ას-600-982-06 10 აპრილი, 2007 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მიხეილ გოგიშვილი (თავმჯდომარე)

მარიამ ცისკაძე (მომხსენებელი), ნუნუ კვანტალიანი

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები – ჯ. და გ. ხ-ები (მოსარჩელები)

წარმომადგენელი – გ. თ-ე

მოწინააღმდეგე მხარე – თ. ხ-ე (მოპასუხე)

წარმომადგენელი – ი. კ-ე

დავის საგანი _ სამკვიდროდან წილის გამოყოფა

გასაჩივრებული სასამართლოს გადაწყვეტილება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილება

კასატორების მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის ხელახალი განხილვისათვის იმავე სასამართლოს სხვა შემადგენლობისათვის დაბრუნება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

ე., ჯე., გ. და ჯუ, ხ-ებმა 2004 წლის სექტემბერში სასარჩელო განცხადებით მიმართეს სასამართლოს თ. ხ-ის მიმართ და მოითხოვეს ქ. ბათუმში, ... ქ. ¹ 124-ში მდებარე სახლთმფლობელობიდან ა. ხ-ის დანაშთი სამკვიდროდან ს. ხ-ის მიერ მიღებული წილიდან ¼1/4 და ს. ხ-სთან ერთად აშენებული ნაგებობიდან 1/2 წილის მიკუთვნება, რაც მთლიანი სახლიდან შეადგენს 83,08 კვ.მ; ჯუ. და გ. ხ-სთვის მამის სამკვიდროდან თითოეულისათვის 28,23 კვ.მეტრის მიკუთვნება, ხოლო თ. ხ-სათვის 68,53 კვ.მ. მიკუთვნება, ერთმანეთისაგან იზოლირებულად; თ. ხ-ის ოჯახთან ერთად გამოსახლება მის მიერ კუთვნილ იდეალურ წილზე ზედმეტად დაკავებული ფართობიდან და მისი დავალდებულება, რომ მისთვის გამოყოფილ ფართობს გაუკეთოს ცალკე კიბე და შესასვლელი; მოსარჩელეებმა მოითხოვეს ასევე მოპასუხის მიერ მოწყობილი კიბის გაუქმება, ეზოს ნაწილში იზოლირებული შესასვლელის გამოყოფა, ასევე სახლის დანარჩენი 58,1 კვ.მ ფართის აღრიცხვა ჯე. ხ-ის საკუთრებად. მოსარჩელეებმა თავიანთი მოთხოვნა იმით დაასაბუთეს, რომ ქ.ბათუმში, ... ქ. ¹124-ში მდებარე სახლმფლობელობა საკუთრების უფლებით ეკუთვნოდა ა. ხ-ს, რომელიც გარდაიცვალა 1976 წელს. მას დარჩა შვილები _ ს. და რ. ხ-ები. დანაშთი სამკვიდრო სახლიდან ფართით 116,2 კვ.მ ს. ხ-მ მიიღო 58,1 კვ.მ, იგივე ფართი მიიღო რ. ხ-მ. ს. ხ-მ და მისმა მეუღლემ მამკვიდრებლის სიცოცხლეშივე აწარმოეს სახლის ორივე სართულზე მიშენება და მიაშენეს 109,7 კვ.მ ფართობის მქონე ნაგებობა. ს. ხ-ე გარდაიცვალა 1991 წელს, მას დარჩა ოთხი მემკვიდრე _ მეუღლე ე. ხ-ე და სამი შვილი: თ., ჯუ. და გ. ხ-ები. ე. ხ-ს მეუღლესთან ერთად აშენებული 109,7 კვ.მ მიშენებული ფართიდან თანასაკუთრების უფლებით ეკუთვნოდა 54,85 კვ.მ, ხოლო დანარჩენი 54,85 კვ.მ ეკუვნოდა ს. ხ-ს. ამას გარდა, ს. ხ-ს ეკუთვნოდა დედის მემკვიდრეობიდან მიღებული 58,1 კვ.მ, მას გარდაცვალების შემდეგ დარჩა სულ 112,95 კვ.მ ფართობის მქონე სახლმფლობელობა, საიდანაც თითოეულ მემკვიდრეს ეკუთვნის ამ ფართის 1/4 წილი ანუ 28,23 კვ.მ, ე.ხ-ს კი ეკუთვნის 83,08 კვ.მ. თ. ხ-მ მამის გარდაცვალების შემდეგ სახლის მეორე სართულზე მიაშენა 40,3 კვ.მ ფართობი, აქედან გამომდინარე, მას სულ ეკუთვნის 68,53 კვ.მ, მას თავის ოჯახთან ერთად უკავია 98,4 კვ.მ, ნაცვლად კუთვნილი 68,53 კვ.მეტრისა. ე., ჯე., ჯუ. და გ. ხ-ებმა ასევე მოითხოვეს საეზოვე ნაკვეთის 136,1 კვ.მ მიკუთვნება თ. ხ-საგან იზოლირებულად, ასევე თ.ხ-ის დავალდებულება, გაათავისფლოს მათი კუთვნილი ეზოს ნაკვეთი განთავსებული 20,16 კვ.მ სათავსოსაგან.

თ. ხ-მ შეგებებული სარჩელი შეიტანა სასამართლოში და მოითხოვა ქ.ბათუმში, ... ქ. ¹124-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლის პირველ სართულზე განთავსებული ¹2 და ¹4 ოთახების, ხოლო მეორე სართულზე განთავსებული ¹2, ¹3 და ¹6 ოთახების, მეორე სართულზე არსებული 8 კვ.მ დამხმარე ფართის და ლიტერ “გ” დამხმარე შენობის ფართით 20 კვ.მ, სულ 118 კვ.მ ფართის მიკუთვნება, ასევე ს. ხ-ის კუთვნილი მიწის ნაკვეთის საერთო თანასაკუთრებად დატოვება. შეგებებული სარჩელის ავტორმა სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლზე მითითებით განმარტა, რომ სამკვიდრო ქონების გაყოფა უნდა მოხდეს ჯერ ა. ხ-ის მემკვიდრეებზე: ს. და რ. ხ-ებზე. თ.ხ-მ სამოქალაქო კოდექსის 183-ე და 1158-ე მუხლების საფუძველზე მიუთითა, რომ ე. ხ-ის მეუღლე ს. ხ-ე არასდროს არ ყოფილა სადავო ქონების მესაკუთრე, რაც იმას ნიშნავს, რომ მეუღლეებს თანაცხოვრების პერიოდში არანაირი ქონება არ შეუძენიათ, რაც გამორიცხავს მათ თანასაკუთრებას 109 კვ.მ საცხოვრებელ ფართზე. მოცემულ შემთხვევაში სამკვიდრო მიიღეს მხოლოდ სამმა მემკვიდრემ: თ., ჯუ. და ე. ხ-ებმა, მის დას გ. ხ-ს სამკვიდრო არ მიუღია და იგი ვერ განაცხადებს პრეტენზიას სამკვიდროზე, ამიტომ შეგებებული სარჩელის ავტორის მოსაზრებით, სამკვიდრო სამ ნაწილად უნდა გაიყოს.

მოსარჩელე ჯე. ხ-მ დააზუსტა თავისი სასარჩელო მოთხოვნა და მოითხოვა ქ.ბათუმში, ... ქ. ¹124-ში მდებარე მის მიერ ფაქტობრივად დაკავებული 318 კვ.მ მიწის ნაკვეთის, სახლმფლობელობის პირველი სართულის მის მიერ ფაქტობრივად დაკავებული ¹1 და ¹3 და მეორე სართულის ¹1 და ¹3^ა ოთახების, მეორე სართულზე თ. ხ-ის სარგებლობაში მის მომიჯნავედ არსებული ¹2, ¹3 და ¹6 ოთახებისა და მეორე სართულზე განლაგებული დამხმარე ფართის მიკუთვნება.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2005 წლის 23 მარტის გადაწყვეტილებით ე. და ჯუ. ხ-ების სარჩელი დაკმაყოფილდა; მათ ქ.ბათუმში, ... ქ. ¹124-ში არსებული სამკვიდრო ქონებიდან საკუთრების უფლებით გამოეყოთ 28,23 კვ.მ. ფართი, ასევე მეუღლესთან ს. ხ-სთან ერთად ცხოვრების პერიოდში აშენებული 109,7 კვ.მ. ფართობიდან 1/2 ანუ 54,85 კვ.მ. მათ საკუთრებად მთლიანად აღირიცხა 83,08 კვ.მ. ფართი. მოპასუხე თ. ხ-ს დაევალა ამჟამად მეორე სართულზე არსებული კიბისათვის დემონტაჟის გაკეთება და მისი აგება პირველ სართულზე არსებული სამზარეულოს მიმართულებით, რათა მოსარჩელე ჯუ. ხ-ს მიეცეს საშუალება მოაწყოს თავისუფალი შემოსასვლელი თავის საკუთრებაში არსებული ფართის სარგებლობისათვის; მოსარჩელე გ. ხ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა და მას, როგორც მემკვიდრეს, საკუთრების უფლებით გამოეყო სადავო სახლთმფლობელობის პირველ სართულზე არსებული ¹2 და ¹4 ოთახები, ამ ოთახებიდან გამოსახლდა მოპასუხე თ. ხ-ე ოჯახის წევრებთან და შიგ არსებულ საოჯახო ნივთებთან ერთად და ფართი თავისუფალ მდგომარეობაში ჩაბარდა მოსარჩელე გ. ხ-ს; მოსარჩელე ჯე. ხ-ის სარჩელის მოთხოვნა დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ და მას მიეკუთვნა ქ.ბათუმში, ... ქ. ¹124-ში მდებარე, მის მიერ დაკავებული 318 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი, ტექნიკური ნახაზის მიხედვით სახლის პირველ სართულზე არსებული ¹1 და ¹3 ოთახები და მეორე სართულზე არსებული ¹1 და ¹3^ა ოთახები, ხოლო უარი ეთქვა მის მოთხოვნას თ. ხ-ის სარგებლობაში არსებულ მეორე სართულზე განლაგებული ¹2, 3 და 6 ოთახებისა და 8 კვ.მ დამხმარე ფართის, მისთვის გადაცემის თაობაზე უსაფუძვლობის გამო და იგი საკუთრების უფლებით დარჩა თ.ხ-ს.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა თამაზ ხ-მ. შეგებებული სააპელაციო საჩივარი შეიტანეს სასამართლოში გ., ე. და ჯუ. ხ-ებმა.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილებით თ. ხ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გ., ჯუ. და ე. ხ-ების შეგებებული სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2005 წლის 23 მარტის გადაწყვეტილება გ. ხ-სათვის სადავო სახლთმფლობელობის პირველ სართულზე არსებული ¹2 და ¹4 ოთახების გადაცემისა და ამ ოთახებიდან თ. ხ-ის გამოსახლების ნაწილში; გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2005 წლის 23 მარტის გადაწყვეტილება თ. ხ-სათვის მე-2 სართულზე არსებული კიბის დემონტაჟისა და მისი პირველ სართულზე არსებული სამზარეულოს მიმართულებით აგების ნაწილში; გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2005 წლის 23 მარტის გადაწყვეტილება შემოსასვლელი საეზოვე მიწის ნაკვეთის საერთო სარგებლობის ობიექტად დატოვების ნაწილში; თ. ხ-ს მიეკუთვნა სადავო სახლის პირველ სართულზე არსებული ოთახები ¹2 და ¹4, ასევე ლიტერ ,,ბ”-დ რეგისტრირებული 20 მ²Fფართი; ჯე. ხ-ის მიწის ნაკვეთისაგან იზოლირებული მიწის ნაკვეთი აღირიცხა თ., ჯუ. და ე. ხ-ების საერთო საკუთრებად.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ბათუმში, ... ქ. ¹124-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლი იყო ა. ხ-ის საკუთრება, რომელიც გარდაიცვალა 1976 წლის 11 აპრილს; სააპელაციო სასამართლომ დადასტურებულად ჩათვალა, რომ ა. ხ-ის გარდაცვალების შემდეგ საცხოვრებელ სახლს დაეუფლნენ მისი შვილები: ს. და რ. ხ-ები. სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1964 წლის რედაქციით) 556-ე მუხლისა და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1421-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად მიიჩნია, რომ ს. და რ. ხ-ებმა სამკვიდრო მიიღეს თანაბარწილად. სააპელაციო პალატამ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ ე. ხ-სა და ს. ხ-ს საცხოვრებელი სახლის ნაწილზე თანასაკუთრების უფლება არ წარმოშობიათ. სააპელაციო სასამართლომ სამოქალაქო კოდექსის 1158-ე მუხლზე მითითებით ჩათვალა, რომ რადგან ს. ხ-მ და ე. ხ-მ საცხოვრებელ სახლს მინაშენი გაუკეთეს ჯერ კიდევ ა. ხ-ის სიცოცხლეში, ამით მათ გააუმჯობესეს ა. ხ-ის საკუთრებაში არსებული ნივთი ისე, რომ თავად არ წარმოშობიათ უფლებები ამ ნივთზე. სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ს. ხ-ის, რომელიც გარდაიცვალა 1991 წლის 8 ოქტომბერს, მემკვიდრეები არიან: ე., თ., ჯუ. და გ. ხ-ები; ამ მემკვიდრეთაგან სამკვიდრო ქონება არ მიუღია გ. ხ-ს. მას არ წარმოუდგენია იმის დამადასტურებელი მტკიცებულება, რომ იგი დაეუფლა სამკვიდროს ნაწილს. საქმეში წარმოდგენილი საცხოვრებელი სახლის ტექნიკური პასპორტის მიხედვით სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ სადავო საცხოვრებელი სახლის საერთო ფართობი შეადგენს 264,7 კვ.მ-ს; სამკვიდროს მიღების შემდეგ თ. ხ-მ საცხოვრებელ სახლს მიაშენა 40,3 კვ.მ. ფართი. რ. ხ-ის ერთადერთ მემკვიდრეს, ჯე. ხ-ს საცხოვრებელი სახლიდან მიეკუთვნა სულ 57,6775 კვ.მ ფართი. სასამართლო გადაწყვეტილება აღნიშნულ ნაწილში არ გასაჩივრებულა და შევიდა კანონიერ ძალაში.

სააპელაციო სასამართლომ ჩათვალა, რომ განხორციელებული მიშენების ჩათვლით თ. ხ-ს საცხოვრებელი სახლიდან ეკუთვნის 95,87 კვ.მ ფართი. სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა სამოქალაქო კოდექსის 1469-ე მუხლი და მიუთითა, რომ თ.ხ-ს მიეკუთვნება 3,226 კვ.მ-ით იმ ფართზე მეტი, რომელიც მას იდეალურად ეკუთვნის, რადგან რეალურად საცხოვრებელი სახლის სხვაგვარად გაყოფა შეუძლებელია. სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, ასეთი განაწილებით არ დაირღვევა სახლში არსებული ოთახების განლაგება და ტექნიკური პასპორტით გათვალისწინებული მონაცემები. სააპელაციო სასამართლომ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ ამგვარი განაწილება შეესაბამება მემკვიდრეთა შორის ფაქტობრივად არსებულ მდგომარეობას. სააპელაციო პალატამ გაიზიარა თ. ხ-ის მოსაზრება იმის შესახებ, რომ მასვე უნდა მიეკუთვნოს ლიტერ „ბ“-დ რეგისტრირებული ფართიც, რადგან აღნიშნულ ფართზე სხვა არცერთი მემკვიდრე პრეტენზიას არ აცხადებს. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ ს. ხ-ის მემკვიდრეები არ დავობენ, რომ მიწის ნაკვეთი არ უნდა გაიყოს მემკვიდრეებს შორის და საერთო საკუთრებაში უნდა დარჩეს. სადავოა მხოლოდ ის, თუ ვინ უნდა იყვნენ ნაკვეთის თანამესაკუთრეები. სააპელაციო პალატამ დაადგინა, რომ სადავო მიწის ნაკვეთი შედიოდა ს. ხ-ის სამკვიდროში და იგი უნდა ჩაითვალოს იმ მემკვიდეთა თანასაკუთრებად, რომლებმაც სამკვიდრო ქონება მიიღეს. სააპელაციო პალატამ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ უნდა გაუქმდეს ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება იმ ნაწილშიც, რომლითაც თ. ხ-ს დაევალა არსებული კიბის მოშლა და მისი სხვაგვარად აგება; საქმეზე ჩატარებული ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ სარგებლობაში ხელშემშლელი არის არა კიბე, არამედ - ფანჯარა, რომელიც სხვაგვარად რომ იღებოდეს, სავარაუდოდ, ხელს არავის შეუშლიდა. შესაბამისი მოთხოვნით მოსარჩელეებს არ მიუმართავთ სასამართლოსთვის და სასამართლო აღნიშნულზე ვერ იმსჯელებდა. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორთა მოთხოვნა იმის თაობაზე, რომ ჯუ. ხ-ს უნდა მიეკუთვნოს 28,23 კვ.მ. ფართი თ. ხ-სათვის მიკუთვნებული ოთახების ხარჯზე. სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ დაუშვებელია თ. ხ-სათვის კანონიერად მიკუთვნებული ქონების ჩამორთმევა და მისი სხვა პირთათვის გადაცემა.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილებაზე საკასაციო საჩივარი შეიტანეს ე., გ. და ჯუ. ხ-ებმა და მოითხოვეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის ხელახალი განხილვისათვის დაბრუნება. კასატორების მითითებით, სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა; ა. ხ-ის გარდაცვალებისა და მისი მემკვიდრე ს. ხ-ის გარდაცვალების დროს მოქმედებდა საქართველოს სამოქალაქო სამართლის (1964 წლის რედაქციის) მემკვიდრეობითი სამართლის ნორმები. სასამართლომ კი გამოიყენა ახალი სამოქალაქო კოდექსი. კასატორთა მოსაზრებით, სასამართლომ არასწორად განსაზღვრა მხარეთა შორის სამკვიდრო წილები, ასევე არასწორად შეწყვიტა საცხოვრებელ სახლზე საზიარო უფლებები, მაშინ როდესაც ძირითადი ნივთი, მიწის ნაკვეთი დატოვა საერთო სარგებლობაში.

სააპელაციო სასამართლომ იმსჯელა მხარეთა კუთვნილი წილების შესახებ და იგნორირება გაუკეთა იმ გარემოებას, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლო გადაწყვეტილება ე. და ჯუ. ხა-სათვის საკუთრების უფლებით 28,2 კვ.მ ფართობის, ასევე ე. და ს. ხ-ების მიერ ერთად ცხოვრების განმავლობაში მიშენებული 109,7 კვ.მ ფართობიდან 54,85 კვ.მ, სულ 83,08 ფართობის მათ საკუთრებად აღრიცხვის ნაწილში არ გასაჩივრებულა და შესულია კანონიერ ძალაში. კასატორების მოსაზრებით, სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 1469-ე მუხლი, რადგან აღნიშნული მუხლის შინაარსიდან არ ჩანს ის, რომ სამკვიდრო გაყოფილი უნდა იქნეს მხარეთა წილების, ე.ი. იდეალური წილების განსაზღვრის გარეშე. სააპელაციო სასამართლომ ახალი სამოქალაქო კოდექსის საფუძველზე არასწორად ჩათვალა, რომ მინაშენი გაკეთდა ა. ხ-ის სიცოცხლეში, ს. და ე. ხ-ებმა გააუმჯობესეს ა. ხ-ის საკუთრებაში არსებული ნივთი ისე, რომ თავად არ წარმოშობიათ უფლებები ამ ნივთზე, ამით სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, არ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ სახლი იმ პერიოდში არ იყო დაკანონებული და ჯერ არ იყო ა-ს საკუთრების უფლების ობიექტი. სასამართლომ უგულვებელყო ის გარემოება, რომ ა., ს., ჯუ. და თ. ხ-ებს შორის იყო შეთანხმება, რომ მიშენებული ფართობი იქნებოდა ს. და ე. ხ-ების საკუთრება, რაც დასტურდება იმ გარემოებით, რომ მიშენებულ ფართობში აშენების დღიდანვე ცხოვრობდნენ მხოლოდ ს. და ე. ხ-ები და ეს საკითხი თ. ხ-ს სადავოდ არ გაუხდია. კასატორის მითითებით, საქმის მასალებიდან არ გამომდინარეობს ის გარემოება, რომ გ. ხ-მ გაუშვა სამკვიდროს მიღების ვადა. გ. ხ-მ დედის გარდაცვალების შემდეგ მიიღო დედის კუთვნილი რამდენიმე ძვირფასი ნივთი ანუ მან სამკვიდროს ნაწილის მიღებით მიიღო მთლიანი მემკვიდრეობა. მან მამის გარდაცვალების შემდეგ მიიღო მამის სამკვიდროს გარკვეული ნაწილიც, შესაბამისად, მას მამის სამკვიდროც აქვს მიღებული. სააპელაციო სასამართლომ ისე რომ დავის საგანი არ ყოფილა, დადგენილად მიიჩნია, რომ თ.ხ-მ განახორციელა 40 კვ.მ ფართობის მიშენება უკვე მის მიერ მიღებულ სამკვიდროზე და მიიჩნია, რომ მან თავისი ქონება გაზარდა, რითაც დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 248-ე მუხლის იმპერატიული მოთხოვნა.

კასატორთა მოსაზრებით, დაუსაბუთებელია სასამართლოს გადაწყვეტილება მიწის ნაკვეთის საერთო საკუთრებაში დატოვების ნაწილშიც, სასამართლოს გადაწყვეტილება არ მიუთითებს ფართობის ოდენობას, ასევე დაუსაბუთებელია გადაწყვეტილება კიბის აღებაზე უარის თქმის ნაწილში, ხოლო ლიტ. “ბ”-ს თ. ხ-ზე მიკუთვნების ნაწილში კი სასამართლო არ იყო უფლებამოსილი ემსჯელა მოცემულ საკითხზე. ამასთან, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში არის მსჯელობა ისეთ საკითხებზე, რაც არ ყოფილა გასაჩივრებული, ხოლო სარეზოლუციო ნაწილში ეს საკითხები გადაწყვეტილი არ არის; სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ არ აკმაყოფილებს შეგებებულ სააპელაციო საჩივარს, მაშინ როდესაც ის ნაწილობრივ მაინც აქვს დაკმაყოფილებული. კასატორებმა ყურადღება გაამახვილეს ასევე იმ გარემოებაზეც, რომ 2006 წლის 29 ივნისის სხდომის ოქმის მიხედვით სხდომა გაგრძელდა იმავე შემადგენლობით, მაშინ როდესაც ადრინდელ სხდომებში მოსამართლე ფ.ბ-ს ნაცვლად მონაწილებდა მოსამართლე ი.პ-ე. ყოველივე ზემოაღნიშნული წარმოადგენს საპროცესო ნორმების მნიშვნელოვან დარღვევას, რომელმაც არსებითად იმოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო პალატა საქმის მასალების განხილვის გ. და ჯუ. ხ-ების საკასაციო საჩივრის მოტივების შემოწმების შედეგად თვლის, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს; მოცემულ საქმეზე უნდა გაუქმდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდეს იმავე პალატას შემდეგი გარემოებების გამო:

როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატამ მოსამართლეების ს. ჩ-ის, თ. ს-ის და ი. პ-ის შემადგენლობით 2006 წლის 20 მარტის სხდომაზე განიხილა თ. ხ-ის, გ., ე. და ჯუ. ხ-ების სააპელაციო საჩივრები; ამ სხდომაზე მოსმენილ იქნა აპელანტი თ. ხ-ის წარმომადგენლის განმარტება, დაკითხული იქნენ მოწმეები ლ. ლ-ე-ა-ე, ნ. ჭ-ი, ნ. ბ-ე; მოსამართლე ი.პ-ის შეკითხვებზე მოწმეთა მიერ გაცემული იქნა შეკითხვები (ს.ფ. 205-218). სააპელაციო პალატის 2006 წლის 20 მარტის სხდომა გაგრძელდა იმავე წლის 29 ივნისს; მაგრამ როგორც ამ სხდომის ოქმით ირკვევა, მოსამართლე ი.პ-ის ნაცვლად საქმის განხილვაში მონაწილეობა მიიღო მოსამართლე ფ.ბ-მ. სააპელაციო სასამართლომ გააგრძელა რა საქმის განხილვა, მოისმინა ე. და გ. ხ-ების წარმომადგენლის განმარტება (ს.ფ. 229-238); სააპელაციო პალატას მოსამართლე ფ.ბ-ს მონაწილეობით არ მოუსმენია აპელანტი თ.ხ-ის განმარტება, ასევე მოწმეთა ლ. ა-ე-ლ-ის, ნ. ჭ-სა და ნ. ბ-ის ახსნა-განმარტებები, რომელთა ჩვენებებიც შეფასებული იქნა სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში (254-255). საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მეორე ნაწილის მოთხოვნა იმის შესახებ, რომ სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს სასამართლო სხდომაზე მათს ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. ამდენად, საქმის მასალებიდან უტყუარად ჩანს, რომ სააპელაციო სასამართლოში მოცემული საქმის განხილვა დაიწყო სხვა მოსამართლის მონაწილეობით, საქმის განხილვა კი გაგრძელდა და გადაწყვეტილება გამოტანილ იქნა იმ მოსამართლის მიერ, რომელსაც მონაწილეობა არ მიუღია სასამართლო სხდომაზე მტკიცებულებათა გამოკვლევაში.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას დასაბუთებულად მიაჩნია საკასაციო საჩივრის მოსაზრება იმის შესახებ, რომ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება გამოტანილია საპროცესო სამართლის ნორმების ისეთი დარღვევით, რის გამოც საქმეზე არასწორი გადაწყვეტლება იქნა გამოტანილი.

როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, საკასაციო საჩივრის ერთ-ერთი ავტორი ე, ხ-ე გარდაიცვალა, თ., ჯუ. და გ. ხ-ები კი ე. ხ-ის შვილები და პირველი რიგის კანონით მემკვიდრეები არიან. ამიტომ, საკასაციო პალატა თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლომ მოცემული საქმის ხელახალი განხილვისას უნდა იმსჯელოს ე. ხ-ის უფლებამონაცვლის დადგენის და პროცესში მისი ჩართვის თაობაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

ჯუ. და გ. ხ-ების საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს.

გაუქმდეს მოცემულ საქმეზე ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდეს იმავე პალატას.

საკასაციო პალატის განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.