საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

№ბს-863(კ-22) 3 სექტემბერი, 2025 წელი ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

გენადი მაკარიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

თამარ ოქროპირიძე, ქეთევან ცინცაძე

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა კ. ჩ-ას საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 31 მარტის განჩინების გაუქმების თაობაზე (მოწინააღმდეგე მხარე - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახური, სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ტრანსპორტისა და ურბანული განვითარების სააგენტო; მესამე პირი - შპს „გ...“).

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. კ. ჩ-ამ სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მიმართ.

მოსარჩელემ მოითხოვა: 1) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობის არქიტექტორული პროექტის შეთანხმების შესახებ; 2) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13-ში, შპს „გ...ს“ საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობის არქიტექტორული პროექტის საფუძველზე, მშენებლობის ნებართვისა და სანებართვო მოწმობის გაცემის თაობაზე; 3) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2015 წლის 26 თებერვლის №... ბრძანება, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანებაში ცვლილებების შეტანის შესახებ (კერძოდ: ნებართვა ძალაშია 2015 წლის 3 მარტი, შეიცვალოს ნებართვა ძალაშია 2015 წლის 15 ივნისი); 4) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13-ში, შპს „გ...ს“ საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) არსებული შენობის 1/1, 2/1 და 3/1-ის დემონტაჟის პროექტის შეთანხმების შესახებ; 5) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე (ს/კ ...) მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დადგენის შესახებ; 6) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13-ში, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობის კორექტირებული არქიტექტორული პროექტის შეთანხმების შესახებ; 7) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 მაისის №... გადაწყვეტილება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13-ში, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობის პროექტში ცვლილებების განხორციელების შესახებ; 8) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანება; 9) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანება, ქ. თბილისი, ...ს ქუჩა №13-ში, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტორული პროექტის, მშენებლობის ნებართვისა და სანებართვო მოწმობის გაცემის შესახებ; 10) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 23 აგვისტოს №419 ბრძანება, ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ; 11) ბათილად იქნეს ცნობილი თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანება; 12) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 8 ივლისის №791 ბრძანება; 13) ბათილად იქნეს ცნობილი ზონალური საბჭოს 2014 წლის 26 ივნისის №... დოკუმენტი (დაზუსტებული სარჩელი, იხ. ტომი 6, ს.ფ. 183-213).

2. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 31 ოქტომბრის განჩინებით საქმეში საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე მესამე პირად ჩაბმული იქნა შპს ,,გ...’’.

3. კ. ჩ-ამ სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიისა და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მიმართ.

მოსარჩელემ მოითხოვა: 1) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 19.02.2019 წლის №... ბრძანება; 2) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 05.03.2019 წლის №... ბრძანება; 3) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 15.03.2019 წლის №... ბრძანება; 4) ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 28.01.2020 წლის №72 ბრძანება (ტომი 9, ს.ფ. 2-40).

4. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 24 თებერვლის განჩინებით ადმინისტრაციული საქმეები (მოსარჩელე - კ. ჩ-ა, მოპასუხეების - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ არქიტექტურის სამსახურის მიმართ, დავის საგანი - ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა) გაერთიანდა ერთ წარმოებად.

5. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 23 აპრილის განჩინებით კ. ჩ-ას სარჩელზე, მოპასუხეების - ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის, სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის ტრანსპორტისა და ურბანული განვითარების სააგენტოს მიმართ, მესამე პირი: შპს ,,გ...’’, ზონალური საბჭოს 2014 წლის 26 ივნისის №... გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის თაობაზე მოთხოვნის ნაწილში, შეწყდა საქმის წარმოება.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 23 აპრილის განჩინება კერძო საჩივრით გაასაჩივრა კ. ჩ-ამ.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 23 აპრილის გადაწყვეტილებით კ. ჩ-ას სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა კ. ჩ-ას მიერ.

6. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 11 მარტის განჩინებით კ. ჩ-ას კერძო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 23 აპრილის განჩინება.

7. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 31 მარტის განჩინებით კ. ჩ-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 23 აპრილის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლო სრულად დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასებებს და დასკვნებს საქმის ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით. ასევე, სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასებები და დასკვნები საქმის სამართლებრივ საკითხებთან დაკავშირებით.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, დადგენილია, რომ 2014 წლის 26 ივნისის №... განცხადების საფუძველზე, ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დადგინდა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები. შესაბამისად, განსახილველი სამართლებრივი ურთიერთობისა და სადავოდ გამხდარი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების კანონიერების შესაფასებლად ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებასთან ერთად, გამოყენებულ უნდა იქნას ,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ“ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილება. აღნიშნული ნორმატიული აქტებით განსაზღვრულ უფლებამოსილებათა განხორციელება ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან ხორციელდება არქიტექტურულ-სამშენებლო სფეროს მარეგულირებელი კანონმდებლობის საფუძველზე. ამასთან, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახური არის ქალაქ თბილისში არქიტექტურულ-სამშენებლო სფეროში ერთადერთი ერთიანი საჯარო ხელისუფლების განმახორციელებელი ორგანო, იგი ვალდებული არის, იზრუნოს ქალაქის მხატვრული იერსახის შემდგომი გაუმჯობესებისათვის და ამ კუთხით სარგებლობს დისკრეციული უფლებამოსილებით. შესაბამისად, დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში, შესაძლებლობა აქვს ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში საქმის გარემოებების შესწავლისა და შეფასების შემდგომ განსაზღვროს ამა თუ იმ სამშენებლო სამუშაოების განხორციელების მიზანშეწონილობა და მისი შესაბამისობა სამსახურის მიერ შემუშავებულ ქალაქის განვითარების პოლიტიკასთან. განსახილველ შემთხვევაში, დავის საგანს წარმოადგენს IV კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები.

დადგენილია, რომ 2014 წლის 26 ივნისს ვ. მ-იმა №... განცხადებით მიმართა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოითხოვა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის განთავსების მიზნით ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა. ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 2014 წლის 2 ივლისის გადაწყვეტილებით (დოკუმენტი №...) დადებითი რეკომენდაცია მიეცა, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე მიწის ნაკვეთისათვის (ს/კ ...) ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენის საკითხს მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის განთავსების მიზნით, მიწის ნაკვეთზე არსებული ხე-ნარგავების სრულად შენარჩუნების პირობით. შესაბამისად, ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დადგინდა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები.

,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 42-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში უნდა აისახოს კანონმდებლობით, მათ შორის ამ დადგენილებით განსაზღვრული ის სავალდებულო მოთხოვნები, რომლებიც აუცილებელია მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტების პროექტების შემუშავებისათვის. სადავო 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით კი, განისაზღვრა ის მოთხოვნები, რომელიც დამკვეთს უნდა გაეთვალისწინებინა პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის მოპოვების ეტაპზე. ამასთან, სადავოს არ წარმოადგენს ის გარემოება, რომ საპროექტო ტერიტორიაზე, ვრცელდება საზოგადოებრივ-საქმიანი ზონა 1.

სადავო - ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დადგინდა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის მშენებლობისთვის, ხოლო ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანებით, ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში, კერძოდ, ობიექტის ფუნქციად დაფიქსირდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი, რაც სრულად შეესაბამება მოცემული ზონისათვის კანონმდებლობით დადგენილ განაშენიანებას. საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებებისა და სამართლებრივი ნორმების ანალიზის საფუძველზე, მართებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება, რომ მოცემულ შემთხვევაში, არქიტექტურის სამსახური უფლებამოსილი იყო შეეტანა ცვლილება ამავე სამსახურის მიერ გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში. ამასთან, ვინაიდან საზოგადოებრივ-საქმიან ზონა 1-ში №4-13 გადაწყვეტილებით ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების ძირითად დასაშვებ სახეობად გათვალისწინებულია, როგორც მრავალფუნქციური ობიექტის, ისე საშუალო და მაღალი ინტენსივობის მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლების მშენებლობა, ასევე, განსახილველ შემთხვევაში, დაცულია საზოგადოებრივ-საქმიანი ზონა 1-სათვის №4-13 გადაწყვეტილებით დადგენილი კ-1 და კ-2 კოეფიციენტების მაქსიმალური და კ-3 კოეფიციენტის მინიმალური მაჩვენებლები, არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილება და 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანება, გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანებით, შეთანხმდა, ქალაქ თბილისში, ...ს ქალაქ №13-ში შპს „გ...ს“ კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...), არსებული შენობების №1/1, №2/1 და №3/1 დემონტაჟის პროექტი, გაიცა დემონტაჟის ნებართვა და დემონტაჟის ვადად განისაზღვრა 2014 წლის 14 ნოემბრიდან 2015 წლის 3 მარტის ჩათვლით. ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2015 წლის 26 თებერვლის №... ბრძანებით ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანებაში, კერძოდ, ნებართვის მოქმედების ვადად ნაცვლად 2015 წლის 3 მარტისა, განისაზღვრა 2015 წლის 15 ივნისი. საქმეში არსებული მტკიცებულებების თანახმად, შპს „გ...ს“ მიერ წარდგენილ იქნა შენობა-ნაგებობების დემონტაჟისათვის კანონმდებლობით დადგენილი დოკუმენტაცია, ამასთან, შპს „გ...მ“ დემონტაჟის ნებართვის ვადის გაგრძელების მოთხოვნით, არქიტექტურის სამსახურს განცხადებით მიმართა 2015 წლის 20 თებერვალს, ანუ დემონტაჟის ნებართვის მოქმედების ვადის გასვლამდე. შესაბამისად, ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... და 2015 წლის 26 თებერვლის №... ბრძანებები გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის საფუძველი.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის გაცემის II სტადიაზე ხდება არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება. ამავე დადგენილების 46-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის გაცემის მეორე სტადიას ამ დადგენილების შესაბამისად წარმოადგენს არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება. არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმებისათვის ნებართვის მაძიებელმა უნდა წარადგინოს არქიტექტურული პროექტი ან/და საჭიროების შემთხვევაში კონსტრუქციული სქემა ან/და ტექნოლოგიური სქემა. აღნიშნული დადგენილების 47-ე მუხლი კი, განსაზღვრავს იმ დოკუმენტთა ჩამონათვალს, რომელსაც შესათანხმებლად წარდგენილი არქიტექტურული პროექტის შემადგენლობა უნდა მოიცავდეს. ამდენად, ცალსახაა, რომ მშენებლობის ნებართვის გაცემის II სტადიაზე მოწმდება წარდგენილი არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის, კონსტრუქციული ან ტექნოლოგიური სქემის შესაბამისობა კანონმდებლობის მოთხოვნებთან. საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 62-ე მუხლით გათვალისწინებულია მშენებლობის პროცესში განხორციელებული ისეთი სახის ცვლილებები, რომელთა არსებობა არ საჭიროებს მშენებლობის ახალ ნებართვას. ამავე დადგენილების 63-ე მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, გარდა 62-ე მუხლში განსაზღვრული შემთხვევებისა, სამშენებლო დოკუმენტში ცვლილებების შეტანა საჭიროებს მშენებლობის ნებართვის თავიდან აღებას, ხოლო ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის აღების საჭიროების შემთხვევაში, მისი აღების პროცედურა უნდა შეეხოს მხოლოდ იმ ნაწილებს, რომლებიც სამშენებლო დოკუმენტით არ არის განსაზღვრული. ამავე დადგენილების 75-ე მუხლი კონკრეტულად განსაზღვრავს IV კლასის შენობა-ნაგებობის მახასიათებლებს. 76-ე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად კი, IV კლასის შენობა-ნაგებობის ახალი მშენებლობისათვის მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობების, ამ დადგენილებით განსაზღვრულ შემთხვევებში შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის, სამშენებლო დოკუმენტის პროექტის და სათანადო საექსპერტო დასკვნის საფუძველზე. ამავე დადგენილების 77-ე მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრულია იმ დოკუმენტების ნუსხა, რომელსაც უნდა მოიცავდეს IV კლასის შენობა-ნაგებობების სამშენებლო დოკუმენტაცია.

საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე IV კლასის მრავალფუნქციური შენობის არქიტექტურული პროექტი, ხოლო 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანებით გაიცა

მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2017 წლის 20 დეკემბრიდან 2021 წლის 20 თებერვლის ჩათვლით. 2018 წლის 15 მაისს ა. ი-იმა №... განცხადებით მიმართა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოითხოვა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება, თუმცა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 მაისის №... ბრძანებით განმცხადებელს დაუდგინდა ხარვეზი და ეცნობა შემდეგი: 1. ტექნიკურ - ეკონომიკური მაჩვენებლები (მეათედების სიზუსტით). -> .კ1 განაშენიანების კოეფიციენტის საანგარიშო ფართობი (კვ.მ და ასახული კოეფიციენტში). :ტექნიკურ - ეკონომიკური მაჩვენებლები (მეათედების სიზუსტით). -> .კ3 გამწვანების კოეფიციენტის საანგარიშო ფართობი (კვ.მ და ასახული კოეფიციენტში). - კოეფიციენტების მაჩვენებლები შესწორდეს არსებული სიტუაციის შესაბამისად; 2. შენობა-ნაგებობის ყველა სართულისა და სახურავის გეგმები, მასშტაბი 1:100. -> .გეგმების pdf ფაილი.: - საჭიროა გაითვალისწინოთ 1 საცხოვრებელ სამყოფზე 1 ავტოსადგომი, ავტოსადგომებზე მითითებული ნუმერაცია არ შეესაბამება არსებულ რაოდენობას; 3. საპროექტო შენობა-ნაგებობის ვექტორული CAD ფაილი. -> .საპროექტო შენობა-ნაგებობის ვექტორული ფაილი AutoCad - ის ან ArchiCad - ის სახით. - შეასწორეთ ხარვეზების შესაბამისად.

ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანებით, შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალფუნქციური შენობის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2018 წლის 23 მაისიდან 2021 წლის 23 მაისის ჩათვლით. საქმეში წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორ გ. ჭ-ეის საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობისთვის ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის თაობაზე, რომლის დასკვნითი ნაწილის თანახმად, ჩატარებული საინჟინრო გეოლოგიური სამუშაოები აკმაყოფილებს საქართველოში მოქმედი სამშენებლო ნორმების მოთხოვნებს, ცალკეული შენიშვნები სამუშაოების მიმართ, ავტორის მიერ მიღებულ იქნა და ანგარიშში შეტანილ იქნა სათანადო კორექტივები, წარდგენილი ანგარიში იმსახურებს დადებით შეფასებას და შესაძლებელია საფუძვლად დაედოს მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში. საქმეში, ასევე, წარმოდგენილია შპს „ბ...-ის“ 2017 წლის 10 მაისის საექსპერტო დასკვნა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციული ნაწილის თაობაზე, რომლითაც შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციულ ნაწილს მიეცა საერთო დადებითი შეფასება და რეკომენდაცია გაეწია კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად. შესაბამისად, პირველი ინსტანციის სასამართლომ სრულიად მართებულად მიიჩნია, რომ ზემოხსენებული საექსპერტო დასკვნები, თავისი შინაარსის გათვალისწინებით, წარმოადგენს სწორედ იმ აუცილებელ დოკუმენტებს, რომელიც გათვალისწინებულია საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით IV კლასის შენობა-ნაგებობათა მშენებლობის ნებართვის მოსაპოვებლად.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, „ტექნიკური რეგლამენტის - შენობა-ნაგებობის უსაფრთხოების წესების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 იანვრის №41 დადგენილების მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, ამ დადგენილების მოქმედება არ ვრცელდება იმ ობიექტებზე, რომელთა მიმართაც 2017 წლის 16 ნოემბრამდე შეთანხმებულია არქიტექტურული პროექტი ან წარდგენილია განაცხადი არქიტექტურული პროექტის შეთანხმების თაობაზე ან/და გაცემულია მშენებლობის ნებართვა, მაგრამ შენობა-ნაგებობა არ არის ექსპლუატაციაში მიღებული, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც წინამდებარე წესები უფრო ხელსაყრელ პირობებს ითვალისწინებს და მის გამოყენებაზე მოთხოვნას აყენებს განმცხადებელი. აღნიშნულ ობიექტებზე გავრცელდება ამ დადგენილების ამოქმედებამდე მოქმედი კანონმდებლობა. განსახილველ შემთხვევაში, დასაბუთებულია მოპასუხის პოზიცია იმის თაობაზე, რომ ვინაიდან არქიტექტურის სამსახურის მიერ №16... ბრძანებით არქიტექტურული პროექტი შეთანხმებულ იქნა 2017 წლის 30 ოქტომბერს, ხოლო 2018 წლის 23 მაისის №... და 20 ივლისის №... ბრძანებებით განხორციელდა კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება, აღნიშნული სადავო აქტები არ ექცევა საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 იანვრის №41 დადგენილების რეგულირების სფეროში.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 35-ე მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, ახალი მშენებლობისა და არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციისას უნდა მოხდეს იმ არსებულ შენობა-ნაგებობაზე ზემოქმედების შეფასება, რომლის მომიჯნავედაც დაგეგმილია მშენებლობა. იმ შემთხვევაში, თუ დაგეგმილმა სამშენებლო სამუშაოებმა შესაძლოა გავლენა მოახდინოს მათ მდგრადობაზე, მაშინ უნდა მოხდეს ამ შენობა-ნაგებობის მდგრადობის გამოკვლევა. ამავე დადგენილების 33-ე მუხლის მე-4 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, საჭიროების შემთხვევაში, მშენებლობის დაწყებამდე დამკვეთმა უნდა მოიპოვოს შენობა-ნაგებობებისა და მიწის ნაკვეთ(ებ)ის კვლევა ამ დადგენილების 35-ე მუხლის შესაბამისად. მითითებული სამართლებრივი ნორმებით, ცალსახაა, რომ მშენებლობის დაწყებამდე, საჭიროების შემთხვევაში, დამკვეთს ევალება შენობა-ნაგებობისა და მიწის ნაკვეთის კვლევა იმ არსებულ შენობა-ნაგებობებზე ზემოქმედების შესაფასებლად, რომლის მომიჯნავედაც დაგეგმილია მშენებლობა და ზემოხსენებული დასკვნა არ წარმოადგენს მშენებლობის ნებართვის გაცემის სამართლებრივ საფუძველს, ვინაიდან მისი მოპოვების ვალდებულებას კანონმდებლობა უკავშირებს სამშენებლო სამუშაოების დაწყების პროცესს. შესაბამისად, იმ პირობებში, როდესაც საპროექტო ტერიტორიის მომიჯნავე მიწის ნაკვეთებზე განთავსებული შენობა-ნაგებობების კვლევა არ წარმოადგენს მშენებლობის ნებართვის გაცემის ეტაპზე მოსაპოვებელ სავალდებულო დოკუმენტს, ამასთან, საქმეში არ არის წარმოდგენილი მომიჯნავე მიწის ნაკვეთებზე მდებარე შენობა-ნაგებობებზე სადავო სამშენებლო სამუშაოების უარყოფითი ზეგავლენის დამადასტურებელი რაიმე სახის მტკიცებულება, უსაფუძვლოა მოსარჩელე მხარის აპელირება განსახორციელებელი მშენებლობის მომიჯნავე მიწის ნაკვეთებზე მდებარე შენობა-ნაგებობებზე მოსალოდნელ უარყოფით ზეგავლენასთან დაკავშირებით.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, მოსარჩელე აპელირებს იმასთან დაკავშირებით, რომ სადავო აქტების გამოცემისას არქიტექტურის სამსახურის მიერ არ იქნა გამოკვლეული საპროექტო დოკუმენტაციის შესაბამისობა სახანძრო უსაფრთხოების ნორმებთან და სტანდარტებთან. „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის 32-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ვ“ ქვეპუნქტის თანახმად, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტებია: მრავალფუნქციური შენობები და კომპლექსები, სავაჭრო ცენტრები და კომპლექსები, ჰიპერმარკეტები, საკლუბო და გასართობ-დასასვენებელი ცენტრები, სასტუმროების (მათ შორის, საოჯახო სასტუმროს), ტურისტული ბაზების, სანატორიუმების, დასასვენებელი სახლების, კემპინგების და საზოგადოებრივი კვების ობიექტების (რესტორნების) შენობა-ნაგებობები. საყურადღებოა, რომ მსგავს დანაწესს შეიცავდა არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №..., 20 დეკემბრის №..., 2018 წლის 18 მაისის №... და 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანებების გამოცემის დროს მოქმედი „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის 49-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ე“ ქვეპუნქტი, რომლის თანახმად, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებული ობიექტებია: მრავალფუნქციური შენობები და კომპლექსები, სავაჭრო ცენტრები, კომპლექსები და ჰიპერმარკეტები, საკლუბო და გასართობ-დასასვენებელი ცენტრები 300 მ²-ზე მეტი ფართობით, 100 და მეტადგილიანი სასტუმროს, ტურისტული ბაზის, სანატორიუმის, დასასვენებელი სახლისა და კემპინგის შენობა-ნაგებობები, ხოლო ამავე კანონის 56-ე მუხლის მე-13 პუნქტი ითვალისწინებდა, რომ ამ კანონით განსაზღვრული სახანძრო უსაფრთხოების სფეროში შესაბამისობის დადგენა განხორციელდეს 2016 წლის 1 იანვრიდან. საქართველოს მთავრობის 2015 წლის 23 ივლისის №371 დადგენილებით დამტკიცებულ „საქართველოში სახელმწიფო სახანძრო და სამოქალაქო უსაფრთხოების ზედამხედველობის განხორციელების შესახებ დებულების“ 28-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ნორმატიულ-ტექნიკური მუშაობა - ზედამხედველობის ორგანოების საქმიანობის ერთ-ერთი ძირითადი მიმართულებაა, რომელიც მოიცავს ზედამხედველობის ორგანოების უფლებამოსილი თანამდებობის პირების, როგორც სხვა ადმინისტრაციული ორგანოს, მონაწილეობას სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობას მიკუთვნებული ობიექტების მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესში (ადმინისტრაციული წარმოების შესაბამის სტადიაზე), აგრეთვე, მათ მიერ ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის მოწყობილობებისა და სისტემების გამოცდის და სათანადო აქტის გაფორმებას, სამშენებლო დოკუმენტაციის სახანძრო უსაფრთხოების სფეროში მარეგულირებელ ნორმებთან, ტექნიკურ რეგლამენტებთან ან/და სტანდარტებთან შესაბამისობის დადგენის (დადასტურების) ორგანიზებას და განხორციელებას.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, საპროექტო შენობა-ნაგებობა მოაზრებული უნდა იქნეს სახელმწიფო, სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებულ ობიექტებს შორის. შესაბამისად, არქიტექტურის სამსახური ვალდებული იყო მშენებლობის ნებართვის გაცემასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციული წარმოების პროცესში ჩაერთო საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სსიპ საგანგებო სიტუაციების მართვის სააგენტო, როგორც სხვა ადმინისტრაციული ორგანო, რაც ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ განხორციელებული არ არის და ამ კუთხით დარღვეულია სადავო აქტების მომზადებისა და გამოცემის ის წესები, რომლებიც საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით არის რეგლამენტირებული, რაც ამავე კოდექსის 60¹ მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, განაპირობებს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების წინააღმდეგობას კანონმდებლობასთან, თუმცა მოცემულ შემთხვევაში, გასათვალისწინებელია ის გარემოება, რომ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და

გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2018 წლის 20 ივლისიდან 2021 წლის 20 ივლისის ჩათვლით. „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის 32–ე მუხლის პირველი პუნქტის „ვ“ ქვეპუნქტის თანახმად, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტებია: მრავალფუნქციური შენობები და კომპლექსები, სავაჭრო ცენტრები და კომპლექსები, ჰიპერმარკეტები, საკლუბო და გასართობ-დასასვენებელი ცენტრები, სასტუმროების (მათ შორის, საოჯახო სასტუმროს), ტურისტული ბაზების, სანატორიუმების, დასასვენებელი სახლების, კემპინგების და საზოგადოებრივი კვების ობიექტების (რესტორნების) შენობა-ნაგებობები. შესაბამისად, მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი არ განეკუთვნება სავალდებულო სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობას დაქვემდებარებულ ობიექტთა კატეგორიას. ამდენად, დასაბუთებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოსა და მოპასუხის პოზიცია იმასთან დაკავშირებით, რომ ვინაიდან მოქმედი კანონმდებლობა არ ითვალისწინებს სახანძრო უსაფრთხოების ნორმებთან მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის საპროექტო დოკუმენტაციის შესაბამისობის დადგენის სავალდებულოობას, არქიტექტურის სამსახურის მიერ 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანების გამოცემისას ვერ იქნებოდა მოთხოვნილი შესათანხმებელი მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის საპროექტო დოკუმენტაციის სახანძრო უსაფრთხოების სფეროში მარეგულირებელ ნორმებთან, ტექნიკურ რეგლამენტებთან ან/და სტანდარტებთან შესაბამისობის თაობაზე უფლებამოსილი ორგანოს მიერ შედგენილი დასკვნის წარდგენა. აღნიშნულის გათვალისწინებით, იმ პირობებში, როდესაც სსიპ არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებით შეცვლილია სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანებით, 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანებით, 2018 წლის 18 მაისის №... გადაწყვეტილებითა და 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანებით შეთანხმებული შენობა-ნაგებობის ფუნქციური დანიშნულება და შენობა-ნაგებობა უკვე წარმოადგენს მრავალბინიან საცხოვრებელ სახლს, რომელზეც აღარ ვრცელდება სახანძრო უსაფრთხოების წესები, დაუსაბუთებელია მოსარჩელის მოთხოვნა აღნიშნული საფუძვლით სადავო აქტების ბათილობის თაობაზე.

,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ“ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილების (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქცია) 34-ე მუხლის პირველ პუნქტზე, ამავე მუხლის მე-14 და მე-15 პუნქტებზე მითითებით სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ არქიტექტურის სამსახურის ოფიციალურ ვებ-გვერდზე განთავსებული ინტერაქტიული რუკისა და წარდგენილი გენერალური გეგმის ანალიზის საფუძველზე ადმინისტრაციულმა ორგანომ დაადგინა, რომ საპროექტო მიწის ნაკვეთს (ს/კ ...) არ გააჩნია საზოგადოებრივი საზღვარი და ოთხივე მხრიდან ესაზღვრება კერძო საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთები. საპროექტო ტერიტორიას სამეზობლო საზღვარი გააჩნია, მათ შორის, №... და №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთებთან. შესაბამისად, მოცემულ შემთხვევაში უნდა დადგინდეს რამდენად დაცულია საპროექტო შენობა-ნაგებობის საანგარიშო ზედაპირზე ღია ნაწილების განთავსებასთან და შენობის სამეზობლო საზღვრის მხარეს ღია ნაწილების მოწყობასთან დაკავშირებით მოქმედი კანონმდებლობით გათვალისწინებული შეზღუდვები. აღნიშნულთან დაკავშირებით, პირველი ინსტანციის სასამართლომ სავსებით სწორად აღნიშნა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მეორე კატეგორიის უფროსი სპეციალისტის - ი. ლ-ეის 2018 წლის 21 აგვისტოს განმარტება, რომლის თანახმად, საპროექტო შენობას სამეზობლო საზღვარი გააჩნია ,,11-1“, ,,ი-ა“ და ,,1-11“ ფასადების მხარეს. ამასთან, სამეზობლო მიჯნის ზონაში განთავსებულად ითვლება შენობის ,,1-5“ ღერძებს შორის არსებული ფასადი, რომელიც შენობის საანგარიშო ზედაპირის მთელ სიმაღლეზე წარმოდგენილია ყრუ კედლით, შესაბამისად, დაცულია სამეზობლო მიჯნის ზონა. ამასთან, შენობის „ი-ა“ ფასადიდან საკადასტრო საზღვრამდე მინიმალური დაშორება შეადგენს 37,94 მ-ს, ხოლო ,,11-1“ ფასადიდან საკადასტრო საზღვრამდე მინიმალური დაშორებაა 7,51 მეტრი. შესაბამისად, მოცემულ შემთხვევაში, უზრუნველყოფილია სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში შენობის საანგარიშო ზედაპირის (მისი ნაწილის) განთავსებასთან დაკავშირებული კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნები №... და №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთებთან მიმართებით. ამასთან, აღსანიშნავია რომ რაიმე საწინააღმდეგო მტკიცებულება საქმეში წარმოდგენილი არ არის.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა მოსარჩელის პოზიცია მესამე პირის მიერ საპროექტო ტერიტორიაზე მწვანე ნარგავების ჭრისათვის შესაბამისი ნებართვის წარუდგენლობასთან დაკავშირებით და მიუთითა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურის 2015 წლის 23 აპრილის №07/150861034-25 წერილზე, რომლითაც შპს „გ...ს“ თანხმობა მიეცა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებლობის განხორციელების მიზნით, 10 ძირი ელდარის ფიჭვის, 10 ძირი კედარის, 3 ძირი კვიპაროსის, 1 ძირი აკაციის, 1 ძირი აკაკის, 1 ძირი კვიდოს, 4 ძირი ჭადრის მოჭრასა და 19 ძირი ხის გადარგვაზე შპს „გ...ს“ ტერიტორიაზე.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართებულად არ გაიზიარა მოსარჩელე მხარის პოზიცია საპროექტო ტერიტორიასთან მისასვლელი გზის არქონის თაობაზე. საქმის მასალებში წარმოდგენილია ერთი მხრივ, შპს ,,გ...სა“ და მეორე მხრივ, გ. რ-ას, ზ. ყ-ის, კ. ა-ის, ლ. ჯ-ის, მ. ტ-ის წარმომადგენელს კ. ძ-ისა და გ. ყ-ის შორის 2017 წლის 28 ივლისს გაფორმებული მიწის ნაკვეთის სერვიტუტით დატვირთვის შესახებ ხელშეკრულება, რომლითაც დგინდება, რომ შპს „გ...ს“ საკუთრებაში არსებული №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სასარგებლოდ სერვიტუტით დაიტვირთა ზემოაღნიშნულ პირთა თანასაკუთრებაში არსებული №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის ნაწილი, კერძოდ, 127,9 კვ.მ. ამასთან, მოსარჩელის ვარაუდი, სამომავლოდ აღნიშნული სერვიტუტის ხელშეკრულების შესაძლო მოშლასთან დაკავშირებით, ვერ გახდება დღეის მდგომარეობით მოცემული დავის ფარგლებში მსჯელობის საგანი.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საჩივრის განმხილველმა ორგანომ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდეგ მიიღო გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ და შესაბამისად, არ არსებობს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 23 აგვისტოს №419 ბრძანების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი. ამასთან, საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დასტურდება, რომ სადავო საკითხთან დაკავშირებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში ჩატარებული იქნა ადმინისტრაციული წარმოება და მხოლოდ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდგომ იქნა მიღებული გადაწყვეტილება.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. არქიტექტურის სამსახური წარმოადგენდა უფლებამოსილ ადმინისტრაციულ ორგანოს ცვლილება შეეტანა მის მიერვე გამოცემულ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში. შესაბამისად, სადავო - 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით ცვლილება განხორციელდა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 63-ე მუხლის მიხედვით, რაც სრულ შესაბამისობაშია კანონმდებლობის მოთხოვნებთან. უდავო ფაქტობრივ გარემოებას წარმოადგენს, რომ 2019 წლის 12 თებერვლის №... განცხადებით მოთხოვნილია არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებით შეთანხმებულ არქიტექტურულ პროექტში კორექტირებების განხორციელება. შესაბამისად, არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანების კანონიერების შესწავლა უნდა განხორციელდეს სწორედ მოთხოვნილი ცვლილებების განხორციელების ჭრილში. საქმის მასალებით დადგენილია, რომ აღნიშნული გარემოების შესწავლის მიზნით, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის იურიდიული საქალაქო სამსახურის მიერ, 2019 წლის 12 დეკემბერს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურში გაგზავნილ იქნა №... წერილი, რომლითაც სამსახურს ეთხოვა ინფორმაციის მიწოდება იმასთან დაკავშირებით, რა სახის კორექტირება განხორციელდა არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტით, შეიცვალა თუ არა შენობის ფუნქციური დანიშნულება და ამასთან, დაცულია თუ არა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მიმართ შენობა-ნაგებობის მიჯნის ზონაში განთავსების წესები. აღნიშნული წერილის პასუხად, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 27 დეკემბრის №... წერილით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას განემარტა, რომ აღნიშნულმა კორექტირებამ მოიცვა შემდეგი: შეიცვალა შენობის იერსახე, მოსაპირკეთებელი მასალები, შენობის ნაწილზე გამოყენებულია პერფორირებული მეტალის ვენტილირებადი საფასადე სისტემა. შეიცვალა (გაიზარდა) კარ-ფანჯრის გეომეტრიული ზომები. შენობის იერსახის შეცვლა მოხდა, როგორც გამოსაყენებელი მასალის ასევე აივნების დაკორექტირების ხარჯზე. მცირედით შეიცვალა (შემცირდა) კოლონების ზომები ზედა სართულებზე. მცირედით გაიზარდა ავტოსადგომების ჭერის სიმაღლე, ხოლო მე-4 სართულს ფუნქცია შეეცვალა და ამჟამად წარმოდგენილ პროექტში კომერციულ ფართადაა წარმოდგენილი, შესაბამისად, შემცირდა ბინების რაოდენობა. შენობა-ნაგებობის ფუნქციურ დანიშნულებასთან დაკავშირებით წერილში ასევე აღნიშნულია, რომ 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებული კორექტირების შედეგად არ მომხდარა შენობის ფუნქციის შეცვლა, ვინაიდან №4-13 გადაწყვეტილებით მრავალფუნქციურ ობიექტად განიხილება შენობა-ნაგებობა, რომელშიც დომინირებულად არ არის გამოყოფილი რომელიმე ფუნქციური სახეობა. მართალია, აღნიშნული გადაწყვეტილებით კონკრეტულად არ იყო მითითებული ის პროცენტული მაჩვენებელი, რომლის თანახმადაც შენობა განიხილება როგორც ერთი ფუნქციის მქონე ან მრავალფუნქციური ობიექტი, თუმცა, დღეს მოქმედი რეგულაციების, კერძოდ, №14-39 დადგენილების თანახმად, მრავალფუნქციურია ორი ან მეტი ფუნქციის მქონე შენობა, სადაც რომელიმე ძირითადი ფუნქცია არ აღემატება შენობის საერთო ფართობის 75%-ს. მითითებული ნორმის მიხედვით, საკითხის განხილვის შემთხვევაშიც კი, საპროექტო შენობაში საოფისე-კომერციული ფართების ჯამი არ აღემატება შენობის საერთო ფართობის 25%-ს, შესაბამისად, დომინირებულად გამოყოფილია საცხოვრებელი ფუნქცია, რაც განსაზღვრავს შენობა-ნაგებობის მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის ფუნქციით არსებობას. რაც შეეხება №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მიმართ შენობა-ნაგებობის მიჯნის ზონაში განთავსების წესების დაცვას, წერილის თანახმად, აღნიშნული საკადასტრო ერთეულიდან საპროექტო შენობა-ნაგებობა დაშორებულია 37,94 მეტრით, შესაბამისად, შენობა არ არის განთავსებული მიჯნის ზონაში, რის გამოც სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში მის განთავსებასთან კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესების დაცვის საკითხი არ უნდა შეფასდეს. დამკვეთს არ მოეთხოვებოდა ღიობების განთავსებასთან დაკავშირებით რაიმე შეზღუდვების დაცვა აღნიშნული ნაკვეთის მიმართ.

ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართებულად განმარტა, რომ სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებულ კორექტირებულ არქიტექტურულ პროექტში შეტანილი ცვლილებების გათვალისწინებით, მოსარჩელე მხარის უფლებებისა და კანონიერი ინტერესისადმი რაიმე ფორმით პირდაპირი და უშუალო ზიანის მიყენების ფაქტი აღნიშნული კორექტირებით არ დგინდება. ამდენად, სასამართლოსთვის გაუგებარია, თუ რა უარყოფით ზეგავლენას შეიძლება ახდენდეს სადავო ბრძანება მოსარჩელის მდგომარეობაზე, რის გამოც არ არსებობს გასაჩივრებული ბრძანების ბათილად ცნობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძველი.

,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 76-ე მუხლის მე-2 პუნქტზე, 77-ე მუხლის პირველ პუნქტზე, 26-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტზე მითითებით, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 5 მარტის №... ბრძანებით ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე გაიცა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის შეთანხმებული კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2019 წლის 5 მარტიდან 2022 წლის 5 მარტის ჩათვლით. საქმეში წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორის გ. ჭ-ეის საექსპერტო დასკვნა, რომლითაც შეფასებულია ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობისათვის გამოყოფილი უბნის საინჟინრო გეოლოგიური პირობები. აღნიშნული საექსპერტო შეფასებით დგინდება, რომ მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობისთვის გამოყოფილი უბანი აკმაყოფილებს საქართველოში მოქმედ სამშენებლო ნორმების მოთხოვნებს. ცალკეული შენიშვნები, რომელიც იქნა გამოთქმული სამუშაოების მიმართ, ავტორის მიერ მიღებულ იქნა და ანგარიშში შეტანილია სათანადო კორექტივები, წარდგენილი ანგარიში კი, იმსახურებს დადებით შეფასებას და იგი შეიძლება დაედოს საფუძვლად მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში. საქმეში ასევე წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატის, ნ. ჭ-ის 2019 წლის 12 აგვისტოს საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის კონსტრუქციულ ნაწილზე, რომელშიც აღნიშნულია, რომ დამკვეთის მიერ ექსპერტიზისათვის მიწოდებული მრავალბინიანი შენობის კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებში მოყვანილ მზიდ კონსტრუქციათა არმირებები შეესაბამება კომპიუტერული საანგარიშო მოდელით მიღებულ შედეგებს, თუმცა კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებისა და კომპიუტერული საანგარიშო მოდელის მიმართ დაფიქსირებულ იქნა გარკვეული შენიშვნები, რომლებიც ატარებს სარეკომენდაციო ხასიათს და ისინი ვერ ახდენს უარყოფით გავლენას კონსტრუქციული პროექტის საერთო დადებით სახეზე (ამასთან, ავტორების მიერ გათვალისწინებულ იქნა ეს შენიშვნები და რჩევები პროექტში სათანადო შესწორებებით) და რეკომენდაცია გაეწია აღნიშნულ კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად. შესაბამისად, დასაბუთებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება, რომ ზემოხსენებული საექსპერტო დასკვნები, თავისი შინაარსის გათვალისწინებით, წარმოადგენს სწორედ იმ აუცილებელ დოკუმენტებს, რომელიც გათვალისწინებულია საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით IV კლასის შენობა-ნაგებობათა მშენებლობის ნებართვის მოსაპოვებლად. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პირველი ინსტანციის სასამართლომ სწორად მიიჩნია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 5 მარტის №... ბრძანება მიღებულია კანონის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მისი ბათილად ცნობის საფუძველი.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებით ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანების ტექნიკურ-ეკონომიკურ მაჩვენებლებში, კერძოდ, საერთო ფართობად დაფიქსირდა 33 620.6 კვ.მ და საზაფხულო ფართად 6 357 კვ.მ. შესაბამისად, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანება გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა სრული დაცვით და არ არსებობს მისი ბათილად ცნობის საფუძველი. აღნიშნულის გათვალისწინებით, დასაბუთებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება, რომ მოცემულ შემთხვევაში საჩივრის განმხილველმა ორგანომ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდეგ მიიღო გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ და შესაბამისად, არ არსებობს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 28 იანვრის №72 ბრძანების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი. ამასთან, საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დასტურდება, რომ სადავო საკითხთან დაკავშირებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში ჩატარებულ იქნა ადმინისტრაციული წარმოება და მხოლოდ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდგომ იქნა მიღებული გადაწყვეტილება.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებით, შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2021 წლის 12 მარტის ჩათვლით. დასაბუთებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება, რომ არქიტექტურის სამსახური წარმოადგენდა უფლებამოსილ ადმინისტრაციულ ორგანოს ცვლილება შეეტანა მის მიერვე გამოცემულ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტში. შესაბამისად, სადავო - 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებით ცვლილება განხორციელდა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 63-ე მუხლის მიხედვით, რაც სრულ შესაბამისობაშია კანონმდებლობის მოთხოვნებთან. უდავო ფაქტობრივ გარემოებას წარმოადგენს, რომ 2019 წლის 13 აგვისტოს №... განცხადებით მოთხოვნილია არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებულ არქიტექტურულ პროექტში კორექტირებების განხორციელება. შესაბამისად, არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანების კანონიერების შესწავლა უნდა განხორციელდეს სწორედ მოთხოვნილი ცვლილებების განხორციელების ჭრილში. მოცემულ შემთხვევაში, უდავო ფაქტობრივ გარემოებას წარმოადგენს, რომ გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით შეთანხმებული მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტის კორექტირებამ მხოლოდ ის მოიცვა, რომ საპროექტო დოკუმენტაციით საცხოვრებელი სართულები გაიზარდა 6 სმ-ით, მე-5 სართულიდან 29-ე სართულის ჩათვლით. შესაბამისად, დასაბუთებულია მოპასუხის პოზიცია იმის თაობაზე, რომ არქიტექტურული პროექტის ამ სახის კორექტირებით მოსარჩელის უფლებისა და კანონიერი ინტერესისადმი რაიმე ფორმით პირდაპირი და უშუალო ზიანის დამოუკიდებლად მიყენების შესაძლებლობა ვერ დასტურდება. ამდენად, ვინაიდან ბუნდოვანია, თუ რა უარყოფით ზეგავლენას შესაძლოა ახდენდეს არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანება მოსარჩელე მხარის სამართლებრივ მდგომარეობაზე, აღნიშნული სადავო აქტის ბათილად ცნობის საფუძველი კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის შეთანხმების ნაწილში არ იკვეთება. რაც შეეხება ამავე ბრძანებით გაცემულ მშენებლობის ნებართვის კანონიერების საკითხს, აღნიშნულთან დაკავშირებით პირველი ინსტანციის სასამართლომ სრულიად მართებულად მიუთითა ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 76-ე მუხლზე, რომლის მე-2 პუნქტის თანახმად, IV კლასის შენობა-ნაგებობის ახალი მშენებლობისათვის მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობების, ამ დადგენილებით განსაზღვრულ შემთხვევებში შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის, სამშენებლო დოკუმენტის პროექტის და სათანადო საექსპერტო დასკვნის საფუძველზე. ამავე დადგენილების 77-ე მუხლის პირველი პუნქტით კი, განსაზღვრულია იმ დოკუმენტების ნუსხა, რომელსაც უნდა მოიცავდეს IV კლასის შენობა-ნაგებობების სამშენებლო დოკუმენტაცია. პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართებულად განმარტა, რომ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 26-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, დამკვეთისათვის სავალდებულო საექსპერტო შეფასებას ექვემდებარება ამ დადგენილებით განსაზღვრული: IV კლასს დაქვემდებარებული შენობა-ნაგებობების მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტების პროექტების შემდეგი ნაწილები: ა.ა) საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის საექსპერტო შეფასება; ა.ბ) ფუძეების, საძირკვლებისა და სხვა ძირითადი კონსტრუქციების საექსპერტო შეფასება. საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორის გ. ჭ-ეის საექსპერტო დასკვნით შეფასებულია ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობისათვის გამოყოფილი უბნის საინჟინრო გეოლოგიური პირობები. აღნიშნული საექსპერტო შეფასებით დგინდება, რომ მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობისთვის გამოყოფილი უბანი აკმაყოფილებს საქართველოში მოქმედი სამშენებლო ნორმების მოთხოვნებს. ცალკეული შენიშვნები, რომელიც იქნა გამოთქმული სამუშაოების მიმართ, ავტორის მიერ მიღებულ იქნა და ანგარიშში შეტანილია სათანადო კორექტივები, წარდგენილი ანგარიში კი, იმსახურებს დადებით შეფასებას და იგი შეიძლება დაედოს საფუძვლად მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში. საქმეში ასევე წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატის, ნ. ჭ-ის 2019 წლის 12 აგვისტოს საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის კონსტრუქციულ ნაწილზე, რომელშიც აღნიშნულია, რომ დამკვეთის მიერ ექსპერტიზისათვის მიწოდებული მრავალბინიანი შენობის კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებში მოყვანილ მზიდ კონსტრუქციათა არმირებები შეესაბამება კომპიუტერული საანგარიშო მოდელით მიღებულ შედეგებს, თუმცა კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებისა და კომპიუტერული საანგარიშო მოდელის მიმართ დაფიქსირებულ იქნა გარკვეული შენიშვნები, რომლებიც ატარებს სარეკომენდაციო ხასიათს და ისინი ვერ ახდენს უარყოფით გავლენას კონსტრუქციული პროექტის საერთო დადებით სახეზე (ამასთან, ავტორების მიერ გათვალისწინებულ იქნა ეს შენიშვნები და რჩევები პროექტში სათანადო შესწორებებით) და რეკომენდაცია გაეწია აღნიშნულ კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, ზემოხსენებული საექსპერტო დასკვნები, თავისი შინაარსის გათვალისწინებით, წარმოადგენს სწორედ იმ აუცილებელ დოკუმენტებს, რომელიც გათვალისწინებულია საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით IV კლასის შენობა-ნაგებობათა მშენებლობის ნებართვის მოსაპოვებლად. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, დასაბუთებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნა, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანება მიღებულია კანონის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მისი ბათილად ცნობის საფუძველი. შესაბამისად, ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართებულად მიიჩნია, რომ საჩივრის განმხილველმა ორგანომ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდეგ მიიღო გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ და შესაბამისად, არ არსებობს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 8 ივლისის №791 ბრძანების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი. საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დასტურდება, რომ სადავო საკითხთან დაკავშირებით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში ჩატარებულ იქნა ადმინისტრაციული წარმოება და მხოლოდ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად შესწავლის შემდგომ იქნა მიღებული გადაწყვეტილება.

8. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 31 მარტის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა კ. ჩ-ამ.

კასატორის განმარტებით, 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანებით ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) შეთანხმდა მრავალფუნქციური შენობის არქიტექტურული პროექტი. აღნიშნულზე, 2017 წლის 20 დეკემბერს №... ბრძანებით გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 20.12.2017წ.-დან 20.02.2021წ.-მდე. 26.02.2015 წლის №... ბრძანებით დაკმაყოფილდა ი. წ-ას №... ელექტრონული განცხადება და ცვლილება შევიდა ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანებაში, კერძოდ, მითითება - „ნებართვა ძალაშია 2015 წლის 3 მარტი’’, შეიცვალა მითითებით - „ნებართვა ძალაშია 2015 წლის 15 ივნისი“. ქ. თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 26.06.2014 წლის №... გადაწყვეტილებით ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის მშენებლობისათვის განისაზღვრა კოეფიციენტი. აღსანიშნავია ის გარემოება, რომ №... ბრძანების საფუძველზე გაცემული №... შუალედური გადაწყვეტილებით განმცხადებელს დაევალა მთელი რიგი დოკუმენტაციის წარმოდგენა, მათ შორის: ტექნიკურ-ეკონომიკური მაჩვენებლების დაკორექტირება; ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურის ნებართვა მწვანე ნარგავების ჭრისათვის, შენობა-ნაგებობის ყველა სართულისა და სახურავის გეგმები და ა.შ. აღნიშნულის შემდგომაც ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემულ იქნა არაერთი შუალედური გადაწყვეტილება, რომლებითაც კიდევ ერთხელ მოთხოვნილ იქნა მთელი რიგი დოკუმენტაციის წარდგენა. მიუხედავად იმ გარემოებისა, რომ განმცხადებლების მიერ ნებართვის გაცემისათვის არ ყოფილა წარდგენილი ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მოთხოვნილი დოკუმენტები, ქ. თბილისის არქიტექტურის სამსახურის №... ბრძანებით გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა.

კასატორის განმარტებით, „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების მე-2 მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის და „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის გაცემა და სანებართვოს პირობების დადგენა ხორციელდება შემდეგი პრინციპებით: სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის უსაფრთხოება, უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფა. მოცემულ შემთხვევაში, კანონის ეს მოთხოვნები დარღვეულია, კერძოდ, ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არ ყოფილა გამოკვლეული არსებითი მნიშვნელობის მქონე შემდეგი გარემოებები: თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურის ნებართვა მწვანე ნარგავების ჭრისათვის; ექსპერტიზის დასკვნები; მომიჯნავედ მდებარე შენობა-ნაგებობის კვლევის დასკვნები; მომიჯნავე მრავალსართულიან ბინებთან მისასვლელი გზის გეგმა; ცენტრალურ მაგისტრალთან დასაკავშირებელი გზის გეგმა; საპროექტო დოკუმენტაციის შესაბამისობა სახანძრო უსაფრთხოების სფეროში შემავალ მოქმედ კანონმდებლობასთან, ტექნიკურ რეგლამენტთან და სტანდარტებთან; მშენებლობის ნებართვა ზიანის მომტანი იყო თუ არა სხვა პირისთვის, კერძოდ, მეზობლისთვის; მშენებლობის ნებართვა გაცემულ იქნა ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მოთხოვნილი დოკუმენტაციის წარდგენის გარეშე.

კასატორის განმარტებით, სადავო მშენებლობაზე არ არის შეთანხმებული საკრებულოს შესაბამის კომიტეტებთან განაშენიანების რეგულირების გეგმის საკითხი. სამი წლის განმავლობაში საკრებულოს ურბანული და ეკონომიკის კომიტეტების ერთობლივ სხდომაზე, მშენებლობის დეველოპერები მოქცეულნი იყვნენ ერთიან განაშენიანების რეგულირების გეგმაში და შესაბამისად, უნდა მომხდარიყო ერთიანი პროექტის მოსახლეობასთან შეთანხმებით განხილვა-დამტკიცება, რაც მითითებულია კომიტეტების სხდომის ოქმებში. მიუხედავად ამისა, 2017 წლის შემდეგ სადავო ობიექტზე მოსახლეობის არავითარი ინფორმირება ან/და დასწრება ამ საკითხთან დაკავშირებით არც მერიაში და არც საკრებულოს სხდომებზე არ მომხდარა. 26.06.2014 წელს ქ. თბილისის მთავრობის მიერ გადმოგზავნილი კორესპონდენციით ეცნობა ქ. თბილისის მერიას და თბილისის საკრებულოს, რომ ხდებოდა ...ს ქ. №...-ის მიმდებარედ უკანონო მშენებლობები და სავალდებულო იყო პროექტის განხილვის დროს მოსახლეობის ჩართულობა. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს №14-30 (24.05.2016წ.) დადგენილების თანახმად „დედაქალაქის ქალაქგანვითარების მიზნებისა და ამოცანების გათვალისწინებით და განაშენიანების რეგულირების წესების მესამე მუხლის მოთხოვნათა დაცვით, განაშენიანების რეგულირების გეგმის დამუშავება სავალდებულოა როდესაც ხორცილდება 7000 მ² (0.7ჰა) და მეტი ფართის მქონე ტერიტორიის სამშენებლო გამოყენება. მოცემულ შემთხვევაში, სამშენებლო ობიექტი აღემატება 7000 კვ.მ-ს, მაგრამ ზემოაღნიშნული მითითება არ ყოფილა შესრულებული. მნიშვნელოვანია, რომ ,,გრგ’’-ს დამუშავების პროცედურა საპროექტო მიწის ნაკვეთზე დაწყებული იყო, თუმცა ,,გაპის’’ გაცემა ისე მოხდა, რომ დღესაც გრგ-ზე წარმოდგენილ განცხადებას არქიტექტურის სამსახურ ვებგვერდზე აქვს სტატუსი - „განხილვის პროცესში’’.

კასატორის განმარტებით, სადავო მშენებლობის ნებართვის გაცემის დროს არ არის გათვალისწინებული თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სატრანსპორტო საქალაქო სამსახურის 07.09.2015 წლის №6376 მიმართვა, რომლის მიხედვითაც, სატრანსპორტო სამსახური იძლევა მითითება-წინადადებას, რომ „გრგ“-ს დამტკიცება არ მოხდეს მანამ, სანამ არ იქნება საექსპერტო დასკვნა, ახალი კომპლექსის ძირითად გზასთან დამაკავშირებელი და შიდაკვარტალური გზების გამტარუნარიანობის შესახებ, ასევე ეკოლოგიურ მდგომარეობაზე, რაც ნებართვ გაცემის დროს (და არც შემდგომ) არ არის წარდგენილი. აღსანიშნავია, რომ პროექტების უარყოფა, ხდება სწორედ, იმის გამო, რომ მრავალსართულიან მშენებარე კომპლექსებს არ ჰქონდათ გამჭოლი გზა. კონკრეტულ შემთხვევაში კი, სადავო მისამართზე მიმდინარე მშენებლობა მდებარეობს ჩიხში, რომელიც ესაზღვრება ...ს სახელობის ვიწრო გზატკეცილს. ასევე, ავტოფარეხების კოეფიციენტის ნორმები დარღვეულია და გამოყენებულია ნებართვის გაცემამდე მოქმედი ნორმა. გამოკვლეული არ არის სადავო მისამართზე მიმდინარე მშენებლობის ზემოქმედება გარემოზე. სადავო მშენებლობის მიმდებარედ მცხოვრები მოსახლეობა მზადაა საკუთარი სახსრებით მოახდინოს გარემოსთან ზემოქმედების შეფასების ამსახველი დასკვნის მომზადება (მით უფრო, იმის გათვალისწინებით, რომ დღევანდელი ეკოლოგიური მდგომარეობა კატასტროფულ ზღვარზეა), რომლის გათვალისწინებით უნდა მოხდეს მშენებლობის წარმოება.

„სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობითი საფუძვლების შესახებ’’ საქართველოს კანონის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, სივრცითი მოწყობის და ქალაქთმშენებლობის სფეროში საჯარო ინტერესებს განეკუთვნება: ქვეყნის დასახლებები და დასახლებათაშორისი ტერიტორიების მდგრადი და უსაფრთხო განვითარების პირობების უზრუნველყოფა, საინჟინრო და სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის ფუნქციონირება, ბუნებრივი რესურსების, კულტურული და ბუნებრივი მემკვიდრეობის, სარეკრეაციო ტერიტორიების შენარჩუნება და განვითარება. თუ სივრცითი მოწყობის ქალაქთმშენებლობის ღონისძიებები ეწინააღმდეგება საჯარო ინტერესებს, უნდა დაისვას მათი შეწყვეტის საკითხი. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის სფეროში კერძო ინტერესებს განეკუთვნება: ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა ინტერესები, დაკავშირებული მათ საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (ობიექტების) სივრცით-ტერიტორიულ დაგეგმვასთან და განვითარებასთან, ჯანსაღ და უსაფრთხო გარემოში არსებობასთან. სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვის სფეროში ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა საქმიანობა შეიძლება შეიზღუდოს იმ შემთხვევაში, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონმდებლობას, საჯარო ინტერესებს, ხელყოფს სხვათა უფლებებს. მოცემულ შემთხვევაში, სადავო მშენებლობა ეწინააღმდეგება საჯარო ინტერსს, რაც არ ყოფილა გამოკვლეული ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან.

კასატორი მიუთითებს „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველ, მე-5, 49-ე, 56-ე მუხლებზე, საქართველოს მთავრობის 2015 წლის 23 ივლისის №371 დადგენილებით დამტკიცებულ „საქართველოში სახელმწიფო სახანძრო და სახელმწიფო უსაფრთხოების ზედამხედველობის განხორცილების შესახებ დებულების“ მე-2 მუხლის ,,კ’’ ქვეპუნქტზე და განმარტავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში, საპროექტო დოკუმენტაციის თანახმად, ასაშენებელი ობიექტი, თავისი ფუნქციურ-გეგმარებითი კომპონენტის გათვალისწინებით, წარმოადგენს მრავალფუნქციურ კომპლექს/შენობას (რაც შემდგომ შეიცვალა). აღნიშნულის თაობაზე, სადავო ბრძანებაში დაფიქსირებულია პირდაპირი მითითება, კერძოდ, ხსენებული აქტით გაცემულია მშენებლობის ნებართვა მრავალფუნქციური კომპლექსის/შენობის არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე და იგი მოიცავს როგორც საცხოვრებელ, ისე საზოგადოებრივ ობიექტებს. დასახელებულ გარემოებაზე დაყრდნობით, საპროექტო შენობა-ნაგებობა მოაზრებულ უნდა იქნეს სახელწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებულ ობიექტებს შორის.

კასატორის განმარტებით, დარღვეულია საქართველოს მთავრობის 2015 წლის 23 ივლისის №371 დადგენილებით დამტკიცებული „საქართველოში სახელმწიფო სახანძრო და სახელწმიფო უსაფრთხოების ზედამხედველობის განხორცილების შესახებ დებულების“ 28-ე მუხლის პირველი პუნქტი და 29-ე მუხლის ,,ა’’ ქვეპუნქტი. საპროექტო ობიექტების ფუნქციური დანიშნულების (მრავალფუნქციური) გათვალისწინებით, მოქმედი კანონმდებლობის თანახმად, ნებართვის გამცემი ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო ადმინისტრაციული წარმოების პროცესში ჩაერთო საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სსიპ საგანგებო სიტუაციების მართვის სააგენტო, როგორც სხვა ადმინისტრაციული ორგანო, რაც თავის მხრივ, ემსახურება ადამიანის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის, როგორც განსაკუთრებული ღირებულების მქონე სამართლებრივი სიკეთეების დაცვას.

კასატორის განმარტებით, საქმეში წარმოდგენილი საკრებულოს 2015 წლის 29 აპრილის №17 და 2015 წლის 18 მაისის №18 ოქმები ცალსახად მიუთითებს, რომ სადავო საკითხები საჭიროებს შესწავლას და მოსახლეობის ჩართულობას განხილვის პროცესში. რაც შეეხება 28.07.2017 წლის სერვიტუტის ხელშეკრულებას, აღნიშნული ხელშეკრულების მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, მხარეებს აქვთ უფლება ნებისმიერ დროს შეწყვიტონ სერვიტუტის ხელშეკრულება ცალმხრივად, რაც იძლევა იმის რეალურ საფრთხეს, რომ ეს დოკუმენტი ნებისმიერ დროს შეიძლება გაუქმდეს და სერვიტუტით დატვირთული მიწის ნაკვეთი, რომელიც ისედაც ვერ უზრუნველყოფს მისი სიმცირის და ადგილმდებარეობის გამო დასახულ მიზანს, აღარ იარსებებს. მიუხედავად ყველა ზემოაღნიშნული გარემოებისა, ადმინისტრაციულ საჩივარზე გადაწყვეტილების მიღებამდე ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 23.07.2018 წლის №344 ბრძანებით (შუალედური გადაწყვეტილება) ძალადაკარგულად გამოცხადდა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 11.07.2018 წლის №316 ბრძანება, რომლითაც შეჩერებულ იქნა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანების მოქმედება №22/01181591016-01 ადმინისტრაციულ საჩივარზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე. ამავე ბრძანებაში, ადმინისტრაციული ორგანო მიუთითებს, რომ არქიტექტურის სამსახურის 18.07.2018 წლის №... ბრძანებით შეტანილ იქნა ცვლილება ამავე სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში, კერძოდ, ობიექტის ფუნქციად დაფიქსირდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი, რის შემდგომაც, არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებით შეთანხმებულ იქნა, ქ. თბილისში, ...ს ქ. №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაცემულ იქნა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა.

კასატორის განმარტებით, თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 11.07.2018 წლის №316 ბრძანებით №... ბრძანების მოქმედება შეჩერებულ იქნა ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვამდე. 22/01181591016-01 ადმინისტრაციულ საჩივარზე კი, საბოლოო გადაწყვეტილება მისი გაუქმებისას მიღებული არ ყოფილა. მიუხედავად იმ გარემოებისა, რომ საჩივარზე გადაწყვეტილება მიღებული არ იყო, ადმინისტრაციულმა ორგანომ, ფაქტობრივად შეჩერებულ ბრძანებაში, კერძოდ, 03.07.2014 წლის №... გადაწყვეტილებაში, რის საფუძველზეც გაიცა სადავო მშენებლობის ნებართვა, შეიტანა ცვლილებები და 20.07.2018 წელს გასცა ახალი მშენებლობის ნებართვა, რაც უკანონოა.

ადმინისტრაციულმა ორგანომ 18.07.2018 წლის №... ბრძანებით 03.07.2018 წლის №... გადაწყვეტილებაში შეიტანა ცვლილებები, კერძოდ, ობიექტის ფუნქციად დააფიქსირა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი და აღნიშნული ცვლილების საფუძველზე გასცა მშენებლობის ახალი №... ნებართვა, თუმცა საჩივარში მითითებული არც ერთი სადავო გარემოება არ შეცვლილა, მათ შორის, არ არის გამოსწორებული „საქართველოში სახელმწიფო სახანძრო და სახელმწიფო უსაფრთხოების ზედამხედველობის განხორცილების შესახებ დებულების“ მოთხოვნები, რაც არის სავალდებულო მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლისათვის. შესაბამისად, აღნიშნული მოთხოვნების დაუკმაყოფილებლობის საფუძველზე ნებართვის გაცემაც უკანონოა. ადმინისტრაციულ ორგანოს არ ჰქონდა უფლება ძალადაკარგულად გამოეცხადებინა 11.07.2018 წლის №316 ბრძანება, ვინაიდან ახალი ნებართვის გაცემა მოხდა №316 ბრძანებით შეჩერებულ ნებართვაში ცვლილებების შეტანის საფუძველზე, რაც ასევე არის უკანონო. საყურადღებოა, რომ ვინაიდან 20.07.2018 წლის ახალი ბრძანების საფუძველზე, საჩივრის შეტანის მიუხედავად, სადავო მისამართზე მშენებლობა განახლებულ იქნა, მოსარჩელეს და ...ს ქუჩაზე მაცხოვრებლებს ადგებათ მნიშვნელოვანი ზიანი. საჩივრის განხილვამდე არ უნდა მომხდარიყო სამშენებლო სამუშაოების განახლება, რათა თავიდან ყოფილიყო აცილებული ის მოსალოდნელი ზიანი და დარღვევები, რომელთა აღმოფხვრა და გამოსწორება მშენებლობის გაგრძელების შემთხვევაში შეუძლებელი გახდება.

„მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების მე-2 მუხლის ,,ა’’ და „ბ“ ქვეპუნქტებზე, „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობითი საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-6 მუხლის პირველ პუნქტზე, ამავე მუხლის მე-2 პუნქტზე, ,,სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ’’ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის პირველი პუნქტის ,,ა’’ ქვეპუნქტზე, მე-5 მუხლის პირველ პუნქტზე, 49-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ე’’ ქვეპუნქტზე, 56-ე მუხლის მე-13 პუნქტზე, საქართველოს მთავრობის 2015 წლის 23 ივლისის №371 დადგენილებით დამტკიცებული „საქართველოში სახელმწიფო სახანძრო და სახელწმიფო უსაფრთხოების ზედამხედველობის განხორცილების შესახებ დებულების“ მე-2 მუხლის ,,კ’’ ქვეპუნქტზე, 28-ე და 29-ე მუხლებზე მითითებით, კასატორი აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არ ყოფილა გამოკვლეული ისეთი არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოება, როგორიცაა საპროექტო დოკუმენტაციის შესაბამისობა სახანძრო უსაფრთხოების სფეროში მოქმედ ნორმებთან, ტექნიკურ რეგლამენტთან ან/და სტანდარტებთან. საპროექტო დოკუმენტაციის თანახმად, ასაშენებელი ობიექტი თავისი ფუნქციური გეგმარებითი კომპონენტის გათვალისწინებით, წარმოადგენს მრავალბინიან საცხოვრებელ სახლს. აღნიშნულის თაობაზე, სადავო ბრძანებაში დაფიქსირებულია პირდაპირი მითითება, კერძოდ, ხსენებული აქტით გაცემულია მშენებლობის ნებართვა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე და იგი მოიცავს როგოც საცხოვრებელ, ისე საზოგადოებრივ ობიექტებს. დასახელებულ გარემოებაზე დაყრდნობით საპროექტო შენობა-ნაგებობა მოაზრებულ უნდა იქნეს სახელწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებულ ობიექტებს შორის. საპროექტო ობიექტების ფუნქციური დანიშნულების (მრავალფუნქციური) გათვალისწინებით, მოქმედი კანონმდებლობის თანახმად, ნებართვის გამცემი ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო ადმინისტრაციული წარმოების პროცესში ჩაერთო საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სსიპ საგანგებო სიტუაციების მართვის სააგენტო, როგორც სხვა ადმინისტრაციული ორგანო, რაც თავის მხრივ, ემსახურება ადამიანის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის, როგორც განსაკუთრებული ღირებულების მქონე სამართლებრივი სიკეთეების დაცვას. არქიტექტურის სამსახურის მიერ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 11.07.2018 წლის ბრძანების საფუძველზე 2017 წლის მშენებლობის ნებართვის შეჩერების შემდგომ, დოკუმენტაცია დასკვნის მოსამზადებლად გადაგზავნილ იქნა საგანგებო რესურსების მართვის სააგენტოში, თუმცა ისე, რომ დასკვნა მომზადებულ არ იყო გაიცა ახალი ნებართვა, რაც არის უკანონო.

ადმინისტრაციული ორგანო სადავო №419 ბრძანებაში მიუთითებს, რომ არქიტექტურის სამსახური ვალდებული იყო მშენებლობის ნებართვის გაცემასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციული წარმოების პროცესში ჩაერთო საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სსიპ საგანგებო სიტუაციების მართვის სააგენტო და რომ არქიტექტურის სამსახურის მიერ დარღვეულია 2017 წლის 30 ოქტომბრის №..., 2017 წლის 20 დეკემბრის №..., 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანებების მომზადების და გამოცემის წესები, თუმცა მიუთითებს, რომ ვინაიდან ზემოაღნიშნული აქტები არის აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები, ამიტომ მათი მხოლოდ კანონსაწინააღმდეგო ხასიათი არ არის საკმარისი საფუძველი ამ აქტების ბათილად ცნობისათვის. აღნიშნული მსჯელობა დაუსაბუთებელია, ვინაიდან დასახელებული აქტებით დარღვეულია არა მარტო მათი გამოცემისა და მომზადების წესები, არამედ არსებითად ირღვევა მოსარჩელისა და მეზობლად მცხოვრებ პირთა კანონიერი უფლებები და ინტერესები, ვინაიდან მათ ადგება მნიშვნელოვანი ზიანი. სადავო ბრძანებაში ადმინისტრაციული ორგანო აღნიშნავს, რომ 2018 წლის 20 ივლისის №40080393 ბრძანებით შეთანხმდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და ვინაიდან, „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის 32-ე მუხლის „ვ“ ქვეპუნქტით მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი არ განეკუთვნება სავალდებულო სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობას დაქვემდებარებულ ობიექტთა კატეგორიას, ამიტომ აღნიშნული ბრძანების გამოცემისას ვერ იქნებოდა მოთხოვნილი საპროექტო დოკუმენტაციის სახანძრო უსაფრთხოების სფეროში მარეგულირებელ ნორმებთან, ტექნიკურ რეგლამენტთან ან/და სტანდარტებთან შესაბამისობის თაობაზე უფლებამოსილი ორგანოს მიერ შედგენილი დასკვნის წარდგენა. ადმინისტრაციული ორგანოს განმარტება დაუსაბუთებელია, კერძოდ, მართალია, კონკრეტულად მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი დასახელებულ კანონში მითითებული არ არის, თუმცა „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის 32-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტი მიუთითებს, რომ სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობას დაქვემდებარებულია 28 მეტრზე მაღალი საზოგადოებრივი დანიშნულების შენობა-ნაგებობა. შესაბამისად, სადავო შენობა-ნაგებობა წარმოადგენს ზემოაღნიშნული კანონის დაქვემდებარებაში არსებულ შენობა-ნაგებობას. გარდა ამისა, აღსანიშნავია ისიც, რომ ცვლილების შეტანამდე პროექტის შესაბამისად, გათვალისწინებული იყო მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობა, რომელიც მოიცავდა არამარტო საცხოვრებელ ბინებს, არამედ კომერციულ და საოფისე ფართებს. დღეის მდგომარეობით პროექტში ცვლილება შეტანილ იქნა მხოლოდ სახელწოდებაში და ფაქტობრივად შენობა-ნაგებობა კვლავ არის მრავალფუნქციური.

დაუსაბუთებელია სადავო ბრძანებაში ადმინისტრაციული ორგანოს მითითება, რომ საპროექტო ტერიტორიის მომიჯნავე მიწის ნაკვეთებზე განთავსებული შენობა-ნაგებობების კვლევა არ წარმოადგენს მშენებლობის ნებართვის გაცემის ეტაპზე მოსაპოვებელ სავალდებულო დოკუმენტს და ადმინისტრაციული ორგანო მხოლოდ საჭიროების შემთხვევაში ავალებს განმცხადებელს ზემოაღნიშნული დასკვნის წარმოდგენას. აღნიშნულთან დაკავშირებით საყურადღებოა, რომ ქ. თბილისის არქიტექტურის სამსახურსა და მერიაში, ასევე საკრებულოში, ...ს ქ. №13-ში მაცხოვრებელთა მიერ არაერთი განცხადება იქნა შეტანილი, სადაც განმარტებულ იქნა მათ საკუთრებაზე მიმდინარე მშენებლობის უარყოფითი ზეგავლენების შესახებ. მიუხედავად იმ გარემოებისა, რომ საკმაოდ დიდი ხანია მიმდინარეობს აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით განხილვები, ადმინისტრაციულმა ორგანომ ისე გასცა მშენებლობის ნებართვა, რომ არ მოუთხოვია ზემოაღნიშნული დასკვნის წარმოდგენა მხარისათვის. ასევე დაუსაბუთებელია ადმინისტრაციული ორგანოს განმარტება მშენებლობასთან მისასვლელ გზასთან დაკავშირებით, ვინაიდან ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სატრანსპორტო საქალაქო სამსახურის 07.09.2015 წლის №6376 მიმართვის საფუძველზე, სატრანსპორტო სამსახური იძლევა მითითება/წინადადებას რომ „გრეს“ დამტკიცება არ მოხდეს მანამ, სანამ არ იქნება საექსპერტო დასკვნა, ახალი კომპლექსის ძირითად გზასთან დამაკავშირებელი და შიდაკვარტალური გზების გამტარუნარიანობის შესახებ. მიუხედავად ამ მითითებებისა ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ნებართვა გაცემულ იქნა ზემოაღნიშნული დასკვნების წარმოდგენის გარეშე, მხოლოდ სერვიტუტის ხელშეკრულების საფუძველზე, რომელიც სამომავლოდ შესაძლოა მოიშალოს და ფაქტობრივად მაცხოვრებლები დარჩნენ მისასვლელი გზის გარეშე. გარდა ამისა, უძრავ ქონებაზე (ს/კ ...), რომელზეც რეგისტრირებულია შეზღუდვა, გზა არის ვიწრო - სიგანე 8 მეტრი, ხოლო სიგრძე - 80 მეტრამდე. ასევე, მნიშვნელოვანია, რომ განხილვის პროცესში საგანგებო სიტუაციების სამსახურიდან მიღებული დასკვნის შემდგომ ობიექტს უკანონოდ შეუცვალეს სტატუსი. სტატუსის შეცვლას არ მოჰყოლია პროექტში არავითარი ცვლილება.

კასატორის განმარტებით, სადავო ბრძანებები ადმინისტრაციული წესით ჯერ გასაჩივრებულ იქნა ქ. თბილისის მერიაში, ხოლო შემდგომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში. სასამართლო დავის განხილვისას, 03.04.2019 წლის სასამართლო სხდომაზე, შპს „გ...ს“ წარმომადგენლისაგან ცნობილი გახდა, რომ ზემოაღნიშნულ გასაჩივრებულ ბრძანებათა შემდგომ, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 19.02.2019 წლის №... ბრძანებით კვლავ შევიდა ცვლილება ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში მიმდინარე მშენებლობის არქიტექტორულ პროექტში და შეთანხმდა მრავალბინიანი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, ხოლო 05.03.2019 წლის №... და 15.03.2019 წლის №... ბრძანებით ცვლილება შევიდა 19.02.2019 წლის №... ბრძანებაში ტექნიკურ-ეკონომიკურ მაჩვენებლებთან დაკავშირებით. სადავო აქტები გამოცემულია კანონის მოთხოვნათა დარღვევით, კერძოდ, არ არის შეთანხმებული საკრებულოს შესაბამის კომიტეტებთან „გრგს“ საკითხი. სამი წლის განმავლობაში საკრებულოს ურბანული და ეკონომიკის კომიტეტების ერთობლივ სხდომაზე, მშენებლობის დეველოპერები მოქცეულნი იყვნენ ერთიან „გრეში“ და შესაბამისად, უნდა მომხდარიყო ერთიანი პროექტის მოსახლეობასთან შეთანხმებით განხილვა-დამტკიცება, რაც მითითებულია კომიტეტების სხდომის ოქმებში. მიუხედავად ამისა, 2017 წლის შემდეგ სადავო ობიექტზე მოსახლეობის არავითარი ინფორმირება ან/და დასწრება ამ საკითხთან დაკავშირებით არც მერიაში და არც საკრებულოს სხდომებზე არ მომხდარა. 26.06.2014 წელს ქ. თბილისის მთავრობის მიერ გადაგზავნილი კორესპონდენციით ეცნობა ქ. თბილისის მერიას და ქ. თბილისის საკრებულოს, რომ ხდებოდა ...ს ქ. №13-ის მიმდებარედ უკანონო მშენებლობები და სავალდებულო იყო პროექტის განხილვის დროს მოსახლეობის ჩართულობა, მაგრამ უშედეგოდ. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს №14-30 (24.05.2016წ) დადგენილების მე-8 მუხლის მეორე პუნქტის თანახმად, „დედაქალაქის ქალაქგანვითარების მიზნებისა და ამოცანების გათვალისწინებით და განაშენიანების რეგულირების წესების მესამე მუხლის მოთხოვნათა დაცვით, განაშენიანების რეგულირების გეგმის დამუშავება სავალდებულოა, როდესაც ხორციელდება 7000 მ² (0.7ჰა) და მეტი ფართის მქონე ტერიტორიის სამშენებლოდ გამოყენება’’. მოცემულ შემთხვევაში, სამშენებლო ობიექტი აღემატება 7000 კვ.მ-ს, მაგრამ ზემოაღნიშნული მითითება არ ყოფილა შესრულებული.

კასატორის განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში სადავო მშენებლობა ეწინააღმდეგება საჯარო ინტერსს, რაც არ ყოფილა გამოკვლეული ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან. საყურადღებოა, რომ 2013 წელს არქიტექტურის სამსახურმა დამკვეთს უარი უთხრა ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე ,,გაპის’’ (მშენებლობის ნებართვის I ეტაპი) დადგენაზე. უარის თქმის მოტივად კი, მითითებულია შემდეგი: „მიწის ნაკვეთი წარმოადგენს საზოგადოებრივ–საქმიან ზონაში შემავალ ქალაქისთვის მნიშვნელოვან რეკრეაციულ სივრცეს (აქტიურად გამწვანებულ მოწესრიგებულ ტერიტორიას), ასევე, მიწის ნაკვეთს არ გააჩნია მისასვლელი სამანქანო გზა, მოქმედი კანონმდებლობა კი, ითვალისწინებს შენობა–ნაგებობების პროექტირებისას სხვადასხვა სამშენებლო ნორმებისა და წესების დაცვას, როგორიცაა მაგალითად ხე–ნარგავების შენარჩუნება, მინიმუმ ერთი სამანქანო გზის არსებობა, მანქანების პარკირება და სხვა. ამდენად, სამსახურს ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით მიზანშეწონილად არ მიაჩნია მოცემული ტერიტორიის სამშენებლოდ განვითარება.“ ამდენად, 2013 წლის 26 ივნისის მდგომარეობით არქიტექტურის სამსახურის პოზიციით ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში არსებული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ განვითარება არ იყო მიზანშეწონილი ორი ძირითადი გარემოების გამო: 1) მიწის ნაკვეთი წარმოადგენდა სარეკრეაციო სივრცეს - აქტიურად მოწესრიგებულ გამწვანებულ ტერიტორიას; 2) მიწის ნაკვეთს არ გააჩნდა სამანქანო გზა. მიუხედავად იმისა, რომ აღნიშნული გარემოებები 2013 წლიდან დღემდე უცვლელია, არქიტექტურის სამსახურმა 2014 წლის 3 ივლისის №... ბრძანებით შეიცვალა პოზიცია და ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში ,,გაპის’’ დადგენაზე მიიღო დადებითი გადაწყვეტილება, თუმცა ,,გაპი’’ გაიცა კონკრეტული პირობით -ტერიტორიაზე ხე-მცენარეები უნდა შენარჩუნებულიყო სრულად. არქიტექტურის სამსახური ამ გადაწყვეტილების მიღებისას დაეყრდნო ზონალური საბჭოს რეკომენდაციას, რომელმაც ,,გაპის’’ დადგენა მიზანშეწონილად მიიჩნია მხოლოდ მითითებული პირობით. 2014 წელს დამკვეთმა მოითხოვა არსებულ ,,გაპში’’ ცვლილება და მიუთითა, რომ ხე-ნარგავების სრულად შენარჩუნება არის შეუძლებელი. ,,გაპში’’ ცვლილებაზე მას ეთქვა უარი და საბჭოს რეკომენდაციაში ისევ მიეთითა, რომ საჭირო იყო ხე-ნარგავების სრულად შენარჩუნება. მიუხედავად ყველა ზემოაღნიშნული გარემოებისა, არქიტექტურის სამსახურის მიერ 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებით კიდევ ერთხელ შეიცვალა უკვე შეთანხმებული პროექტში ტექნიკურ-ეკონომიკური მაჩვენებლები და აგრეთვე გაიზარდა მშენებლობისათვის განსაზღვრული ვადა 2022 წლის 5 მარტამდე. 19.02.2019 წლის №... ბრძანება, 05.03.2019 წლის №... ბრძანება და 15.03.2019 წლის №... ბრძანება არის უკანონო, ვინაიდან, ისევე როგორც უკვე გასაჩივრებული ბრძანებები, აღნიშნული ბრძანებებიც გაცემულ იქნა კანონმდებლობის მოთხოვნათა უხეში დარღვევით. ქ. თბილისის მერიის არქიტექტურის სამსახურისთვის ცნობილია, რომ ...ს ქ. №13-ში (ს/კ ...) მიმდინარე მშენებლობასთან დაკავშირებით წარმოებს სასამართლო დავა და ადმინისტრაციულ ორგანოს არ ჰქონდა უფლება დავის დასრულებამდე გაეცა ახალი ბრძანება დაკორექტირებული მონაცემებით მშენებლობის გაგრძელების შესახებ. მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროში დანიშნულია გეოლოგიური და საინჟინრო ექსპერტიზა, რაც ცნობილია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურისათვის. მიუხედავად ზემოაღნიშნულისა, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 28.01.2020 წლის №72 ბრძანებით უარი ეთქვა მოსარჩელეს ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე და ძალაში დარჩა გასაჩივრებული აქტები.

კასატორის განმარტებით, გათვალისწინებით იმ გარემოებისა, რომ თავად ის აქტები, რომლებშიც შევიდა ცვლილება, გამოცემული იყო კანონდარღვევით და აყენებდა მოსარჩელეს ზიანს, დაუსაბუთებელია ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის მიერ №72 ბრძანებაში მითითება იმის შესახებ, რომ სადავო აქტები გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა შესაბამისად და ისინი არ აყენებს საჩივრის ავტორს პირდაპირ და უშუალო ზიანს. გარდა აღნიშნულისა, საყურადღებოა, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მიერ 12.09.2019 წელს გამოცემულ იქნა №46660803 ბრძანება, რომლითაც კიდევ ერთხელ შეთანხმდა კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი და გაიცა მშენებლობის ნებართვა, ხოლო მშენებლობის ვადა, განისაზღვრა 2021 წლის 12 მარტით. მოსარჩელის მიერ სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროში ჩატარებულ იქნა ექსპერტიზა, რომლის დასკვნითაც დადგინდა, რომ შპს „ს...ს“ მიერ მომზადებული ქ. თბილისში, ...ს ქ. №13-ში მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის სამშენებლო უბანზე ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევა შესრულებულია საქართველოში ამჟამად მოქმედი ნორმატიული დოკუმენტების უგულვებელყოფით და მას არ ეძლევა რეკომენდაცია საფუძვლად დაედოს აღნიშნული შენობის პროექტს. აღნიშნულის თანახმად, ვინაიდან გეოლოგიური კვლევა არის შესრულებული კანონის უხეში დარღვევით, შესაბამისად, აღნიშნული კვლევის საფუძველზე დამტკიცებული პროექტიც არ არის სრულყოფილი და არ შეესაბამება კანონმდებლობის მოთხოვნებს. მიუხედავად ზემოაღნიშნული მსჯელობისა, სასამართლომ მიიჩნია, რომ ყველა სადავო აქტი გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით და უარი უთხრა მოსარჩელე მხარეს სარჩელის დაკმაყოფილებაზე. მნიშვნელოვანია, რომ სასამართლო გადაწყვეტილება ეყრდნობა საქმეში წარდგენილ გეოლოგიურ და კონსტრუქციულ შეფასებას, რომელთა რელევანტურობაში არსებობს ეჭვის შეტანის საფუძველი, ვინაიდან საპროექტო შენობა ფაქტობრივად შეთანხმებულია წყალზე. გეოლოგ გ. ჭ-ეეს კი, ტერიტორია არათუ ადგილზე არ უნახავს, არამედ ცნობილი ფაქტია, რომ მას გეოლოგიური კვლევა ჩატარებული აქვს ათეულობით წლების წინ და დასკვნებს გასცემს სწორედ წლების წინ ჩატარებული კვლევების საფუძველზე. დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა იმ საკითხზე, რომ დამკვეთს საჭიროების შემთხვევაში, ევალება მომიჯნავედ მდებარე შენობა-ნაგებობის კვლევა ზეგავლენის შესაფასებლად და აღნიშნული დასკვნა არ წარმოადგენს მშენებლობის ნებართვის გაცემის საფუძველს. სასამართლომ არ გაითვალისწინა, რომ მოსარჩელისათვის მიყენებული ზიანი გამოიხატება კანონმდებლობის დარღვევით გამოცემული სადავო აქტებით, ვინაიდან დარღვეულია უსაფრთხოების ნორმები. გარდა ამისა, სასამართლო გადაწყვეტილებაში მსჯელობს სადავო მშენებლობის ფუნქციის ცვლილებასთან დაკავშირებით და ეყრდნობა არქიტექტურის სამსახურის წერილს, რომლის შესაბამისადაც, კორექტირებამ მოიცვა მხოლოდ იერსახის ცვლილება, მცირედით შეიცვალა კოლონების ზომები, მცირედით გაიზარდა ავტოსადგომების ჭერის სიმაღლე და მე-4 სართულს შეეცვალა ფუნქცია. ამავე წერილის შესაბამისად, კორექტირების შედეგად შენობა-ნაგებობის ფუნქციური დანიშნულება არ შეცვლილა, თუმცა ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში დომინირებულად გამოყენებულია საცხოვრებელი ფუნქცია, ამიტომ მოხდა მისი ფუნქციური დანიშნულების ცვლილებაც. აღნიშნულთან დაკავშირებით პალატა განმარტავს, რომ ვინაიდან კანონი არ ითვალისწინებს სახანძრო უსაფრთხოების ნორმებთან მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის საპროექტო დოკუმენტაციის შესაბამისობის დადგენის სავალდებულობას, ამიტომ ამ ნაწილშიც გადაწყვეტილება სწორია და სადავო აქტები მიღებულია კანონიერად. აღნიშნულთან დაკავშირებით, სასამართლომ არ გაითვალისწინა ის ფატი, რომ ზემოაღნიშნული ცვლილება მოხდა მხოლოდ მოსარჩელის მიერ წარდგენილი ადმინისტრაციული საჩივრის გამო, ვინაიდან მოსარჩელეს ადგებოდა ზიანი და ადმინისტრაციული აქტების გაცემისას დარღვეული იყო „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ’’ საქართველოს კანონის მოთხოვნები. დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა, რომ ვინაიდან დღეის მდგომარეობით, მოხდა შენობა-ნაგებობის ფუნქციური დანიშნულების ცვლილება, ამიტომ მასზე აღარ ვრცელდება სახანძრო უსაფრთხოების წესები. მნიშვნელოვანია ის გარემოებაც, რომ საქმეზე სასამართლოს მიერ დანიშნულ იქნა ექსპერტიზა და 25.03.2020 წლის დასკვნის შესაბამისად, დადგენილ იქნა, რომ საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის ტექნიკური დოკუმენტაცია შესრულებულია საქართველოში მოქმედი ნორმატიული აქტების მხოლოდ ნაწილობრივ გათვალისწინებით. შესაბამისად, წარდგენილი სახით მას არ მიეცა რეკომენდაცია საფუძვლად დადებოდა აღნიშნულ პროექტს გეოლოგიურ ნაწილში.

9. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 2 აგვისტოს განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული კ. ჩ-ას საკასაციო საჩივარი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების შესწავლის და საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ კ. ჩ-ას საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, კერძოდ, აღნიშნული ნორმის თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით და ამასთან, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების ვარაუდი. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ასევე არ ეწინააღმდეგება ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს. ამასთან, საქმის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით. კასატორი საკასაციო საჩივარში ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და დასკვნებს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი ნაწილი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, №7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 404-ე მუხლის პირველი ნაწილის პირველი წინადადების თანახმად, საკასაციო სასამართლო გადაწყვეტილებას ამოწმებს საკასაციო საჩივრის ფარგლებში.

საქმეზე დადგენილია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები: ა) ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე უძრავი ქონება, საკადასტრო კოდით ..., 2015 წლის 26 ნოემბრიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია შპს ,,გ...ს’’ სახელზე. ნაკვეთის საკუთრების ტიპი - საკუთრება, ნაკვეთის დანიშნულება - არასასოფლო-სამეურნეო, დაზუსტებული ფართობი: 7070.00 კვ.მ, ნაკვეთის წინა ნომერი ..., შენობა-ნაგებობის ჩამონათვალი: №1, №2, №3 (ტ.2. ს.ფ. 73-74); ბ) ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე უძრავი ქონება, საკადასტრო კოდით ..., სადარბაზო ..., სართული ..., ბინა ..., ფართი - 145.34 კვ.მ, ლოჯია 6.67 კვ.მ, 2017 წლის 28 მარტიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია კ. ჩ-ას სახელზე. ნაკვეთის საკუთრების ტიპი - თანასაკუთრება, ნაკვეთის დანიშნულება - არასასოფლო-სამეურნეო, დაზუსტებული ფართობი: 2935.00 კვ.მ, ნაკვეთის წინა ნომერი: ...; ..., შენობა-ნაგებობები: №1 (ტ.2. ს.ფ. 75-76); გ) 2014 წლის 26 ივნისს ვ. მ-იმა №... განცხადებით მიმართა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოითხოვა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის განთავსების მიზნით ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა. ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 2014 წლის 2 ივლისის გადაწყვეტილებით (დოკუმენტი №...) დადებითი რეკომენდაცია მიეცა, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე მიწის ნაკვეთისათვის (ს/კ ...) ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენის საკითხს მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის განთავსების მიზნით მიწის ნაკვეთზე არსებული ხე-ნარგავების სრულად შენარჩუნების პირობით (ტ.6. ს.ფ. 242-243); დ) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დადგინდა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები (ტ.1. ს.ფ. 67-69); ე) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანებით, შეთანხმდა, ქალაქ თბილისში, ...ს №13-ში შპს „გ...ს“ კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) არსებული შენობების №1/1, №2/1 და №3/1 დემონტაჟის პროექტი, გაიცა დემონტაჟის ნებართვა და დემონტაჟის ვადად განისაზღვრა 2014 წლის 14 ნოემბრიდან 2015 წლის 3 მარტის ჩათვლით (ტ.1. ს.ფ. 59-60); ვ) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2015 წლის 26 თებერვლის №... ბრძანებით, ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... ბრძანებაში, კერძოდ, ნებართვის მოქმედების ვადად ნაცვლად 2015 წლის 3 მარტისა, განისაზღვრა 2015 წლის 15 ივნისი (ტ.1. ს.ფ. 70-71); ზ) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურის 2015 წლის 23 აპრილის №07/150861034-25 წერილით, შპს „გ...ს“ თანხმობა მიეცა ქალაქ თბილისში, ...ს ქალაქ №13-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებლობის განხორციელების მიზნით 10 ძირი ელდარის ფიჭვის, 10 ძირი კედარის, 3 ძირი კვიპაროსის, 1 ძირი აკაციის, 1 ძირი აკაკის, 1 ძირი კვიდოს, 4 ძირი ჭადრის მოჭრასა და 19 ძირი ხის გადარგვაზე შპს „გ...ს“ ტერიტორიაზე (ტ.2. ს.ფ. 53); თ) საქმეში წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორ გ. ჭ-ეის საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობისთვის ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის თაობაზე, რომლის დასკვნითი ნაწილის თანახმად, ჩატარებული საინჟინრო გეოლოგიური სამუშაოები აკმაყოფილებს საქართველოში მოქმედი სამშენებლო ნორმების მოთხოვნებს, ცალკეული შენიშვნები სამუშაოების მიმართ, ავტორის მიერ მიღებულ იქნა და ანგარიშში შეტანილ იქნა სათანადო კორექტივები, წარდგენილი ანგარიში იმსახურებს დადებით შეფასებას და შესაძლებელია საფუძვლად დაედოს მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში (ტ.2. ს.ფ. 272-273); ი) საქმეში წარმოდგენილია შპს „ბ...“-ის 2017 წლის 10 მაისის საექსპერტო დასკვნა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციული ნაწილის თაობაზე, რომლითაც შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციულ ნაწილს მიეცა საერთო დადებითი შეფასება და რეკომენდაცია გაეწია კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად (ტ.2. ს.ფ. 278-287); კ) 2017 წლის 28 ივლისს, ერთი მხრივ შპს ,,გ...სა“ და მეორე მხრივ, გ. რ-ას, ზ. ყ-ის, კ. ა-ის, ლ. ჯ-ის, მ. ტ-ისა და გ. ყ-ის შორის, დადებულ იქნა მიწის ნაკვეთის სერვიტუტით დატვირთვის შესახებ ხელშეკრულება, რომლითაც დგინდება, რომ შპს „გ...ს“ საკუთრებაში არსებული №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სასარგებლოდ სერვიტუტით დაიტვირთა ზემოაღნიშნულ პირთა თანასაკუთრებაში არსებული №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის ნაწილი, კერძოდ, 127,9 კვ.მ (ტ.1. 142-144, ტ.2. ს.ფ. 70-72); ლ) 2017 წლის 7 ივლისს ა. ი-იმა №... განცხადებით მიმართა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოითხოვა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) მრავალფუნქციური შენობა-ნაგებობის არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება. ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე IV კლასის მრავალფუნქციური შენობის არქიტექტურული პროექტი (ტ.1. ს.ფ. 41-42); მ) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანებით გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2017 წლის 20 დეკემბრიდან 2021 წლის 20 თებერვლის ჩათვლით (ტ.1. ს.ფ. 54-56); ნ) 2018 წლის 15 მაისს ა. ი-იმა №... განცხადებით მიმართა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოითხოვა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება. ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 მაისის №... ბრძანებით განმცხადებელს დაუდგინდა ხარვეზი და ეცნობა შემდეგი: 1. ტექნიკურ - ეკონომიკური მაჩვენებლები (მეათედების სიზუსტით). -> .კ1 განაშენიანების კოეფიციენტის საანგარიშო ფართობი (კვ.მ და ასახული კოეფიციენტში). :ტექნიკურ - ეკონომიკური მაჩვენებლები (მეათედების სიზუსტით). -> .კ3 გამწვანების კოეფიციენტის საანგარიშო ფართობი (კვ.მ და ასახული კოეფიციენტში) - კოეფიციენტების მაჩვენებლები შესწორდეს არსებული სიტუაციის შესაბამისად; 2. შენობა-ნაგებობის ყველა სართულისა და სახურავის გეგმები, მასშტაბი 1:100. -> .გეგმების pdf ფაილი.: - საჭიროა გაითვალისწინოთ 1 საცხოვრებელ სამყოფზე 1 ავტოსადგომი, ავტოსადგომებზე მითითებული ნუმერაცია არ შეესაბამება არსებულ რაოდენობას; 3. საპროექტო შენობა-ნაგებობის ვექტორული CAD ფაილი. -> .საპროექტო შენობა-ნაგებობის ვექტორული ფაილი AutoCad - ის ან ArchiCad - ის სახით. - შეასწორეთ ხარვეზების შესაბამისად (ტ.1. ს.ფ. 38-40); ო) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანებით, შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალფუნქციური შენობის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2018 წლის 23 მაისიდან 2021 წლის 23 მაისის ჩათვლით (ტ.1. ს.ფ. 34-37); პ) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანებით ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში, კერძოდ, ობიექტის ფუნქციად დაფიქსირდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი (ტ.1. ს.ფ. 209-210); ჟ) ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2018 წლის 20 ივლისიდან 2021 წლის 20 ივლისის ჩათვლით (ტ.1. ს.ფ. 72-75); რ) 2018 წლის 8 ივნისს კ. ჩ-ამ №22/01181591016-01 ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას და მოითხოვა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილების, 2014 წლის 14 ნოემბრის №..., 2015 წლის 26 თებერვლის №..., 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... და 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანებების ბათილად ცნობა (ტ.1. ს.ფ. 289-294). 2018 წლის 23 ივლისს ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიაში კ. ჩ-ას წარმომადგენელმა ქ. უ-იმა წარადგინა №19/011820495-10 ახსნა-განმარტება (დაზუსტებული ადმინისტრაციული საჩივარი) და ზემოაღნიშნულ აქტებთან ერთად დამატებით მოითხოვა არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 მაისის №... და 23 მაისის №... ბრძანებების ბათილად ცნობა. 2018 წლის 30 ივლისის №19/01182111838-10 დაზუსტებული ადმინისტრაციული საჩივრით ასევე მოითხოვა, არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... და 20 ივლისის №... ბრძანებების ბათილად ცნობა (ტ.1. ს.ფ. 346-353, 401-413); ს) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მეორე კატეგორიის უფროსი სპეციალისტის - ი. ლ-ეის 2018 წლის 21 აგვისტოს განმარტების თანახმად, არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №408393 ბრძანებით შეთანხმებულ კორექტირებულ პროექტს გეგმარებითი თვალსაზრისით რაიმე სახის ცვლილება არ განუცდია, შეიცვალა მხოლოდ შენობა-ნაგებობის ფუნქციური დანიშნულება. ამავე განმარტების თანახმად, საპროექტო შენობას სამეზობლო საზღვარი გააჩნია ,,11-1’’, ,,ი-ა’’ და ,,1-11’’ ფასადების მხარეს. ამასთან, სამეზობლო მიჯნის ზონაში განთავსებულად ითვლება შენობის ,,1-5“ ღერძებს შორის არსებული ფასადი, რომელიც შენობის საანგარიშო ზედაპირის მთელ სიმაღლეზე წარმოდგენილია ყრუ კედლით, შესაბამისად, დაცულია სამეზობლო მიჯნის ზონა. ამასთან, შენობის „ი-ა“ ფასადიდან საკადასტრო საზღვრამდე მინიმალური დაშორება შეადგენს 37,94 მ-ს, ხოლო ,,11-1’’ ფასადიდან საკადასტრო საზღვრამდე მინიმალური დაშორებაა 7,51 მეტრი (ტ.2. ს.ფ. 59); ტ) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 23 აგვისტოს №419 ბრძანებით, არ დაკმაყოფილდა კ. ჩ-ას 2018 წლის 8 ივნისის №22/01181591016-01, 2018 წლის 23 ივლისის №19/011823495-10 და 30 ივლისის №19/01182111838-10 ადმინისტრაციული საჩივრები. შესაბამისად, ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილება, 2014 წლის 14 ნოემბრის №..., 2015 წლის 26 თებერვლის №..., 2017 წლის 30 ოქტომბრის №..., 2017 წლის 20 დეკემბრის №..., 2018 წლის 23 მაისის №..., 2018 წლის 18 ივლისის №... და 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებები (ტ.1. ს.ფ. 83-104); უ) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი (ტ.5. 187-189); ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 5 მარტის №... ბრძანებით ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე გაიცა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის შეთანხმებული კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2019 წლის 5 მარტიდან 2022 წლის 5 მარტის ჩათვლით (ტ.5. ს.ფ. 190-192); ფ) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებით ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანების ტექნიკურ-ეკონომიკურ მაჩვენებლებში, კერძოდ, საერთო ფართობად დაფიქსირდა 33 620.6 კვ.მ და საზაფხულო ფართად 6 357 კვ.მ (ტ.5. ს.ფ. 193-195); ქ) საქმეში წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებელი მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატის, ნ. ჭ-ის 2019 წლის 12 აგვისტოს საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის კონსტრუქციულ ნაწილზე, რომელშიც აღნიშნულია, რომ დამკვეთის მიერ ექსპერტიზისათვის მიწოდებული მრავალბინიანი შენობის კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებში მოყვანილი მზიდ კონსტრუქციათა არმირებები შეესაბამება კომპიუტერული საანგარიშო მოდელით მიღებულ შედეგებს, თუმცა კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებსა და კომპიუტერული საანგარიშო მოდელის მიმართ დაფიქსირებულ იქნა გარკვეული შენიშვნები, რომლებიც ატარებს სარეკომენდაციო ხასიათს და ისინი ვერ ახდენს უარყოფით გავლენას კონსტრუქციული პროექტის საერთო დადებით სახეზე (ამასთან, ავტორების მიერ გათვალისწინებულ იქნა ეს შენიშვნები და რჩევები პროექტში სათანადო შესწორებებით) და რეკომენდაცია გაეწია აღნიშნულ კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად (ტ.8. ს.ფ. 105-108); ღ) 2019 წლის 18 აპრილს კ. ჩ-ას წარმომადგენელმა, ქ. უ-იმა №19/0119108109-01 ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას და მოითხოვა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №..., 2019 წლის 5 მარტის №... და 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებების ბათილად ცნობა (ტ.9. ს.ფ. 142-147). ადმინისტრაციული წარმოების ფარგლებში, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის იურიდიული საქალაქო სამსახურის მიერ, 2019 წლის 12 დეკემბერს, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურში გაგზავნილ იქნა №... წერილი, რომლითაც სამსახურს მოეთხოვა ინფორმაციის მოწოდება იმასთან დაკავშირებით, რა სახის კორექტირება განხორციელდა არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტით, შეიცვალა თუ არა შენობის ფუნქციური დანიშნულება და ამასთან, დაცულია თუ არა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მიმართ შენობა-ნაგებობის მიჯნის ზონაში განთავსების წესები (ტ.9. ს.ფ. 189). ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 27 დეკემბრის №... წერილით ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას განემარტა, რომ აღნიშნულმა კორექტირებამ მოიცვა შემდეგი: შეიცვალა შენობის იერსახე, მოსაპირკეთებელი მასალები, შენობის ნაწილზე გამოყენებულია პერფორირებული მეტალის ვენტილირებადი საფასადე სისტემა, შეიცვალა (გაიზარდა) კარ-ფანჯრის გეომეტრიული ზომები. შენობის იერსახის შეცვლა მოხდა, როგორც გამოსაყენებელი მასალის, ასევე აივნების დაკორექტირების ხარჯზე. მცირედით შეიცვალა (შემცირდა) კოლონების ზომები ზედა სართულებზე. მცირედით გაიზარდა ავტოსადგომების ჭერის სიმაღლე, ხოლო მე-4 სართულს ფუნქცია შეეცვალა და ამჟამად წარმოდგენილ პროექტში კომერციულ ფართადაა წარმოდგენილი, შესაბამისად, შემცირდა ბინების რაოდენობა. შენობა-ნაგებობის ფუნქციურ დანიშნულებასთან დაკავშირებით, წერილში ასევე აღნიშნულია, რომ 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებული კორექტირების შედეგად არ მომხდარა შენობის ფუნქციის შეცვლა, ვინაიდან, №4-13 გადაწყვეტილებით მრავალფუნქციურ ობიექტად განიხილება შენობა-ნაგებობა, რომელშიც დომინირებულად არ არის გამოყოფილი რომელიმე ფუნქციური სახეობა. მართალია, აღნიშნული გადაწყვეტილებით კონკრეტულად არ იყო მითითებული ის პროცენტული მაჩვენებელი, რომლის თანახმადაც შენობა განიხილება როგორც ერთი, ფუნქციის მქონე ან მრავალფუნქციური ობიექტი, თუმცა, დღეს მოქმედი რეგულაციების, კერძოდ, №14-39 დადგენილების თანახმად, მრავალფუნქციურია ორი ან მეტი ფუნქციის მქონე შენობა, სადაც რომელიმე ძირითადი ფუნქცია არ აღემატება შენობის საერთო ფართობის 75%-ს. მითითებული ნორმის მიხედვით, საკითხის განხილვის შემთხვევაშიც კი, საპროექტო შენობაში საოფისე-კომერციული ფართების ჯამი არ აღემატება შენობის საერთო ფართობის 25%-ს, შესაბამისად, დომინირებულად გამოყოფილია საცხოვრებელი ფუნქცია, რაც განსაზღვრავს შენობა-ნაგებობის მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის ფუნქციით არსებობას. რაც შეეხება №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მიმართ შენობა-ნაგებობის მიჯნის ზონაში განთავსების წესების დაცვას, წერილის თანახმად, აღნიშნული საკადასტრო ერთეულიდან საპროექტო შენობა-ნაგებობა დაშორებულია 37,94 მეტრით, შესაბამისად, შენობა არ არის განთავსებული მიჯნის ზონაში, რის გამოც სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში მის განთავსებასთან კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესების დაცვის საკითხი არ უნდა შეფასდეს. დამკვეთს არ მოეთხოვებოდა ღიობების განთავსებასთან დაკავშირებით რაიმე შეზღუდვების დაცვა აღნიშნული ნაკვეთის მიმართ (ტ.9. ს.ფ. 290-291); ყ) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 28 იანვრის №72 ბრძანებით, არ დაკმაყოფილდა კ. ჩ-ას წარმომადგენლის ქ. უ-იის 2019 წლის 18 აპრილის №19/0119108109-01 ადმინისტრაციული საჩივარი და ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №..., 2019 წლის 5 მარტის №... და 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებები (ტ.5. ს.ფ. 197-207); შ) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებით, შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2021 წლის 12 მარტის ჩათვლით (ტ.6. ს.ფ. 225-228); ჩ) 2019 წლის 23 ოქტომბერს კ. ჩ-ას წარმომადგენელმა, ქ. უ-იმა №19/01192962271-01 ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიას და მოითხოვა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილების, 2018 წლის 18 ივლისის №... და 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებების ბათილად ცნობა (ტ.7. ს.ფ. 142-145); ც) ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 8 ივლისის №791 ბრძანებით არ დაკმაყოფილდა კ. ჩ-ას წარმომადგენლის ქ. უ-იის 2019 წლის 23 ოქტომბრის №19/01192962271-01 ადმინისტრაციული საჩივარი და ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილება, 2018 წლის 18 ივლისის №... და 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებები (ტ.6. ს.ფ. 230-241); ძ) შპს ,,ა...ს’’ 2014 წლის №306/2014 კვლევა, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობის უბნის (ს/კ №...) საინჟინრო-გეოლოგიურ პირობებთან დაკავშირებით, საფუძვლად დაედო კომპლექსის პროექტს გეოლოგიურ ნაწილში (ტ.6. ს.ფ. 3-68); წ) სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 25 მარტის №... დასკვნის თანახმად, შპს ,,ა...ს’’ მიერ მომზადებული, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში (ს/კ ...) მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის სამშენებლო უბანზე ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის ტექნიკური დოკუმენტაცია შესრულებულია საქართველოში ამჟამად მოქმედი ნორმატიული დოკუმენტების მხოლოდ ნაწილობრივი გათვალისწინებით და შეიცავს ხარვეზებს. წარდგენილი სახით, მას არ მიეცა რეკომენდაცია საფუძვლად დადებოდა აღნიშნული შენობის პროექტს გეოლოგიურ ნაწილში (ტ.5. ს.ფ. 304-312); ჭ) სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 2 ივლისის №... დასკვნის თანახმად, შპს ,,ა...ს’’ მიერ მომზადებული, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში (ს/კ №...) მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის სამშენებლო უბანზე ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის ტექნიკური დოკუმენტაცია აკმაყოფილებს მოქმედი ნორმატიული დოკუმენტების მოთხოვნებს და მას მიეცა რეკომენდაცია საფუძვლად დადებოდა აღნიშნული კომპლექსის მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში (ტ.6. ს.ფ. 97-100); ხ) კონსტრუქტორის - თ. მ-ეის 2019 წლის 2 აგვისტოს დასკვნის თანახმად, მშენებარე შენობა (იმ შემთხვევაშიც კი, თუ შეიცვლება შენობის შიგნითა გეგმარება, გაიზრდება ან შემცირდება შენობის სართულების სიმაღლე და ა.შ.) გავლენას ვერ მოახდენს მომიჯნავედ მდებარე შენობა-ნაგებობებზე მდგრადობის კუთხით, როგორც მშენებლობის პროცესში, ასევე შემდგომი ნორმალური ექსპლუატაციის პირობებშიც (ტ.7. ს.ფ. 53-55).

სადავო აქტების შეფასებისას საკასაციო პალატა მიუთითებს სადავო პერიოდში მოქმედ „მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებაზე (ძალადაკარგულია საქართველოს მთავრობის 2020 წლის 2 მარტის №139 დადგენილებით), რომელიც მოიცავს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვასთან დაკავშირებულ საჯარო-სამართლებრივ ურთიერთობათა რეგულირების სფეროს, კერძოდ, არეგულირებს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის ნებართვის გაცემის, სანებართვო პირობების შესრულებისა და შენობა-ნაგებობის ექსპლუატაციაში მიღების პროცესს. დასახელებული დადგენილების 36-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის განხორციელების სამართლებრივი საფუძველია კანონმდებლობით, მათ შორის, ამ დადგენილებით, განსაზღვრულ შემთხვევებში სათანადო წესით მიღებული მშენებლობის ნებართვა. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად კი, მშენებლობის ნებართვა გაიცემა: ა) ახალ მშენებლობაზე (მათ შორის მონტაჟზე); ბ) არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციაზე; გ) არსებული შენობა-ნაგებობის დემონტაჟზე; დ) სამშენებლო დოკუმენტის ისეთ ცვლილებაზე, რომელიც საჭიროებს ახალ ნებართვას. დადგენილების 37-ე მუხლის თანახმად კი, მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამ სტადიად, გარდა 38-ე და 39-ე მუხლებით დადგენილი შემთხვევებისა, რომელთაგან თითოეულზე მიმდინარეობს დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული წარმოება. მხოლოდ წინა სტადიით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული წარმოების დასრულებისა და დადებითი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის შემდეგ შეუძლია ნებართვის მაძიებელს, მოითხოვოს შემდგომი სტადიის ადმინისტრაციული წარმოების დაწყება. ამავე მუხლის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის I სტადიას წარმოადგენს ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა, II სტადიას - არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება, III სტადიას - მშენებლობის ნებართვის გაცემა.

განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს IV კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების კანონიერება.

საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 76-მუხლის შესაბამისად, (1) IV კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობის ნებართვა გაიცემა დადგენილების VIII–XIII თავების შესაბამისად და ამ მუხლის მოთხოვნათა გათვალისწინებით. (2) IV კლასის შენობა-ნაგებობის ახალი მშენებლობისათვის მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობების, ამ დადგენილებით განსაზღვრულ შემთხვევებში შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის, სამშენებლო დოკუმენტის პროექტის და სათანადო საექსპერტო დასკვნის საფუძველზე. ამავე დადგენილების 77-ე მუხლში კი, მოცემულია, თუ რას მოიცავს IV კლასის შენობა-ნაგებობის სამშენებლო დოკუმენტის პროექტი.

საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 42-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში უნდა აისახოს კანონმდებლობით, მათ შორის ამ დადგენილებით განსაზღვრული ის სავალდებულო მოთხოვნები, რომლებიც აუცილებელია მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტების პროექტების შემუშავებისათვის. ამავე დადგენილების 43-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, განაცხადი მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების შესახებ ამ დადგენილების შესაბამისად მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესში წარმოადგენს მშენებლობის ნებართვის გაცემის პირველი სტადიისათვის აუცილებელ, ნებართვის მაძიებლის მიერ მოთხოვნილ პირობებს. ხოლო ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, განაცხადი მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების შესახებ მოიცავს: ა) ინფორმაციას მიწის ნაკვეთის შესახებ; ბ) მიწის ნაკვეთზე შენობა-ნაგებობების მშენებლობის მიმართ ნებართვის მაძიებლის ძირითად მოთხოვნებს. დადგენილების 43-ე მუხლის (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქცია) მე-4 და მე-5 პუნქტებში მოცემულია, რას მოიცავს ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის შესახებ და მიწის ნაკვეთზე შენობა-ნაგებობების მშენებლობის მიმართ ნებართვის მაძიებლის ძირითადი მოთხოვნები, კერძოდ, (4) ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის შესახებ: ა) მიწის ნაკვეთის მდებარეობა დასახლებათა ტერიტორიის ადმინისტრაციულ საზღვრებში; ა¹) ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის რეგისტრაციის შესახებ; ბ) საჭიროების შემთხვევაში, მიწის ნაკვეთისა და მისი მიმდებარე ტერიტორიის გრუნტების ზოგადი მახასიათებლები; გ) მიწის ნაკვეთის სახეობა გამოყენების შესაძლებლობების მიხედვით ამ დადგენილების მე-6 მუხლის შესაბამისად; დ) მითითება მიწის ნაკვეთის ზოგად ან/და კონკრეტულ ფუნქციურ ზონაში მდებარეობის შესახებ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში); ე) მითითება მიწის ნაკვეთის ტერიტორიულ-სტრუქტურულ ზონაში მდებარეობის შესახებ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში); ვ) მითითება მიწის ნაკვეთის კულტურული მემკვიდრეობის ან/და გარემოს დაცვის ზონაში მდებარეობის შესახებ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში); ზ) საფუძვლიანი ეჭვის არსებობის შემთხვევაში, ინფორმაცია მიწის ნაკვეთის ეკოლოგიური მდგომარეობის შესახებ; თ) მიწის ნაკვეთის ან მისი ნაწილის კეთილმოწყობა (მაგ.: შემოღობვა, საბავშვო სათამაშო მოედნები, გამწვანება); ი) საჭიროების შემთხვევაში, ტერიტორიის საინჟინრო-გეოლოგიური მომზადება (მაგ.: გრუნტის ზედაპირის ცვლილება, ზედაპირული ან/და გრუნტის წყლის გადაყვანა/მოცილება, დამცავი ნაგებობები); კ) ავტომანქანების სადგომი ადგილების რაოდენობა; ლ) შენობა-ნაგებობების რეკონსტრუქციის დროს საჭიროების შემთხვევაში არსებული მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტები ან მათი არარსებობის შემთხვევაში აზომვითი პროექტი, აგრეთვე საექსპერტო დასკვნა შენობა-ნაგებობის მდგომარეობის შესახებ; მ) საჭიროების შემთხვევაში კანონმდებლობით დადგენილი სხვა ინფორმაცია. (5) მიწის ნაკვეთზე შენობა-ნაგებობების მშენებლობის მიმართ ნებართვის მაძიებლის ძირითადი მოთხოვნები მოიცავს: ა) მიწის ნაკვეთის განაშენიანების კოეფიციენტს; ბ) მიწის ნაკვეთის განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტს; გ) მიწის ნაკვეთის გამწვანების კოეფიციენტს; დ) შენობა-ნაგებობების ფუნქციურ დანიშნულებას; ვ) შენობა-ნაგებობების სართულიანობასა და გაბარიტებს; ზ) სამშენებლო მოედნის მოწყობას საზოგადოებრივი სივრცის/ტერიტორიის გამოყენების შემთხვევაში; თ) საჭიროების შემთხვევაში, ამ დადგენილების შესაბამისად სხვა მონაცემებს.

დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დადგინდა №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობები. დამკვეთს განესაზღვრა ყველა ის მოთხოვნა, რომელიც მას უნდა გაეთვალისწინებინა პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის მოპოვების ეტაპზე. ასევე დადგენილია, რომ საპროექტო ტერიტორიაზე ვრცელდება საზოგადოებრივ-საქმიანი ზონა 1.

,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ’’ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილების (ძალადაკარგულია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 05/24/2016 №14-39 დადგენილებით) მე-8 მუხლის 1-ლი და მე-2 პუნქტების შესაბამისად, დედაქალაქის ქალაქგანვითარების მიზნებისა და ამოცანების გათვალისწინებით, განაშენიანების რეგულირების გეგმის დამუშავება ხდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც სამშენებლო მიწის ნაკვეთებისათვის სხვაგვარად შეუძლებელია გამოყენებისა და განაშენიანების რეგლამენტების დადგენა, აგრეთვე ამ წესებით გათვალისწინებულ შემთხვევებში. ცალკეული ტერიტორიებისათვის განაშენიანების რეგულირების გეგმის დამუშავებაზე დასაბუთებულ გადაწყვეტილებას იღებს მშენებლობის ნებართვის გამცემი შესაბამისი სამსახური. დასახელებული საკანონმდებლო ნორმების ანალიზის საფუძველზე, საკასაციო პალატა იზიარებს მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოს განმარტებას, რომ განაშენიანების რეგულირების გეგმის დამუშავება ხდებოდა ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც სხვაგვარად შეუძლებელი იყო სამშენებლო მიწის ნაკვეთებისათვის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგლამენტების დადგენა.

გარემოსდაცვითი შეფასების კოდექსის მე-3 მუხლის ,,დ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად, გარემოზე ზემოქმედების შეფასება (შემდგომ – გზშ) არის შესაბამის კვლევებზე დაყრდნობით, გარემოზე შესაძლო ზემოქმედების გამოვლენისა და შესწავლის პროცედურა იმ დაგეგმილი საქმიანობისთვის, რომელმაც შესაძლოა მნიშვნელოვანი ზემოქმედება მოახდინოს გარემოზე და რომელიც მიეკუთვნება ამ კოდექსის I დანართით გათვალისწინებულ საქმიანობას და, სკრინინგის გადაწყვეტილების შესაბამისად, ამავე კოდექსის II დანართით გათვალისწინებულ საქმიანობას. გზშ მოიცავს სკოპინგს, გზშ-ის ანგარიშის მომზადებას, საზოგადოების მონაწილეობას, უფლებამოსილ ადმინისტრაციულ ორგანოებთან კონსულტაციების გამართვას, მიღებული შედეგების შეფასების საფუძველზე ექსპერტიზის დასკვნის მომზადებას და მის მხედველობაში მიღებას ამ კოდექსით გათვალისწინებული გარემოსდაცვითი გადაწყვეტილების გაცემისას ან/და საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული შესაბამისი აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას; ამავე კოდექსის მე-5 მუხლის თანახმად, გზშ-ს ექვემდებარება ამ კოდექსის I დანართით გათვალისწინებული საქმიანობა და ამავე კოდექსის II დანართით გათვალისწინებული ის საქმიანობა, რომელიც ამ კოდექსის მე-7 მუხლით განსაზღვრული სკრინინგის პროცედურის შესაბამისად მიღებული სკრინინგის გადაწყვეტილების საფუძველზე დაექვემდებარება გზშ-ს. ზემოაღნიშნული საკანონმდებლო ნორმების გათვალისწინებით, დაუსაბუთებელია კასატორის მითითება, რომ განსახილველ შემთხვევაში, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო მოსარჩელისათვის მოეთხოვა გარემოზე ზემოქმედების შეფასების წარდგენა.

,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ’’ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილების (ძალადაკარგულია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 05/24/2016 №14-39 დადგენილებით) მე-19 მუხლის მე-18 პუნქტის „ა’’ ქვეპუნქტის თანახმად, საზოგადოებრივ საქმიანი ზონა 1 არის საშუალო ინტენსივობის საზოგადოებრივ საქმიანი ზონა, მათ შორის, კარკასი განაშენიანების დომინირებული სახეობის გარეშე (შერეული ზონა). ამავე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტით აღნიშნული ზონისათვის დადგენილი კოეფიციენტებია: ბ.ა) მიწის ნაკვეთის განაშენიანების მაქსიმალური კოეფიციენტი (კ-1) - 0,7; ბ.ბ) მიწის ნაკვეთის განაშენიანების ინტენსივობის მაქსიმალური კოეფიციენტი (კ-2) - 3,5; ბ.გ) მიწის ნაკვეთების გამწვანების კოეფიციენტი (კ-3) - 0,1. №4-13 გადაწყვეტილების დანართი №1-ის მე-6 მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, საზოგადოებრივ-საქმიან ზონა 1-ში ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების ძირითად დასაშვებ სახეობებს შეადგენს, მათ შორის, მრავალფუნქციური შენობა (რომელშიც დომინირებულად არ არის გამოყოფილი რომელიმე ფუნქციური სახეობა), ასევე, განაშენიანების საშუალო და მაღალი ინტენსივობის მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლები.

მოცემულ შემთხვევაში, ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით სამშენებლო ობიექტი წარმოადგენდა მრავალფუნქციურ შენობას. ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანებით, ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში და ობიექტის ფუნქციად დაფიქსირდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი. ამდენად, გათვალისწინებით იმ გარემოებისა, რომ საზოგადოებრივ-საქმიან ზონა 1-ში №4-13 გადაწყვეტილების თანახმად, ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების ძირითად დასაშვებ სახეობებს შეადგენს, როგორც მრავალფუნქციური შენობა, ასევე, განაშენიანების საშუალო და მაღალი ინტენსივობის მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლები, ასევე სადავო ბრძანებით დაცული იქნა საზოგადოებრივ-საქმიანი ზონა 1-სათვის №4-13 გადაწყვეტილებით დადგენილი კოეფიციენტის მოთხოვნები, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 63-ე მუხლის გათვალისწინებით, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი იყო მიეღო გადაწყვეტილება ცვლილების განხორციელების თაობაზე. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოთა დასკვნას, რომ სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილება და ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანება გამოცემული კანონის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის საფუძველი.

საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორის აპელირებს იმ გარემოებაზე, რომ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 11.07.2018 წლის №316 ბრძანებით შეჩერებული იყო 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანების მოქმედება და შესაბამისად, ადმინისტრაციული ორგანო არ იყო უფლებამოსილი გამოეცა 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანება ცვლილების შეტანის შესახებ ამავე სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებაში. საქმეში წარმოდგენილია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 11 ივლისის №316 ბრძანება, რომლის თანახმად, შეჩერდა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანების მოქმედება ს. გ-ასა და კ. ჩ-ას 2018 წლის 8 ივნისის №22/01181591016-01 ადმინისტრაციულ საჩივართან დაკავშირებით საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე (ტ.2. ს.ფ. 8-9). საქმეში ასევე წარმოდგენილია, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 23 ივლისის ბრძანება, რომლითაც ძალადაკარგულად გამოცხადდა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 11 ივლისის №316 ბრძანება (ტ.2. ს.ფ. 5-7). გათვალისწინებით იმისა, რომ სასამართლოს უფლება არა აქვს მიაკუთვნოს თავისი გადაწყვეტილებით მხარეს ის, რაც მას არ უთხოვია, ან იმაზე მეტი, ვიდრე ის მოითხოვდა (სსკ-ის 248-ე მუხ.), ხოლო მოცემულ შემთხვევაში ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 23 ივლისის №344 ბრძანება და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 11 ივლისის №316 ბრძანება წინამდებარე საქმეში დავის საგანი არ არის, სასამართლო დასახელებული აქტების კანონიერებას არ შეამოწმებს. რაც შეეხება ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანებას, დადგენილია, რომ აღნიშნული ბრძანებით ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილებით დამტკიცებულ მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებში (კერძოდ, ობიექტის ფუნქციად დაფიქსირდა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი), რომელიც ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 11 ივლისის №316 ბრძანებით შეჩერებული არ ყოფილა. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, არ დასტურდება სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 ივლისის №... ბრძანების უკანონობა.

,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ’’ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 36-ე მუხლის მე-2 პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვა გაიცემა არსებული შენობა-ნაგებობის დემონტაჟზე. ამავე დადგენილების 68-ე მუხლის მე-6 პუნქტის თანახმად, II კლასის შენობა ნაგებობის სადემონტაჟო სამუშაოებზე მშენებლობის ნებართვა გაიცემა სამშენებლო დოკუმენტის პროექტის საფუძველზე. დადგენილების 57-ე მუხლი ითვალისწინებს მშენებლობის ნებართვის მოქმედების ვადის გაგრძელებას, კერძოდ, აღნიშნული მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის მოქმედების ვადის გაგრძელებისათვის დამკვეთმა ან მისმა წარმომადგენელმა მშენებლობის ნებართვის მოქმედების ვადის გასვლამდე წერილობით უნდა მიმართოს მშენებლობის ნებართვის გამცემ შესაბამის ადმინისტრაციულ ორგანოს მშენებლობის ნებართვის მოქმედების ვადის გაგრძელების შესახებ, მიმართვას უნდა დაურთოს დარჩენილი სამუშაოების მშენებლობის ორგანიზების პროექტი და მშენებლობის დასამთავრებლად მოთხოვნილი გონივრული ვადა. ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის მიხედვით, მშენებლობის ნებართვის მოქმედების ვადის გაგრძელებისას მშენებლობის ნებართვის გამცემი შესაბამისი ადმინისტრაციული ორგანო საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 63-ე მუხლის მოთხოვნათა შესაბამისად იღებს გადაწყვეტილებას მშენებლობის ნებართვის გაცემის შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში მშენებლობის დასრულების თარიღის შეცვლის შესახებ, რის თანახმადაც ცვლილებები შედის სანებართვო მოწმობაში.

მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ შპს „გ...ს“ მიერ წარდგენილ იქნა, შენობა-ნაგებობების დემონტაჟისათვის კანონმდებლობით დადგენილი დოკუმენტაცია, ამასთან, შპს „გ...მ“ დემონტაჟის ნებართვის ვადის გაგრძელების მოთხოვნით, არქიტექტურის სამსახურს განცხადებით მიმართა 2015 წლის 20 თებერვალს, ანუ დემონტაჟის ნებართვის მოქმედების ვადის გასვლამდე. შესაბამისად, ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 14 ნოემბრის №... და 2015 წლის 26 თებერვლის №... ბრძანებები გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის საფუძველი.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მშენებლობის ნებართვის გაცემის II სტადიაზე მოწმდება წარდგენილი არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის, კონსტრუქციული ან ტექნოლოგიური სქემის შესაბამისობა კანონმდებლობის მოთხოვნებთან, კერძოდ, ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ’’ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის გაცემის II სტადიაზე ხდება არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება. ამავე დადგენილების 46-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის გაცემის მეორე სტადიას ამ დადგენილების შესაბამისად წარმოადგენს არქიტექტურული პროექტის, კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება. არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმებისათვის ნებართვის მაძიებელმა უნდა წარადგინოს არქიტექტურული პროექტი ან/და საჭიროების შემთხვევაში კონსტრუქციული სქემა ან/და ტექნოლოგიური სქემა. დადგენილების 47-ე მუხლი განსაზღვრავს იმ დოკუმენტთა ჩამონათვალს, რომელსაც შესათანხმებლად წარდგენილი არქიტექტურული პროექტის შემადგენლობა უნდა მოიცავდეს.

დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე IV კლასის მრავალფუნქციური შენობის არქიტექტურული პროექტი, ხოლო 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანებით გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა კი, განისაზღვრა 2017 წლის 20 დეკემბრიდან 2021 წლის 20 თებერვლის ჩათვლით. 2018 წლის 15 მაისს ა. ი-იმა №... განცხადებით მიმართა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოითხოვა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე მიწის ნაკვეთზე (ს/კ ...) კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება, თუმცა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 18 მაისის №... ბრძანებით განმცხადებელს დაუდგინდა ხარვეზი. ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კიდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალფუნქციური შენობის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი, გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა კი, განისაზღვრა 2018 წლის 23 მაისიდან 2021 წლის 23 მაისის ჩათვლით.

საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 26-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად, დამკვეთისათვის სავალდებულო საექსპერტო შეფასებას ექვემდებარება ამ დადგენილებით განსაზღვრული IV კლასს დაქვემდებარებული შენობა-ნაგებობების მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტების პროექტების შემდეგი ნაწილები: ა.ა) საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის საექსპერტო შეფასება; ა.ბ) ფუძეების, საძირკვლებისა და სხვა ძირითადი კონსტრუქციების საექსპერტო შეფასება. აღნიშნულმა საკანონმდებლო დანაწესმა საქართველოს მთავრობის 2017 წლის 6 თებერვლის №63 დადგენილებით განიცადა ცვლილება და ჩამოყალიბდა შემდეგი სახით (დადგენილების 26-ე მუხლის პირველი მუხლის ,,ბ’’ ქვეპუნქტი) დამკვეთისათვის სავალდებულო საექსპერტო შეფასებას ექვემდებარება (ბ) IV კლასს დაქვემდებარებული შენობა-ნაგებობების მშენებლობის განხორციელების დოკუმენტების პროექტების შემდეგი ნაწილები: ბ.ა) საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის საექსპერტო შეფასება; ბ.ბ) ფუძეების, საძირკვლებისა და სხვა ძირითადი კონსტრუქციების საექსპერტო შეფასება; ბ.გ) არქიტექტურული ნაწილების შესაბამისობა „ტექნიკური რეგლამენტის – შენობა-ნაგებობის უსაფრთხოების წესების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 იანვრის №41 დადგენილებით დამტკიცებულ რეგლამენტთან;

საქმეში წარმოდგენილია, საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორ გ. ჭ-ეის საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობისთვის ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის თაობაზე, რომლის დასკვნითი ნაწილის თანახმად, ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური სამუშაოები აკმაყოფილებს საქართველოში მოქმედი სამშენებლო ნორმების მოთხოვნებს, ცალკეული შენიშვნები სამუშაოების მიმართ, ავტორის მიერ მიღებულ იქნა და ანგარიშში შეტანილ იქნა სათანადო კორექტივები, წარდგენილი ანგარიში იმსახურებს დადებით შეფასებას და შესაძლებელია საფუძვლად დაედოს მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში.

საქმეში, ასევე, წარმოდგენილია შპს „ბ...“-ის 2017 წლის 10 მაისის საექსპერტო დასკვნა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციული ნაწილის თაობაზე, რომლითაც შეთანხმებული არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციულ ნაწილს მიეცა საერთო დადებითი შეფასება და რეკომენდაცია გაეწია კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად.

რაც შეეხება სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 25 მარტის №... დასკვნას, რომლის თანახმად, შპს ,,ა...ს’’ მიერ მომზადებული, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში (ს/კ ...) მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის სამშენებლო უბანზე ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის ტექნიკური დოკუმენტაცია შესრულებულია საქართველოში ამჟამად მოქმედი ნორმატიული დოკუმენტების მხოლოდ ნაწილობრივი გათვალისწინებით და შეიცავს ხარვეზებს, სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს 2020 წლის 2 ივლისს ამავე ექსპერტიზის ბიუროს მიერ გაცემულ №... დასკვნაზე, რომლის თანახმად, შპს ,,ა...ს’’ მიერ მომზადებული, ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში (ს/კ ...) მრავალსართულიანი საცხოვრებელი კომპლექსის სამშენებლო უბანზე ჩატარებული საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევის ტექნიკური დოკუმენტაცია აკმაყოფილებს მოქმედი ნორმატიული დოკუმენტების მოთხოვნებს და მას მიეცა რეკომენდაცია საფუძვლად დადებოდა აღნიშნული კომპლექსის მშენებლობის პროექტს საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილში.

,,ტექნიკური რეგლამენტის „შენობა-ნაგებობის უსაფრთხოების წესების“ დამტკიცების თაობაზე’’ საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 იანვრის №41 დადგენილების მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად, ამ დადგენილების მოქმედება არ ვრცელდება იმ ობიექტებზე, რომელთა მიმართაც 2017 წლის 16 ნოემბრამდე შეთანხმებულია არქიტექტურული პროექტი ან წარდგენილია განაცხადი არქიტექტურული პროექტის შეთანხმების თაობაზე ან/და გაცემულია მშენებლობის ნებართვა, მაგრამ შენობა-ნაგებობა არ არის ექსპლუატაციაში მიღებული, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც წინამდებარე წესები უფრო ხელსაყრელ პირობებს ითვალისწინებს და მის გამოყენებაზე მოთხოვნას აყენებს განმცხადებელი. აღნიშნულ ობიექტებზე გავრცელდება ამ დადგენილების ამოქმედებამდე მოქმედი კანონმდებლობა.

გათვალისწინებით იმ გარემოებისა, რომ არქიტექტურის სამსახურის მიერ №16... ბრძანებით არქიტექტურული პროექტი შეთანხმებულ იქნა 2017 წლის 30 ოქტომბერს, ხოლო 2018 წლის 23 მაისის №... და 20 ივლისის №... ბრძანებებით კი, განხორციელდა კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება, საკასაციო პალატა იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოთა დასკვნას, რომ აღნიშნული სადავო აქტები არ ექცევა საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 28 იანვრის №41 დადგენილების რეგულირების სფეროში.

საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 35-ე მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, ახალი მშენებლობისა და არსებული შენობა-ნაგებობის რეკონსტრუქციისას უნდა მოხდეს იმ არსებულ შენობა-ნაგებობაზე ზემოქმედების შეფასება, რომლის მომიჯნავედაც დაგეგმილია მშენებლობა. იმ შემთხვევაში, თუ დაგეგმილმა სამშენებლო სამუშაოებმა შესაძლოა გავლენა მოახდინოს მათ მდგრადობაზე, მაშინ უნდა მოხდეს ამ შენობა-ნაგებობის მდგრადობის გამოკვლევა. ამავე დადგენილების 33-ე მუხლის მე-4 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად კი, საჭიროების შემთხვევაში, მშენებლობის დაწყებამდე დამკვეთმა უნდა მოიპოვოს შენობა-ნაგებობებისა და მიწის ნაკვეთ(ებ)ის კვლევა ამ დადგენილების 35-ე მუხლის შესაბამისად.

საკასაციო სასამართლოს მითითებით, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1.2 მუხლის თანახმად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს (1); ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით (2); საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით (3). ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17 მუხლის შესაბამისად, მოსარჩელე ვალდებულია დაასაბუთოს თავისი სარჩელი და წარადგინოს შესაბამისი მტკიცებულებები. მოპასუხე ვალდებულია წარადგინოს წერილობითი პასუხი (შესაგებელი) და შესაბამისი მტკიცებულებები (1); თუ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის არარა აქტად აღიარების, ბათილად ცნობის ან ძალადაკარგულად გამოცხადების შესახებ სარჩელის წარდგენის შემთხვევაში მტკიცების ტვირთი ეკისრება ადმინისტრაციულ ორგანოს, რომელმაც გამოსცა ეს აქტი (2).

ამდენად, ზოგადი წესის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზეც ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. მტკიცების ტვირთი მოიცავს აგრეთვე ფაქტების მტკიცების ტვირთსაც. თითოეულმა მხარემ უნდა მიუთითოს თავის სასარგებლოდ მოქმედ გარემოებებზე და თუ იგი სადავო გახდება, უნდა დაამტკიცოს ამ გარემოების არსებობა. რა თქმა უნდა, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის შემთხვევაში მტკიცების ტვირთი ეკისრება იმ ადმინისტრაციულ ორგანოს, რომელმაც გამოსცა სადავო აქტი და ადმინისტრაციული ორგანოა ვალდებული ამტკიცოს მის მიერ გამოცემული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის კანონიერება და წარუდგინოს სასამართლოს ამის დამადასტურებელი ყველა მტკიცებულება, თუმცა, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მტკიცების ტვირთის ადმინისტრაციული ორგანოსათვის დაკისრება არ უნდა განიმარტოს არასწორად, ისე როგორც მისი პროცესუალური მოწინააღმდეგე მხარის - მოსარჩელის გათავისუფლება სარჩელის დასაბუთების ვალდებულებისგან. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ კანონმდებლის მიერ ადმინისტრაციული ორგანოსათვის დაკისრებული მტკიცების ტვირთი არ გულისხმობს მოსარჩელის გათავისუფლებას სარჩელის დასაბუთებისა და მტკიცებულებათა წარმოდგენისაგან.

განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელე მხარე მიუთითებს, რომ სადავო აქტებით შეთანხმებული და ნებადართული სამშენებლო სამუშაოები საფრთხეს უქმნის მის საკუთრებაში არსებული შენობა-ნაგებობების მდგრადობას, თუმცა აღნიშნულის დამადასტურებელი რაიმე სახის მტკიცებულება საქმეში წარმოდგენილი არ არის. აღნიშნულის საწინააღმდეგოდ კი, საქმეში წარმოდგენილია კონსტრუქტორის - თ. მ-ეის 2019 წლის 2 აგვისტოს დასკვნა, რომლის თანახმად მშენებარე შენობა (იმ შემთხვევაშიც კი, თუ შეიცვლება შენობის შიგნითა გეგმარება, გაიზრდება ან შემცირდება შენობის სართულების სიმაღლე და ა.შ.) გავლენას ვერ მოახდენს მომიჯნავედ მდებარე შენობა-ნაგებობებზე მდგრადობის კუთხით, როგორც მშენებლობის პროცესში, ასევე შემდგომი ნორმალური ექსპლუატაციის პირობებშიც. ამასთან, ზემოაღნიშნული საკანონმდებლო ნორმების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო პალატის დასკვნას, რომ მხოლოდ იმ შემთხვევაში ხდება მომიჯნავე შენობა-ნაგებობაზე ზემოქმედების გამოკვლევა თუ დაგეგმილმა სამშენებლო სამუშაოებმა შესაძლოა გავლენა მოახდინოს მათ მდგრადობაზე, რაც მოცემულ შემთხვევაში საქმის მასალებით არ დასტურდება.

,,სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ეს კანონი განსაზღვრავს საქართველოში სამოქალაქო უსაფრთხოების ეროვნული სისტემის ორგანიზებას, სამოქალაქო უსაფრთხოების ღონისძიებებს, სამოქალაქო უსაფრთხოების სფეროში - საქართველოს აღმასრულებელი ხელისუფლების, ავტონომიური რესპუბლიკებისა და მუნიციპალიტეტის ორგანოების, სახელმწიფო რწმუნებულის - გუბერნატორის უფლებამოსილებებს, საჯარო სამართლისა და კერძო სამართლის იურიდიული პირების, აგრეთვე საქართველოს მოქალაქეებისა და საქართველოს ტერიტორიაზე მყოფი სხვა პირების უფლებებსა და მოვალეობებს.

ამავე კანონის 32-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ვ“ ქვეპუნქტის თანახმად, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტებია: მრავალფუნქციური შენობები და კომპლექსები, სავაჭრო ცენტრები და კომპლექსები, ჰიპერმარკეტები, საკლუბო და გასართობ-დასასვენებელი ცენტრები, სასტუმროების (მათ შორის, საოჯახო სასტუმროს), ტურისტული ბაზების, სანატორიუმების, დასასვენებელი სახლების, კემპინგების და საზოგადოებრივი კვების ობიექტების (რესტორნების) შენობა-ნაგებობები. ამავე პუნქტის ,,დ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტია 28 მეტრზე მაღალი საზოგადოებრივი დანიშნულების შენობა-ნაგებობები.

საკასაციო სასამართლო ასევე მიუთითებს სადავო პერიოდში მოქმედი ,,სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის (ძალადაკარგულია 2018 წლის 1 აგვისტოდან საქართველოს 06/27/2018 №2608 კანონით) 49-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ე’’ ქვეპუნქტზე, რომლის თანახმად, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებული ობიექტებია მრავალფუნქციური შენობები და კომპლექსები, სავაჭრო ცენტრები, კომპლექსები და ჰიპერმარკეტები, საკლუბო და გასართობ-დასასვენებელი ცენტრები 300 მ²-ზე მეტი ფართობით, 100-და მეტადგილიანი სასტუმროს, ტურისტული ბაზის, სანატორიუმის, დასასვენებელი სახლისა და კემპინგის შენობა-ნაგებობები; ამავე პუნქტის ,,დ’’ ქვეპუნქტის თანახმად კი, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებული ობიექტია, 28 მეტრზე მაღალი, აგრეთვე ორი და მეტი მიწისქვეშა სართულის მქონე საზოგადოებრივი დანიშნულების შენობა-ნაგებობები.

საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 49-ე მუხლის 1-ლი პუნქტის ,,ბ.ზ’’ ქვეპუნქტის თანახმად, არქიტექტურული პროექტის შემადგენლობა მოიცავს III, IV და V კლასის შენობა-ნაგებობებისთვის „შენობა-ნაგებობის უსაფრთხოების წესებთან“ შესაბამისობის ანალიზს, მათ შორის, ხანძრისაგან დაცვის სისტემებისადმი მოთხოვნებს. ამავე მუხლის 1-ლი პუნქტის ,,ლ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად კი, არქიტექტურული პროექტის შემადგენლობა მოიცავს III, IV და V კლასის შენობა-ნაგებობებისთვის ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის გეგმებს - მ 1:200: ლ.ა) ცეცხლმედეგობის ხარისხიან მოთხოვნილ გამმიჯნავებს; ლ.ბ) გამოყენებულ ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის სისტემებს; ლ.გ) საჭიროების შემთხვევაში, სხვა მოთხოვნებს.

,,სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის 33-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ვ’’ და ,,ზ’’ ქვეპუნქტების თანახმად, ზედამხედველობის ორგანოს უფლება აქვს, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით, თავისი კომპეტენციის ფარგლებში (ვ) სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნების შესასრულებლად საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით მონაწილეობა მიიღოს სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტის მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესში (ადმინისტრაციული წარმოების შესაბამის სტადიაზე) და მშენებლობადამთავრებული სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტის ექსპლუატაციაში მიღების პროცესში; საჭიროების შემთხვევაში, განახორციელოს ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის მოწყობილობებისა და სისტემების გამოცდა და გააფორმოს სათანადო აქტი; (ზ) მიმართოს სასამართლოს სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ობიექტის შენობა-ნაგებობის, საწარმოო უბნის, აგრეგატის ან/და სათავსის ექსპლუატაციის ან ცალკეული სამუშაოების ჩატარების მთლიანად ან ნაწილობრივ შეჩერების შესახებ, თუ გამოვლინდა სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნების დარღვევა ან/და შეუსრულებლობა, რაც ქმნის ხანძრის გაჩენის საშიშროებას ან/და საფრთხეს უქმნის ადამიანთა სიცოცხლეს ან/და ჯანმრთელობას.

ანალოგიური საკანონმდებლო დანაწესი მოქმედებდა სადავო პერიოდში მოქმედი ,,სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონით (ძალადაკარგულია 2018 წლის 1 აგვისტოდან საქართველოს 06/27/2018 №2608 კანონით), კერძოდ, აღნიშნული კანონის 50-ე მუხლის ,,თ’’ და ,,ი’’ ქვეპუნქტების შესაბამისად, ზედამხედველობის ორგანოს უფლება აქვს, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით, თავისი კომპეტენციის ფარგლებში, (თ) სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნების შესასრულებლად, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით მონაწილეობა მიიღოს სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებული ობიექტის მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესში (ადმინისტრაციული წარმოების შესაბამის სტადიაზე), როგორც სხვა ადმინისტრაციულმა ორგანომ; განახორციელოს ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის მოწყობილობებისა და სისტემების გამოცდა სათანადო აქტის გაფორმებით; ი) მიმართოს სასამართლოს სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობისთვის მიკუთვნებული ობიექტის შენობა-ნაგებობის, საწარმოო უბნის, აგრეგატის ან/და სათავსის ექსპლუატაციის ან ცალკეული სამუშაოების ჩატარების მთლიანად ან ნაწილობრივ შეჩერების შესახებ, თუ გამოვლინდა სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნების დარღვევა ან/და მათი შეუსრულებლობა, რაც ქმნის ხანძრის გაჩენის საშიშროებას ან/და ემუქრება ადამიანთა უსაფრთხოებას.

ზემოაღნიშნული საკანონმდებლო ნორმების გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში, სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობის ორგანოს მონაწილეობა უნდა მიეღო ობიექტის მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცესში - ადმინისტრაციული წარმოების შესაბამის სტადიაზე, როგორც სხვა ადმინისტრაციულ ორგანოს (50.1 მუხლის „თ“ ქვეპუნქტი), თუმცა მნიშვნელოვანია, რომ სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნების დაცვა სავალდებულოა მუდმივად, როგორც ობიექტის უშუალოდ მშენებლობის პროცესში, ასევე, ამ ობიექტის არსებობის დროსაც. თუკი უფლებამოსილი პირის მიერ შემოწმების დროს შენობა-ნაგებობა არსებული სახით არ შეესაბამება სახანძრო მოთხოვნებს, მესაკუთრე ვალდებულია, გამოასწოროს გამოვლენილი დარღვევები და სრულ შესაბამისობაში მოიყვანოს უსაფრთხოების ნორმებთან, რათა უზრუნველყოს იქ მყოფ პირთა უსაფრთხოების დაცვა. სწორედ აღნიშნულ მიზანს ემსახურება საქართველოს მთავრობის 2015 წლის 23 ივლისის №370 დადგენილებით დამტკიცებული „სახანძრო უსაფრთხოების წესებისა და პირობების შესახებ“ ტექნიკური რეგლამენტის მე-5 მუხლის მე-6 პუნქტი (ადამიანთა მასობრივი თავშეყრის (50 ადამიანი და მეტი) საზოგადოებრივი დანიშნულების შენობა-ნაგებობებისათვის, შენობებისათვის, რომლებშიც მუდმივად იმყოფებიან შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირები, აგრეთვე ხანძარსაშიში, მომეტებული აფეთქებახანძარსაშიში და აფეთქებახანძარსაშიში საწარმოო და სასაწყობო დანიშნულების სათავსებისათვის (შენობა-ნაგებობები) უნდა შემუშავდეს ინსტრუქციები „სახანძრო უსაფრთხოების ზომების შესახებ” (დანართი №2). შენობებისათვის, რომლებშიც მუდმივად იმყოფებიან შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირები, უნდა იქნეს შემუშავებული სახანძრო უსაფრთხოების სპეციალური წესები, აღნიშნული ობიექტების ექსპლუატაციის სპეციფიკისა და „შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისათვის სივრცის მოწყობისა და არქიტექტურული და გეგმარებითი ელემენტების ტექნიკური რეგლამენტის დამტკიცების თაობაზე“ 2014 წლის 6 იანვრის №41 საქართველოს მთავრობის დადგენილების მოთხოვნების გათვალისწინებით). ,,სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის ,,ღ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად, სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნები არის სახანძრო უსაფრთხოების ზომების უზრუნველსაყოფად საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი, სოციალური ან/და ტექნიკური ხასიათის სპეციალური პირობები. ამრიგად, სახანძრო უსაფრთხოების წესების დაცვა სამოქალაქო უსაფრთხოების განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნების შესრულება კი, წარმოადგენს ვალდებულებას. აღნიშნული ვალდებულების დარღვევა კანონმდებლობით გათვალისწინებული ღონისძიებების გატარების წინაპირობას ქმნის, კერძოდ, დასახელებული კანონის 33-ე მუხლის პირველი პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ზედამხედველობის ორგანოს უფლება აქვს სახანძრო უსაფრთხოების მოთხოვნებისა და საგანგებო სიტუაციის პრევენციისა და მასზე რეაგირების მოთხოვნების დარღვევის გამოვლენის შემთხვევაში გასცეს სათანადო მიწერილობა გამოვლენილი დარღვევის აღმოფხვრის ან ამ მოთხოვნების შესრულების თაობაზე, ხოლო საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრულ შემთხვევებში − შეადგინოს ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმი, განიხილოს ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმე და სამართალდამრღვევს შეუფარდოს ადმინისტრაციული სახდელი. საკასაციო სასამართლო დამატებით მიუთითებს ,,სახელმწიფო სახანძრო ზედამხედველობისა და სასიცოცხლო მნიშვნელობის ობიექტების ზედამხედველობის განხორციელების წესის დამტკიცების შესახებ’’ საქართველოს მთავრობის 2022 წლის 10 ივნისის №309 დადგენილების მე-8 მუხლის მე-5 პუნქტზე, რომლის თანახმად, ობიექტების დეტალური შემოწმების დროს გამოვლენილი დარღვევების აღმოსაფხვრელად ზედამხედველობის ინსპექტორი ადგენს მიწერილობას, ამ წესის დანართი №1-ის შესაბამისად, ობიექტისათვის შესასრულებლად სავალდებულო ღონისძიებების მითითებით და უზრუნველყოფს ობიექტისათვის გაცნობას. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ განსახილველ შემთხვევაში, არ დასტურდება სახანძრო უსაფრთხოების წესების დარღვევის საფუძვლით, სადავო აქტების ბათილად ცნობის წინაპირობები.

,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ“ ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილების (სადავო პერიოდში მოქმედი რედაქცია) 34-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ამ თავის მიზნებისათვის სამშენებლო მიწის ნაკვეთის საზღვარი (საკადასტრო საზღვარი) არის 2 სახის: ა) სამშენებლო მიწის ნაკვეთის საზოგადოებრივი საზღვარი - როდესაც სამშენებლო მიწის ნაკვეთი ესაზღვრება ქუჩას ან/და სხვა საზოგადოებრივ სივრცეს (მათ შორის ჩიხს); ბ) სამშენებლო მიწის ნაკვეთის სამეზობლო საზღვარი - როდესაც სამშენებლო მიწის ნაკვეთი ესაზღვრება სამშენებლო მიწის ნაკვეთს, ან ისეთ არასამშენებლო მიწის ნაკვეთს, რომელიც არ წარმოადგენს საზოგადოებრივ სივრცეს. ამავე მუხლის მე-14 პუნქტის თანახმად, სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში განთავსებულად ითვლება შენობა ან მისი ნაწილი, რომელიც სამეზობლო საზღვრიდან 3.0 მეტრზე ნაკლები მანძილით არის დაშორებული. მითითებული მუხლის მე-15 პუნქტის თანახმად, შენობის საანგარიშო ზედაპირის ან მისი ნაწილის განთავსება სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში დასაშვებია სამეზობლო საზღვრის მხარეს კარის, ფანჯრის, სამტრედეს და კედელში არსებული სხვა ღია ნაწილის, ასევე აივნის, ერკერის და ტერასის გარეშე. ეს პირობა არ ეხება ამ მუხლის მე-15¹; მე-16; მე-17 და მე-18 პუნქტებით განსაზღვრულ შემთხვევებს.

მოცემულ შემთხვევაში, მხარეთა შორის დავას არ იწვევს ის გარემოება, რომ საპროექტო მიწის ნაკვეთს (ს/კ ...) არ გააჩნია საზოგადოებრივი საზღვარი და ოთხივე მხრიდან ესაზღვრება კერძო საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთები. საპროექტო ტერიტორიას სამეზობლო საზღვარი გააჩნია, მათ შორის, №... და №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთებთან. საქმეში წარმოდგენილია ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის მეორე კატეგორიის უფროსი სპეციალისტის - ი. ლ-ეის 2018 წლის 21 აგვისტოს განმარტება, რომლის თანახმად, საპროექტო შენობას სამეზობლო საზღვარი გააჩნია ,,11-1’’, ,,ი-ა’’ და ,,1-11’’ ფასადების მხარეს. ამასთან, სამეზობლო მიჯნის ზონაში განთავსებულად ითვლება შენობის ,,1-5“ ღერძებს შორის არსებული ფასადი, რომელიც შენობის საანგარიშო ზედაპირის მთელ სიმაღლეზე წარმოდგენილია ყრუ კედლით, შესაბამისად, დაცულია სამეზობლო მიჯნის ზონა. ამასთან, შენობის „ი-ა“ ფასადიდან საკადასტრო საზღვრამდე მინიმალური დაშორება შეადგენს 37,94 მ-ს, ხოლო ,,11-1’’ ფასადიდან საკადასტრო საზღვრამდე მინიმალური დაშორებაა 7,51 მეტრი. გათვალისწინებით იმ გარემოებისა, რომ ზემოაღნიშნულის საწინააღმდეგო მტკიცებულება საქმეში წარმოდგენილი არ არის, საკასაციო სასამართლო იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოთა დასკვნას, რომ მოცემულ შემთხვევაში, უზრუნველყოფილია სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში შენობის საანგარიშო ზედაპირის (მისი ნაწილის) განთავსებასთან დაკავშირებული კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნები №... და №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთებთან.

საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურის 2015 წლის 23 აპრილის №07/150861034-25 წერილით შპს „გ...ს“ თანხმობა მიეცა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში მდებარე №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებლობის განხორციელების მიზნით, 10 ძირი ელდარის ფიჭვის, 10 ძირი კედარის, 3 ძირი კვიპაროსის, 1 ძირი აკაციის, 1 ძირი აკაკის, 1 ძირი კვიდოს, 4 ძირი ჭადრის მოჭრასა და 19 ძირი ხის გადარგვაზე შპს „გ...ს“ ტერიტორიაზე. შესაბამისად, დაუსაბუთებელია კასატორის პრეტენზია საპროექტო ტერიტორიაზე მწვანე ნარგავების ჭრისათვის შესაბამისი ნებართვის არარსებობის შესახებ.

ასევე დაუსაბუთებელია კასატორის აპელირება საპროექტო ტერიტორიასთან მისასვლელი გზის არქონის თაობაზე, კერძოდ, დადგენილია, რომ, ერთი მხრივ, შპს ,,გ...სა“ და მეორე მხრივ, გ. რ-ას, ზ. ყ-ის, კ. ა-ის, ლ. ჯ-ის, მ. ტ-ის წარმომადგენელს კ. ძ-ისა და გ. ყ-ის შორის 2017 წლის 28 ივლისს გაფორმდა მიწის ნაკვეთის სერვიტუტით დატვირთვის შესახებ ხელშეკრულება, რომლითაც დგინდება, რომ შპს „გ...ს“ საკუთრებაში არსებული №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის სასარგებლოდ სერვიტუტით დაიტვირთა ზემოაღნიშნულ პირთა თანასაკუთრებაში არსებული №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის ნაწილი, კერძოდ, 127,9 კვ.მ.

,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ’’ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 62-ე მუხლით გათვალისწინებულია მშენებლობის პროცესში განხორციელებული ისეთი სახის ცვლილებები, რომელთა არსებობა არ საჭიროებს მშენებლობის ახალ ნებართვას. ამავე დადგენილების 63-ე მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, გარდა 62-ე მუხლში განსაზღვრული შემთხვევებისა, სამშენებლო დოკუმენტში ცვლილებების შეტანა საჭიროებს მშენებლობის ნებართვის თავიდან აღებას, ხოლო ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვის აღების საჭიროების შემთხვევაში, მისი აღების პროცედურა უნდა შეეხოს მხოლოდ იმ ნაწილებს, რომლებიც სამშენებლო დოკუმენტით არ არის განსაზღვრული.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოთა დასკვნას, რომ ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2017 წლის 30 ოქტომბრის №... ბრძანება, 2017 წლის 20 დეკემბრის №... ბრძანება, 2018 წლის 18 მაისის №... გადაწყვეტილება, 2018 წლის 23 მაისის №... ბრძანება და 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანება გამოცემულია კანონის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის საფუძველი.

დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. ასევე დადგენილია, რომ 2019 წლის 12 თებერვლის №... განცხადებით მოთხოვნილი იყო არქიტექტურის სამსახურის 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებით შეთანხმებულ არქიტექტურულ პროექტში კორექტირებების განხორციელება.

ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 27 დეკემბრის №... წერილით ირკვევა, რომ აღნიშნულმა კორექტირებამ მოიცვა შემდეგი: შეიცვალა შენობის იერსახე, მოსაპირკეთებელი მასალები, შენობის ნაწილზე გამოყენებულია პერფორირებული მეტალის ვენტილირებადი საფასადე სისტემა, შეიცვალა (გაიზარდა) კარ-ფანჯრის გეომეტრიული ზომები. შენობის იერსახის შეცვლა მოხდა, როგორც გამოსაყენებელი მასალის ასევე აივნების დაკორექტირების ხარჯზე. მცირედით შეიცვალა (შემცირდა) კოლონების ზომები ზედა სართულებზე. მცირედით გაიზარდა ავტოსადგომების ჭერის სიმაღლე, ხოლო მე-4 სართულს ფუნქცია შეეცვალა და ამჟამად წარმოდგენილ პროექტში კომერციულ ფართადაა წარმოდგენილი, შესაბამისად, შემცირდა ბინების რაოდენობა. შენობა-ნაგებობის ფუნქციურ დანიშნულებასთან დაკავშირებით წერილში ასევე აღნიშნულია, რომ 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებული კორექტირების შედეგად არ მომხდარა შენობის ფუნქციის შეცვლა, ვინაიდან, №4-13 გადაწყვეტილებით მრავალფუნქციურ ობიექტად განიხილება შენობა-ნაგებობა, რომელშიც დომინირებულად არ არის გამოყოფილი რომელიმე ფუნქციური სახეობა. მართალია, აღნიშნული გადაწყვეტილებით კონკრეტულად არ იყო მითითებული ის პროცენტული მაჩვენებელი, რომლის თანახმადაც, შენობა განიხილება როგორც ერთი, ფუნქციის მქონე ან მრავალფუნქციური ობიექტი, თუმცა, დღეს მოქმედი რეგულაციების, კერძოდ, №14-39 დადგენილების თანახმად, მრავალფუნქციურია ორი ან მეტი ფუნქციის მქონე შენობა, სადაც რომელიმე ძირითადი ფუნქცია არ აღემატება შენობის საერთო ფართობის 75%-ს. მითითებული ნორმის მიხედვით, საკითხის განხილვის შემთხვევაშიც კი, საპროექტო შენობაში საოფისე-კომერციული ფართების ჯამი არ აღემატება შენობის საერთო ფართობის 25%-ს, შესაბამისად, დომინირებულად გამოყოფილია საცხოვრებელი ფუნქცია, რაც განსაზღვრავს შენობა-ნაგებობის მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის ფუნქციით არსებობას. რაც შეეხება №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის მიმართ შენობა-ნაგებობის მიჯნის ზონაში განთავსების წესების დაცვას, წერილის თანახმად, აღნიშნული საკადასტრო ერთეულიდან საპროექტო შენობა-ნაგებობა დაშორებულია 37,94 მეტრით, შესაბამისად, შენობა არ არის განთავსებული მიჯნის ზონაში, რის გამოც სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში მის განთავსებასთან კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესების დაცვის საკითხი არ უნდა შეფასდეს. დამკვეთს არ მოეთხოვებოდა ღიობების განთავსებასთან დაკავშირებით რაიმე შეზღუდვების დაცვა აღნიშნული ნაკვეთის მიმართ.

დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 5 მარტის №... ბრძანებით ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე გაიცა მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის შეთანხმებული კორექტირებული არქიტექტურული პროექტის საფუძველზე მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა განისაზღვრა 2019 წლის 5 მარტიდან 2022 წლის 5 მარტის ჩათვლით.

დადგენილია, რომ 2019 წლის 13 აგვისტოს №... განცხადებით მოთხოვნილი იყო არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანებით შეთანხმებულ არქიტექტურულ პროექტში კორექტირებების განხორციელება. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებით შეთანხმდა ქალაქ თბილისში, ...ს ქუჩა №...-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. გაიცა მშენებლობის ნებართვა და გაცემულად ჩაითვალა მშენებლობის სანებართვო მოწმობა. მშენებლობის ვადა კი, განისაზღვრა 2021 წლის 12 მარტის ჩათვლით.

ასევე დადგენილია, რომ გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით შეთანხმებული მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის არქიტექტურული პროექტის კორექტირებამ მხოლოდ ის მოიცვა, რომ საპროექტო დოკუმენტაციით საცხოვრებელი სართულები გაიზარდა 6 სმ-ით, მე-5 სართულიდან 29-ე სართულის ჩათვლით.

როგორც ზემოთ აღინიშნა, საქმეში წარმოდგენილი საქართველოს დამსახურებული მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორის, პროფესორ გ. ჭ-ეის საექსპერტო შეფასების, შპს „ბ...“-ის 2017 წლის 10 მაისის საექსპერტო დასკვნის და სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 2 ივლისის №... დასკვნით პროექტის საინჟინრო-გეოლოგიურ ნაწილს და არქიტექტურული პროექტის კონსტრუქციულ ნაწილს მიეცა დადებითი შეფასება. ამასთან, საქმეში წარმოდგენილია საქართველოს დამსახურებელი მშენებლის, ტექნიკურ მეცნიერებათა კანდიდატის, ნ. ჭ-ის 2019 წლის 12 აგვისტოს საექსპერტო შეფასება ქალაქ თბილისში, ...ს ქალაქ №13-ში, №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლის კონსტრუქციულ ნაწილზე, რომელშიც აღნიშნულია, რომ დამკვეთის მიერ ექსპერტიზისათვის მიწოდებული მრავალბინიანი შენობის კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებში მოყვანილი მზიდ კონსტრუქციათა არმირებები შეესაბამება კომპიუტერული საანგარიშო მოდელით მიღებულ შედეგებს, თუმცა კონსტრუქციულ მუშა ნახაზებსა და კომპიუტერული საანგარიშო მოდელის მიმართ დაფიქსირებულ იქნა გარკვეული შენიშვნები, რომლებიც ატარებს სარეკომენდაციო ხასიათს და ისინი ვერ ახდენს უარყოფით გავლენას კონსტრუქციული პროექტის საერთო დადებით სახეზე (ამასთან, ავტორების მიერ გათვალისწინებულ იქნა ეს შენიშვნები და რჩევები პროექტში სათანადო შესწორებებით) და რეკომენდაცია გაეწია აღნიშნულ კონსტრუქციულ პროექტს დასამტკიცებლად.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე საკასაციო პალატა იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოთა დასკვნას, რომ სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 5 მარტის №... ბრძანება, სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანება და სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანება გამოცემულია კანონის მოთხოვნათა დაცვით და არ არსებობს მათი ბათილად ცნობის საფუძველი.

რაც შეეხება ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანების კანონიერების საკითხს, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 59-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილია მის მიერ გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში გაასწოროს ტექნიკური, აგრეთვე გამოთვლის დროს დაშვებული შეცდომები, ხოლო ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში არსებითი შესწორების შეტანა ნიშნავს - ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას.

მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებით ცვლილება შევიდა ამავე სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №... ბრძანების ტექნიკურ-ეკონომიკურ მაჩვენებლებში, კერძოდ, საერთო ფართობად დაფიქსირდა 33 620.6 კვ.მ და საზაფხულო ფართად 6 357 კვ.მ. შესაბამისად, დასაბუთებულია ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოთა მითითება, რომ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანება გამოცემულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა სრული დაცვით და არ არსებობს მისი ბათილად ცნობის საფუძველი.

ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ ასევე უსაფუძვლოა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2018 წლის 23 აგვისტოს №419 ბრძანების (არ დაკმაყოფილდა კ. ჩ-ას 2018 წლის 8 ივნისის №22/01181591016-01, 2018 წლის 23 ივლისის №19/011823495-10 და 30 ივლისის №19/01182111838-10 ადმინისტრაციული საჩივრები. ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილება, 2014 წლის 14 ნოემბრის №..., 2015 წლის 26 თებერვლის №..., 2017 წლის 30 ოქტომბრის №..., 2017 წლის 20 დეკემბრის №..., 2018 წლის 23 მაისის №..., 2018 წლის 18 ივლისის №... და 2018 წლის 20 ივლისის №... ბრძანებები), ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 28 იანვრის №72 ბრძანების (არ დაკმაყოფილდა კ. ჩ-ას წარმომადგენლის ქ. უ-იის 2019 წლის 18 აპრილის №19/0119108109-01 ადმინისტრაციული საჩივარი და ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2019 წლის 19 თებერვლის №..., 2019 წლის 5 მარტის №... და 2019 წლის 15 მარტის №... ბრძანებები) და ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის 2020 წლის 8 ივლისის №791 ბრძანების (არ დაკმაყოფილდა კ. ჩ-ას წარმომადგენლის ქ. უ-იის 2019 წლის 23 ოქტომბრის №19/01192962271-01 ადმინისტრაციული საჩივარი და ძალაში დარჩა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის სსიპ ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 3 ივლისის №... გადაწყვეტილების, 2018 წლის 18 ივლისის №... და 2019 წლის 12 სექტემბრის №... ბრძანებები) ბათილად ცნობის მოთხოვნა, რამდენადაც, ადმინისტრაციულ ორგანოში გასაჩივრებული აქტები კანონიერია. ამასთან, საქმეში არაა წარმოდგენილი მტკიცებულებები, რომლითაც დადასტურდებოდა, რომ სადავო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დროს ადგილი ჰქონდა კანონით დადგენილი ისეთი პროცედურული ნორმების არსებით დარღვევას, რომლის არარსებობის შემთხვევაშიც ზემოაღნიშნულ საკითხებზე მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება.

,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო პირობების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების მე-2 მუხლის შესაბამისად, მშენებლობის ნებართვის გაცემის და სანებართვო პირობების დადგენის განხორციელება, მათ შორის, ხდება სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის უსაფრთხოების, უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფის, კულტურული მემკვიდრეობის დაცვისა და შენარჩუნების, საკუთრების უფლების დაცვისა და რეალიზაციის პრინციპებით დაცვით.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, სადავო პერიოდში მოქმედ „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონზე (ძალადაკარგულია - 20.07.2018, №3213) და განმარტავს, რომ აღნიშნული კანონი ქვეყნის მდგრადი განვითარებისა და მოსახლეობის ჯანსაღი და უსაფრთხო საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოთი უზრუნველყოფის მიზნით, არეგულირებდა სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის პროცესს, მათ შორის, განსახლების, დასახლებათა, ინფრასტრუქტურის განვითარებას, კულტურული მემკვიდრეობისა და გარემოს დაცვის მოთხოვნათა გათვალისწინებით, და ადგენდა ამ სფეროში სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების, ფიზიკური და იურიდიული პირების უფლებებსა და მოვალეობებს. ეს კანონი ადგენდა სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საგანს, პრინციპებს, პრიორიტეტებს, მიზნებსა და ამოცანებს, სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვისა და დაგეგმვის დოკუმენტების ფორმებსა და როლს საქართველოს ტერიტორიის განვითარებასა და განაშენიანებაში (მუხლი 1).

მოცემული კანონის მე-6 მუხლის შესაბამისად, სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის სფეროში საჯარო ინტერესებს განეკუთვნება: ქვეყნის დასახლებებისა და დასახლებათაშორისი ტერიტორიების მდგრადი და უსაფრთხო განვითარების პირობების უზრუნველყოფა, საინჟინრო და სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის ფუნქციონირება, ბუნებრივი რესურსების, კულტურული და ბუნებრივი მემკვიდრეობის, სარეკრეაციო ტერიტორიების შენარჩუნება და განვითარება. თუ სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის ღონისძიებები ეწინააღმდეგება საჯარო ინტერესებს, უნდა დაისვას მათი შეწყვეტის საკითხი. სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის სფეროში კერძო ინტერესებს განეკუთვნება: ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა ინტერესები, დაკავშირებული მათ საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (ობიექტების) სივრცით-ტერიტორიულ დაგეგმვასთან და განვითარებასთან, ჯანსაღ და უსაფრთხო გარემოში არსებობასთან. სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვის სფეროში ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა საქმიანობა შეიძლება შეიზღუდოს იმ შემთხვევაში, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონმდებლობას, საჯარო ინტერესებს, ხელყოფს სხვათა უფლებებს. სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის პროცესში საჯარო და კერძო ინტერესების შეთანხმებას უზრუნველყოფენ საქართველოს აღმასრულებელი ხელისუფლების, აფხაზეთისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკების ხელისუფლებისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოები.

საკასაციო სასამართლო ზემოაღნიშნული ნორმების შინაარსიდან გამომდინარე, განმარტავს, რომ ქალაქთმშენებლობითი დაგეგმვა არის მდგრადი განვითარების პრინციპებისა და კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის პრინციპების საფუძველზე ადამიანის ცხოვრების, საქმიანობისა და რეკრეაციისათვის ღირსეული, ჯანსაღი და უსაფრთხო გარემოს შექმნის მიზნით დასახლებებისა და სხვადასხვა ტიპის ტერიტორიებისთვის ქალაქთმშენებლობითი გეგმის შემუშავების პროცესი. ქალაქთმშენებლობითი ზონირება კი, ნიშნავს დასახლებული ტერიტორიის დაგეგმარებას ფუნქციური ზონების განსაზღვრისა და განაშენიანების რეგულირების პარამეტრების დადგენის მიზნით. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მიწის ნაკვეთ(ებ)ისათვის მიწათსარგებლობის კონკრეტული უფლებრივი ზონირების და განაშენიანების პირობების განსაზღვრისას აუცილებელია ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ქალაქგანვითარებადი საკითხების კომპლექსური შეფასება და საპროექტო მიწის ნაკვეთ(ებ)ის მიმდებარე ტერიტორიის განაშენიანების თავისებურებისა და მოწყობის საფუძვლიანი შესწავლა.

მოცემულ შემთხვევაში, საქმის განხილვის შედეგად არ დადასტურდა, რომ სადავო მშენებლობა ეწინააღმდეგება კანონმდებლობით განმტკიცებულ სამშენებლო საქმიანობის პრინციპებს, საჯარო ინტერესებს, ხელყოფს მიმდებარე ტერიტორიაზე მაცხოვრებელთა და არსებული შენობების მესაკუთრეთა ინტერესებს. ასევე არ დასტურდება დედაქალაქის სამომავლო განვითარების მიზნებისთვის ზიანის მიყენების ფაქტი.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოებები არ იძლევა საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის შესაძლებლობას. მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, სახეზე არ არის საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, ამდენად, საკასაციო პალატა საკასაციო საჩივარს მიიჩნევს დაუშვებლად.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. კ. ჩ-ას საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2022 წლის 31 მარტის განჩინება;

3. კ. ჩ-ას (პ/ნ ...) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე 29.07.2022წ. №0 საგადასახადო დავალებით ლ. მ-ას (პ/ნ...) მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70% - 210 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი №300773150;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: გ. მაკარიძე

მოსამართლეები: თ. ოქროპირიძე

ქ. ცინცაძე