ას-560-901-07 14 სექტემბერი 2007წ.

ქ.თბილისი

სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მაია სულხანიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

როზა ნადირიანი, თეიმურაზ თოდრია

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი –ნ. გ-ე (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე –შპს “ .. ..” (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 14 მაისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღება

დავის საგანი – მარჩენალის სიკვდილით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2006 წლის 22 მაისს მოსარჩელე ნ. გ-მ სარჩელი აღძრა სასამართლოში მოპასუხე შპს “ .. ..” მიმართ და განმარტა, რომ მისის მეუღლე გ. გ-ე მუშაობდა შპს “ .. ..” ფილიალ, ზესტაფონის სალიანდაგო დისტანციაში, ... გადასასვლელის ... თანამდებობაზე. 2003 წლის 23 ოქტომბერს იმყოფებოდა ქუთაისში -1- ტყიბულის უბანზე, გადარბენა ორპირი-ხრესისლის 24 კმ-ის მე-4 პკ-ში მდებარე ... გადასასვლელის სამორიგეო ჯიხურში და ასრულებდა სამსახურებრივ მოვალეობას. იმავე დღეს დაახლოებით 3 საათსა და 30 წუთზე, აღნიშნულ სამორიგეო ჯიხურს გაუჩნდა ცეცხლი, რის შედეგადაც გ. გ-მ მიიღო სხეულის მძიმე დამწვრობა და 2003 წლის 24 ოქტომბერს დარდაიცვალა.

სარჩელში აღნიშნულია, რომ უბედური შემთხვევა გამოკვლეული იქნა სათანადო კომისიის მიერ და მასზე შედგენილი იქნა სპეციალური გამოკვლევის აქტი. მოსარჩელის მოსაზრებით აღნიშნული აქტით და სხვა მტკიცებულებებით დადგენილია, რომ გ. გ-ის გარდაცვალება გამოწვეულია მოპასუხე ორგანიზაციაში შრომის კანონმდებლობის და სხვა ნორმატიული აქტების დარღვევის გამო. რასაც ადასტურებს შპს “ .. ..” ფილიალის ... სამმართველოს დირექტორის 2006 წლის 21 მარტის წერილიც, რომლის მიხედვითაც ... მორიგე ო. ბ-ს მირიგეობის გრაფიკის თვითნებური დარღვევისთვის გამოეცხადა საყვედური. მოსარჩელის განცხადებით მისი მეუღლის გარდაცვალებასთან დაკავშირებით ზესტაფონის სალიანდაგო დისტანციამ დახმარების სახით გადასცა 500 ლარი, რომლითც თანახმად საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 361-ე მუხლისა აღიარა ვალდებულების არსებობა.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე მოსარჩელე საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 9 თებერვლის ¹48-ე ბრძანებულების შინაარსზე დაყრდნობით მოითხოვა, ერთჯერადი გადასახდელის სახით მისი გარდაცვლილი მეუღლის 10 წლის სამსახურებრივ სარგოს 24 120 ლარს, ასევე მოპასუხისთვის 2003 წლის 24 ოქტომბრიდან ყოველთვიური სარჩოს სახით 201 ლარის გადახდის დაკისრებას.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და მიუთითა, რომ საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 9 თებერვლის 48-ე ბრძანებულების 1-ლი თავის მე-3 პუნქტის მიხედვით ზიანი ანაზღაურდება მხოლოდ დამქირავებლის ბრალეულობის შემთხვევაში გ. გ-ის გარდაცვალება კი გამოწვეულია არა მოპასუხის ბრალეული ქმედებით, არამედ თავად გარდაცვლილის გაუფრთხილებელი და დაუდევარი მოქმედებით. სწორედ აღნიშნული გარემოების გამო არ იქნა შედგენილი უბედური შემთხვევის ტ-1 აქტი. სპეციალური გამოკვლევის აქტიდან კი ცხადია, რომ გ. გ-ე იყო ნასვამი. გარდაცვლილი გ. გ-ის მიერ დარღვეულია შრომის კანონთა კოდექსის 144-ე და 51-ე მუხლები. ასევე ქუთაისი ტყიბულის უბანზე გადარბენა ორპირი-ხრესილის 24 კმ-ის მე-4 პკ-ში მდებარე რკინიგზის გადასასვლელის მორიგისათვის ¹31-ე ადგილობრივი ინსტრუქციის 1.5 პუნქტი, რომლის შესაბამისადაც მორიგეს ეკრძალება სამუშაოზე გამოცხადება არაფხიზელ მდგომარეობაში და ალკოჰოლური სასმელების მიღება სამუშაო პერიოდში.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 11 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ნ. გ-ის სარჩელი მოპასუხე შპს “ .. ..” მიმართ არ დაკმაყოფილდა.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ნ. გ-მ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 14 მაისის განჩინებით ნ. გ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 11 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

პალატამ მიიჩნია, რომ აპელანტის უფლების დარღვევის დროს მოქმედი საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 154-ე მუხლის შინაარსიდან გამომდინარე, შპს “ .. ..” ადმინისტრაცია, პროფკავშირების წარმომადგენელთა მონაწილეობით, ვალდებული იყო აღერიცხა საწარმოში მომხდარი უბედური შემთხვევა. ადმინისტრაციის უარი უბედური შემთხვევის შესახებ აქტის შედგენაზე, დაზარალებულს შეეძლო მიემართა საწარმოს პროფკავშირებისათვის აქტის შედგენის დავალდებულების მოთხოვნით. მოწინააღმდეგე მხარის ადმინისტრაციას, ზემოთ მითითებული ნორმის თანახმად, არ შეუდგინია უბედური შემთხვევის შესახებ აქტი, რომლითაც შეიძლება დადასტურებულიყო მოწინააღმდეგე მხარი ბრალი უბედური შემთხვევის კავშირი აპელანტის სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებასთან. მოწინააღმდეგე მხარის მიერ უბედური შემთხვევის აქტის გაუცემლობა აპელანტს არ გაუხდია სადაოდ.

პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს პოზიცია, რომ მოსარჩელის მიერ არ იყო დასაბუთებული, მოპასუხის შპს “ .. ..” ბრალეულობა და აღნიშნა, რომ დამდგარი შედეგის მიმართ მას ბრალი არ მიუძღვის, რადგან უბედური შემთხვევის გამომწვევ მიზეზს წარმოადგენს თვით გარდაცვლილი გ. გ-ის გაუფრთხილებელი და დაუდევარი მოქმედება. ამასთან, მოპასუხემ არ დაარღვია შრომის კანონმდებლობის, შრომის დაცვის წესების, ნორმებისა და სხვა ნორმატიული აქტების მოთხოვნები, შესაბამისად სასამართლომ, სწორად განმარტა საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 9 თებერვლის ¹48-ე ბრძანებულებით დამტკიცებული “შრომითი მოვალეობის შესრულებისას მუშაკის ჯანმრთელობისათვის ვნების მიყენების შედეგად ზიანის ანაზღაურების წესის” მე-3 და მე-5 პუნქტები.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 14 მაისის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ნ. გ-მ.

კასატორის აზრით, სააპელაციო პალატამ უსაფუძვლოდ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოსაზრება, არ იყო დასაბუთებული ის გარემოება, რომ მისი მეუღლის გარდაცვალებაში ბრალი მიუძღვის შპს “ .. ..”.

კასატორის განმარტებით, საქმეში არსებული გამოკვლევის აქტის პირველ პუნქტში აღნიშნულია, რომ გ. გ-ს გავლილი აქვს ინსტრუქტაჟი შრომის დაცვაში და უსაფრთხოებაში, მაშინ როდესაც არაფერია ნათქვამი, თუ რატომ არ ჩაუტარდა გ-ს ინსტრუქტაჟი საწარმოო სანიტარიის და ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის წესების შესახებ, რასაც იმპერატიულად მოითხოვდა შემთხვევის დროს მოქმედი შრომის კანონთა კოდექსის 143-ე მუხლი.

კასატორმა მოითხოვა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 14 მაისის განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ-სამართლებრივ დავებში დასაშვებია იმ შემთხვევაში, თუ საკასაციო საჩივრის დავის საგნის ღირებულება აღემატება 50000 ლარს. ამავე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი სხვა ქონებრივ და არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგებზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძველით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი დარჩეს განუხილველად.

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.