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სადავო აქტის საფუძველზე შეთანხმებულია არქიტექტურული პროექტი და გაცემულია მშენებლობის ნებართვა, რაც უდავოდ დაკავშირებულია ფინანსურ დანახარჯებსა და ძალისხმევასთან. სადავო აქტის ბათილად ცნობის პირობებში კი ადგილი ექნება დიდი ოდენობით მატერიალური ზიანის მიყენების ფაქტს.

ამდენად, განსახილველ შემთხვევაში გადაწყვეტილება მიღებულია აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ადრესატის და მოსარჩელის რეალური ინტერესების, ასევე აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად გამოცხადებით ადრესატისადმი მიყენებული ზიანისა და ამ აქტის ბათილად გამოუცხადებლობით მოსარჩელისათვის მიყენებული ზიანის შეპირისპირების საფუძველზე, ურთიერთსაპირისპირო ინტერესების ერთმანეთთან სწორი ურთიერთშეფარდებით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს - წარმატების პერსპექტივა. შესაბამისად, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც, საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ს. ბ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 24 სექტემბრის განჩინება;

3. ს. ბ-ის (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე თ. გ-ის მიერ 2024 წლის 21 ნოემბერს №24714503887 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70% - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150.

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: ბ. შონია

მოსამართლეები: გ. აბუსერიძე

გ. მაკარიძე