საქართველოს უზენაესი სასამართლო
გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
საქმე №ბს- 1112(2კ-25) 5 თებერვალი, 2026 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
მაია ვაჩაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: გოჩა აბუსერიძე, ბიძინა სტურუა
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი (მოპასუხე) – სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო
კასატორი (მოპასუხე)-საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო
მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) – ლ. მ-ი
თავდაპირველი მოპასუხე- სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო
მესამე პირი- დ. ჯ-ი
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 4 მარტის განჩინება
დავის საგანი – ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
2022 წლის 7 სექტემბერს ლ. მ-იმა სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების - საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიმართ. მოგვიანებით მოსარჩელემ დააზუსტა მოპასუხეთა წრე და მოპასუხედ ასევე მიუთითა სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო.
მოსარჩელის განმარტებით, 2007 წელს სიღნაღის რაიონის სოფელ ...ში მდებარე 124 ჰა მიწის ნაკვეთი (საძოვარი) შეიძინა. უძრავი ნივთის პირველადი რეგისტრაცია განხორციელდა 2007 წლის 16 აპრილს საკადასტრო კოდით:N.... რეგისტრაციას საფუძვლად დაედო სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების კახეთის სამხარეო სამმართველოს მიერ გაცემული მიწის და სხვა უძრავი ქონების შეძენის დამადასტურებელი ოქმი. 2021 წლის 19 აპრილს, ლ. მ-იმა განცხადებით მიმართა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და მოითხოვა მიწის ნაკვეთზე უფლებათა ცვლილების სპორადული რეგისტრაცია. სარეგისტრაციო წარმოება შეჩერდა იმ მოტივით, რომ ობიექტი ზედდებაში იყო უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში რეგისტრირებულ სამ უძრავ ნივთთან (ს/კ N..., ს/კ N... და ს/კ N...). მოსარჩელემ ადმინისტრაციული საჩივრით გაასაჩივრა სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 27 თებერვლის N1/1-1301 და 28.01.2021წ. N1/1-151 ბრძანებები. ლ. მ-ის ადმინისტრაციული საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
ამდენად, მოსარჩელემ მოითხოვა: 1. სიღნაღის რაიონის სოფელ ...ში მდებარე სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 853568 კვ.მ. ფართობის მიწის ნაკვეთის სახელმწიფო საკუთრებაში რეგისტრაციის მოთხოვნის ნაწილში (რომელიც დარეგისტრირდა ... საკადასტრო კოდით, შემდგომში დაიყო ს/კ ... და ს/კ ... უძრავ ნივთებად) სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 27 თებერვლის N1/1-1301 ბრძანების ბათილად ცნობა; 2. N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის იჯარის უფლების გადაცემის შესახებ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2021 წლის 28 იანვრის N1/1-151 ბრძანების და ამ ბრძანების საფუძველზე გაფორმებული 2021 წლის 23 თებერვლის იჯარის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა; 3. "ლ. მ-ის ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ’’ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2022 წლის 12 აგვისტოს N1-1/357 ბრძანების ბათილად ცნობა. მოსარჩელის მოთხოვნას ასევე წარმოადგენდა საჯარო რეესტრის ეროვნული საგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2020 წლის 28 თებერვლის N..., 2020 წლის 15 სექტემბრის N..., 2021 წლის 24 თებერვლის N... გადაწყვეტილებების ბათილად ცნობა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2023 წლის 23 მარტის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილით საქმეში მესამე პირად ჩაბმულ იქნა დ. ჯ-ი.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2024 წლის 4 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 27 თებერვლის N1/1-1301 ბრძანება სიღნაღის რაიონი სოფელ ...ში მდებარე სასოფლო სამეურნეო დანიშნულების 853568 კვ.მ. ფართობის მიწის ნაკვეთის სახელმწიფო საკუთრებაში რეგისტრაციის მოთხოვნის ნაწილში (რომელიც დარეგისტრირდა ... საკადასტრო კოდით, შემდგომში დაიყო ს/კ ... და ს/კ ... უძრავ ნივთებად); ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2021 წლის 28 იანვრის N1/1-151 ბრძანება ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული სასოფლო სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის იჯარის უფლებით გადაცემის შესახებ და ამ ბრძანების საფუძველზე გაფორმებული 2021 წლის 23 თებერვლის იჯარის ხელშეკრულება; ბათილად იქნა ცნობილი ,,ლ. მ-ის ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ’’ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2022 წლის 12 აგვისტოს N1-1/357 ბრძანება; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული საგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2020 წლის 28 თებერვლის N... გადაწყვეტილება; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული საგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2020 წლის 15 სექტემბრის N... გადაწყვეტილება; ბათილად იქნა ცნობილი საჯარო რეესტრის ეროვნული საგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2021 წლის 24 თებერვლის N... გადაწყვეტილება.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2024 წლის 4 ოქტომბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრეს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნულმა სააგენტომ, რომელთაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 4 მარტის განჩინებით სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2024 წლის 4 ოქტომბრის გადაწყვეტილება.
სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2007 წელს ლ. მ-იმა საკუთრების უფლებით შეიძინა სიღნაღის რაიონის სოფელ ...ში მდებარე 124 ჰექტარი საძოვარი, რომელიც დაირეგისტრირა კიდეც საჯარო რეესტრში 2007 წლის 16 აპრილს N... საკადასტრო კოდით.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სიღნაღის სარეგისტრაციო სამსახურში დაცული საკადასტრო რუკის მიხედვით N... საკადასტრო კოდზე, მომზადების თარიღი: 27.04.07, წარმოდგენილ რუკაზე გამოსახულია მიწის ნაკვეთის კონფიგურაცია, საკადასტრო რუკა მოიცავს მისი მდებარეობის განმსაზღვრელ აუცილებელ მონაცემებს, მათ შორის, მიწის ნაკვეთს ესაზღვრება; ცენტრალური გზა, მოსაზღვრე მეზობელთა შორის მითითებულია მ. ნ-ი, მ. მ-ი (სამხრეთით), დასავლეთით ჩამოედინება მდ...., ... (ჩრდილოეთით), მიწის ნაკვეთის საზღვრებში მოქცეულია მეცხოველეობის ფერმა (სამხრეთ-დასავლეთი), ასევე მითითებულია სახელმწიფო ტყე, სახელმწიფო ტყემდე მონიშნულია საძოვრისთვის გამოუყენებელი გაუვალი ბუჩქნარი.
2014 წლის 15 ივლისს ლ. მ-იმა მიმართა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და წარდგენილი დოკუმენტაციის საფუძველზე მოითხოვა სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის დაზუსტება, თუმცა 2014 წლის 21 ივლისის გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეჩერდა, რადგან სარეგისტრაციოდ წარდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება და იჭრებოდა მომიჯნავე მიწის ნაკვეთის ს/კ ...-ის საზღვრებში.
ლ. მ-იმა სარჩელი აღძრა სიღნაღის რაიონულ სასამართლოში და მოითხოვა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სიღნაღის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ მ. მ-ის სახელზე 1.05.2008 წელს განხორციელებული პირველადი რეგისტრაციის ბათილად ცნობა. სიღნაღის რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 30 მარტის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა.
სარეგისტრაციო დოკუმენტების თანახმად, 2011 წლის 25 მაისს ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე დ. ჯ-იმა მ. მ-ისგან შეიძინა 200 ჰა მიწის ნაკვეთი მდებარე სიღნაღის რაიონი, სოფელი ...ი, ს/კ: N.... აღნიშნული ქონება 22.12.2014 წელს გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე დ. ჯ-იმა გაასხვისა ნ. პ-აზე.
2021 წლის 19 აპრილს, ლ. მ-იმა განცხადებით მიმართა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და მოითხოვა მიწის ნაკვეთზე უფლებათა ცვლილებების სპორადული რეგისტრაცია (მდებარე: სიღნაღის რაიონი, სოფელი ...ი 1240000 კვ.მ. (N... საკადასტრო კოდი)).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2021 წლის 28 დეკემბრის N... გადაწყვეტილების მიხედვით, დაინტერესებული პირის მიერ სარეგისტრაციოდ წარდგენილ მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემებსა და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობს ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2022 წლის 12 იანვრის წერილით დგინდება, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ელექტრონული საკადასტრო რუკის მონაცემებით განცხადებაზე თანდართული მიწის ნაკვეთი ს/კ ... ზედდებაში არის უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში უფლება რეგისტრირებულ სამ უძრავ ნივთთან: (ს/კ ... - 604295.04 კვ.მ., ს/კ ... - 495289.03 კვ.მ., ს/კ ... - 38799.57 კვ.მ.).
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში საკუთრების უფლების დამდგენ დოკუმენტად ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ უძრავ ნივთზე მითითებულია სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 27 თებერვლის N1/1-1301 ბრძანება, რომლის თანახმად, სიღნაღის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ...ში სახელმწიფო საკუთრებად დარეგისტრირდა 853 868 კვ.მ. (დაზუსტებული ფართობი) სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი (ს/კ N...).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2020 წლის 28 თებერვლის N... გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა 2020 წლის 27 თებერვლის N... განცხადებით სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიერ წარდგენილი მოთხოვნა ინვენტარიზაციის ფარგლებში სახელმწიფო საკუთრების უფლების რეგისტრაციის შესახებ უძრავ ნივთზე, მდებარე სიღნაღი, სოფელი ..., სასოფლო-სამეურნეო, ფართობი 853868 კვ.მ.
რეგისტრაციის შესახებ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 15 სექტემბრის N... გადაწყვეტილებით უძრავი ნივთის დაყოფის საფუძველზე ს/კ ...-ით რეგისტრირებული უძრავი ქონება გაიყო ორ ნაწილად N... (სიღნაღის მუნიციპალიტეტი, სოფელი ..., 38800 კვ.მ. (დაზუსტებული ფართობი) სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთი) და N... (სიღნაღის მუნიციპალიტეტი, სოფელი ..., 815068 კვ.მ.) დაზუსტებული ფართობი) სასოფლო-სამეურნეო (საძოვარი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთი) საკადასტრო კოდებად.
სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2021 წლის 28 იანვრის N1/1-151 ბრძანებით, სიღნაღის მუნიციპალიტეტის სოფელ ...ში მდებარე 38800 კვ.მ. სასოფლო სამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთის (საკადასტრო კოდი N...) იჯარის უფლებით გადაცემა განხორციელდა ელექტრონული აუქციონის (პირობებიანი) ფორმით, შესაბამისი ხელშეკრულების გაფორმებიდან 10 წლის ვადით. ზემოაღნიშნული ბრძანების საფუძველზე ჩატარებულ აუქციონში გაიმარჯვა დ. ჯ-იმა, რომელთანაც 23.02.2021წ. გაფორმდა იჯარის ხელშეკრულება.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2021 წლის 24 თებერვლის N... გადაწყვეტილებით დ. ჯ-ის საიჯარო უფლება დარეგისტრირდა.
სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ’’ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის მე-6 პუნქტზე, მე-2 მუხლის ,,ა“ და ,,ბ“ პუნქტებზე.
სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ უფლების დამდგენი დოკუმენტი - სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების კახეთის სამხარეო სამმართველოს მიერ გაცემული მიწის და სხვა უძრავი ქონების შეძენის დამადასტურებელი 2007 წლის 13 აპრილის N593 ოქმი, რომლის საფუძველზეც ლ. მ-იმა საკუთრებად დაირეგისტრირა სიღნაღის რაიონის სოფელ ...ში მდებარე 124 ჰექტარი საძოვარი (ს/კ ს/კ ...), დღეის მდგომარეობით ძალაშია და ამ აქტის კანონმდებლობასთან შესაბამისობის საკითხი სადავოდ არც გამხდარა. ამასთან, რეგისტრაცია განხორციელდა იმ დროს მოქმედი კანონმდებლობით შედგენილი საკადასტრო აზომვითი ნახაზის შესაბამისად. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტების პრეტენზიები ლ. მ-ის საკუთრებად რიცხული უძრავი ნივთის ადგილმდებარეობასთან დაკავშირებით, იმ არგუმენტზე მითითებით, რომ მოპასუხემ ვერ დაძლია მტკიცების ტვირთი, ხოლო საქმეში დაცული მტკიცებულებით, კერძოდ 27.04.07წ. საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ ლ. მ-ის სახელზე გაცემული საკადასტრო რუკით დასტურდება მოსარჩელის სახელზე რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მდებარეობა სადავო ადგილას.
სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ სადავო უძრავ ნივთზე სახელმწიფოს მიერ რეგისტრირებული ფართის ნაწილში სახელმწიფოს საკუთრების უფლება 27.04.07წ. საკადასტრო რუკის გაცემის დროისათვის არ იყო რეგისტრირებული, საკუთრების უფლება სახელმწიფოს სახელზე დარეგისტრირდა 28.02.2020 წელს.
სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო ვალდებულია სახელმწიფოს სახელზე ქონების აღრიცხვის თაობაზე მარეგისტრირებელი ორგანოსადმი მიმართვამდე საქმის გარემოებები სათანადოდ გამოიკვლიოს, რამდენადაც მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაცია წარმოშობს საკუთრების უფლებას, საკუთრების უფლების წარმოშობას კი კანონმდებლობა საჯარო რეესტრში მესაკუთრედ რეგისტრაციის ფაქტს უკავშირებს. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს ადგილზე დათვალიერების 2020 წლის 3 ოქტომბრის ოქმზე, სადაც მითითებულია, რომ "მიწის ნაკვეთი დამუშავებულია (მოხნულია), მოსარგებლის ვინაობა ვერ დადგინდა". პალატის მითითებით, სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნულ სააგენტოს არ გამოუკვლევია დაინტერესებული პირის ვინაობა, ვისი სამართლებრივი მდგომარეობაც გაუარესდებოდა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემით.
სააპელაციო პალატამ მიუთითა ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ’’ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის ,,გ’’ ქვეპუნქტზე, მე-18 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ა’’ ქვეპუნქტზე, 33-ე მუხლზე, 36-ე მუხლზე, ,,სახელმწიფო ქონების განკარგვისას და სარგებლობის უფლებით გადაცემისას ელექტრონული აუქციონის ჩატარების წესის დამტკიცების შესახებ’’ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 2011 წლის 10 თებერვლის N11/172 ბრძანებით დამტკიცებული წესის მე-2 მუხლის მე-5 პუნქტზე, მე-2 მუხლის მე-11 პუნქტზე და აღნიშნა, რომ იჯარის ხელშეკრულებით ირღვევა მოსარჩელე ლ. მ-ის საკუთრების უფლება თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს თავის საკუთრებაში რეგისტრირებული უძრავი ქონებით. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ დ. ჯ-ისთვის ცნობილი უნდა ყოფილი სადავო ნივთის უფლებრივი ნაკლის თაობაზე ს/კ ... მიწის ნაკვეთზე განხორციელებული პირველადი რეგისტრაციის ბათილად ცნობის თაობაზე წარმოებული სასამართლო დავიდან გამომდინარე. შესაბამისად, მას ვერ წაროეშობოდა კანონიერი ნდობა მის მიმართ გამოცემული აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტებისადმი.
სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა “საჯარო რეესტრის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-8, მე-9, მე-2, მე-3 მუხლებზე და აღნიშნა, რომ მარეგისტრირებელმა ორგანომ არ განსაზღვრა ლ. მ-ის საკუთრებაში რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მდებარეობა აწ უკვე მასთან დაცული დოკუმენტების შესწავლის საფუძველზე. სახელმწიფო საკუთრებაში მიწის ნაკვეთის რეგისტრაციის მიზნით სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიმართვა არ გულისხმობს საჯარო რეესტრის უპირობო ვალდებულებას დაარეგისტრიროს სახელმწიფოს სახელზე მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთი. ამდენად, ადმინისტრაციულმა ორგანოებმა ვერ დაადასტურეს სადავო აქტების კანონშესაბამისობა. სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს დასკვნა, რომ საქმეში დაცული მტკიცებულებებიდან და მითითებული სამართლებრივი ნორმებიდან გამომდინარე სახეზე იყო გასაჩივრებული ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობის საფუძვლები.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 4 მარტის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნულმა სააგენტომ და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ, რომლებმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს.
კასატორი - სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო მიუთითებს “სახელმწიფო ქონების შესახებ” საქართველოს კანონის პირველ, მე-2 მუხლის “ა” , “ბ” და “გ” ქვეპუნქტზე, მე-18 მუხლის პირველ პუნქტზე, 33-ე, 36-ე მუხლის 1-ელ და 11 და პუნქტებზე, ასევე “სახელმწიფო ქონების განკარგვისა და სარგებლობის უფლებით გადაცემისას ელექტრონული აუქციონის ჩატარების წესის დამტკიცების შესახებ” საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის 10.02.2011წ. N1-1/172 ბრძანებით დამტკიცებული წესის მე-2 მუხლის მე-5 პუნქტზე. კასატორი აღნიშნავს, რომ სარეგისტრაციო წარმოებისას დადგინდა ზედდება ლ. მ-ის მიერ წარდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემებსა და ..., ... და ..., საკადასტრო კოდებით რეგისტრირებულ უძრავ ნივთების საკადასტრო მონაცემებს შორის. კასატორი მიიჩნევს, რომ საქმის მასალებით არ დასტურდება მოსარჩელის მიერ მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთის იდენტურობა მის სახელზე გაცემულ უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტით გათვალისწინებული მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემებთან. შესაბამისად, არ არსებობდა სარჩელის დაკმაყოფილების მატერიალური საფუძვლები.
კასატორი - საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო საკასაციო საჩივარში მიუთითებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17, ასევე სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე, 162-ე და 204-ე მუხლებზე. კასატორი აღნიშნავს, რომ “მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესის და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ” საქართველოს კანონის შესაბამისად, სარეგისტრაციო წარმოების პროცესში მუნიციპალიტეტის წარმომადგენელი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით ადგენს უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტით გათვალისწინებული მიწის ნაკვეთისა ან/და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის იდენტურობას, გარდა სისტემური რეგისტრაციისა და იმ შემთხვევისა, როდესაც სარეგისტრაციო დოკუმენტის საფუძველზე უტყუარად დგინდება მიწის ნაკვეთის ფაქტობრივი მდებარეობა. კასატორი აღიშნავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში, შესაბამის ადმინისტრაციულ ორგანოს არ უმსჯელია მოსარჩელის უფლებადამდგენი დოკუმენტით გათვალისწინებული და მის მიერ საჯარო რეესტრში წარდგენილი საკადასტრო აზომვით ნახაზზე ასახული მიწის ნაკვეთის იდენტურობის შესახებ, შესაბამისად, გამოირიცხება სასამართლო გადაწყვეტილებებში განვითარებული მსჯელობა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 24 ოქტომბრის განჩინებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივრებში ვერ აქარწყლებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.
საკასაციო სასამართლო იზიარებს საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტა მოცემული დავა.
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ 2007 წელს ლ. მ-იმა საკუთრების უფლებით შეიძინა სიღნაღის რაიონის სოფელ ...ში მდებარე 124 ჰექტარი საძოვარი. მოსარჩელემ სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების კახეთის სამხარეო სამმართველოს მიერ გაცემული მიწის და სხვა უძრავი ქონების შეძენის დამადასტურებელი 2007 წლის 13 აპრილის N593 ოქმის საფუძველზე საკუთრებაში აღირიცხა ზემოაღნიშნული მიწის ნაკვეთი. სარეგისტრაციო სამსახურში დაცულია N... საკადასტრო კოდზე (მომზადების თარიღი: 27.04.07) საკადასტრო რუკა, რომელზეც გამოსახულია მიწის ნაკვეთის კონფიგურაცია, საკადასტრო რუკა მოიცავს მისი მდებარეობის განმსაზღვრელ აუცილებელ მონაცემებს.
2021 წლის 19 აპრილს, ლ. მ-იმა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოსადმი მიმართული განცხადებით მოითხოვა სიღნაღის რაიონის, სოფელ ...ში მდებარე 1240000 კვ.მ. (ს/კ N...) მიწის ნაკვეთზე უფლებათა ცვლილებების სპორადული რეგისტრაცია.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2021 წლის 28 დეკემბრის N... გადაწყვეტილების თანახმად, დაინტერესებული პირის მიერ სარეგისტრაციოდ წარდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემებსა და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობს ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება. მარეგისტრირებელი ორგანოს 2022 წლის 12 იანვრის პასუხით ირკვევა, რომ განცხადებაზე თანდართული მიწის ნაკვეთი ს/კ ... ზედდებაში არის უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრში უფლებარეგისტრირებულ სამ უძრავ ნივთთან: (ს/კ ...-604295.04 კვ.მ., ს/კ ...-495289.03 კვ.მ., ს/კ ...38799.57 კვ.მ.).
სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 27 თებერვლის N1/1-1301 ბრძანებით სიღნაღის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ...ში სახელმწიფო საკუთრებად დარეგისტრირდა 853 868 კვ.მ. (დაზუსტებული ფართობი) სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი (ს/კ N...). ზემოაღნიშნული უძრავი ქონება საჯარო რეესტრის ეროვნული საგენტოს ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2020 წლის 28 თებერვლის N... გადაწყვეტილებით დარეგისტრირდა სახელმწიფო საკუთრებად.
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ,,რეგისტრაციის შესახებ’’ სსიპ-საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 15 სექტემბრის N... გადაწყვეტილებით ს/კ ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული უძრავი ქონება გაიყო ორ ნაწილად N... (38800 კვ.მ. (დაზუსტებული ფართობი) სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთი) და N... (სიღნაღის მუნიციპალიტეტი, სოფელი ..., 815 068 კვ.მ.) დაზუსტებული ფართობი) სასოფლო-სამეურნეო (საძოვარი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთი) საკადასტრო კოდებად.
,,სიღნაღის მუნიციპალიტეტის სოფელ ...ში მდებარე 38800 კვ.მ. სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი დანიშნულების მიწის ნაკვეთის ელექტრონული აუქციონის (პირობებიანი) ფორმით იჯაარის უფლებით გადაცემის შესახებ’’ სააგენტოს 2021 წლის 28 იანვრის N1/1-151 ბრძანების საფუძველზე ჩატარებულ აუქციონში გაიმარჯვა დ. ჯ-იმა, რომელთანაც სააგენტომ 2021 წლის 23 თებერვალს გააფორმა იჯარის ხელშეკრულება მიწის ნაკვეთზე (ს/კ N...).
საჯარო რეესტრის ეროვნული საგენტოს 2021 წლის 24 თებერვლის N... გადაწყვეტილებით დ. ჯ-ის საიჯარო უფლება დარეგისტრირდა.
ლ. მ-იმა ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2020 წლის 27 თებერვლის N1/1-1301 და 2021 წლის 28 იანვრის 1/1-151 ბრძანებების ბათილად ცნობა მოითხოვა. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2022 წლის 12 აგვისტოს 1-1/357 ბრძანებით ლ. მ-ის საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელის საკუთრების უფლების დაზუსტებული მონაცემებით აღრიცხვის დამაბრკოლებელი გარემოება გახდა სახელმწიფოს და კერძო პირთა საკუთრებაში რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთებთან ზედდება. წარმოდგენილი სარჩელით კი მოთხოვნილია სახელმწიფოს სახელზე უძრავი ქონებების აღრიცხვის, დაყოფის და კერძო პირზე გადაცემის თაობაზე გამოცემული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა.
საკასაციო პალატა მიუთითებს საქართველოს კონსტიტუციის სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის 21-ე მუხლის პირველ პუნქტზე (ამჟამად მოქმედი რედაქციის მე-19 მუხლი), რომლის თანახმად, საკუთრება და მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების, მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების გაუქმება. საკონსტიტუციო სასამართლოს განმარტებით, „აღნიშნული კონსტიტუციური დებულებით აღიარებულია საკუთრების ინსტიტუტის, როგორც დემოკრატიული საზოგადოების ერთ-ერთ საფუძვლად არსებული ღირებულების კონსტიტუციური მნიშვნელობა, რომელიც ინდივიდის პიროვნული თავისუფლებისა და ინდივიდუალური თვითრეალიზების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს კომპონენტს წარმოადგენს. „საკუთრების უფლება ადამიანის არა მარტო არსებობის ელემენტარული საფუძველია, არამედ უზრუნველყოფს მის თავისუფლებას, მისი უნარისა და შესაძლებლობების ადეკვატურ რეალიზაციას, ცხოვრების საკუთარი პასუხისმგებლობით წარმართვას. ყოველივე ეს კანონზომიერად განაპირობებს ინდივიდის კერძო ინიციატივებს ეკონომიკურ სფეროში, რაც ხელს უწყობს ეკონომიკური ურთიერთობების, თავისუფალი მეწარმეობის, საბაზრო ეკონომიკის განვითარებას, ნორმალურ, სტაბილურ სამოქალაქო ბრუნვას“ (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2007 წლის 2 ივლისის #1/2/384 გადაწყვეტილება საქმეზე „საქართველოს მოქალაქეები – დავით ჯიმშელეიშვილი, ტარიელ გვეტაძე და ნელი დალალიშვილი საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“, II-5).
საკუთრების უფლება ცალსახად აღიარებულია „ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციითა“ და „ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის ევროპული კონვენციის“ პირველი დამატებითი ოქმის პირველი მუხლით. მიუხედავად იმისა, რომ გაეროს სამოქალაქო და პოლიტიკური, ასევე ეკონომიკური, კულტურული და სოციალური უფლებების შესახებ საერთაშორისო პაქტებში საკუთრების უფლება არ არის დეკლარირებული, მათში ასახული მთელი რიგი უფლებებისა და თავისუფლებების რეალიზაციისათვის აუცილებელია, რომ საკუთრების უფლება იყოს დაცული.
ყოველ ფიზიკურ და იურიდიულ პირს აქვს თავისი საკუთრებით შეუზღუდავად სარგებლობის უფლება. მხოლოდ საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის შეიძლება ჩამოერთვას ვინმეს თავისი საკუთრება კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით გათვალისწინებულ პირობებში.
საკასაციო პალატის განმარტებით, საჯარო რეესტრი არის საჯარო-სამართლებრივი ინსტიტუტი, რომელშიც ხდება ცალკეულ კერძო-სამართლებრივ უფლებათა რეგისტრაცია, კერძოდ, უძრავ ნივთებზე საკუთრება, იპოთეკა, გირავნობა, ყადაღა და სხვა სამართლებრივი უფლებები. საჯარო რეესტრი არის არა უბრალოდ უფლების ფიქსაციის ინსტიტუტი, არამედ ამ უფლების შექმნის საფუძველი, უფლება წარმოიშობა მხოლოდ საჯარო რეესტრში მისი რეგისტრაციის მომენტიდან. საჯარო რეესტრის მნიშვნელოვანი თვისება მისი საჯარო ხასიათია და იგი არსებითად სამოქალაქო ბრუნვის მონაწილეთა ინტერესების უზრუნველყოფის დაცვას ემსახურება.
“მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის პირველი ნაწილის „ლ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დაუზუსტებელი საკადასტრო მონაცემებით რეგისტრირებული საკადასტრო მონაცემებით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთი არის მიწის ნაკვეთი, რომლის საკადასტრო მონაცემები არ არის რეგისტრირებული სახელმწიფო გეოდეზიიურ კოორდინატთა სისტემაში შედგენილი საკადასტრო აგეგმვითი/აზომვითი ნახაზის საფუძველზე და არ ასახავს მიწის ნაკვეთის საზღვრის კონფიგურაციის, ადგილმდებარეობის, მასზე განთავსებული ნაგებობების, მათ შორის ხაზოვანი ნაგებობების, აგრეთვე სერვიტუტის ან სხვას სამართლებრივი შეზღუდვის ფარგლების შესახებ გრაფიკულად და ტექსტობრივად გამოსახულ ზუსტ ინფორმაციას. ზემოაღნიშნული მუხლის „ს“ ქვეპუნქტის თანახმად, მიწის ნაკვეთის აზომვითი ნახაზი განიმარტება, როგორც მიწის ნაკვეთის საზღვრების, კონფიგურაციისა და ადგილმდებარეობის, აგრეთვე მასზე განთავსებული ნაგებობების შესახებ გრაფიკულად და ტექსტობრივად გამოსახული ზუსტი ინფორმაცია, რომლის მიწის ნაკვეთის ფაქტობრივ მდებარეობასთან შესაბამისობა, საჭიროების შემთხვევაში, დასტურდება მუნიციპალიტეტის წარმომადგენლის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით.
მოსარჩელის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის დროს 27.04.2007წ. მოქმედი საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 13.12.2006წ. N800 ბრძანებით დამტკიცებული “უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ” ინსტრუქციის 5.1 მუხლის თანახმად, უძრავ ნივთს ენიჭება განუმეორებელი საკადასტრო კოდი და სწორედ ამ კოდით აღირიცხება სააღრიცხვო ბარათზე.
მოსარჩელის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის პერიოდში მოქმედი ,,უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ’’ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის "ვ" ქვეპუნქტის თანახმად, მიწის ნაკვეთის საკადასტრო კოდი არის განუმეორებელი რიცხვითი ნომერი(იდენტიფიკატორი), რომელიც ენიჭება მოცემულ მიწის ნაკვეთს და რომლითაც აღირიცხება იგი, როგორც საკადასტრო რუკაზე, ასევე სააღრიცხვო ბარათზე. ამავე კანონის 8.1 მუხლის თანახმად, თითოეულ მიწის ნაკვეთზე ან დამოუკიდებელი სანივთო უფლების მქონე უძრავ ნივთზე იხსენება ინდივიდუალური სააღრიცხვო ბარათი, რომელსაც გააჩნია განუმეორებელი ნომერი, რომელიც ემთხვევა მიწის ნაკვეთის საკადასტრო კოდს. ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის მიხედვით, უძრავი ნივთის ფართობი შეიძლება იყოს დაზუსტებული და ან დაუზუსტებელი მონაცემებით. ამავე კანონის 33-ე მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, „მიწის რეგისტრაციის შესახებ“ კანონის შესაბამისად, ყოფილი მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტის ზონის რეგისტრატურაში რეგისტრირებული უფლებები მიიჩნეოდა საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულად.
მოსარჩელის საკუთრების უფლების რეგისტრაციის დროს მოქმედი (2007 წლის 16 აპრილის მდგომარეობით) საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 13.12.2006წ. N800 ბრძანებით დამტკიცებული ,,უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციის’’ 49-ე მუხლი ითვალისწინებდა საკადასტრო აზომვითი ნახაზის ქაღალდის ვერსიის წარდგენის შესაძლებლობასაც.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 28.02.2013წ. Nბს-367-363(კ-12) გადაწყვეტილებაზე და აღნიშნავს, რომ მიწა შეიძლება არსებობდეს საკუთრებაში, როგორც დაზუსტებული, ასევე დაუზუსტებელი მონაცემებით. კანონმდებლობა არ შეიცავს დაუზუსტებელი მონაცემებით მიწის ნაკვეთის სუბიექტზე აღრიცხვის გამომრიცხავ დანაწესს. ამასთანავე, პირველად დაუზუსტებელ რეგისტრაციას არ აქვს მხოლოდ საცნობარო მნიშვნელობა, უმართებულოა მისი დაყვანა მხოლოდ ფაქტობრივ აღრიცხვამდე, რომელიც აღრიცხვის ობიექტის მიმართ არ იწვევს რაიმე სამართლებრივ შედეგს. სააღრიცხვო მონაცემებს იურიდიული მნიშვნელობა გააჩნია. სარეგისტრაციო პროცედურას შედეგად მოსდევს უფლებადამდგენი დოკუმენტის გაცემა. მითითებულ გადაწყვეტილებაში საკასაციო სასამართლომ განმარტა, რომ საკუთრება არის ფაქტი და დაუშვებელია ბუნებაში მისი აბსტრაქტული სახით არსებობა. საკითხის საწინააღმდეგოდ გადაწყვეტა ლახავს სამართლებრივ უსაფრთხოებას, ქმნის მდგომარეობას, როდესაც პირი არის საკუთრების უფლების მატარებელი, თუმცა არ გააჩნია საკუთრების უფლების ობიექტი, რაც ეწინააღმდეგება საკუთრების უფლების არსს, რადგან არ არსებობს საკუთრების უფლება ამ უფლების ობიექტისაგან დამოუკიდებლად. საგანთა ნამდვილი მდგომარეობა და რეგისტრირებული მონაცემები უნდა იყოს თანხვედრაში, ხოლო დუბლირების და პარალელიზმის გამოვლენის შემთხვევაში უნდა გაირკვეს საკითხი იმის შესახებ, თუ რომელ რეგისტრაციას გააჩნია უკეთესი სამართლებრივი საფუძველი. პალატამ აღნიშნა, რომ ახალი კოორდინატთა სისტემის შემოღება ტექნიკური საკითხია, და მას არ უნდა ეწირებოდეს რეესტრში ასახული უფლებები.
საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საკუთრების უფლების სრულყოფილად რეალიზების აუცილებელი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ელემენტია ქონების იდენტიფიცირება, რაც საჯარო რეესტრში უძრავი ნივთის დაუზუსტებელი მონაცემებით რეგისტრაციის პირობებშიც კი, უზრუნველყოფილია სახელმწიფოს მიერ, რადგანაც, როგორც უკვე აღინიშნა, დაუზუსტებელ რეგისტრაციას არ აქვს მხოლოდ საცნობარო მნიშვნელობა, სააღრიცხვო მონაცემებს იურიდიული მნიშვნელობა გააჩნია.
უდავოა, რომ სახელმწიფოს საკუთრებად სადავო უძრავი ქონებების აღრიცხვას ქრონოლოგიურად წინ უსწრებს ლ. მ-ის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია დაუზუსტებელი მონაცემებით. საგულისხმოა, რომ 27.04.2007წ. მოსარჩელის საკუთრებად აღრიცხულ უძრავ ქონებაზე დაცული იყო შესაბამისი საკადასტრო გეგმა, რომლის თანახმად, მოსაზღვრეებად მითითებულია ცენტრალური გზა, მ. ნ-ი, მ. მ-ი (სამხრეთით), მდ. ... (როგორც ჩანს დასავლეთით), ... (ჩრდილოეთით), მიწის ნაკვეთში მოქცეულია მეცხოველეობის ფერმა (სამხრეთ-დასავლეთით), ასევე მითითითებულია სახელმწიფო ტყე, სახელმწიფო ტყემდე მონიშნულია გაუვალი ბუჩქნარი საძოვრისთვის გამოუყენებელი ( ტ.1, ს.ფ 21).
საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ დაუზუსტებელი სახით მიწის ნაკვეთის რეგისტრაცია არ ნიშნავს, რომ ასეთი სახით რეგისტრირებული უფლება საერთოდ არ არის დაცული, არ არსებობს და წარმოადგენს უფლების ფიქციას. სააღრიცხვო მონაცემებს იურიდიული მნიშვნელობა გააჩნია, სარეგისტრაციო აღრიცხვის ოფიციალობა კი უზრუნველყოფილია საჯარო რეესტრით. სარეგისტრაციო პროცედურას შედეგად მოსდევს უფლებადამდგენი დოკუმენტების გაცემა, რომელიც ადასტურებს იურიდიული ფაქტების კანონიერებას. რეგისტრაცია წარმოშობს ვარაუდს, რომ რეგისტრირებული უფლება არსებობს და ეკუთვნის კონკრეტულ პირს, რომელიც რეგისტრირებულია რეესტრში. განსახილველ შემთხვევაში, ლ. მ-ის საკუთრების უფლებადამდგენი დოკუმენტი სადავოდ არ გამხდარი და არ გაუქმებულა, არ არსებობს სადავო ქონებაზე საკუთრების უფლების გადასვლის ან შეწყვეტის, საჯარო რეესტრის შესაბამისი ჩანაწერის ბათილად ან ძალადაკარგულად ცნობის ფაქტის დამადასტურებელი დოკუმენტაცია.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სარეგისტრაციო დოკუმენტებში არსებული მიწის ნაკვეთის გეგმა სადავო მიწის ნაკვეთთან დაკავშირებით შედგენილი პირველი (საწყისი) გრაფიკული ნახაზია. ამდენად, ყველა შემდგომი ადმინისტრაციული წარმოებისას თუ დოკუმენტების (ნახაზების) შედგენისას გათვალისწინებული უნდა ყოფილიყო ეს გეგმა.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომელზეც ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებებით, ფაქტების კონსტანტაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებით და ექსპერტთა დასკვნებით.
საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორთა მითითებას მასზედ, რომ არ დასტურდება ლ. მ-ის უფლებადამდგენ დოკუმენტში ასახული მიწის ნაკვეთის ქაღალდის ვერსიის საკადასტრო აზომვითი ნახაზისა და მის მიერ საჯარო რეესტრში წარდგენილი ციფრული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის იდენტურობა. საგულისხმოა, რომ მოსარჩელეზე სადავო მიწის ნაკვეთი სწორედ სახელმწიფოს მიერ იქნა განკერძოებული, შესაბამისად, მოპასუხეებს ეკისრებოდათ ვალდებულება არსებობის შემთხვევაში წარმოედგინათ მოსარჩელის საკუთრებად აღრიცხული მიწის ნაკვეთის სხვა ადგილას მდებარეობის დამადასტურებელი სათანადო მტკიცებულებები.
საგულისხმოა, რომ მოსარჩელის საკუთრების უფლება რეგისტრირებულია საჯარო რეესტრში, მინიჭებული აქვს უძრავი ნივთის საკადასტრო კოდი ზონის, სექტორის, კვარტლის, ნაკვეთის ნომრის მითითებით და მასზე გაცემულია საკადასტრო რუკა. ზემოაღნიშნული წარმოადგენს უძრავი ნივთის იდენტიფიცირების მნიშვნელოვან მონაცემს. ამდენად, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას მასზედ, რომ იმ პირობებში, როდესაც მოსარჩელემ წარმოადგინა მის საკუთრებაში მყოფი მიწის ნაკვეთის შეძენის დამადასტურებელი დოკუმენტი, სარეგისტრაციო ორგანოში დაცულ შესაბამისი აზომვითი ნახაზთან და საკადასტრო რუკასთან ერთად, რომელზეც ასახულია მიწის ნაკვეთის კონფიგურაცია და მოსაზღვრე მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეები, საპირწონე მტკიცებულებების არარსებობის გამო, უსაფუძვლოა კასატორთა პოზიცია მოსარჩელის დაინტერესებაში არსებული მიწის ნაკვეთის სხვა ადგილას მდებარეობის შესახებ.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს “მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-4 პრიმა მუხლის “ა” ქვეპუნქტზე, რომლის თანახმად, სარეგისტრაციო წარმოების პროცესში მუნიციპალიტეტის წარმომადგენელი საჭიროების შემთხვევაში, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით ადგენს უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტით გათვალისწინებული მიწის ნაკვეთის და მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აგეგმვით/აზომვით ნახაზზე ასახული მიწის ნაკვეთის იდენტურობას, გარდა სისტემური რეგისტრაციისა და იმ შემთხვევისა, როდესაც სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის საფუძველზე უტყუარად დგინდება მიწის ნაკვეთის ფაქტობრივი მდგომარეობა. ამავე კანონის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად სისტემური რეგისტრაციის ფარგლებში სააგენტო დაუზუსტებელი მონაცემებით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემების დაზუსტებას და მათი ცვლილების რეგისტრაციას საკუთარი ინიციატივით ახორციელებს.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მარეგისტრირებელ ორგანოს მოცემული დავის ფარგლებში მიღებული პირველი და მეორე ინსტანციის გადაწყვეტილებები სადავოდ არ გაუხდია, რაც მიანიშნებს იმაზე, რომ იგი სადავოდ არ ხდის მოსარჩელის უფლებადამდგენ დოკუმენტში მითითებულ და ელექტრონულად წარდგენილ საკადასტრო აზომვით ნახაზებს შორის არსებული მიწის ნაკვეთების იდენტურობის საკითხს.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მართალია, „საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის 3.6 მუხლის თანახმად, მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ წარმოდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის ნამდვილობაზე, თუმცა ისინი ამავე ნორმის თანახმად, პასუხისმგებელნი არიან რეგისტრირებული მონაცემების და მათთან დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობასა და უსაფრთხოებაზე. ამავე კანონის 23-ე მუხლის „ვ1“ ქვეპუნქტის თანახმად, სარეგისტრაციო წარმოების განმავლობაში მარეგისტრირებელი ორგანო იღებს გადაწყვეტილებას რეგისტრაციაზე უარის თქმის შესახებ, თუ სარეგისტრაციო მოთხოვნა რეგისტრირებული მონაცემების იდენტურია.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მარეგისტრირებელი ორგანო წარმოადგენს მასთან რეგისტრირებულ მონაცემთა უტყუარობისა და დაცვის გარანტს. მესაკუთრედ რეგისტრირებულ სუბიექტს უნდა გააჩნდეს იმის ნდობა, რომ მარეგისტრირებელი ორგანო არ დაუშვებს მისი უფლებების ხელყოფას სხვა პირთა სასარგებლოდ. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მიერ №ბს-367-363(კ-12) 28.02.2013წ. საქმეზე გაკეთებული განმარტების თანახმად, მნიშვნელოვანია, რომ საგანთა ნამდვილი მდგომარეობა და რეგისტრირებული მონაცემები იყოს თანხვედრაში, ხოლო დუბლირების და პარალელიზმის გამოვლენის შემთხვევაში უნდა გაირკვეს საკითხი იმის შესახებ, თუ რომელ რეგისტრაციას გააჩნია უკეთესი სამართლებრივი საფუძველი... უპირატესობა უნდა მიენიჭოს იმ უფლებას, რომელიც ქრონოლოგიურად უფრო ადრე არის რეგისტრირებული, ვინაიდან წინმსწრები რეგისტრაციის ჩანაწერის მოქმედება გამორიცხავს შემდეგი ჩანაწერის კანონიერებას. „საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის მე-13 მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, თუ სარეგისტრაციო ობიექტზე მოთხოვნილია რამდენიმე ისეთი უფლების რეგისტრაცია, რომლებიც თავიანთი შინაარსით გამორიცხავს ერთმანეთს, მაშინ რეგისტრირდება მხოლოდ ის უფლება ან უფლებები, რომელიც (რომლებიც) სხვა უფლებაზე ან უფლებებზე ადრე იქნა წარდგენილი სარეგისტრაციოდ.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ „მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, ეს კანონი განსაზღვრავს მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესს, ადგენს ამ რეგისტრაციის სამართლებრივ საფუძვლებს და ადმინისტრაციულ წარმოებაში მონაწილე მხარეთა უფლება-მოვალეობებს. მითითებული კანონის მე-2 მუხლის „დ“ და „ე“ ქვეპუნქტების თანახმად, ამ კანონის მიზანია საჯარო რეესტრში დაუზუსტებელი საკადასტრო მონაცემებით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთების საკადასტრო მონაცემების საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ მოთხოვნებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფა და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული მონაცემების სრულყოფა და მათი ურთიერთშესაბამისობის უზრუნველყოფა. ზემოაღნიშნული კანონის 23-ე მუხლის პირველ პუნქტის თანახმად, „სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის საკუთრების უფლების პირველადი რეგისტრაციის გადაუდებელ ღონისძიებათა და საქართველოს მოქალაქეთათვის სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 16 მაისის №327 ბრძანებულებისა და „საქართველოს ტერიტორიაზე არსებულ სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციასა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფასთან დაკავშირებული ცალკეული საკითხის მოწესრიგების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2012 წლის 28 ივნისის №231 დადგენილების საფუძველზე შედგენილი და საჯარო რეესტრში დაცული საკადასტრო მონაცემები ამ კანონის მიზნებისათვის შეიძლება გამოყენებულ იქნეს მიწის ნაკვეთის მდებარეობის შესახებ დამატებით ინფორმაციად, რომელიც ექვემდებარება დაზუსტებას, შეცვლას ან გაუქმებას.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოსარჩელის მიმართ დაცული, მისი საკუთრების წარმოშობის მომენტისათვის შედგენილი საკადასტრო გეგმის მიხედვით უძრავ ნივთზე 12.04.2007წ. მდგომარეობით სახელმწიფოს საკუთრების უფლება ასახული არ არის. საგულისხმოა, რომ მოსარჩელეს მითითებული უძრავი ქონების დაზუსტებული სახით რეგისტრაციის მოთხოვნით პირველად მიმართული ჰქონდა მარეგისტრირებელი ორგანოსადმი 2014 წელს, როდესაც დადგინდა ზედდება ს/კ ... საკადასტრო კოდთან. სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი ს/კ ... მიწის ნაკვეთზე განხორციელებული პირველადი რეგისტრაცია.
საკასაციო სასამართლოს განმარტებით, სარეგისტრაციო სამსახური ვალდებულია სზაკ-ის 96-ე მუხლის შესაბამისად, სრულყოფილად გამოიკვლიოს საქმისთვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მათი ურთიერთშეჯერების საფუძველზე მიიღოს. სარეგისტრაციო სამსახურს სახელმწიფოს (ან ნებისმიერი სხვა პირის) საკუთრებაში უძრავი ნივთის (ნაკვეთის) რეგისტრაციამდე აუცილებლად უნდა გამოეკვლია ნაკვეთის სხვა პირის სახელზე რეგისტრაციის არსებობა, შეედარებინა სარეგისტრაციოდ წარდგენილი დოკუმენტაცია მასთან დაცულ ინფორმაციასთან - ქაღალდზე შესრულებულ საკადასტრო მონაცემებთან თუ სააღრიცხვო ბარათებთან და ამონაწერებთან, დაედგინა სახელმწიფოს თუ ნებისმიერი მესამე პირის მიერ სარეგისტრაციოდ წარდგენილი მიწის ნაკვეთის მომიჯნავედ მდებარე მიწის ნაკვეთების (მათ შორის დაუზუსტებელი მონაცემებით რეგისტრირებული) კოდები, მესაკუთრეები, კონფიგურაცია, გეოგრაფიული მდებარეობა, რათა სარწმუნოდ დაედგინა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტები. ამდენად, იმ პირობებში, როდესაც მარეგისტრირებელ ორგანოსადმი მიმართული განცხადებით მხარეს ჯერ კიდევ 2014 წელს ჰქონდა დაფიქსირებული ნება მის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის დაზუსტების და ადმინისტრაციული ორგანოსთვის ცნობილი იყო სადავო ნაკვეთზე დაინტერესებული პირის ვინაობა, მისი ადმინისტრაციულ წარმოებაში ჩაუბმელობა და მარტოოდენ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიმართვის საფუძველზე, მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთის სახელმწიფო საკუთრებად დარეგისტრირება, ეწინააღმდეგება კანონმდებლობის მოთხოვნებს. საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების ყოველი შემდეგი რეგისტრაცია ისე უნდა განეხორციელებინა, რომ გამოერიცხა საკუთრების უფლების რეგისტრაცია ისეთ უძრავ ნივთზე, რომელიც უკვე იყო სხვა პირის საკუთრებაში, არ დაეშვა ერთი ნაკვეთის მიმართ ორი ურთიერთსაწინააღმდეგო ჩანაწერის არსებობა. ამდენად, პალატა იზიარებს ქვედა ინსტანციის სასამართლოთა მიერ მარეგისტრირებელი ორგანოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილებების ბათილად ცნობას.
დავის საგნის გათვალისწინებით, მოსარჩელის სამართლებრივ ინტერესს, რეგისტრაციების ბათილობასთან ერთად, წარმოადგენს იმ საფუძვლების გაუქმება, რომელიც ქმნის სახელმწიფოს სახელზე უძრავი ქონებების რეგისტრაციის სამართლებრივ პირობას. კერძოდ, როგორც უკვე აღინიშნა, სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში განხორციელდა სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 28.02.2020წ. N1/1-1301 ბრძანების და 2021 წლის 28 იანვრის N1/1-151 ბრძანების საფუძველზე.
სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს დებულების“ მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ყ“ ქვეპუნქტი ადგენს, რომ სააგენტო ახორციელებს ქონების, მათ შორის, უმკვიდრო/მიტოვებული უძრავი ნივთის, ასევე, სახელმწიფოსათვის გადმოცემული ქონების სახელმწიფოს საკუთრებად მიღებას ან/და რეგისტრაციასთან დაკავშირებულ ღონისძიებებს. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სახელმწიფოს სახელზე ქონების აღრიცხვის თაობაზე მიმართვა საჭიროებს საქმის გარემოებების სათანადო გამოკვლევას. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. ამავე კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილის მიხედვით, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, ფაქტებზე, მტკიცებულებებზე ან არგუმენტებზე, რომლებიც არ იქნა გამოკვლეული და შესწავლილი ადმინისტრაციული წარმოების დროს. შესაბამისად, ადმინისტრაციულ ორგანოს, მის საკუთრებად უძრავი ქონების აღრიცხვის თაობაზე სარეგისტრაციო სამსახურისადმი მიმართვის გადაწყვეტილების მიღებისას, სრულყოფილად უნდა გამოეკვლია და მოეძიებინა ინფორმაცია უძრავ ქონებასთან დაკავშირებით.
ნიშანდობლივია, რომ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს ადგილზე დათვალიერების 2020 წლის 3 ოქტომბრის ოქმში მითითებულია, რომ მიწის ნაკვეთი დამუშავებულია (მოხნულია), მოსარგებლის ვინაობა ვერ დადგინდა. საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო სზაკ-ის 96-ე და 97-ე მუხლების შესაბამისად, ვალდებული იყო სრულყოფილად გამოეკვლია საქმისთვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები და სადავო მიწის ნაკვეთის სახელმწიფოს საკუთრებად აღრიცხვის თაობაზე მარეგისტრირებელ ორგანოსადმი მიმართვამდე დაედგინა იმ პირის ვინაობა, ვისი სამართლებრივი ინტერესებიც შესაძლოა შელახულიყო. საკასაციო სასამართლო კიდევ ერთხელ ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ მოსარჩელემ საკუთრების უფლება მოიპოვა სახელმწიფოსთან დადებული გარიგების შედეგად, სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მხრიდან კი არ შეფასდა მოსარჩელის უფლებადამდგენი დოკუმენტი და მათ დაინტერესაში მყოფ მიწის ნაკვეთთან სამართლებრივ ბმაში მყოფი პირის ინტერესები. განსახილველ შემთხვევაში სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო შემოიფარგლა მხოლოდ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსათვის წერილის გაგზავნით, რაც ფორმალურ ხასიათს ატარებდა და რეალურად არ ემსახურებოდა საქმის გარემოებების სათანადოდ გამოკვლევის მიზანს. სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს გასაჩივრებული ბრძანებები ეწინააღმდეგება კანონის მოთხოვნებს, შესაბამისად ისინი მართებულად იქნა ბათილად ცნობილი.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2021წლის 28 იანვრის N1/1-151 ბრძანება ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის დ. ჯ-ისთვის იჯარით გადაცემის შესახებ და მხარეებს შორის 23.02.2021წ. გაფორმებული იჯარის ხელშეკრულება ასევე ვერ მიიჩნევა კანონიერად იმ პირობებში, როდესაც სადავო მიწის ნაკვეთზე მოსარჩელის უფლების დამდგენი დოკუმენტები, ასევე მის საფუძველზე საჯარო რეესტრში არსებული რეგისტრაცია იძლეოდა საფუძველს იმისათვის, რომ როგორც აუქციონის ინიციატორს, ასევე საჯარო რეესტრის სარეგისტრაციო სამსახურს და აუქციონის განმახორციელებელ ორგანოს მოეხდინათ აუქციონზე მოთხოვნილი მიწის ნაკვეთის იდენტიფიცირება და დაედგინათ მისი იდენტურობა ლ. მ-ის საკუთრებაში რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთთან. შესაბამისად აუქციონის შედეგად დადებული საიჯარო ხელშეკრულება და მესამე პირის საიჯარო უფლების რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება უკანონოდ ზღუდავს მოსარჩელის უფლებებსა და კანონიერ ინტერესებს.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივრებს წარმატების პერსპექტივა.
ზემოთქმულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივრები არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2025 წლის 4 მარტის განჩინება;
3. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე მ. ვაჩაძე
მოსამართლეები: გ. აბუსერიძე
ბ. სტურუა
