საქმე N:ას-361-613-08

ას-361-613-08 22 ივლისი, 2008 წ.

ქ. თბილისი

სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მიხეილ გოგიშვილი (თავმჯდომარე)

მოსამართლეები:

ნუნუ კვანტალიანი (მომხსენებელი), ლალი ლაზარაშვილი

სხდომის მდივანი – ე.ხაჩიძე

კასატორი _ სს კ/ბ «ი.-ი» (მოპასუხე)

წარმომადგენელი _ შ.გ.-ე

მოწინააღმდეგე მხარე _ შპს «ჩ.-ი» (მოსარჩელე)

წარმომადგენელი _ პ.კ.-ე

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 17 დეკემბრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად

დავის საგანი _ ფულადი ვალდებულების შესრულება, მოქმედების აკრძალვა, გირავნობის უფლების აღიარება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

შპს „ჩ.-მ“ სარჩელი აღძრა სასამართლოში სს კ/ბ „ი.-ის“ მიმართ 1439427 ლარის ფარგლებში ფულადი ვალდებულების შესრულების, მოქმედების აკრძალვისა და გირავნობის უფლების აღიარების შესახებ შემდეგი საფუძვლებით: 1996 წლის 1 ოქტომბერს მხარეებს შორის დაიდო საკრედიტო ხელშეკრულება 1.000.000 ლარზე. 1998 წლის იანვრის მდგომარეობით შპს „ჩ.-მ“ დაფარა საკრედიტო დავალიანების ნაწილი – 526.505 ლარი. საკრედიტო ვალდებულების დარჩენილი ნაწილის დაფარვის მიზნით, 1998 წლის 12 მარტს, მხარეებს შორის გაფორმდა მიღება-ჩაბარების აქტი, რომლითაც შპს „ჩ.-მ“, 764200 ლარის დავალიანების დაფარვის ნაცვლად, სს კ/ბ „ი.-ს“ გადასცა მზა პროდუქცია – 173500 ცალი 0,7-ლიტრიანი ბოთლი მშრალი სუფრის ღვინო და 118900 დეკალიტრი ღვინომასალა. შპს „ჩ.-ს“ დაეკისრა ბანკის პირველივე მოთხოვნისამებრ აღნიშნული პროდუქციის შენახვისა და მიწოდების ვალდებულება, სს კ/ბ „ი.-ს“ კი უნდა გადაეხადა მიღება-ჩაბარების აქტში მითითებულ საქონელზე დღგ-სა და აქციზის ღირებულება, რაც, საგადასახადო კოდექსის მე-12 მუხლის მე-14 პუნქტისა და აუდიტორული დასკვნის შესაბამისად, დღგ-სათვის შეადგენს 184.332 ლარს, ხოლო აქციზისათვის _ 167.460 ლარს. თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2001 წლის 12 ივლისის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით, სს კ/ბ „ი.-ს“ უარი ეთქვა საკრედიტო ვალდებულების შესრულების მოთხოვნაზე იმ საფუძვლით, რომ 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტით შეწყდა შპს „ჩ.-ის“ საკრედიტო ვალდებულება. საკასაციო სასამართლოს 2005 წლის 15 თებერვლის გადაწყვეტილებით სს კ/ბ „ი.-ის“ ლიკვიდატორის სარჩელი დაკმაყოფილდა და შპს „ჩ.-ს“ დაეკისრა 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტით გათვალისწინებული მზა პროდუქციისა და ღვინო-მასალის ბანკისათვის გადაცემა. 1998 წლის 12 მარტს მხარეებს შორის გაფორმებული მიღება-ჩაბარების აქტი წარმოადგენს ხელშეკრულებას, რომლითაც მანამდე არსებული საკრედიტო დავალიანება შეიცვალა ახალი ვალდებულებითი ურთიერთობით. ამასთან, მიღება-ჩაბარების აქტის შესაბამისად, სს კ/ბ „ი.-ი“ მზა პროდუქციასა და ჩამოსასხმელ ღვინოს რეალიზაციამდე ტოვებდა შპს „ჩ.-ში“, რომელსაც საამისოდ საჭირო პირობებისა და ნორმების დაცვით უნდა შეენახა. ზემოხსენებულ აქტში მითითებული შეთანხმება თავისი შინაარსით წარმოადგენს მიბარების ხელშეკრულებას. მასში არ არის აღნიშნული მიბარების საზღაური, მაგრამ შპს „ჩ.-ი“ წარმოადგენს რა სამეწარმეო იურიდიულ პირს, რომელმაც შენახვა განახორციელა სამეწარმეო საქმიანობის ფარგლებში, სამოქალაქო კოდექსის 764-ე მუხლის პირველი ნაწილის მე-2 წინადადებისაAდა 764-ე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად. საქმეში წარმოდგენილი აუდიტორული დასკვნის თანახმად, შპს „ჩ.-ის“ მიერ ღვინო-მასალაზე გაწეული ხარჯი შეადგენს ერთ ლიტრზე 0.01 ლარს ერთი თვის განმავლობაში. მიბარებული ქონების ოდენობისა და შენახვის ვადის გათვალისწინებით, მოსარჩელის მიერ ღვინო-მასალის შესანახად გაწეული ხარჯმა მთლიანად შეადგინა 1087632 ლარი, ამდენად, სამოქალაქო კოდექსის 776-ე მუხლის და 796-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, სს კ/ბ „ი.-ს“ უნდა აეკრძალოს შპს „ჩ.-ის“ საწყობიდან მიღება-ჩაბარების აქტით განსაზღვრული საქონლის გატანა პროდუქციის შენახვის საზღაურისა და შენახვის ხარჯების ანაზღაურებამდე და ამ საქონელზე აღიარებულ იქნეს შპს „ჩ.-ის“ გირავნობის უფლება. ამასთან აღსანიშნავია, რომ მოსარჩელის გირავნობის უფლება მოპასუხის კუთვნილ, მიბარებულ საქონელზე დარღვეული არ არის, მაგრამ მოპასუხე მოითხოვს რა ამ ქონების გადაცემას, მითითებული გამოიწვევს გირავნობის შეწყვეტას და სამომავლოდ შელახავს გირავნობის საგნით მოსარჩელის მოთხოვნის დაკმაყოფილების უფლებას.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო შემდეგი დასაბუთებით: დაუსაბუთებელია მოსარჩელის მოთხოვნა მოპასუხისათვის ბიუჯეტის სასარგებლოდ დღგ-სა და აქციზის გადასახადის გადახდევინების შესახებ, ვინაიდან, საგადასახადო კოდექსის მე-12 მუხლის მე-14 პუნქტისა და 257-ე მუხლის შესაბამისად, ღვინომასალის ბანკისათვის გადმოცემა, საწყობიდან გატანა და რეალიზაცია არ მომხდარა. საგადასახადო კოდექსის 245-ე მუხლი ადგენს რა ღვინომასალისა და მზა პროდუქციისათვის გადასახადს, გულისხმობს არსებული სტანდარტების შესაბამის საქონელს, მოცემულ შემთხვევაში კი შპს «ნ.-ს» ¹86 და 87 გამოცდის ოქმებით ირკვევა, რომ პროდუქციის რაიმე სახით გამოყენება ნაკლებადაა შესაძლებელი. მოსარჩელის მოთხოვნები ურთიერთსაწინააღმდეგოა, რადგან იგი ერთდროულად ითხოვს ღვინო-მასალის საწყობიდან გატანის აკრძალვასა და აქციზისა და დღგ-ს გადახდევინებას, ასევე დაუსაბუთებელია მოსარჩელის მოთხოვნა საქონლის შენახვის ხარჯების ნაწილშიც.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 5 სექტემბრის გადაწყვეტილებით შპს «ჩ.-ის» სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც მოსარჩელემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 17 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და შპს «ჩ.-ის» სარჩელი დაკმაყოფილდა, სს კ/ბ «ი.-ს» აეკრძალა 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტით გათვალისწინებული პროდუქციის (მშრალი სუფრის ღვინის 0,7-ლიტრიანი 173500 ცალი ბოთლისა და ცისტერნებში 118900 დეკალიტრი მშრალი სუფრის ღვინის) შპს «ჩ.-ის» საწყობიდან გატანა, აპელანტისათვის სს კ/ბ «ი.-ის» მიერ საქონლის შენახვაზე გაწეული ხარჯის ანაზღაურებამდე, აღიარებულ იქნა შპს «ჩ.-ის» გირავნობის უფლება მისთვის სს კ/ბ «ი.-ის» მიერ 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტით მიბარებულ პროდუქციაზე შემდეგ გარემოებათა გამო: სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები: 1996 წლის 1 ოქტომბერს შპს „ჩ.-სა“ და სს კ/ბ „ი.-ს“ შორის დაიდო საკრედიტო ხელშეკრულება 1000000 ლარზე. 1998 წლის იანვრის მდგომარეობით შპს „ჩ.-მა“ დაფარა საკრედიტო დავალიანების ნაწილი _ 526505 ლარი. საკრედიტო ვალდებულების დარჩენილი ნაწილის დაფარვის მიზნით, 1998 წლის 12 მარტს მხარეებს შორის გაფორმდა ხელშეკრულება (მიღება-ჩაბარების აქტი), რომლითაც შპს „ჩ.-სმა“, 764200 ლარის დავალიანების დაფარვის ნაცვლად, სს კ/ბ „ი.-ს“ გადასცა მზა პოდუქცია _ მშრალი სუფრის ღვინო, 0,7-ლიტრიანი 173.500 ცალი ბოთლი და 118900 დეკალიტრი ღვინომასალა. შპს „ჩ.-სს“ დაეკისრა აღნიშნული პოდუქციის შენახვისა და მიწოდების ვალდებულება სს კ/ბ „ი.-ის“ პირველივე მოთხოვნისთანავე. ბანკმა იკისრა მიღება-ჩაბარების აქტში მითითებულ საქონელზე დღგ-სა და აქციზის გადახდის ვალდებულება. თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2001 წლის 12 ივლისის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით, სს კ/ბ „ი.-ს“ უარი ეთქვა საკრედიტო ვალდებულების შესრულების მოთხოვნაზე იმ საფუძვლით, რომ 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტით შეწყდა შპს „ჩ.-ის“ საკრედიტო ვალდებულება. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2005 წლის 15 თებერვლის გადაწყვეტილებით, დაკმაყოფილდა სს კ/ბ „ი.-ის“ ლიკვიდატორის სარჩელი და შპს „ჩ.-ს“ დაეკისრა 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტით გათვალისწინებული მზა პროდუქციისა და ღვინო-მასალის სს კ/ბ „ი.-სთვის» გადაცემა. 1998 წლის 12 მარტს მხარეებს შორის გაფორმებული მიღება-ჩაბარების აქტი წარმოადგენს ხელშეკრულებას, რომლითაც მანამდე არსებული საკრედიტო დავალიანება შეიცვალა ახალი ვალდებულებითი ურთიერთობით და მის შესაბამისად, სს კ/ბ „ი.-ი“ მზა პროდუქციას და ჩამოსასხმელ ღვინოს რეალიზაციამდე დატოვებდა შპს „ჩ.-ში“, რომელიც, თავის მხრივ, ვალდებულებას იღებდა პროდუქცია შეენახა საამისოდ საჭირო პირობებისა და ნორმების დაცვით. სასამართლოს მითითებით, შპს „ჩ.-ი“ სს კ/ბ „ი.-სათვის“ მიღება-ჩაბარების აქტის საფუძველზე, ამავე აქტში მითითებული საქონლის შენახვის საზღაურის _ 1.087.632 ლარის დაკისრებას მოითხოვდა სამოქალაქო კოდექსის 764-ე მუხლის პირველი ნაწილის მეორე წინადადებისა და 773-ე მუხლის მეორე ნაწილის საფუძველზე. სააპელაციო პალატამ სადავო საკითხის გადაწყვეტისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონედ ჩათვალა ის გარემოება, განხორციელდა თუ არა შპს „ჩ.-ის“ მიერ მიბარებული პროდუქციის შენახვა სამეწარმეო საქმიანობის ფარგლებში. სააპელაციო სასამართლომ დასაბუთებულად მიიჩნია აპელანტის მითითება, რომ მხარეები წარმოადგენენ მეწარმე სუბიექტებს და როგორც კრედიტის გაცემა, ასევე საკრედიტო ურთიერთობის ნოვაცია ემსახურებოდა მათ სამეწარმეო მიზნებს, ამასთან, ღვინო-მასალის წარმოებაში იგულისხმება მათი შენახვა და რეალიზაცია. სასამართლომ დაადგინა, რომ ამ საქმიანობის განსახორციელებლად შპს „ჩ.-ს“ გააჩნია ღვინის საცავი. ამდენად, პალატამ ჩათვალა, რომ მოსარჩელემ სადავო საქონელი შეინახა სამეწარმეო საქმიანობის ფარგლებში და, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 764-ე მუხლის პირველი ნაწილის მეორე წინადადების შესაბამისად, შენახვის ხარჯების ანაზღაურების შესახებ მოსარჩელის მოთხოვნა საფუძვლიანია. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა მის მიერ საქონლის შენახვაზე გაწეული ხარჯების ოდენობა, ვინაიდან საქმის მასალებში შპს „ჩ.-ის“ მიერ წარდგენილია აუდიტორული მომსახურების ფირმა შპს „გ-ის“ 2005 წლის 13 მაისის დასკვნა, რომლის შესაბამისად 1998-2005 წლებში სს კ/ბ „ი.-ის“ საქონლის მოვლა-შენახვაზე გაწეული ხარჯის ოდენობა შეადგენს 1087632 ლარს, მოპასუხეს აუდიტორული დასკვნით განსაზღვრული ხარჯების ოდენობა სადავო არ გაუხდია და საწინააღმდეგო სახის მტკიცებულება არ წარუდგენია. ამდენად, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლის თანახმად, შენახვაზე მოსარჩელის მიერ გაწეული ხარჯების ოდენობა დადასტურებულად უნდა ჩაითვალოს. სააპელაციო სასამართლომ დასაბუთებულად მიიჩნია მოთხოვნა არაპირდაპირი გადასახადის მოპასუხისათვის დაკისრების შესახებაც. სასამართლომ დაადგინა, რომ ღვინო-მასალის მიწოდება წარმოადგენს დღგ-ითა და აქციზით დასაბეგრ ოპერაციას. აუდიტორული დასკვნის მიხედვით, მოცემულ შემთხვევაში, დღგ-ს ოდენობა შეადგენს 184.332 ლარს,¸ხოლო აქციზის _ 167460 ლარს, სულ არაპირდაპირი გადასახადის ოდენობა შეადგენს 351.95 ლარს. პალატამ დადგენილად მიიჩნია ასევე ის გარემოებაც, რომ, 1998 წლის 12 მარტის მიღება-ჩაბარების აქტის შესაბამისად, სახელმწიფო ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება, დღგ-სა და აქციზის გადახდა, უნდა განეხორციელებინა სს კ/ბ „ი.-ს“, ხოლო მხარეთა შეთანხმებით შპს „ჩ.-ის“ მიერ პროდუქციის რეალიზაციისას სახელმწიფო ბიუჯეტის წინაშე ანგარიშსწორება დაეკისრებოდა მოსარჩელეს. სასამართლომ დაადგინა, რომ მხარეები არ შეთანხმებულან და, შესაბამისად, შპს „ჩ.-ს“ პროდუქციის რეალიზაცია არ უწარმოებია, ამდენად, დღგ-სა და აქციზის გადახდის ვალდებულება ეკისრება სს კ/ბ „ი.-ს“. სააპელაციო სასამართლომ დასაბუთებულად მიიჩნია შპს „ჩ.-ის“ მოთხოვნა მისთვის შესანახად მიბარებულ საქონელზე გირავნობის უფლების აღიარების შესახებ და აღნიშნა, რომ, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 776-ე მუხლიდან გამომდინარე, შესანახად მიბარებულ საქონელზე გირავნობის უფლების აღიარება წარმოადგენს შემნახველისათვის მიმბარებლის ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის საშუალებას, რისი დასაბუთებული ინტერესი მოსარჩელეს, დავის არსიდან გამომდინარე, მოცემულ შემთხვევაში გააჩნია.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება სს «ი.-მ» გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად შემდეგი საფუძვლებით: დაუსაბუთებელია მოსარჩელის მოთხოვნა ბიუჯეტის მიმართ ბანკის მიერ დღგ-სა და აქციზის გადასახადის გადახდევინების შესახებ, რადგან, საგადასახდაო კოდექსის მე-12 მუხლის მე-14 პუნქტისა და 257-ე მუხლის შესაბამისად, სადავო გადასახადის დაკისრების საფუძველი _ ღვინომასალის ბანკისათვის გადმოცემა, საწყობიდან გატანა და რეალიზაცია არ მომხდარა. რეალურ მდგომარეობას არ შეესაბამება მოწინააღმდეგე მხარის მიერ დასახელებული დღგ-სა და აქციზის გადასახადის ოდენობაც _ 351795 ლარი, რის დასადასტურებლადაც მოსარჩელემ წარადგინა აუდიტის მსგავსი შინაარსის დოკუმენტი და საგადასახადო კოდექსის 258-ე მუხლზე მითითებით ჩათვალა, რომ ჩამოსხმულ ღვინოზე აქციზის თანხა შეადგენს 48860 ლარს, ჩამოსასხმელ ღვინოზე _ 118900 ლარს, სულ _ 167460 ლარს, საგადასახადო კოდექსის 245-ე მუხლზე დაყრდნობით კი მიიჩნია, რომ დღგ წარმოადგენდა 1843332 ლარს. საქართველოს სერტიფიკაციის სახელმწიფო სისტემის შპს «ნ-ს» საგამოცდო ლაბორატორიის 2006 წლის 17 მარტის ¹86-87 საგამოცდო ოქმებით ირკვევა, რომ სააღსრულებო ბიუროს მიერ დაყადაღებული, იძულების წესით გადასაცემი ღვინომასალა გარუკვეველი სახის, ღვინოსა და ძმარს შორის არსებული სითხეა, რომლის რამენაირად გამოყენება შეუძლებელია და არსებულ სტანდარტებს არ აკმაყოფილებს. საგადასახადო კოდექსის ზემოხსენებული ნორმები კი გადასახადებს ადგენს მხოლოდ სტანდარტების შესაბამისი ღვინომასალისა და მზა პროდუქციისათვის. ამასთან, სააღსრულებო ბიუროს მიერ მოწინააღმდეგე მხარის საცავებში არა მარტო სს «ი.-სათვის» გადასაცემი, არამედ არც შპს «ჩ.-ის» კუთვნილი მზა პროდუქციაც კი ვერ იქნა აღმოჩენილი, რის გამოც არ ირკვევა დღგ-სა და აქციზის გადახდევინების შესახებ მოწინააღმდეგე მხარის მოთხოვნის საფუძველი. აღსანიშნავია, რომ შპს «ჩ.-ის» მოთხოვნები ურთიერთგამომრიცხავია, კერძოდ, ერთის მხრივ, იგი მოითხოვს, აეკრძალოს ბანკს ღვინომასალის საწყობიდან გატანა და მეორე მხრივ _ აქციზისა და დღგ-ს გადახდას, რომლის გადახდევინება მხოლოდ ღვინომასალის საწყობიდან გატანის შემთხვევაშია შესაძლებელი. ამასთან, შპს «ჩ.-ს» სადავო ღვინომასალისა და მზა პროდუქციის გადაცემა დაევალა იძულებითი წესით საკასაციო სასამართლოს მიერ, ამდენად, აღნიშნული მოთხოვნაც არამართლზომიერია და საქალაქო სასამართლომ მართებულად არ დააკმაყოფილა. უსაფუძვლოა და საქმის მასალებით არ დასტურდება შპს «ჩ.-ის» მოთხოვნა სადავო პროდუქციის შენახვის ხარჯების _ 1087632 ლარის ანაზღაურების შესახებ იმ საფუძვლით, რომ მოსარჩელე 1998 წლიდან პირნათლად ასრულებდა თავის მოვალეობას და წლების განმავლობაში ინახავდა სს «ი.-ის» კუთვნილ ღვინომასალას. 1998 წლის 12 მარტს მხარეთა შორის შედგა მიღება-ჩაბარების აქტი, რომლის მიხედვით შპს «ჩ.-მა» აღიარა ბანკის მიმართ 764200 ლარის ოდენობის მოთხოვნის არსებობა და ვალდებულება იკისრა, პირველივე მოთხოვნისამებრ სს «ი.-სათვის» გადაეცა მის ბალანსზე რიცხული საქართველოში მოქმედი სტანდარტის შესაბამისი მზა პროდუქცია _ 173500 ცალი მშრალი სუფრის ღვინო 0,7-ლიტრიანი ბოთლი (ერთი ბოთლის ღირებულება _ 1,40 ლარი) და ჩამოსასხმელი მშრალი ღვინო 118900 დეკალიტრის ოდენობით (ერთი დეკალიტრის ღირებულება _ 4,30 ლარი). პროდუქციის რეალიზებამდე იგი შესანახად დარჩა შპს «ჩ.-ში», რომელსაც პროდუქცია სათანადო პირობებისა და ნორმების დაცვით უნდა შეენახა. ამასთან, მიღება-ჩაბარების აქტში მიბარების ხარჯები ნახსენები არ არის, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ ასეთის არსებობის შემთხვევაშიც, სამოქალაქო კოდექსის 764-ე მუხლის თანახმად, მიბარება იყო უსასყიდლო, რადგან შპს «ჩ.-ის» სამეწარმეო საქმიანობას სხვისი ღვინომასალის შენახვა არ წარმოადგენდა. საქმეში მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი არ არის სს «ი-ის» წერილობითი მოთხოვნა პროდუქციის გადაცემის თაობაზე, ამდენად გაურკვეველია, გადაეცა თუ არა საერთოდ სადავო ნივთი კასატორს და თუ გადაეცა _ როდის. ფაქტობრივად, პროდუქციის მისაღებად სს «ი.-ს» სასამართლოსათვის მიმართვაც დასჭირდა, თუმცა აღმასრულებელმა იძულებითი სააღსრულებო ღონისძიების მოქმედებების შესრულებისას შპს «ჩ.-ის» დირექტორ ზ.დ-გან შეიტყო, რომ საცავში მზა პროდუქცია 0,7-ლიტრიანი ბოთლში არ აღმოჩნდა, რის მიზეზადაც დასახელდა შემდეგი: 6 თვის შემდეგ მზა პროდუქციის ბოთლებში შენახვა შეუძლებელი გახდა, რის გამოც იგი მოთავსებულ იქნა ცისტერნაში. ამდენად, შპს «ჩ.-მ» სტანდარტის შესაბამისი პროდუქციის კასატორისათვის გადაცემისა და მისი თავისთან შენახვის დასადასტურებლად მიღება-ჩაბარების აქტისა და საკუთარი განმარტების გარდა რაიმე მტკიცებულება ვერ წარადგინა, თუმცა აღმასრულებელმა გამოთქვა სავსებით საფუძვლიანი ეჭვი, რომ მოსარჩელემ ვარგისი პროდუქცია გაასხვისა და უვარგისი მასალით ჩაანაცვლა. შპს «ჩ.-ის» მოთხოვნა 1998 წლიდან დღემდე სადავო პროდუქციის შენახვაზე ხარჯების გაწევის ნაწილში ემყარება რა აუდიტის დასკვნას, სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა, რომ მითითებულ დასკვნაში დაფიქსირებულია, თუ რა ოდენობის თანხა დაიხარჯა ღვინომასალისა და მზა პროდუქციის შენახვისათვის, თუმცა ნამდვილად გასწია თუ არა შპს «ჩ.-მ» აღნიშნული ხარჯი და ინახავდა თუ არა მას დადგენილი წესების შესაბამისად 1998 წლიდან დღემდე, საქმის მასალებით არ დასტურდება. ზემოხსნებული საფუძვლით კი არ არსებობს შენახვის ხარჯების მოთხოვნის საფუძველი, შესაბამისად, გირავნობის უფლების აღიარებაზე მსჯელობა სასამართლოს მხრიდან გაუმართლებელია. ასევე დაუსაბუთებელია შპს «ჩ.-ის» მოთხოვნა სადავო პროდუქციის საწყობიდან გამოტანის აკრძალვის თაობაზე, ვინაიდან აღნიშნული პროდუქცია უნდა გამოიტანოს კახეთის სააღსრულებო ბიურომ საკასაციო სასამართლოს განჩინების აღსასრულებლად. სააღსრულებო ფურცლის მოქმედების შეჩერება ამ გზით შეუძლებელია, ვინაიდან მხარის მოთხოვნა მიმართულია იმ პირის მიმართ, რომელსაც სადავო მოქმედების შესრულების უფლებამოსილება არ გააჩნია, ხოლო სააღსრულებო ბიურო, რომელმაც პროდუქციის გამოტანა უნდა განახორციელოს, მოცემულ დავაში მხარეს არ წარმოადგენს.

საკასაციო სასამართლოში საქმის განხილვისას მხარეებმა წარმოადგინეს მორიგების აქტი და იშუამდგომლეს მისი დამტკიცება შემდეგი პირობებიით:

1. სს «ი.-ი» თანახმაა, უარი განაცხადოს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 2005 წლის 15 თებერვლის ¹ას-929-1166-04 გადაწყვეტილების საფუძველზე 2005 წლის 2 მარტს გაცემული სააღსრულებო ფურცლის აღსრულებაზე;

2. შპს «ჩ.-ი» უარს აცხადებს ყველა მოთხოვნაზე სს «ი.-ის» მიმართ, რომელიც გამომდინარეობს მხარეთა შორის 1998 წლის 12 მარტის გაფორმებული მიღება-ჩაბარების აქტიდან და მოცემულ საქმეზე თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიღებული 2007 წლის 17 დეკემბრის გადაწყვეტილებიდან.

მხარეები გაეცნენ მორიგების პირობებს, ეთანხმებიან და აწერენ ხელს.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო გაეცნო რა მხარეთა მიერ წარმოდგენილ მორიგების აქტს, თვლის, რომ მათი მოთხოვნა მორიგების დამტკიცების თაობაზე კანონიერია და უნდა დაკმაყოფილდეს, გაუქმდეს ამ საქმეზე სასამართლოს მიერ მიღებული ყველა გადაწყვეტილება, ხოლო მოცემული საქმის წარმოება შეწყდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-3 მუხლის მეორე ნაწილის პირველი წინადადების თანახმად, მხარეებს შეუძლიათ საქმის წარმოება მორიგებით დაამთავრონ. მითითებული ნორმა ითვალისწინებს მოდავე მხარეთა მიერ გარკვეული შეთანხმების მიღწევის შემთხვევაში საქმის მორიგებით დამთავრების შესაძლებლობას. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში მხარეთა მიერ შეთანხმებული მორიგების პირობები არ ეწინააღმდეგება კანონს და არ ლახავს მესამე პირთა ინტერესებს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, წარმოდგენილი მორიგების აქტი უნდა დამტკიცდეს.

მოდავე მხარეების მიერ შედგენილი მორიგების აქტი დაერთო საქმეს.

მხარეებს განემარტათ, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 272-ე მუხლის «დ» ქვეპუნქტის თანახმად, მხარეთა მორიგების შედეგად მოცემულ დავაზე სამოქალაქო საქმის წარმოება უნდა შეწყდეს, ხოლო, ამავე კოდექსის 273-ე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, საქმის წარმოების შეწყვეტის შემთხვევაში სასამართლოსათვის ხელმეორედ მიმართვა დავაზე იმავე მხარეებს შორის, იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლით არ შეიძლება.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სს «ი.-ს» სახელმწიფო ბიუჯეტიდან უნდა დაუბრუნდეს შ. გ.-ის მიერ სახელმწიფო ბაჟის სახით 2008 წლის 8 მაისს გადახდილი 8000 ლარი, ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში მხარეებმა მორიგების აქტი წარმოადგინეს საკასაციო სასამართლოს მთავარი სხდომის დაწყებამდე. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 49-ე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, თუ სასამართლოს მთავარ სხდომამდე მხარეები მორიგდებიან, მხარეები მთლიანად თავისუფლდებიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 272-ე, 273-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

დამტკიცდეს მორიგება სს «ი.-სა» და შპს «ჩ.-ს» შორის შემდეგი პირობებით:

გაუქმდეს ამ საქმეზე თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 17 დეკემბრისა და თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 5 სექტემბრის გადაწყვეტილებები.

შეწყდეს სამოქალაქო საქმის წარმოება შპს «ჩ.-ის» სარჩელის გამო სს «ი.-ის» მიმართ ფულადი ვალდებულების შესრულების, მოქმედების აკრძალვისა და გირავნობის უფლების აღიარების თაობაზე.

მხარეებს განემარტოთ, რომ ხელმეორედ მიმართვა დავაზე იმავე მხარეებს შორის, იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლით არ შეიძლება.

სს «ი.-ს» სახელმწიფო ბიუჯეტიდან დაუბრუნდეს შ. გ.-ის მიერ სახელმწიფო ბაჟის სახით 2008 წლის 8 მაისს გადახდილი 8000 ლარი.

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.