ას-717-1090-06 26 თებერვალი, 2007 წ.

ქ.თბილისი

სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მიხეილ გოგიშვილი (თავმჯდომარე)

მარიამ ცისკაძე (მომხსენებელი), ნუნუ კვანტალიანი

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ო. ბ-ი (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე _ ... სკოლის დირექტორი რ. მ-ი

დავის საგანი – სამუშაოზე აღდგენა და განაცდურის ანაზღაურება

გასაჩივრებული სასამართლოს განჩინება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 აგვისტოს განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

ო. ბ-მა 2006 წლის ივნისში სასარჩელო განცხადებით მიმართა სასამართლოს მოპასუხე ...სკოლის დირექტორის რ. მ-ის მიმართ და მოითხოვა ხაშურის რაიონის ...ში სამუშაოზე აღდგენა და განაცდურის ანაზღაურება. მოსარჩელემ თავისი მოთხოვნა იმით დაასაბუთა, რომ 1953 წლის 23 ივნისს დაინიშნა საქართველოს სსრ განათლების მინისტრის ¹1160 ბრძანებით ...სკოლის ... მასწავლებლად, ხოლო 1955 წლის 1 თებერვლიდან დაინიშნა იმავე ... სასწავლო ნაწილის გამგედ. აღნიშნულ თანამდებობაზე იმუშავა 2005 წლის 13 სექტემბრამდე. 2005 წლის სექტემბერში მოხდა სკოლის რეორგანიზაცია და სკოლა გადაკეთდა საშუალო სკოლად. მოსარჩელის მითითებით, მან სკოლის დირექტორი რ. მ-ი ამხილა საზოგადოებრივი ქონების დატაცებაში, რის თაობაზე საჩივრები შეიტანა სხვადასხვა ორგანოებში, ამის შემდეგ სკოლის დირექტორმა დაუწყო დევნა სამსახურში. მოსარჩელემ მიუთითა, რომ იგი თანამდებობიდან გაათავისუფლეს მისი ავადმყოფობის დროს. გათავისუფლების შესახებ ბრძანება მას არ ჩაბარებია, მისი სასწავლო ნაწილის თანამდებობიდან გათავისუფლება არ ყოფილა შეთანხმებული პროფკავშირის ადგილობრივ კომიტეტთან. მოპასუხემ იგი 2005 წლის 26 დეკემბერს აღარ დაუშვა გაკვეთილებზე იმ საფუძვლით, რომ იგი დათხოვილი იყო სამუშაოდან. მოსარჩელეს აღნიშნული ბრძანება არ ჩაბარებია, მაგრამ ზეპირი ფორმით განუცხადეს, რომ იგი გათავისუფლებული იყო სამუშაოდან შრომის კანონთა კოდექსის 34-ე მუხლის პირველი ნაწილის “გ” ქვეპუნქტით, იმ საფუძვლით, რომ არასაპატიო მიზეზით აცდენდა გაკვეთილებს. მის შრომის წიგნაკში არ არის მითითებული რა საფუძვლით გათავისუფლდა სამუშაოდან და როდის. მოსარჩელემ შრომის კანონთა კოდექსის 36-ე მუხლის მეორე ნაწილის “დ” ქვეპუნქტზე მითითებით განმარტა, რომ მას აქვს სამუშაოზე დარჩენის უპირატესი უფლება. მან შრომის კანონთა კოდექსის 206-ე მუხლის მეორე პუნქტის თანახმად მიუთითა ის გარემოება, რომ რადგან გათავისუფლების შესახებ ბრძანებები მას არ ჩაბარებია და მოპასუხე უარს აცხადებს ზემოაღნიშნული ბრძანებების გადაცემაზე, შესაბამისად ვერ გაასაჩივრა ისინი ერთი თვის ვადაში. მან ასევე მიუთითა, რომ სამუშაოდან დათხოვნის შედეგად განიცადა მატერიალური ზარალი მიუღებელი ხელფასის სახით.

ხაშურის რაიონული სასამართლოს 2006 წლის 16 ივნისის გადაწყვეტილებით ო. ბ-ის სარჩელი სამუშაოზე აღდგენის და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების შესახებ არ დაკმაყოფილდა სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადის გასვლის გამო.

რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ო. ბ-მა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 აგვისტოს განჩინებით ო. ბ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელი დარჩა ხაშურის რაიონული სასამართლოს 2006 წლის 16 ივნისის გადაწყვეტილება. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ დასაბუთებულია პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოსაზრება სარჩელის ხანდაზმულობის თაობაზე. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოსარჩელე ... სკოლის სასწავლო ნაწილის გამგის თანამდებობიდან გათავისუფლდა სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2005 წლის 13 სექტემბრის ¹12 ბრძანებით სკოლის რეორგანიზაციასთან დაკავშირებით, შრომის კანონთა კოდექსის 34-ე მუხლის „ა“, „ბ“, „გ“ პუნქტების მითითებით. აღნიშნული ბრძანება მოსარჩელეს ჩაბარდა 2005 წლის 19 დეკემბერს, რაც დასტურდება მისი ხელწერილით; მოსარჩელე ... სკოლის მასწავლებლის თანამდებობიდან გათავისუფლდა სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2005 წლის 26 დეკემბრის ¹46 ბრძანებით, შრომის კანონთა კოდექსის 34-ე მუხლის „გ“ პუნქტის საფუძველზე, პროფკომიტეტთან შეთანხმებით. ეს ბრძანება მოსარჩელეს ჩაბარდა 2005 წლის 26 დეკემბერს მისი მეუღლის, იმავე სკოლის ... მასწავლებლის დ. ტ-ს მეშვეობით, რაც დასტურდება სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის, სკოლის პროფკომიტეტის თავმჯდომარის და თვით დ. ტ-ს მიერ ხელმოწერილი აქტით. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ მოსარჩელემ სამუშაოდან დათხოვნის შესახებ ბრძანება გაასაჩივრა შრომის კანონთა კოდექსის 204-ე მუხლით დადგენილი ერთთვიანი ვადის დარღვევით, ვინაიდან მის მიერ სასამართლოში სარჩელი სამუშაოზე აღდგენის შესახებ აღძრული იქნა 2006 წლის 13 ივნისს. სააპელაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადის გაშვებას სადავოდ არ ხდის არც აპელანტი და სააპელაციო საჩივარში მოითხოვს ვადის გაშვების საპატიოდ მიჩნევას და მის აღდგენას. სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ აპელანტის აღნიშნულ მოთხოვნას არა აქვს სამართლებრივი საფუძველი, ვინაიდან სამოქალაქო კოდექსის 128-ე და 146-ე მუხლებით არ არის გათვალისწინებული ხანდაზმულობის ვადის გაშვების საპატიოდ მიჩნევის საფუძვლები ან მისი აღდგენის პირობები. ამასთან, საქმის მასალებით არ დასტურდება სამოქალაქო კოდექსით გათვალისწინებული სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადის შეჩერების ან შეწყვეტის პირობების არსებობა. სააპელაციო პალატამ ვერ გაიზიარა აპელანტის მიერ სააპელაციო საჩივარში მითითებული გარემოება იმის შესახებ, რომ მან დათხოვნის შესახებ ბრძანების გამოცემის დღიდან ერთი კვირის შემდეგ 2006 წლის იანვრის პირველ რიცხვებშივე შეიტანა განცხადება ხაშურის რაიონულ სასამართლოში, რადგან აღნიშნული გარემოება არ დასტურდება საქმის მასალებით. ასევე სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ აპელანტის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოების დადასტურების შემთხვევაშიც, ეს გარემოება არ წარმოადგენს ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის სამოქალაქო კოდექსის 138-ე მუხლით გათვალისწინებულ კანონიერ საფუძველს.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 აგვისტოს განჩინებაზე საკასაციო საჩივარი შეიტანა ო. ბ-მა, რომლითაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილება. კასატორმა უკანონოდ მიიჩნია მოპასუხის მიერ მისი სამუშაოდან დათხოვნა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 2006 წლის 6 ნოემბრის განჩინებით ო. ბ-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული დასაშვებობის შესამოწმებლად; მოწინააღმდეგე მხარეს განესაზღვრა 20 დღის ვადა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობებთან დაკავშირებით მოსაზრებების წარმოსადგენად;

კასატორის მოწინააღმდეგე მხარე ... სკოლის დირექტორმა რ. მ-მა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხთან დაკავშირებით წარმოდგენილ მოსაზრებაში მიუთითა, რომ სამოქალქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის თანახმად წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად უნდა იქნეს ცნობილი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო პალატა საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად თვლის, რომ ო. ბ-ის საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ-სამართლებრივ დავებში დასაშვებია იმ შემთხვევაში, თუ საკასაციო საჩივრის საგნის ღირებულება აღემატება 50000 ლარს. ამავე მუხლის მეოთხე ნაწილის მიხედვით, არაქონებრივ-სამართლებრივ დავებში საკასაციო საჩივარი დასაშვებია სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლებასთან დაკავშირებულ დავებზე. ამავე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი სხვა ქონებრივ და არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

მოცემულ შემთხვევაში საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ დამკვიდრებული პრაქტიკა გაზიარებულია სააპელაციო სასამართლოს მიერ.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, რამაც არსებითად იმოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარი ამ საფუძვლით დასაშვები არ არის.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ო. ბ-ის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე და 284-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

დაუშვებლად იქნეს მიჩნეული ო. ბ-ის საკასაციო საჩივარი.

საკასაციო პალატის განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.