გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა

¹ ბს-1007-593(კ-05) 25 იანვარი, 2006

ქ. თბილისი

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა: მ. ვაჩაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ნ. სხირტლაძე,

ნ. ქადაგიძე

სარჩელის საგანი: მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობის გაუქმება; საჯარო რეესტრში ცვლილებების შეტანა.

აღწერილობითი ნაწილი:

2004წ. 20 აგვისტოს გ. ს-მ სასარჩელო განცხადებით მიმართა ხობის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხეების _ ხობის რაიონის მიწის მართვის სამმართველოსა და ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულოს მიმართ.

სარჩელში აღნიშნული იყო, რომ 1998 წლამდე, როდესაც მიმდინარეობდა მიწის პრივატიზაცია, მოსარჩელე ითხოვდა მის მიმდებარე მიწის ნაკვეთს, რომელსაც მისი თანხმობით ამუშავებდა ო. ჩ-ს ოჯახი. აღნიშნული მიწის ნაკვეთის მიზომვაზე მოსარჩელეს უარი უთხრეს იმ მოტივით, რომ იგი არ იყო გათვალისწინებული მიწის რეფორმის ფონდში, თუმცა მოსარჩელემ 2000 წელს შეიტყო, რომ ხსენებული ნაკვეთი მიუზომეს ო. ჩ-ს, რომელსაც მოსარჩელემ აუკრძალა მისი დამუშავება და უშედეგოდ მიმართავდა სხვადასხვა ორგანოებს შესაბამისი საჩივარ-განცხადებებით.

მოსარჩელის განმარტებით, 2004 წელს ო. ჩ-მ ნივთით სარგებლობის ხელშეშლის აღკვეთისა და ზიანის _ 500 ლარის ანაზღაურების თაობაზე სარჩელი აღძრა მის მიმართ და აღნიშნულ სარჩელს დაურთო მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა, რომლის არსებობაც მანამდე უცნობი იყო მოსარჩელისთვის. ხსენებული სარჩელის განხილვისას გ. ს-მ სცადა, გაერკვია აღნიშნული სარეგისტრაციო მოწმობის ნამდვილობის საკითხი, რისთვისაც მიმართა მოპასუხეებს _ ხობის რაიონის მიწის მართვის სამმართველოსა და ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულოს. აღნიშნულის შედეგად მოსარჩელემ აღმოაჩინა, რომ სადავო მიწის ნაკვეთის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობის გაცემის საფუძველი არ არსებობდა. მოსარჩელის მტკიცებით, შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტი აშკარად გაყალბებული იყო, რაც დასტურდებოდა იმით, რომ არ შეავსეს ხსენებული აქტის რეკვიზიტები, ხოლო ერთ-ერთი ცნობის მიხედვით, ო. ჩ-ს სადავო მიწის ნაკვეთი მიუზომეს დროებითი სარგებლობის დამადასტურებელი აქტის საფუძველზე.

მოსარჩელე სარჩელში მიუთითებდა, რომ მისი განცხადების საფუძველზე 2004წ. 22 ივნისს შეიქმნა კომისია, რომელმაც აზომა ო. ჩ-ს მიწის ნაკვეთი და გამოავლინა მეტობა. მოსარჩელის მტკიცებით, სადავო მიწის ნაკვეთი საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობით ო. ჩ-ზე უკანონოდ გაიცა, რადგან აღნიშნული ნაკვეთი არ შედიოდა მიწის რეფორმის ფონდში, ხოლო ხსენებული ნაკვეთის საკუთრებაში გადაცემის დამადასტურებელი მიღება-ჩაბარების აქტი ან საგადასახადო სიიდან ამონაწერი არ არსებობდა.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ მოითხოვა ო. ჩ-ს სახელზე გაცემული სადავო მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობის გაუქმება და ¹10514 საჯარო რეესტრში შესაბამისი ცვლილების შეტანა.

ხობის რაიონული სასამართლოს 2004წ. 8 ნოემბრის საოქმო განჩინებით მოცემულ საქმეში დამოუკიდებელი სასარჩელო მოთხოვნის გარეშე მესამე პირად ჩაება ო. ჩ-ა.

ხობის რაიონული სასამართლოს 2005წ. 20 იანვრის გადაწყვეტილებით გ. ს-ს უარი ეთქვა სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უსაფუძვლობისა და დაუსაბუთებლობის გამო.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა გ. ს-მ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად იმავე სასამართლოსთვის დაბრუნება.

ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005წ. 17 მაისის გადაწყვეტილებით გ. ს-ს სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა ხობის რაიონული სასამართლოს 2005წ. 20 იანვრის გადაწყვეტილება; გ. ს-ს სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; ო. ჩ-ს სახელზე გაცემული მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობაში შეტანილ იქნა ცვლილება და მისი საკუთრებიდან ამოირიცხა 2578,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი; შესაბამისად, შეტანილ იქნა ცვლილება ო. ჩ-ს სახელზე გაცემულ მიწის სააღრიცხვო (საჯარო რეესტრი) ბარათში და მისი საკუთრებიდან ამოირიცხა 2578,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ გ. ს- 1997 წელს აიყვანეს კომლად ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულოში და მისივე განმარტებით, იმავე წელს გამოეყო მიწის ნაკვეთი, რომლის დამუშავებაზეც უარი განაცხადა, ვინაიდან იგი ითხოვდა მიმდებარე მიწის ნაკვეთს. აღნიშნული მიწის ნაკვეთის მიზომვაზე მოსარჩელეს უარი უთხრეს იმ მოტივით, რომ იგი არ იყო შეტანილი მიწის რეფორმის ფონდში და არ ექვემდებარებოდა პრივატიზაციას, ხოლო 2000 წლიდან 4978,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი საკუთრებაში გადაეცა ო. ჩ-ს. საქმის მასალების მიხედვით, ო. ჩ- იყო მეორე კატეგორიის კომლი, ხოლო სოფ. გურიფულის მოსახლეობის 1993წ. 24 თებერვლის ყრილობის ოქმით დადგენილი იყო და მხარეთა დავას არ იწვევდა ის გარემოება, რომ მეორე კატეგორიის კომლისათვის განისაზღვრა 0,75 ჰა მიწის ნაკვეთი. მოცემულ საქმეში არსებული, სოფ. გურიფულის კომლთა 1992წ. 1 იანვრის სიის მიხედვით (ვისაც მიწის რეფორმა ეხებოდა), დადგენილი იყო, რომ მიწის რეფორმის დაწყებისას ო. ჩ- ფლობდა 0,25 ჰა საკარმიდამო მიწის ნაკვეთს, რომელიც აზომვით აღმოჩნდა 0,36 ჰა. საქმეში არსებული, 1993წ. 25 თებერვლის მიწის მიღება-ჩაბარების (შუალედური) აქტით დადგენილი იყო, რომ მიწის რეფორმის შედეგად, ო. ჩ-ს, ფაქტობრივად, აღმოაჩნდა 0,51 ჰა მიწის ნაკვეთი, ხოლო დამატებით გამოეყო 0,24 ჰა, ანუ შეევსო 0,75 ჰა-მდე, თუმცა, როგორც ო. ჩ-ს სახელზე 2000წ. 23 აგვისტოს გაცემული მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობითა და მიწის სააღრიცხვო ბარათის ჩანაწერებით დასტურდებოდა, ო. ჩ-ს სოფ. გურიფულის ¹2 კვარტალში გამოეყო 4978,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი.

სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ ო. ჩ-სათვის მიწის მიზომვის დროს დაირღვა «საქართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის თაობაზე» საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 18 იანვრის, 10 თებერვლისა და 10 მარტის დადგენილებების მოთხოვნები, რაც კონკრეტულად გამოიხატა ო. ჩ-სათვის ნორმის ზემოთ მიწის ნაკვეთის საკუთრების უფლებით გადაცემაში.

ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005წ. 17 მაისის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ო. ჩ-ს წარმომადგენელმა დ. პ-მ.

საკასაციო საჩივარში აღნიშნულია, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება მიღებულია კანონის დარღვევით და უნდა გაუქმდეს. საქმეში არსებული მასალებიდან და თვით გ. ს-ს ჩვენებებიდან ირკვევა, რომ იგი ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულოში ცალკე კომლად აყვანილ იქნა 1997 წელს, რომელსაც გამოეყო საკარმიდამო მიწის ნაკვეთი და ასევე დამატებით _ მიწის ნაკვეთი, რაც არ არის საერთოდ რეგისტრირებული საჯარო რეესტრში. ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულოს მიერ გაცემული ცნობით დასტურდება, რომ გ. ს-ს საკარმიდამოდ გამოეყო 0,15 ჰა მიწის ნაკვეთი და დამატებით _ მისი მიმდებარე 0,06 ჰა მიწის ნაკვეთი, რაზედაც გ. ს-მ უარი განაცხადა, ფაქტობრივად კი, ამუშავებს აღნიშნულ ნაკვეთს. ამჟამად გ. ს-ა ცხოვრობს ხობის რაიონის სოფ. გურიფულში, თავის დედისეულ სახლში. გ. ს-ა ო. ჩ-ს 2000 წლიდან უკანონოდ უშლიდა და უშლის ხელს თავის საკუთრებაში არსებული ნაკვეთით სარგებლობაში, რაც გ. ს-ს აეკრძალა ხობის რაიონული სასამართლოს 2004წ. 19 ივლისის გადაწყვეტილებით. აღნიშნულ საკუთრებასთან დაკავშირებით კი, სააპელაციო პალატამ უკანონოდ განახორციელა ცვლილება. ო. ჩ-სათვის გამოყოფილი საპრივატიზაციო მიწის ნაკვეთი რომ ექვემდებარებოდა გაცემას და სარეზერვო ფონდში იყო გათვალისწინებული, აღნიშნული დადგინდა საქმეში არსებული სოფ. გურიფულის საკრებულოს მიერ გაცემული ცნობებიდანაც. გ. ს-ა მიწის რეფორმის დროს ცხოვრობდა ქ. ხობში და აღნიშნულ პერიოდში მიწის სადავო ნაკვეთის მისთვის მიზომვა, ფაქტობრივად, შეუძლებელი იყო. გ. ს-მ 2000 წელს შეიტყო, რომ ო. ჩ-ს სახელზე გაცემული იყო საკუთრების დამადასტურებელი სარეგისტრაციო მოწმობა იმ ფართობზე, რომელსაც ო. ჩ- მანამდე ფლობდა, მაგრამ აღნიშნული გ. ს-ს სადავოდ არ გაუხდია. «მიწის რეგისტრაციის შესახებ» საქართველოს კანონის მე-6 მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, რეგისტრატორი მუშაკის ქმედება შეიძლება გასაჩივრდეს ორიწ. განმავლობაში პრეტენზიის წარმოშობიდან ან იმ მომენტიდან, როდესაც მომჩივანს ყველა შემთხვევაში უნდა სცოდნოდა პრეტენზიის საფუძველი. ამდენად, მოცემულ შემთხვევაში გასულია მოთხოვნის ხანდაზმულობა.

კასატორის განმარტებით, გ. ს-ა არ ცხოვრობს სადავო მიწის ნაკვეთის მიმდებარე ტერიტორიაზე და მასზე გამოყოფილი საკარმიდამო ნაკვეთი, რომელზედაც იგი უარს აცხადებს, არ მდებარეობს სადავო მიწის ნაკვეთის მიმდებარე ტერიტორიაზე. ამდენად, აღნიშნულ მიწის ნაკვეთზე, რომელიც სადავო გახდა, გ. ს-ს არავითარი უფლება და ინტერესი არ შელახულა, რის გამოც, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის თანახმად, სარჩელი დაუშვებელია, აგრეთვე, დარღვეულია სასამართლოში სარჩელის წარდგენის ხანდაზმულობის ვადა.

კასატორი აღნიშნავს, რომ ო. ჩ-ს, რომელიც ცხოვრობს ხობის რაიონის სოფ. გურიფულში, გააჩნდა და ახლაც გააჩნია 0,36 კვ.მ საკარმიდამო მიწის ნაკვეთი, რომელსაც ფაქტობრივად ფლობს იგი, რაც დასტურდება საქმეში არსებული სოფ. გურიფულის საკრებულოს მიერ გაცემული ცნობით და დადგინდა სოფ. გურიფულის 1993წ. 24 თებერვლის ყრილობაზე და ო. ჩ-ა საჭიროებდა საპრივატიზაციო მიწის ნაკვეთის მიზომვას. ო. ჩ-სათვის დამატებითი საპრივატიზაციო მიწის ნაკვეთის გამოყოფა მოხდა მიწის განაწილების სიისა და საქართველოს პრეზიდენტის 1999წ. 16 მაისის ¹327 ბრძანებულების საფუძველზე. სააპელაციო პალატამ არ გაითვალისწინა აღნიშნული ბრძანებულება, აგრეთვე _ საქართველოს პრეზიდენტის 1999წ. 28 ივნისის ¹798 განკარგულება. ო. ჩ-სათვის დამატებითი საპრივატიზაციო ნაკვეთის გამოყოფა მოხდა ნორმატიული აქტების საფუძველზე და იმ ფარგლებში, რაც იყო დაშვებული _ მეტობა 15%-მდე. კანონი ითვალისწინებს იმასაც, რომ თუ რჩება იმ ოდენობის მიწის ნაკვეთი, რომლის გამოყენება სხვაგვარად შეუძლებელია, შესაძლებელია მისი მესაკუთრისთვის მიზომვა.

კასატორის განმარტებით, უსაფუძვლოა სააპელაციო პალატის მითითება იმის თაობაზე, რომ დაირღვა საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 18 იანვრის, 10 თებერვლისა და 10 მარტის დადგენილებების მოთხოვნები, რადგან ო. ჩ-ს სახელზე სარეგისტრაციო მოწმობა გაიცა 2000 წელს. სკ-ის თანახმად, მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების რეგისტრაციისათვის საჭიროა ქონების რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში. საჯარო რეესტრის მიხედვით, ო. ჩ-ს საკუთრებაში გააჩნია 4978,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, ხოლო სოფ. გურიფულის საკრებულოს მიერ გაცემული ცნობიდან ჩანს, რომ მას გააჩნია 0,36 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, რომელსაც იგი, ფაქტობრივად, ფლობს და შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტის მონაცემები, ფაქტობრივად, უზუსტოა. ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის თანახმად, როდესაც დაინტერესებულ მხარეს აქვს კანონიერი ნდობა ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მიმართ, აღნიშნული აქტი არ უნდა გაუქმდეს, ხოლო ო. ჩ-ს ადმინისტრაციული ორგანოს მიმართ გააჩნია კანონიერი ნდობა და ის გარემოება, რომ შესაბამის მიღება-ჩაბარების აქტში მონაცემები უზუსტოა, არ შეიძლება გამოყენებულ იქნეს მხარის საკუთრების უფლების, რომელიც აღიარებული და დაცულია საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით, შელახვისთვის, მით უმეტეს, როდესაც მეორე მხარე ამით არ ზარალდება. ამდენად, სააპელაციო პალატამ ო. ჩ-ს საკუთრებიდან 2578,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი ამორიცხა უკანონოდ, რითაც დაირღვა საქართველოს კანონმდებლობა და ო. ჩ-ს საკუთრების უფლება. კასატორის მოსაზრებით, სააპელაციო პალატამ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა და არასწორად განმარტა კანონი.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორმა მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

სამოტივაციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლო ზეპირი განხილვის გარეშე გაეცნო საქმის მასალებს, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობა, რის შემდეგაც მივიდა დასკვნამდე, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ და მოცემული საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატას.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს კასატორის მოსაზრებას, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება მიღებულია კანონის დარღვევით, რის გამოც იგი უნდა გაუქმდეს. სააპელაციო პალატამ 2000წ. 23 აგვისტოს გაცემული მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობისა და მიწის სააღრიცხვო ბარათის ჩანაწერების საფუძველზე უდავოდ დადგენილად მიიჩნია, რომ ო. ჩ-ა ფაქტობრივად ფლობდა 10078,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთს, ხოლო ნორმის ზემოთ _ 2578,91 კვ.მ-ს. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს იმ გარემოებაზე, რომ სააპელაციო პალატის 2005წ. 5 მაისის სხდომაზე ო. ჩ-ს წარმომადგენელმა დ. პ-მ განმარტა, რომ ო. ჩ-ს, როგორც მეორე კატეგორიის კომლს, ეკუთვნოდა ზღვრული ნორმა _ 0,75 ჰა და მასზე არ იყო რეგისტრირებული 0,75 ჰა-ზე მეტი, ხოლო, როგორც კასატორი საკასაციო საჩივარში მიუთითებს, საჯარო რეესტრის მიხედვით, ო. ჩ-ს საკუთრებაში გააჩნია 4978,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, ხოლო სოფ. გურიფულის საკრებულოს მიერ გაცემული ცნობით, მას, ფაქტობრივად, გააჩნია 0,36 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, რომელსაც იგი ფლობს. ამდენად, მიღება-ჩაბარების აქტის მონაცემები უზუსტოა.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულოს მოსაზრებაზე, რომ ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის სოფლის ყრილობის 1992წ. 24 თებერვლის დადგენილების საფუძველზე, ო. ჩ-სათვის, როგორც მოსამსახურისათვის მიწის ნაკვეთის 0,75 ჰა-მდე; პრივატიზაციის დაწყებამდე მას საკარმიდამო ნაკვეთში ერიცხებოდა 0,36 ჰა; მიწის პრივატიზაციის შემდეგ საკარმიდამო ნაკვეთი შეევსო 0,51 ჰა-მდე, ხოლო დანარჩენი 0,24 ჰა მიეზომა ცალკე ნაკვეთად, ჭალის ფართობში (რომელიც გახდა სადავო ო. ჩ-სა და გ. ს-ს შორის); 2000 წელს UშAID-ის პროგრამით მოხდა სოფლის ტერიტორიაზე არსებული პრივატიზებული მიწების პასპორტიზაცია (გარდა საკარმიდამოსი), რის შედეგადაც გაიცა მიწის საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობები; ო. ჩ-ს სახელზე გაცემულ მოწმობაში მიწის ფართობი ნაცვლად 0,24 ჰექტარისა, შეცდომით დაფიქსირებულია 4978,91 მ², ნორმის ზევით _ 2578 მ².

ამდენად, კასატორი მიუთითებს შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტის მონაცემების უზუსტობაზე, ხოლო ხობის რაიონის სოფ. გურიფულის საკრებულო _ მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობაში არსებულ შეცდომაზე.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო პალატამ საფუძვლიანად არ გამოიკვლია, რეალურად რა რაოდენობის მიწის ნაკვეთი აქვს საკუთრებაში გადაცემული ო. ჩ-ს, კერძოდ, გააჩნია ზღვრული ნორმა _ 0,75 ჰა, როგორც ო. ჩ-ს წარმომადგენელი დ. პ- განმარტავს, თუ 10078,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი და ნორმის ზემოთ _ 2578,91 კვ.მ, რაზეც მიუთითა სააპელაციო პალატამ გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში. მართალია, მოცემულ საქმეში წარმოდგენილია ო. ჩ-ს სახელზე გაცემული, მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა და მიწის (უძრავი ქონების) სააღრიცხვო ბარათი, რომელთა მიხედვითაც, ო. ჩ-ს საკუთრებაში გააჩნია 4978,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი სოფ. ... ¹02 კვარტალში, მაგრამ, ვინაიდან კასატორმა წარმოადგინა დამატებითი საკასაციო პრეტენზია და მიუთითა შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტის მონაცემების ფაქტობრივ უზუსტობაზე, საკასაციო სასამართლო, მოცემული საკითხის გარკვევამდე, დადგენილად ვერ მიიჩნევს სააპელაციო პალატის მიერ დამტკიცებულად ცნობილ ზემოხსენებულ ფაქტობრივ გარემოებას.

საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების გამოკვლევას, რაც უნდა გააკეთოს სააპელაციო პალატამ საქმის ხელახლა განხილვისას, მოცემულ კონკრეტულ შემთხვევაში არსებითი მნიშვნელობა აქვს, მით უმეტეს, რომ, თუ დადგინდება, რომ ო. ჩ-ა არ ფლობს ზღვრულ ნორმაზე მეტი რაოდენობის მიწის ნაკვეთს და უზუსტობაა შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტის ჩანაწერში ან მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობაში, ამ შემთხვევაში მოხდება ხსენებული უზუსტობის გასწორება, ხოლო, თუ დადგინდება, რომ ო. ჩ-ს საკუთრებაში გააჩნია 10078,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, ანუ ნორმის ზევით ფლობს 2578 მ²-ს და არ არსებობს უზუსტობა აღნიშნულ დოკუმენტებში, მაშინ 4978,91 კვ.მ მიწის ნაკვეთიდან 2578,91 კვ.მ-ის ამორიცხვით ო. ჩ-ს საკუთრებიდან, ფაქტობრივად, ამოირიცხება აღნიშნული რაოდენობის მიწის ნაკვეთი.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს კასატორის მოსაზრებას, რომ სააპელაციო პალატამ არ გამოიყენა «სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის საკუთრების უფლების პირველადი რეგისტრაციის გადაუდებელ ღონისძიებათა და საქართველოს მოქალაქეთათვის სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის შესახებ» საქართველოს პრეზიდენტის 1999წ. 16 მაისის ¹327 ბრძანებულება და «მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემასთან დაკავშირებულ ორგანიზაციულ ღონისძიებათა შესახებ» საქართველოს პრეზიდენტის 1999წ. 28 ივნისის ¹798 განკარგულება, მაშინ, როდესაც ო. ჩ-სათვის დამატებითი საპრივატიზაციო ნაკვეთის გამოყოფა და მასზე საკუთრების უფლების დამადასტურებელი სარეგისტრაციო მოწმობის გაცემა მოხდა აღნიშნული აქტების საფუძველზე.

საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ საქმის ხელახლა განხილვისას სააპელაციო პალატამ უნდა გამოიყენოს «სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის საკუთრების უფლების პირველადი რეგისტრაციის გადაუდებელ ღონისძიებათა და საქართველოს მოქალაქეთათვის სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის შესახებ» საქართველოს პრეზიდენტის 1999წ. 16 მაისის ¹327 ბრძანებულების მე-6 პუნქტი, რომლის მიხედვითაც, მფლობელობაში რეფორმის წესით გადაცემულ სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე საკუთრების უფლება რეგისტრირდება იმ შემთხვევაშიც, როდესაც მიწის ნაკვეთების საერთო ფართობი ნორმატიული აქტებით დადგენილ ნორმას აღემატება არაუმეტეს 15 პროცენტით.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო პალატამ ისე დაადგინა ო. ჩ-სათვის მიწის მიზომვის დროს «საქართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის თაობაზე» საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 18 იანვრისა და 10 მარტის დადგენილებების მოთხოვნების დარღვევა, რაც, სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, გამოიხატა ო. ჩ-სათვის ნორმის ზემოთ მიწის ნაკვეთის საკუთრების უფლებით გადაცემაში, რომ სათანადოდ არ გამოუკვლევია ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოება მიწის ზღვრულ ნორმასთან დაკავშირებით და კონკრეტულად არ მიუთითებია, თუ აღნიშნული დადგენილებების რომელი ნორმები დაირღვა მოცემულ შემთხვევაში.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ «საქართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის შესახებ» საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 18 იანვრის ¹48 დადგენილებაში შევიდა ნაწილობრივი ცვლილებები და დამატებები «საქართველოს რესპუბლიკაში მიწის რეფორმის პირველი ეტაპის განხორციელების ღონისძიებებისა და საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 18 იანვრის ¹48 და 6 თებერვლის ¹128 დადგენილებებში ნაწილობრივ ცვლილებათა და დამატებათა შეტანის შესახებ» საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 10 მარტის ¹290 დადგენილებით, რომლის მე-6 პუნქტის მიხედვითაც, შეიცვალა საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 6 თებერვლის ¹128 დადგენილების პირველი პუნქტი და ჩამოყალიბდა იგი ახლებურად, კერძოდ, სოფლად მუდმივად მცხოვრები არასასოფლო-სამეურნეო სფეროს მუშა-მოსამსახურეებისათვის დაწესდა საკუთრებაში, მფლობელობასა და სარგებლობაში გადასაცემი საკარმიდამო მიწის ზღვრული ნორმა 0,75 ჰექტარამდე.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო პალატამ, პირველ ყოვლისა, უნდა დაადგინოს, თუ რა რაოდენობის მიწის ნაკვეთი აქვს ამჟამად საკუთრებაში ო. ჩ-ს და მხოლოდ ამის შემდეგ იმსჯელოს, დაირღვა თუ არა ო. ჩ-სათვის მიწის მიზომვისას საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992წ. 10 მარტის ¹290 დადგენილების მე-6 პუნქტის მოთხოვნა მიწის ზღვრულ ნორმასთან მიმართებაში.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ კასატორ ო. ჩ-ს წარმომადგენელი დ. პ-ა მიუთითებს მოსარჩელე გ. ს-ს მიერ «მიწის რეგისტრაციის შესახებ» კანონის მე-6 მუხლის მე-4 პუნქტით დადგენილი რეგისტრატორი მუშაკის ქმედების გასაჩივრების ორწლიანი ხანდაზმულობის ვადის დარღვევაზე, აგრეთვე _ გ. ს-ს სარჩელის დაუშვებლობაზე იმ მოტივით, რომ მისი კანონიერი ინტერესი არ შელახულა. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემული საქმის ხელახლა განხილვისას სააპელაციო პალატამ უნდა იმსჯელოს გ. ს-ს სარჩელის დასაშვებობაზე, სარჩელის ხანდაზმულობასა და მოსარჩელის კანონიერ ინტერესზე.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ სააპელაციო პალატამ დაარღვია სსკ-ის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მოთხოვნა, რადგან ყოველმხრივ და სრულყოფილად არ გამოიკვლია მტკიცებულებები და არ შეაფასა ფაქტობრივი გარემოებები.

შესაბამისად, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება იურიდიულად არ არის საკმაოდ დასაბუთებული და შეუძლებელია მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება, რაც სსკ-ის 394-ე მუხლის «ე» ქვეპუნქტის თანახმად, საკასაციო საჩივრის აბსოლუტური საფუძველია.

საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ თვითონ ვერ გამოიტანს ახალ გადაწყვეტილებას, რადგანაც საჭიროა მტკიცებულებებისა და ფაქტობრივი გარემოებების დამატებითი გამოკვლევა, რის გამოც გასაჩივრებული გადაწყვეტილება უნდა გაუქმდეს და მოცემული საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს უფლებამონაცვლე ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს, კერძოდ, ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატას.

სარეზოლუციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, სსკ-ის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ო. ჩ-ს საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. გაუქმდეს ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005წ. 17 მაისის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატას;

3. მხარეთათვის სახელმწიფო ბაჟის დაკისრების საკითხი გადაწყდეს საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას;

4. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.