საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

საქმე № ბს-1154(3კ-24) 9 ივნისი, 2025 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა

შემდეგი შემადგენლობა:

ბადრი შონია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: თამარ ოქროპირიძე, გენადი მაკარიძე

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი (მოსარჩელე) - შპს „ ...“

კასატორები (მოპასუხეები) - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექცია

დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის გადაწყვეტილება

კასატორების მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2021 წლის 19 ნოემბერს შპს „...ს“ წარმომადგენელმა სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიმართ.

მოსარჩელემ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 22 სექტემბრის №001517 დადგენილებისა და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2021 წლის 03 ნოემბრის №1573 ბრძანების ბათილად ცნობა მოითხოვა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2023 წლის 28 თებერვლის გადაწყვეტილებით შპს „...ს“ სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ დ.მ-ის განცხადების საფუძველზე, ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 4 სექტემბრის N5083698 ბრძანებით შეთანხმდა ორი ინდივიდუალური ერთ ბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი და შეთანხმებული პროექტის საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა (N... ).

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალურმა ინსპექციამ შპს-ის „ ... “ მიმართ სამშენებლო სამართალდარღვევის საქმისწარმოება დაიწყო 2021 წლის 30 ივნისის N001517 მითითების გაცემით, რომლითაც სამართალდარღვევად დაფიქსირდა ქ. თბილისში, ...ის დასახლება, ...ის ქუჩა N27-ში ... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე უნებართვო სამშენებლო სამუშაოების განხორციელება, რაც გამოიხატა არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 4 სექტემბრის N5083698 ბრძანებით შეთანხმებული ობიექტის ფუნქციური დანიშნულების ცვლილებაში. ზემოაღნიშნული მითითების თანახმად, სამართალდამრღვევს, დარღვევების გამოსწორების მიზნით, განესაზღვრა 20 (ოცი) დღე შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის წარსადგენად.

სასამართლომ ასევე დადგენილად, მიიჩნია რომ შპს „...ს“ განცხადების საფუძველზე, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ განხორციელდა ზემოხსენებულ საკადასტრო კოდზე მშენებარე საცხოვრებელი სახლის განშლის რეგისტრაცია, რის შედეგადაც შენობა-ნაგებობა დაიყო ბინებად და დამოუკიდებელ მანსარდის ფუნქციის მქონე ფართებად, რის შედეგადაც შეიცვალა შენობა-ნაგებობის ფუნქცია და ნაცვლად ინდივიდუალური საცხოვრებელი სახლისა, წარმოიქმნა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი. ამასთან, საქმეში წარმოდგენილი დოკუმენტაციის საფუძველზე, დასტურდებოდა, რომ უნებართვოდ განთავსებული ობიექტი წარმოადგენდა III კლასის შენობა-ნაგებობას. შესაბამისად, დარღვეული იყო სანებართვო დოკუმენტაციით განსაზღვრული პირობები, რაც სამართალდარღვევაზე პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველს წარმოადგენდა. სასამართლომ აღნიშნა, რომ საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული საქმიანობის კოდექსის 131-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, უნებართვო მშენებლობა კერძო საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე, III ან IV კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის შემთხვევაში იწვევდა დაჯარიმებას 20 000 ლარის ოდენობით.

ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2021 წლის 03 ნოემბრის №1573 ბრძანების ბათილად ცნობის მოთხოვნასთან მიმართებით, სასამართლომ აღნიშნა, რომ საჩივრის განმხილველმა ორგანომ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდეგ მიიღო გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე, რის გამოც არ არსებობდა ბრძანების ბათილად ცნობის საფუძველი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2023 წლის 28 თებერვლის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შპს „...მა“. აპელანტმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის გადაწყვეტილებით შპს „...ს“ სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2023 წლის 28 თებერვლის გადაწყვეტილება და მიღებული იქნა ახალი გადაწყვეტილება; შპს „...ს“ სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 22 სექტემბრის №001517 დადგენილება და მოპასუხე ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალურ ინსპექციას დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ, კანონმდებლობით დადგენილი წესითა და ვადაში, სადავო საკითხთან დაკავშირებით ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა; ასევე ბათილად იქნა ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2021 წლის 03 ნოემბრის №1573 ბრძანება.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასება, რომ მოცემულ შემთხვევაში, ნაცვლად პროექტით შეთანხმებული ორი ინდივიდუალური ერთბინიანი საცხოვრებელი სახლის აშენებისა, აპელანტის მიერ აშენებული იქნა, იმავე პარამეტრების მქონე, თუმცა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი, რაც წარმოადგენდა შენობა-ნაგებობის ფუნქციის შეცვლას სამართლებრივი საფუძვლების გარეშე და შესაბამისად, განიხილებოდა როგორც უნებართვო მშენებლობა.

ჯარიმის ოდენობის განსაზღვრის ნაწილში სააპელაციო სასამართლო არ დაეთანხმა ქვედა ინსტანციის სასამართლოს შეფასებას და მიუთითა, რომ გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭებოდა განხორციელებული სამშენებლო სამუშაოების ზუსტად იდენტიფიცირებას. სადავო საკითხის მართებულად გადაწყვეტისთვის აუცილებელი იყო დადგენილიყო, თუ რა სახის სამშენებლო სამუშაოები იყო ნაწარმოები და რომელ კლასს განეკუთვნებოდა აშენებული სადავო შენობა-ნაგებობები. სასამართლოს შეფასებით, განსახილველ შემთხვევაში მოპასუხე ადმინისტრაციულმა ორგანომ ისე გამოსცა სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომ არ გამოიკვლია საქმისათვის განსაკუთრებული მნიშვნელობის მქონე გარემოებები. გასაჩივრებული აქტიდან არ დგინდებოდა, თუ რატომ მიიჩნია ადმინისტრაციულმა ორგანომ დადგენილად ის გარემოება, რომ აშენებული შენობა-ნაგებობა წარმოადგენდა მე-3 კლასის ნაგებობას, იმ პირობებში, როცა საქმეში წარმოდგენილი შეთანხმებული პროექტის თანახმად, ობიექტი ტექნიკურ-ეკონომიკური მაჩვენებლების მიხედვით, ნაგებობა განეკუთვნებოდა II კლასს, რის გამოც შპს ,,...ზე“ გაცემული იყო სწორედ აღნიშნული კლასის (II) საცხოვრებელი სახლის აშენების ნებართვა. სასამართლომ მიუთითა, აღნიშნული გარემოების დადგენის აუცილებლობაზე, ვინაიდან, ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსი“ (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქცია) განსხვავებულ ჯარიმებს ითვალისწინებდა უნებართვოდ აშენებული შენობა-ნაგებობების კლასების გათვალისწინებით (მუხლი 131.1). ამდენად, თუ დადგინდებოდა შპს ,,...ის“ მხრიდან ადგილი არ ჰქონია III კლასს მიკუთვნებული შენობა-ნაგებობის აშენებას, აღნიშნული გარემოება გასათვალისწინებელი იქნებოდა ჯარიმის ოდენობის განსაზღვრის თვალსაზრისით.

აღნიშნული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიამ, თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალურმა ინსპექციამ და შპს „...მა“.

კასატორი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად შეაფასა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი გარემოებები და არასწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა განსახილველ საკითხს.

კასატორი აღნიშნავს, რომ N... ს/კ-ით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 4 სექტემბრის N5083698 ბრძანებით შეთანხმდა ორი ინდივიდუალური ერთბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი და შეთანხმებული პროექტის საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა (...). შპს „...ს" განცხადების საფუძველზე, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ განხორციელდა ზემოხსენებულ საკადასტრო კოდზე მშენებარე საცხოვრებელი სახლის განშლის რეგისტრაცია, რის შედეგადაც შენობა-ნაგებობა დაიყო ბინებად და დამოუკიდებელ მანსარდის ფუნქციის მქონე ფართებად. აღნიშნულის შედეგად, ნაცვლად ინდივიდულაური საცხოვრებელი სახლისა, წარმოიქმნა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი. შესაბამისად სახეზეა სანებართვო დუკუმენტაციის ისეთი დარღვევა, რომლის შედეგადაც შეიცვალა შენობა-ნაგებობის ფუნქცია, რაც კანონმდებლობის თანახმად, სამართალდამრღვევზე პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველს წარმოადგენს. სადავო პერიოდში მოქმედი საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანიბის კოდექსის 131-ე მუხლის რედაქციის პირველი ნაწილის „ბ" ქვეპუნქტის მიხედვით, უნებართვო მშენებლობა „ტყის ფონდის მართვის შესახებ" და „წყლის შესახებ" საქართველოს კანონებით განსაზღვრულ ტერიტორიებზე, განსაკუთრებული რეგულირების ტერიტორიაზე ან ზონაში ან/და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში გამოიწვევს დაჯარიმებას: ა) სახელმწიფოს ან მუნიციპალიტეტის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე (გარდა ამ ნაწილის „გ" ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა) - 8 000 ლარის ოდენობით; გ) კერძო საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე, III ან IV კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის შემთხვევაში - 20 000 ლარის ოდენობით.

კასატორი ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექცია აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული წარმოების ფარგლებში, ამომწურავად დადგინდა ფაქტობრივი გარემოებები, რაც სადავო საკითხის შეფასებისა და გადაწყვეტისთვის საკმარისი იყო.

კასატორს მიაჩნია, რომ შ.პ.ს „...ის“ მიერ ჩადენილი სამშენებლო სამართალდარღვევის შეფასება უნდა მომხდარიყო 2021 წლის 30 ივნისის მდგომარეობით მოქმედი კანონმდებლობის საფუძველზე, როდესაც მოხდა N001517 მითითების გაცემა. შესაბამისად, შენობა-ნაგებობების კლასისადმი მიკუთვნებაც უნდა მომხდარიყო იმ დროს მოქმედი საქართველოს მთავრობის 2019 წლის 31 მაისის N255-ე დადგენილებით დამტკიცებული „მშენებლობის ნებართვის გაცემისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების წესისა და პირობების შესახებ“ დანართი N1-ის შესაბამისად, რომლის მიხედვითაც III კლასის შენობა-ნაგებობის მახასიათებელია 500 მ² დან 6000 მ² მდე სართულების იატაკის დონეებზე განაშენიანების ჯამური ფართობის მქონე შენობა.

რაც შეეხება იმ საკითხს, რომ 2020 წლის 18 სექტემბრის N... მშენებლობის ნებართვა გაიცა II კლასით გათვალისწინებული წესით, კასატორის განმარტებით ეს გარემოება გამოწვეული იყო იმით, რომ 2009 წლის 27 მარტის N57-ე დადგენილება ითვალისწინებდა ერთბინიანი ინდივიდუალური სახლების შემთხვევაში გამონაკლისს სახით კლასისადმი კუთვნილებას კერძოდ, თუ სხვა შენობის შემთხვაში 300 კვ.მ იდან ზემოთ შენობა მიეკუთვნებოდა მესამე კლასს, ინდივიდუალური საცხოვრებელი სახლის შემთხვევაში რომელიც განსაზღვრული იყო მხოლოდ ერთი ოჯახისთვის - 500 კვ.მ-დან ზემოთ ხდებოდა მიკუთვნება. კასატორის განმარტებით, ვინაიდან, განშლის რეგისტრაციით შენობამ დაკარგა ერთბინიანი ინდვიდუალური საცხოვრებელი სახლის სტატუსი და გახდნენ მრავალბინიანი ამიტომ ამ მოცემულობაში ვეღარ ისარგებლებდნენ კლასისადმი სხვა პარამეტრებით მიკუთვნებით.

კასატორი შპს „...“ მიუთითებს, რომ როგორც მოქმედი კანონმდებლობის ისე ნებართვის გაცემის დროისათვის მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად სამშენებლო დოკუმენტაციის ნაწილი არ ყოფილა განშლის რეგისტრაცია. კასატორის განმარტებით, განშლის რეგისტრაცია არ წარმოადგენს სამშენებლო დოკუმენტს, შესაბამისად, მასში ცვლილებები ვერ იქნება განხილული როგორც სამშენებლო დოკუმენტაციის ცვლილება და ვერ შეფასდება უნებართვო მშენებლობად. აღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორს მიაჩნია რომ უნდა გაუქმდეს სადავო გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნას ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც სარჩელი დაკმაყოფილდება სრულად.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 ნოემბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის საკასაციო საჩივრები.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 18 ნოემბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული შპს „...ს“ საკასაციო საჩივარი.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატაში 2025 წლის 30 აპრილს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციისა და შპს „...ს“ საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების მიზნით, გაიმართა ზეპირი მოსმენის სხდომა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლისა და საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციისა და შპს „...ს“ საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორები ვერ ასაბუთებენ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორები საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს მოცემულ საქმეზე ქვედა ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და ამ გარემოებებთან დაკავშირებით გაკეთებულ სამართლებრივ შეფასებებს და მიიჩნევს, რომ სასამართლომ არსებითად სწორად გადაწყვიტეს მოცემული დავა.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქმეზე დადგენილ შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებზე:

თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 4 სექტემბრის N5083698 ბრძანებით დაკმაყოფილდა დ.მ-ის 2020 წლის 21 ივლისის N... განცხადება და ქ. თბილისში, ... ის დასახლება, ...ის ქუჩა N27-ში, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე შეთანხმდა ორი ინდივიდუალური ერთბინიანი (II კლასის) საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი და შეთანხმებული პროექტის საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა (N...).

სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 18 სექტემბრის N... ბრძანებით დაკმაყოფილდა დ.მ-ის 2020 წლის 7 სექტემბრის N... განცხადება და ქ. თბილისში, ...ის დასახლებაში, ...ის ქუჩა N27-ში, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე ამავე სამსახურის 2020 წლის 4 სექტემბრის N5083698 ბრძანებით შეთანხმებული არქიტექტურის პროექტის საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა და მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადად განისაზღვრა 2020 წლის 18 სექტემბრიდან 2022 წლის 18 სექტემბრის ჩათვლით პერიოდი.

2021 წლის 30 ივნისს თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ შპს „...ს“ მიმართ შედგა №001517 მითითება, რომლის თანახმად, ქ. თბილისში, ...ის დასახლებაში, ...ის ქუჩა N27-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე ნაწარმოები იყო უნებართვო სამშენებლო სამუშაოები, რაც გამოიხატა არქიტექტურის სამსახურის 2020 წლის 4 სექტემბრის N5083698 ბრძანებით შეთანხმებული ობიექტის ფუნქციური დანიშნულების ცვლილებაში. ამავე მითითებით, სამართალდამრღვევს, დარღვევების გამოსწორების მიზნით, შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის წარსადგენად, განესაზღვრა 20 (ოცი) დღე.

2021 წლის 2 ივლისს თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის მიერ შედგა N001517 შემოწმების აქტი, რომლითაც 2021 წლის 30 ივნისის მითითების მოთხოვნათა შეუსრულებლობის ფაქტი დაფიქსირდა.

მუნიციპალური ინსპექციის უფროსი სპეციალისტის 2021 წლის 22 სექტემბრის მოხსენებითი ბარათის თანახმად, ობიექტის ხელმეორედ გადამოწმების შედეგად, დადგინდა, რომ შპს-ის „...ს“ მიერ კვლავ არ იყო შესრულებული მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 30 ივნისის N001517 მითითებით გათვალისწინებული მოთხოვნები.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 22 სექტემბრის N001517 დადგენილებით შპს „...“ დაჯარიმდა 20 000 (ოცი ათასი) ლარით, ქ. თბილისში, ...ის დასახლება, ...ის ქუჩა N27-ში, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე უნებართვო სამშენებლო სამუშაოების განხორციელებისთვის (ობიექტის ფუნქციური დანიშნულების ცვლილება).

2021 წლის 11 ოქტომბერს შპს „...მა“ N19/01212841858-01 ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას და მოითხოვა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 22 სექტემბრის N001517 დადგენილების ბათილად ცნობა.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერის 2021 წლის 03 ნოემბრის N1573 ბრძანებით შპს „...ს“ ადმინისტრაციული საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 22 სექტემბრის N001517 დადგენილება.

საჯარო რეესტრის 2020 წლის 03 ნოემბრის ამონაწერით დგინდება, რომ ქ. თბილისში, ...ის დასახლება, ..ის ქუჩა N27, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული 933.00 კვ.მ მიწის ნაკვეთის (შენობა ნაგებობების ჩამონათვალი : N1, N2 (მშენებარე) საერთო ფართით - 1021.4 კვ.მ (საცხოვრებელი ფართი-647.2 კვ.მ), საზაფხულო ფართი - 43.4 კვ.მ, მანსარდის ფართი - 330.8 კვ.მ) მესაკუთრეს წარმოადგენს შპს „...“.

საკასაციო სასამართლო პირველ რიგში მიუთითებს, რომ მშენებლობის განხორციელებამდე პირმა კანონით დადგენილი წესით უნდა მოიპოვოს უფლებამოსილი ორგანოს თანხმობა, რაც პირველი კლასის მშენებლობის განხორციელებისას დადასტურების მიღებაში გამოიხატება, ხოლო მეორე, მესამე ან მეოთხე კლასის მშენებლობისას - ნებართვის მოპოვებაში. თავის მხრივ, ადმინისტრაციულმა ორგანომ უნდა განსაზღვროს თუ რა სახის სამშენებლო სამუშაოებია განხორციელებული ან/და უნდა განხორციელდეს, საჭიროებს თუ არა ნებართვას/დადასტურებას და რამდენად არის ასეთი ნებართვა შესაბამისი წესით მოპოვებული. თუკი მშენებლობა მოთხოვნილ პირობებს არ აკმაყოფილებს, მაშინ უფლებამოსილი ორგანოს მიერ სამართალდარღვევის ფაქტის გამოვლენა წარმოშობს სამართალდარღვევაზე პასუხისმგებელი პირის გამოვლენისა და სანქციის დაკისრების მოვალეობას.

განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, ...ის დასახლებაში, ...ის ქუჩა N27-ში, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე შეთანხმდა ორი ინდივიდუალური ერთბინიანი (II კლასის) საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტი და შეთანხმებული პროექტის საფუძველზე, „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების (ძალადაკარგულია - 02.03.2020, №139) საფუძველზე გაიცა მშენებლობის ნებართვა. ასევე დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციის 2021 წლის 22 სექტემბრის N001517 დადგენილებით შპს „...“ ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ შესაბამისად დაჯარიმდა 20 000 (ოცი ათასი) ლარით, ქ. თბილისში, ...ის დასახლება, ...ის ქუჩა N27-ში, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე უნებართვო სამშენებლო სამუშაოების განხორციელებისთვის, რაც გამოიხატა სამშენებლო ნებართვის გათვალისწინებული ობიექტის ფუნქციური დანიშნულების ცვლილებაში.

დავის საგნის გათვალისწინებით, საკასაციო პალატას მნიშვნელოვნად მიაჩნია მიუთითოს „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 141-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლითაც განიმარტა, რომ 2019 წლის 3 ივნისამდე გაცემული მშენებლობის ნებართვა ინარჩუნებს იურიდიულ ძალას, შესაბამისად, მის საფუძველზე აშენებული შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღებასთან დაკავშირებით გამოიყენება ამ ნებართვის გაცემის დროს მოქმედი სამართლებრივი აქტებით დადგენილი მოთხოვნები და წესები. საკასაციო პალატა ასევე მიუთითებს საქართველოს მთავრობის 2019 წლის 31 მაისის №255 დადგენილებით დამტკიცებულ ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების წესისა და პირობების‘’ მე-2 მუხლის პირველ პუნქტზე, რომლითაც აგრეთვე დადასტურდა, რომ 2019 წლის 3 ივნისამდე გაცემული მშენებლობის ნებართვა ინარჩუნებს იურიდიულ ძალას. ამასთანავე, მის საფუძველზე აშენებული შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღებასთან დაკავშირებით გამოიყენება ამ ნებართვის გაცემის დროს მოქმედი სამართლებრივი აქტებით დადგენილი მოთხოვნები და წესები.

საკასაციო პალატა ასევე ყურადღებას გაამახვილებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ ერთ-ერთ საქმეზე გაკეთებულ განმარტებაზე, რომლის თანახმად, „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის" 141-ე მუხლის პირველი ნაწილით დადგენილი მშენებლობის ნებართვის გაცემის დროს მოქმედი მოთხოვნები და წესები გამოიყენება მშენებლობის ექსპლუატაციაში მიღების მიზნებისთვის, თუმცა აღნიშნული ვერ გავრცელდება სამშენებლო სამართალდარღვევის საქმის წარმოების პროცედურულ წესებზე. საკასაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სამართალდარღვევისთვის პასუხისმგებლობა უნდა განსაზღვრულიყო, სამართალდარღვევის გამოვლენის დროს მოქმედი, საქართველოს სივრცის, დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის 132-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის „ა.დ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, რომელიც კონკრეტული დავის ფარგლებში ჩადენილი სამართალდარღვევისთვის ითვალისწინებდა ჯარიმას 15 000 ლარის ოდენობით “ (სუსგ საქმეზე №ბს-766(კ-23), 24.10.2024 წ.).

ამდენად, დავის გადაწყვეტის მიზნებისთვის, საკასაციო პალატა პირველ რიგში მიუთითებს მშენებლობის ნებართვის გაცემის საფუძვლად არსებულ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების (ძალადაკარგულია - 02.03.2020, №139) მე-4 მუხლის პირველი პუნქტზე რომლის შესაბამისად, მშენებლობის სახეებად გათვალისწინებული იყო: ა) ახალი მშენებლობა (მათ შორის, მონტაჟი); ბ) რეკონსტრუქცია; გ) რემონტი-შეკეთება, მოპირკეთება (არ საჭიროებს ნებართვას); დ) დემონტაჟი; ე) ლანდშაფტური მშენებლობა; ვ) დროებითი შენობა-ნაგებობის მონტაჟი/განთავსება. 36-ე მუხლის მიხედვით, მშენებლობის განხორციელების სამართლებრივი საფუძველია კანონმდებლობით, მათ შორის, ამ დადგენილებით განსაზღვრულ შემთხვევებში სათანადო წესით მიღებული მშენებლობის ნებართვა, რომელიც გაიცემა: ა) ახალ მშენებლობაზე (მათ შორის მონტაჟზე), ბ) არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციაზე, გ) არსებული შენობა-ნაგებობის დემონტაჟზე, დ) სამშენებლო დოკუმენტის ისეთ ცვლილებაზე, რომელიც საჭიროებს ახალ ნებართვას.

ამავე დადგენილების 67-ე მუხლის მიხედვით, II კლასის შენობა-ნაგებობები ხასიათდება რისკის დაბალი ფაქტორით და მას განეკუთვნებოდა: ა) განაშენიანების ინტენსივობის (სიმჭიდროვის) კოეფიციენტით K-2-ით განსაზღვრული ან იმ ზონაში, სადაც K-2 არ განისაზღვრება – სართულების იატაკის დონეებზე განაშენიანების ჯამური 300 მ2-მდე ფართობის (ინდივიდუალური საცხოვრებელი სახლებისათვის სართულების იატაკის დონეებზე განაშენიანების ჯამური 500 მ²-მდე ფართობის), 5 მ-დან 12 მ-მდე სიმაღლისა და გრუნტის ზედაპირიდან საშუალოდ 2 მ-დან 4 მ-მდე ჩაღრმავების მქონე შენობა; ბ) 60 მ³-მდე მოცულობის, 10 მ-დან 15 მ-მდე სიმაღლისა და გრუნტის ზედაპირიდან საშუალოდ 10 მ-დან 15 მ-მდე ჩაღრმავების მქონე ნაგებობა.

ამასთან, მითითებული დადგენილების 68-ე და 70-ე მუხლებიდან გამომდინარე, II კლასის შენობა-ნაგებობის ახალი მშენებლობისათვის მშენებლობის ნებართვა გაიცემოდა მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებისა და სამშენებლო დოკუმენტის პროექტის საფუძველზე. თავის მხრივ, მშენებლობის ნებართვის მფლობელი ვალდებულია სანებართვო პირობების შესრულებაზე.

საკასაციო პალატა ასევე მიუთითებს, რომ სადავო აქტების გამოცემის დროს სამშენებლო სფეროში საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი შესაბამისი მოთხოვნების დარღვევისა ან/და შეუსრულებლობისთვის პასუხისმგებლობას განსაზღვრავდა ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსი“, რომლის 123-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად, ამ მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული შემთხვევების გარდა, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო ადმინისტრაციულ წარმოებას იწყებს სამართალდამრღვევის მიმართ მითითების გაცემით, რომელიც წარმოადგენს სამშენებლო საქმიანობაზე დამრღვევის მიმართ გაცემულ შენიშვნას შეუსაბამობაზე და მოთხოვნას, რომლითაც განისაზღვრება გონივრული ვადა, რომლის ფარგლებშიც მან უნდა შეასრულოს მითითებით დადგენილი პირობები სამშენებლო სამართალდარღვევის გამოსასწორებლად, ხოლო 124-ე მუხლიდან გამომდინარე, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის განმახორციელებელი ორგანო უფლებამოსილია გასცეს მითითება: ა) სამშენებლო დოკუმენტაციის წარდგენის შესახებ ან/და დარღვევის გამოსწორების შესახებ; ბ) სამშენებლო ობიექტზე არსებული სამშენებლო მასალის, ნაკეთობისა და კონსტრუქციის გამოყენების აკრძალვის შესახებ, თუ ისინი ვერ პასუხობენ დადგენილ მოთხოვნებს; გ) მშენებლობის ორგანიზების პროექტით დადგენილი წესების დარღვევის გამოსწორების შესახებ. ამასთან, მითითებით განსაზღვრული ვადის გასვლის შემდეგ მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო არაუმეტეს 7 კალენდარული დღის ვადაში ამოწმებს მითითების შესრულებას, ადგენს შემოწმების აქტს და მასში ასახავს ინფორმაციას მითითების შესრულების ან შეუსრულებლობის შესახებ. ხსენებული კოდექსის 125-ე მუხლის მე-4 ნაწილის მიხედვით, თუ შემოწმების აქტში დაფიქსირებულია დარღვევა, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო იღებს დადგენილებას სამშენებლო სამართალდამრღვევის დაჯარიმების შესახებ, ხოლო ამავე კოდექსის 127-ე მუხლის საფუძველზე, მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანო უფლებამოსილია მიიღოს დადგენილება უნებართვო მშენებლობის დემონტაჟის შესახებაც. ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის“ 131-ე მუხლის სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქციის პირველი ნაწილის ,,ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, უნებართვო მშენებლობა „ტყის ფონდის მართვის შესახებ“ და „წყლის შესახებ“ საქართველოს კანონებით განსაზღვრულ ტერიტორიებზე, განსაკუთრებული რეგულირების ტერიტორიაზე ან ზონაში, კულტურული მემკვიდრეობის დამცავ ზონაში ან/და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში გამოიწვევს დაჯარიმებას: ა) სახელმწიფოს ან მუნიციპალიტეტის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე − 25 000 ლარის ოდენობით; ბ) კერძო საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე (გარდა ამ ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა) – 8 000 ლარის ოდენობით; გ) კერძო საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე, III ან IV კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის შემთხვევაში − 20 000 ლარის ოდენობით.

ამდენად, ჯარიმის ოდენობის განსაზღვრისთვის გადამწყვეტი მნიშვნელობისაა განხორციელებული სამშენებლო სამუშაოების ხასიათი, კერძოდ, სადავო საკითხის მართებულად გადაწყვეტისთვის აუცილებელია დადგინდეს თუ რა სახის სამშენებლო სამუშაოები არის ნაწარმოები და რომელ კლასს განეკუთვნება აშენებული სადავო შენობა-ნაგებობები, ვინაიდან, აღნიშნული განაპირობებს სამართალდამრღვევისთვის საჯარიმო სანქციის მართლზომიერად შეფარდებას.

განსახილველ შემთხვევაში, საქმეზე დადგენილია და კასატორი (მოსარჩელე) მხარეც არ ხდის სადავოდ იმ გარემოებას, რომ მისი ინიციატივით ქ. თბილისში, ...ის დასახლებაში, ...ის ქუჩა N27-ში, N... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე განხორციელდა მშენებარე საცხოვრებელი სახლის განშლის რეგისტრაცია და ნაცვლად პროექტით შეთანხმებული ორი ინდივიდუალური ერთ ბინიანი საცხოვრებელი სახლისა წარმოიქმნა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი. ამდენად, დასტურდება, რომ განშლის რეგისტრაციით შეიცვალა შენობა-ნაგებობის ფუნქცია შესაბამისი სამართლებრივი საფუძვლების გარეშე, რაც ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის მე-3 მუხლის ჰ^​18 პუნქტის შესაბამისად, (უნებართვო მშენებლობა არის მშენებლობა, რომელიც ხორციელდება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი სამართლებრივი საფუძვლების გარეშე ან სამშენებლო დოკუმენტაციის ისეთი დარღვევით, რომლის დროსაც შენობა-ნაგებობის ფუნქცია იცვლება ან/და ხდება განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის გადამეტება) განიხილება უნებართვო მშენებლობად. თუმცა, აღნიშნულის მიუხედავად, საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ მოპასუხე ადმინისტრაციულმა ორგანომ სადავო დადგენილება შპს ,,...ს“ დაჯარიმების შესახებ გამოსცა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევის გარეშე და საკითხის გადაწყვეტისას დაეყრდნო მხოლოდ ვარაუდს იმის შესახებ, რომ სადავო შენობა-ნაგებობა განეკუთვნება მესამე კლასის ობიექტს. საკითხის ამგვარად შეფასების დროს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მითითებული არ ყოფილა თუ რომელ მტკიცებულებას დაეყრდნო ანდა როგორ შეძლო დაედგინა ის გარემოება, რომ შპს ,,...ს“ მიერ აშენებული საცხოვრებელი სახლი (ები) წარმოადგენდა მესამე კლასის შენობა-ნაგებობებს, იმ პირობებში, როცა საქმეში წარმოდგენილი შეთანხმებული პროექტის თანახმად, ობიექტი ტექნიკურ-ეკონომიკური მაჩვენებლების მიხედვით, განეკუთვნებოდა II კლასს, რის გამოც შპს ,,...ზე“ გაცემული იყო სწორედ II კლასის საცხოვრებელი სახლის აშენების ნებართვა. საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ აღნიშნული გარემოების გამოკვლევა მნიშვნელობას იძენს იმ თვალსაზრისით, რომ კანონმდებლობა განსხვავებულ საჯარიმო სანქციებს აწესებს სხვადასხვა კლასისადმი მიკუთვნებული უნებართვო მშენებლობის შემთხვევაში.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ საქმის მასალებით არ დასტურდება უნებართვო მშენებლობის II კლასის შენობა-ნაგებობის მახასიათებლების დაუკმაყოფილებლობისა და აღნიშნული შენობის მომდევნო კლასებისთვის მიკუთვნების საფუძველი. ადმინისტრაციული ორგანოს ზოგადი მითითება, რომ სადავო ნაგებობა არის III კლასის შენობა-ნაგებობა და შეცვლილია შენობის ფუნქცია არ წარმოადგენს მიმდინარე ეტაპზე მოსარჩელის 20 000 ლარის ოდენობით დაჯარიმების საკმარის საფუძველს, ვინაიდან, უნებართვოდ განხორციელებული სამშენებლო სამუშაოების მახასიათებლების სათანადოდ გამოკვლევის გარეშე, პირის სამართალდამრღვევად მიჩნევა და მისთვის სანქციის დაკისრება ეწინააღმდეგება კანონმდებლობის მოთხოვნებს. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სამართალდარღვევის საქმის წარმოების შემთხვევაში, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია დაადგინოს: ჩადენილი იყო თუ არა ადმინისტრაციული სამართალდარღვევა, ბრალეულია თუ არა პირი მის ჩადენაში, ექვემდებარება თუ არა იგი ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობას, არის თუ არა პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელი და დამამძიმებელი გარემოებები, მიყენებულია თუ არა ქონებრივი ზარალი, აგრეთვე გამოარკვიოს სხვა გარემოებანი, რომელთაც მნიშვნელობა აქვთ საქმის სწორად გადაწყვეტისათვის. მითითებული გარემოებების დადგენა კი დაკავშირებულია გარკვეული ფაქტების დადგენასთან. საქმის გარემოებების გამორკვევა და ფაქტების დადგენა უპირველეს ამოცანას წარმოადგენს, რათა მათ საფუძველზე მოხდეს ნორმათა შეფარდება (სუს განჩინებები საქმეებზე №: ბს-926(2კ-23), 25.01.2024 წ., №: ბს-583(3კ-23), 10.10.2023 წ.).

ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ სადავო აქტი გამოცემულია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე და 96-ე მუხლებით გათვალისწინებული, საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად დადგენის, შესწავლისა და შეფასების ვალდებულების დარღვევით. საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ სადავო საკითხის გადაწყვეტა, საჭიროებს, არსებულ საკითხთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებების დამატებით კვლევას, რაც სცდება სასამართლოს კომპეტენციას და წარმოადგენს მშენებლობის საჯარო ზედამხედველობის ორგანოს უფლებამოსილებას მიკუთვნებულ საკითხს. სწორედ ამიტომ, ქვედა ინსტანციის სასამართლომ მართებულად გამოიყენა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილი, ვინაიდან სადავო საკითხი საჭიროებს დამატებით შესწავლას, მტკიცებულებების მოკვლევასა და შეფასებას.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლოების მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორების მიერ მითითებული გარემოებები არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველს, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული განსახილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მუნიციპალური ინსპექციისა და შპს „...ის“ საკასაციო საჩივრები მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2024 წლის 4 აპრილის გადაწყვეტილება;

3. ნ.ჯ-ას (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს შპს „...ის“ საკასაციო საჩივარზე 04.11.2024წ. საგადახდო დავალება № -ით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის 70 პროცენტი - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ.შონია

მოსამართლეები: თ.ოქროპირიძე

გ. მაკარიძე