ას-1095-1252-08 13 თებერვალი, 2009წ. 28 ნოემბერი, 2008 წ.

ქ. თბილისი ქ.თბილისი

სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მ. სულხანიშვილი (თავმჯდომარე)

რ. ნადირიანი (მომხსენებელი), თ. თოდრია

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი – ტ. მ-შვილი

მოწინააღმდეგე მხარე – ბ. ჯ. და თ. ჯ-შვილები

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 22 სექტემბრის გადაწყვეტილება

დავის საგანი _ ხელშეკრულების ბათილად ცნობა, უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

გურჯაანის რაიონული სასამართლოს 2006 წლის 25 ივლისის გადაწყვეტილებით ბ. ჯ. და თ. ჯ-შვილების სარჩელი დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი 1997 წლის პირველ აპრილს თ. ჯ-შვილსა და ტ. მ-შვილს შორის დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულება. თ. მ-შვილი ოჯახის წევრებთან ერთად გამოსახლებულ იქნა გურჯაანის რაიონის სოფელ მელაანში მდებარე ჯ. ბ. თ. და თ. ჯ-შვილების სახელზე რიცხული საცხოვრებელი სახლიდან.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს თ. ი-შვილმა (მ-შვილმა) და ტ. მ-შვილმა და მოითხოვეს მისი გაუქმება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 22 სექტემბრის გადაწყვეტილებით თ. ი-შვილის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, ხოლო ტ. მ-შვილის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. გაუქმდა გურჯაანის რაიონული სასამართლოს 2006 წლის 25 ივლისის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა ბ. ჯ. და თ. ჯ-შვილების სარჩელი. 3/4 ნაწილში ბათილად იქნა ცნობილი 1997 წლის პირველ აპრილს თ. ჯ-შვილსა და და ტ. მ-შვილს შორის დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულება გურჯაანის რაიონის სოფელ მელაანში მდებარე საცხოვრებელ სახლზე. სარჩელს თ. ი-შვილის უკანონო მფლობელობიდან სახლის გამოთხოვის ნაწილში ეთქვა უარი.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ საქმეზე დადგენილი შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

ი. ჯ-შვილის სახელზე ირიცხებოდა გურჯაანის რაიონის სოფელ მელაანში მდებარე საცხოვრებელი სახლი;

1991 წლის 20 მაისს გარდაიცვალა ი. ჯ-შვილი, რომელსაც დარჩა ოთხი პირველი რიგის მემკვიდრე: შვილები კანონიერი ქორწინებიდან – თ. და ჯ. ჯ-შვილები და შვილები ფაქტიური ცოლ-ქმრული ურთიერთობიდან _ ბ. და თ. ჯ-შვილები;

გურჯაანის რაიონის სასამართლოს 1993 წლის 25 მარტის გადაწყვეტილებით ბ. და თ. ჯ-შვილები ცნობილ იქნენ მემკვიდრედ, აწ გარდაცვლილ ი. ჯ-შვილის სახელზე რიცხულ სახლზე_ მდებარე გურჯაანის რაიონის სოფელ მელაანში;

რაიონულმა სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ სამკვიდრო ბინაში არცერთ მემკვიდრეს არ უცხოვრია;

1997 წლის პირველ აპრილს თ. ჯ-შვილმა სამკვიდრო სახლი მიჰყიდა სოფელ მელაანში მცხოვრებ ტ. მ-შვილს. ნასყიდობის ხელშეკრულება დამოწმებულ იქნა გურჯაანის რაიონის ნოტარიუსის მიერ. ხელშეკრულების საფუძველზე, სოფელ მელაანის საკრებულომ ტ. მ-შვილი ჩაწერა სადავო ბინაში, რომელიც შესახლდა მასში ბებიასთან _ თ. ი-შვილთან ერთად;

სასამართლომ დადგენილად ჩათვალა, რომ ნასყიდობის ხელშეკრულების დამოწმებისას ნოტარიუსს არ გამოუთხოვია ბინაზე და მიწაზე საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი, ასეთ დოკუმენტად მითითებულია გურჯაანის დაზღვევის ფირმის მიერ გაცემული ცნობა და ამასთან ხელშეკრულებაში ბინის ფასი არ არის მითითებული;

აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებებით სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ ნაწილობრივ სწორად ცნო ბათილად სადავო ხელშეკრულება, ვინაიდან საქმეში წარმოდგენილი არცერთი მტკიცებულებით არ დასტურდებოდა, რომ ნასყიდობის ხელშეკრულების დადებისას სადავო სახლი წარმოადგენდა გამყიდველ _ თ. ჯ-შვილის საკუთრებას.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეში არსებული გურჯაანის ტექნიკური ინვენტარიზაციის ბიუროს მიერ 1997 წლის 27 მარტს გაცემული ცნობა-დახასიათების ასლი, რომლითაც სადავო სახლის მესაკუთრედ რეგისტრირებულია თ. ჯ-შვილი, არ მიიჩნია რაიმე მტკიცებულებად, ვინაიდან სასამართლოს მიერ გამოთხოვილ სანოტარო საქმეში აღნიშნული დოკუმენტის დედანი არ აღმოჩნდა. ამასთან, სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა ნოტარიუსის განმარტება, რომ დედნები სასამართლოს მოთხოვნის საფუძველზე სასამართლოში იყო წარდგენილი, ვინაიდან საქმეში არც მიმართვა და არც ნოტარიუსიდან დედნების მიღების ფაქტი არ არსებობდა, ხოლო თავად გურჯაანის რაიონის ტექაღრიცხვის სამსახური უარყოფდა, რომ სარეგისტრაციო მოწმობა და ცნობა-დახასიათება მან გასცა, მოპასუხე მხარემ კი ვერ შეძლო დაედასტურებინა ის გარემოება, რომ სადავო სახლი ხელშეკრულების დადებისას წარმოადგენდა თ. ჯ-შვილის საკუთრებას.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ იმ დროს მოქმედი სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 48-ე მუხლის თანახმად, გარიგება სწორად ჩათვალა კანონსაწინააღმდეგოდ, თუმცა აღნიშნა, რომ ხელშეკრულების მთლიანად ბათილად ცნობა არაკანონიერი იყო, ვინაიდან როგორც სასამართლომ დაადგინა, სადავო სახლი აღრიცხული იყო ოთხ მემკვიდრეზე, მათ შორის გამყიდველ თ. ჯ-შვილზე და იგი უფლებამოსილი იყო გაესხვისებინა თავის საკუთრებაში არსებული 1/4 წილი. ვინაიდან თ. ჯ-შვილს სადავოდ არ გაუხდია ნასყიდობის ხელშეკრულება, სააპელაციო სასამართლომ ჩათვალა, რომ ტ. მ-შვილი ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე წარმოადგენდა სახლის 1/4 –ის მესაკუთრეს.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა თ. ი-შვილის არგუმენტი უკანონო მფლბელობიდან მისი გამოსახლების ნაწილში, ვინაიდან მიიჩნია, რომ რადგანაც ტ. მ-შვილი სადავო სახლის 1/4 –ის მესაკუთრე იყო, მას შეეძლო ეცხოვრა აღნიშნულ სახლში საზიარო უფლების გაუქმებამდე.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 22 სექტემბრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს, ტ. მ-შვილმა, ასევე ჯ. ჯ-შვილმა და ბ. ჯ-შვილმა.

ტ. მ-შვილმა საკასაციო საჩივრით მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება 3/4 ნაწილში მასსა და თ. ჯ-შვილს შორის 1997 წლის პირველ აპრილს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის ნაწილში და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით აღნიშნულ ნაწილში სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 2008 წლის 22 დეკემბრის განჩინებით ჯ. ჯ-შვილის საკასაციო საჩივარი დარჩა განუხილველად გასაჩივრების ვადის გაშვების გამო.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 2009 წლის 20 იანვრის განჩინებით ასევე განუხილველად იქნა დატოვებული ბ. ჯ-შვილის საკასაციო საჩივარი სასამართლოს მიერ დადგენილ ვადაში ხარვეზის შეუვსებლობის გამო.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 2008 წლის 12 დეკემბრის განჩინებით ტ. მ-შვილის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული დასაშვებობის შესამოწმებლად. მოწინააღმდეგე მხარეს განესაზღვრა 5 დღის ვადა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობებთან დაკავშირებით მოსაზრებების წარმოსადგენად.

ტ. მ-შვილის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხზე, საკასაციო სასამართლოში მოწინააღმდეგე მხარეს მოსაზრება არ წარმოუდგენია.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ტ. მ-შვილის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ტ. მ-შვილის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ტ. მ-შვილის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.