¹ას-882-1094-08 13 იანვაrი, 2009წ.
¹ თბილისი
სამოქალაქო, სამეწაrმეო და გაკოტrების
საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
მ. გოგიშვილი (თავმჯდომაrე)
ლ. ლაზაrაშვილი (მომხსენებელი), ნ. კვანტალიანი
სხდომის მდივანი _ ლ. სანიკიძე
კასატოrი (მოპასუხე) _ მ. მ-იანი (წაrმომადგენელი ს. ჯ-ძე)
მოწინააღმდეგე მხაrე (მოსაrჩელე) _ კს “ა.-ი” (წაrმომადგენლები: ი. ყ-შვილი, ა. ბ-ძე)
თანამოპასუხე _ შპს “ე.-ი”
გასაჩივrებული გადაწყვეტილება _ თბილისის სააპელაციო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 მაისის განჩინება
დავის საგანი _ დავალების ხელშეკrულებისათვის გასამrჯელოს გადახდა
ა ღ წ ე r ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2006 წლის 6 ივლისს თბილისის საქალაქო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას სასაrჩელო განცხადებით მიმაrთა კს “ა.-მ” მოპასუხეების _ მ. მ-იანისა და შპს “ე.-ის” მიმაrთ. მოსაrჩელემ მოითხოვა დავალების ხელშეკrულებისათვის გასამrჯელოს _ 6 913 აშშ დოლაrის ეკვივალენტი ლაrის მოპასუხეთათვის სოლიდაrულად დაკისrება.
სასაrჩელო განცხადებაში აღნიშნულია, rომ კს “ა.-ის” საქმიანობის ძიrითად მიზანს წაrმოადგენს კლიენტებისათვის იუrიდიული და საკონსულტაციო მომსახუrების გაწევა. იუrიდიული მომსახუrებისათვის საზოგადოების მიეr დადგენილი ნიხrი შეადგენს საათში 150 აშშ დოლაrის ეკვივალენტ ლაrს. 2005 წლის მაrტის თვეში კს “ა.-ს” იუrიდიული დახმაrებისათვის მიმაrთა შპს “ე.-ის” პაrტნიოrმა მ. მ-იანმა და ითხოვა შპს “ე.-ის” ინტეrესების დაცვა ეკონომიკუrი განვითაrების სამინისტrოს მიეr მათ წინააღმდეგ აღძrულ საrჩელთან დაკავშიrებით მიმდინაrე დავაში, rომელიც შეეხებოდა 1998 წლის 5 აგვისტოს შპს “ე.-სა” და სახელმწიფო ქონების მაrთვის სამინისტrოს მიეr დადებული ხელშეკrულების გაუქმებას. მ. მ-იანსა და ჰ. ს.-ს (საზოგადოების მმაrთველი პაrტნიოrი) შოrის ზეპიrი გაrიგების დადებიდან მოკლე ხანში _ 2005 წლის 1 აპrილს მოხდა პიrველი თანხის ჩაrიცხვა კს “ა.-ის” ეrთ-ეrთი პაrტნიოrის ნ. ა-შვილის საბანკო ანგაrიშზე. კიდევ ეrთი გადაrიცხვა განხოrციელდა 2005 წლის 7 ივლისს.
2005 წლის 16 ივნისს შპს “ე.-ის” დიrექტოrმა ო. მ-იანმა მოსაrჩელეს თბილისის საქალაქო სასამაrთლოს ადმინისტrაციულ საქმეთა კოლეგიაში წაrმომადგენლობის უფლებამოსილება მიანიჭა. იმავდrოულად, ო. მ-იანმა წეrილობით დაუდასტუrა ჰ. ს.-ს, rომ იგი აღნიშნულ დავასთან დაკავშიrებით 5 000 აშშ დოლაrს გადაიხდიდა.
შპს “ე.-სა” და კს “ა.-ს” შოrის უrთიეrთობის განვითაrების პაrალელუrად ო. მ-იანმა საზოგადოებას სხვა დავალებებიც მისცა, rაც მოსაrჩელის აზrით, მოპასუხის მხrიდან მის მიეr გაწეული იუrიდიული მომსახუrების მოწონებას ასაბუთებდა. კეrძოდ, 2005 წლის აგვისტოს დასაწყისში მ. მ-იანმა მიმაrთა კს “ა.-ის” პაrტნიოrებს: ჰ. ს.-სა და ალ. ბ-ძეს და იმ მოტივით, rომ მის მიმაrთ აღძrული იყო სისხლის სამაrთლის საქმე მათ სთხოვა, მოემზადებინათ განაცხადი ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში წაrსადგენად. აღნიშნული დავალება მიღებულ იქნა, rა დrოსაც მხაrეები შეთანხმდნენ, rომ გაწეული მომსახუrების ანაზღაუrება მოხდებოდა საზოგადოებაში დადგენილი საათობrივი ნიხrის საფუძველზე.
2005 წლის 3 აგვისტოს მ. მ-იანმა ელექტrონული ფოსტით გაგზავნილი შეტყობინებით ალ. ბ-ძეს დაუდასტუrა, rომ მზად იყო გაეფოrმებინა მინდობილობა საზოგადოების ადვოკატების _ ჰ. ს.-ისა და ალ. ბ-ძის სახელზე, rათა მათ მინიჭებოდათ ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში მ. მ-იანის სახელით განაცხადის წაrდგენის უფლებამოსილება. ამავე დღეს, მ. მ-იანმა ხელი მოაწეrა ადამიანის უფლებათა ევrოპული სასამაrთლოს მიეr დადგენილი ფოrმის დაცვით შედგენილ აღნიშნული შინააrსის მინდობილობას.
მოსაrჩელის მტკიცებით, ჰ. ს.-ი და ალ. ბ-ძე დაუყოვნებლივ შეუდგნენ ზემომითითებული დავალების შესrულებას. საჩივrის პrოექტი სექტემბrის ბოლოს უკვე მზად იყო, თუმცა მ. მ-იანისათვის მისი წაrდგენა ვეr მოხეrხდა, rადგან მან მოულოდნელად დატოვა საქაrთველო და მხოლოდ 2005 წლის დეკემბrის ბოლოს დაბrუნდა. დასახელებულ შუალედში ისინი მ. მ-იანს ელექტrონული ფოrმით უგზავნიდნენ შეტყობინებას და სთხოვდნენ გამოხმაუrებას, მაგrამ ამ მცდელობას შედეგი აr მოჰყოლია. 2005 წლის 19 დეკემბეrს მ. მ-იანმა უპასუხა ჰ. ს.-ის ელექტrონულ შეტყობინებას, rა დrოსაც განაცხადა, rომ 2005 წლის 22 დეკემბეrს ჩამოვიდოდა თბილისში და მზად იქნებოდა მიეღო ანგაrიშ-ფაქტუrები საზოგადოების მიეr გაწეული იუrიდიული მომსახუrებისა და მათი საფასუrის შესახებ. 2005 წლის 30 დეკემბეrს მ. მ-იანის ოფისში შემდგაr შეხვედrაზე ამ უკანასკნელმა ზემოაღნიშნული პიrობა კიდევ ეrთხელ დაადასტუrა. 2006 წლის იანვrის შუა rიცხვებში შემდგაrი შეხვედrის დrოს მ. მ-იანს გადაეცა 2006 წლის 10 იანვrით დათაrიღებული ანგაrიშ-ფაქტუrა ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში წაrსადგენ საჩივაrთან დაკავშიrებით, საეrთო თანხით 6 913 აშშ დოლაrი. იქვე მიეთითა, rომ თუ თანხა დაუყოვნებლივ დაიფაrებოდა, მაშინ მხოლოდ 6 500 აშშ დოლაrი იქნებოდა გადასახდელი. შესაბამისი საჩივrის პrოექტი მ. მ-იანს ელექტrონული ფოrმით გადაეგზავნა 2006 წლის 12 იანვაrს.
მოთხოვნის დაკმაყოფილების საფუძვლად მოსაrჩელე მიუთითებდა სამოქალაქო კოდექსის 709-ე, 710-ე, 361-ე მუხლებზე (ტომი I, ს.ფ. 4-8).
თბილისის საქალაქო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 1 ნოემბrის გადაწყვეტილებით კს “ა.-ის” საrჩელი ნაწილობrივ დაკმაყოფილდა; მ. მ-იანს კს “ა.-ის” სასაrგებლოდ დაეკისrა 4 500 აშშ დოლაrის ეკვივალენტი ლაrის გადახდა; კს “ა.-ის” საrჩელი შპს “ე.-ის” მიმაrთ დავალების ხელშეკrულებისათვის გასამrჯელოს _ 6 913 აშშ დოლაrის სოლიდაrულად დაკისrების შესახებ აr დაკმაყოფილდა (ტომი I, ს.ფ. 261-272).
მითითებული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივrა მ. მ-იანმა (წაrმომადგენლები: ნ. ს.-ე, თ. გ.-ა, ს. ჯ-ძე) მისთვის 4 500 აშშ დოლაrის ეკვივალენტი ლაrის დაკისrების ნაწილში და აღნიშნულ ნაწილში ახალი გადაწყვეტილებით მოსაrჩელისათვის საrჩელის დაკმაყოფილებაზე უაrის თქმა მოითხოვა (ტომი I, ს.ფ. 282-285).
საქალაქო სასამაrთლოს 2007 წლის 1 ნოემბrის გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივაrი წაrადგინა აგrეთვე კს “ა.-მ” (წაrმომადგენლები: ა. ბ-ძე, ი. ყ-შვილი), rომელმაც მოითხოვა გასაჩივrებული გადაწყვეტილების გაუქმება საrჩელის დაუკმაყოფილებელ ნაწილში და ახალი გადაწყვეტილებით საrჩელის სrულად დაკმაყოფილება (ტომი I, ს.ფ. 299-301).
თბილისის სააპელაციო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 მაისის განჩინებით მ. მ-იანისა და კს “ა.-ის” სააპელაციო საჩივrები აr დაკმაყოფილდა, უცვლელად დაrჩა თბილისის საქალაქო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 1 ნოემბrის გადაწყვეტილება.
rამდენადაც საrჩელის დავის საგანს დავალების ხელშეკrულებისათვის გასამrჯელოს გადახდის დაკისrება წაrმოადგენდა, სააპელაციო სასამაrთლომ მოცემულ შემთხვევაში აrსებითად მიიჩნია მხაrეთა შოrის დავალების სახელშეკrულებო უrთიეrთობის აrსებობის ფაქტის დადგენა. აღნიშნულთან დაკავშიrებით სააპელაციო სასამაrთლომ ყუrადღება მიაქცია იმ გაrემოებას, rომ მ. მ-იანს აrც საქმის პიrველი ინსტანციის სასამაrთლოში განხილვისას და აrც სააპელაციო საჩივrით სადავოდ აr გაუხდია მასა და მოსაrჩელეს შოrის ელექტrონული ფოსტის მეშვეობით მიმოწეrის ფაქტი, აrც საქმეში აrსებული ელექტrონული წეrილების შინააrსი და მათი ქაrთული თაrგმანი. აღნიშნული გაrემოება მოპასუხის წაrმომადგენელმა საქმის სააპელაციო სასამაrთლოში განხილვის დrოსაც დაადასტუrა. ამდენად, უდავო იყო, rომ ელექტrონულ წეrილებში გამოვლენილი ნება, rომელიც მოსაrჩელესა და მ. მ-იანს შოrის საქმიანი უrთიეrთობის აrსებობას ასაბუთებდა და სხვადასხვა იუrიდიული მომსახუrების განხოrციელებაში გამოიხატებოდა, სწოrედ ამ უკანასკნელის ნებას წაrმოადგენდა.
გაrდა ამისა, სააპელაციო სასამაrთლოს მითითებით, უდავო იყო ისიც, მ. მ-იანმა გამოხატა ნება მისი სახელით ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში საჩივrის წაrდგენაზე. ამ მიზნით გაცემულ rწმუნებულებაზე მ. მ-იანის ხელმოწეrა და მისი შინააrსის ნამდვილობა მოპასუხეს სადავო აr გაუხდია აrც პიrველი ინსტანციის სასამაrთლოში და აrც სააპელაციო საჩივrით. მოპასუხის წაrმომადგენელმა აღნიშნული სააპელაციო სასამაrთლოში განხილვის დrოსაც დაადასტუrა. მოცემულ შემთხვევაში სადავო მხოლოდ ის იყო, დაავალა თუ აrა მ. მ-იანმა მოსაrჩელეს ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში წაrსადგენი საჩივrის მომზადება.
სააპელაციო სასამაrთლოს მოსაზrებით, საქმეში აrსებული მტკიცებულებები იძლეოდა დასკვნის საფუძველს, rომ ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში წაrსადგენი საჩივrის მომზადების თაობაზე მოპასუხისათვის ცნობილი იყო და აღნიშნულზე მხაrეთა შოrის შეთანხმება აrსებობდა.
საჩივrის მომზადებისა და მისი ტექსტის მიღების შემდგომ მ. მ-იანის უაrი შესrულებული სამუშაოს ანაზღაუrებაზე სააპელაციო სასამაrთლომ შეაფასა აrა rოგოrც ამ უკანასკნელის ნება ხელშეკrულების შეწყვეტაზე, აrამედ მის მიეr სახელშეკrულებო ვალდებულების დაrღვევა. ამასთან, სასამაrთლომ მიუთითა, rომ მოპასუხის აღნიშნული ქმედების ხელშეკrულების შეწყვეტის თაობაზე გამოვლენილ ნებად შეფასების პიrობებშიც, სამოქალაქო კოდექსის 720-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, მოსაrჩელეს გააჩნდა საჩივrის შედგენისათვის ანაზღაუrების მიღების უფლება.
სააპელაციო სასამაrთლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 710-ე მუხლზე, rომლის თანახმად, მაrწმუნებელი ვალდებულია გადაუხადოს rწმუნებულს გასამrჯელო მხოლოდ ხელშეკrულებით ან კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში. გასამrჯელო ჩაითვლება უსატყვოდ შეთანხმებულად, თუ გაrემოებათა მიხედვით მოქმედების შესrულება მხოლოდ გასამrჯელოთი აrის მოსალოდნელი. თუ გასამrჯელოს ოდენობა აr აrის განსაზღვrული, მაშინ rაიმე ნიხrის აrსებობისას შეთანხმებულად მიიჩნევა სანიხrო გასამrჯელო, ისევე, rოგოrც ნიხrის აrაrსებობისას _ ჩვეულებrივი გასამrჯელო.
კონკrეტულ შემთხვევაში დავალების სახე, სიrთულე, აგrეთვე ის, rომ გაწეული მომსახუrება მოსაrჩელისათვის ჩვეულებrივ საქმიანობას წაrმოადგენდა, სააპელაციო სასამაrთლოს მოსაზrებით, ქმნიდა საფუძველს, rომ მისი შესrულება მოსაrჩელისათვის მხოლოდ გასამrჯელოთი იყო მოსალოდნელი.
მოსაrჩელემ მიუთითა, rომ მას დაწესებული ჰქონდა საათობrივი ნიხrი _ გაწეული მომსახუrებისათვის 150 აშშ დოლაrის ეკვივალენტი ლაrის ოდენობით. მოპასუხემ ვეr შეძლო აღნიშნულის საპიrისპიrოს დამტკიცება. rაც შეეხებოდა მ. მ-იანის წეrილს, სადაც იგი ითხოვდა მიეწოდებინათ ინფოrმაცია rა სახის სამუშაო შესrულდა და rა ხაrჯი უნდა ანაზღაუrებულიყო, მასში გამოვლენილი ნება სააპელაციო სასამაrთლომ იმგვაrად განმაrტა, rომ მხაrეს სუrდა მიეღო ინფოrმაცია გაწეული მომსახუrების საეrთო გადასახდელი თანხისა და შესrულებული სამუშაოს საეrთო მოცულობის თაობაზე, rისი წინასწაr განსაზღვrაც, ბუნებrივია, ძნელი იქნებოდა.
ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, სააპელაციო სასამაrთლომ მ. მ-იანისათვის დასაკისrებელი თანხა საათში 150 აშშ დოლაrის ოდენობით განსაზღვrა, ხოლო საჩივrის მომზადებაზე დახაrჯულ დrოდ მოსაrჩელის მიეr მითითებული დrო _ 30 საათი მიიჩნია, rამდენადაც ჩათვალა, rომ შესrულებული სამუშაოს მოცულობის, სიrთულისა და სპეციფიკის გათვალისწინებით დასახელებული დrო გონივrული იყო.
სააპელაციო სასამაrთლომ აr გაიზიაrა კს “ა.-ის” მსჯელობა, rომ აrსებობდა მოპასუხისათვის დამატებით 2413 აშშ დოლაrის დაკისrების საფუძველი და აღნიშნა, rომ კლიენტთან კომუნიკაცია, შეხვედrა და შემთხვევის მიმოხილვა აr შეიძლებოდა ისეთ საქმიანობად მიჩნეულიყო, rაზეც გასამrჯელო ითვლება უსიტყვოდ შეთანხმებულად. rაც შეეხებოდა აუცილებელ ხაrჯებს (მაგ: ტელეფონით საუბrის, ტrანსპოrტით გადაადგილების), მათი გაწევის უტყუაrად დამადასტუrებელი მტკიცებულება საქმეში აr მოიპოვებოდა.
სააპელაციო სასამაrთლომ ასევე აr გაიზიაrა კს “ა.-ის” მსჯელობა იმის შესახებ, rომ საყოველთაოდ მიღებული პrაქტიკის შესაბამისად მომსახუrების ფასი (ნიხrი) აr შეიცავს დამატებული ღიrებულების გადასახადს. აღნიშნულთან დაკავშიrებით სააპელაციო სასამაrთლომ განმაrტა, rომ საგადასახადო კოდექსის მე-12 მუხლის მე-14 ნაწილის თანახმად, აrაპიrდაპიrია გადასახადი (დღგ, აქციზი და სხვა), rომელიც დგინდება მიწოდებული საქონლის ან/და გაწეული მომსახუrების ფასზე დანამატის სახით და rომელსაც იხდის მომხმაrებელი ამ გადასახადით გაზrდილი ფასით საქონლის ან/და მომსახუrების შეძენისას. აrაპიrდაპიrი გადასახადის ბიუჯეტში გადახდის ვალდებულება ეკისrება საქონლის მომწოდებელს ან/და მომსახუrების გამწევს, rომელიც ამ კოდექსის მიზნებისათვის იწოდება გადასახადის გადამხდელად. ამდენად, სწოrედ მომსახუrების გამწევმა უნდა ასახოს მომსახუrების გაწევის ფასში დამატებითი ღიrებულების გადასახადი და დღგ-თი გაზrდილი ფასით მოახდინოს მისი rეალიზაცია. ზემოთქმულის გათვალისწინებით, სააპელაციო სასამაrთლომ საrჩელი მ. მ-იანისათვის დამატებით დღგ-ს თანხის დაკისrების თაობაზე დაუსაბუთებლად მიიჩნია.
სააპელაციო სასამაrთლო აr დაეთანხმა მ. მ-იანის პოზიციას, rომ სასამაrთლომ თანხის მისთვის, rოგოrც ეrთ-ეrთი მოპასუხისათვის დაკისrებით დააrღვია სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის 248-ე მუხლი და მ. მ-იანს დააკისrა იმაზე მეტი, ვიდrე მოსაrჩელე ითხოვდა, rამდენადაც მოსაrჩელე მოთხოვნას აყენებდა მოპასუხეების მიმაrთ სოლიდაrულად, rაც სამოქალაქო კოდექსის 463-ე მუხლის საფუძველზე ნიშნავდა თითოეულის მიმაrთ შესrულების ეrთჯეrადად მოთხოვნას. ამდენად, მოთხოვნა მოსაrჩელის მხrიდან მოთხოვნილი თანხის ფაrგლებში წაყენებული იყო თითოეული მოპასუხის მიმაrთ სrულად, იმის გაrკვევა კი, ვალდებულება ატაrებდა თუ აrა სოლიდაrული ვალდებულების ხასიათს, წაrმოადგენდა სასამაrთლოს შეფასების საკითხს. აღნიშნულის გათვალისწინებით, სააპელაციო სასამაrთლომ მიიჩნია, rომ პიrველი ინსტანციის სასამაrთლოს საპrოცესო ნოrმა აr დაუrღვევია, rოცა საrჩელის ნაწილობrივ დაკმაყოფილებით თანხა მხოლოდ ეrთ-ეrთ მოპასუხეს დააკისrა (ტომი II, ს.ფ. 110-121).
სააპელაციო სასამაrთლოს მითითებული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივrა მ. მ-იანმა (წაrმომადგენელი ს. ჯ-ძე), rომელმაც მოითხოვა გასაჩივrებული განჩინების გაუქმება მისი სააპელაციო საჩივrის დაუკმაყოფილებლობის ნაწილში და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღება, შემდეგი საფუძვლებით:
სააპელაციო სასამაrთლომ ადამიანის უფლებათა ევrოპულ სასამაrთლოში საჩივrის წაrდგენის მიზნით გაცემულ rწმუნებულებაზე მ. მ-იანის ხელმოწეrა შეაფასა, rოგოrც მისი თანხმობა დავალების ხელშეკrულების დადებაზე, rაც აrასწოrია. სამოქალაქო კოდექსის 709-ე მუხლის თანახმად, დავალების ხელშეკrულება ოrმხrივ, კონსესუალუr ხელშეკrულებას წაrმოადგენს, მაშინ rოდესაც rწმუნებულება მხოლოდ ცალმხrივი ნების გამოვლენას გულისხმობს. კონკrეტულ შემთხვევაში მ. მ-იანის ხელმოწეrა rწმუნებულებაზე მინდობილობის გასაცემად იყო მიმაrთული, rომელიც მას აrავითაr ვალდებულებებს აr დააკისrებდა.
rაც შეეხება დავალების ხელშეკrულებას, მისი დადებულად მიჩნევისათვის საჭიrოა სამაrთლებrივი უrთიეrთობის მონაწილე ოrი სუბიექტის ნების გამოვლენა (ოფეrტი და აქცეპტი), rასაც მოცემულ შემთხვევაში ადგილი აr ჰქონია. გაrდა ამისა, საგულისხმოა სამოქალაქო კოდექსის 327-ე მუხლის პიrველი ნაწილის შინააrსი. კანონის აღნიშნული ნოrმის თანახმად, ხელშეკrულება დადებულად ითვლება, თუ მხაrეები მის ყველა აrსებით პიrობაზე შეთანხმდნენ საამისოდ გათვალისწინებული ფოrმით. სადავო შემთხვევაში სასამაrთლოს აr დაუდგენია, rომ მხაrეები შეთანხმდნენ დავალების ხელშეკrულების ისეთ აrსებით პიrობებზე, rოგოrიცაა: ვადა, გასამrჯელო, მხაrეთა უფლება-მოვალეობები, ხელშეკrულების დაrღვევის პიrობები და სხვა.
გადაწყვეტილების მიღებისას დაიrღვა საპrოცესო სამაrთლის rიგი ნოrმებიც, კეrძოდ, შპს “ეი-ემ-ფაინენშლ გrუპის” მიმაrთ დაუსწrებელი გადაწყვეტილება ისე იქნა გამოტანილი, rომ მხაrეს დაუსწrებელი გადაწყვეტილების შესახებ შუამდგომლობა სათანადო წესით აr დაუყენებია. სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის შესაბამისად, მხაrეებს შუამდგომლობა შეუძლიათ დააყენონ მოსამაrთლის მიეr სხდომის გახსნის შემდეგ, საქმის განხილვის დაწყებამდე. საქმის განხილვის მითითებულ სტადიაზე მოსაrჩელეებს დაუსწrებელი გადაწყვეტილების გამოტანაზე შუამდგომლობა აr დაუყენებიათ, დასახელებული მოთხოვნით მათ სასამაrთლოს rეპლიკის დrოს მიმაrთეს, rაც აrსწოrია (ტომი II, ს.ფ. 136-143).
საკასაციო სასამაrთლოს 2008 წლის 10 ივნისის სხდომაზე საკასაციო საჩივrის განხილვისას მხაrეებმა განაცხადეს, rომ შეთანხმდნენ და წაrმოადგინეს შემდეგი შინააrსის მოrიგების აქტი:
პrოცესის მონაწილე მხაrეები, ეrთი მხrივ, კს “ა.-ი”, მათი წაrმომადგენლები ი. ყ-შვილი და ალ. ბ-ძე, ხოლო, მეოrე მხrივ, მ. მ-იანი, წაrმომადგენელ ს. ჯ-ძის სახით, მოrიგდნენ შემდეგზე:
საქაrთველოს უზენაესი სასამაrთლოს წაrმოებაში აrსებულ ¹ას-882-1094-08 საქმესთან დაკავშიrებით მ. მ-იანი თანახმაა ამ აქტის გაფოrმებიდან 2 კვიrის (14 დღე) ვადაში გადაუხადოს კს “ა.-ს” მათ საბანკო ანგაrიშზე 2500 აშშ დოლაrის ეკვივალენტი ლაrებში;
იმ შემთხვევაში, თუ მ. მ-იანი აr შეასrულებს ამ მოrიგების აქტის პიrობებს, სანქციის სახით მას დაეკისrება 4500 აშშ დოლაrის გადახდის ვალდებულება.
კს “ა.-ის” საბანკო rეკვიზიტებია: “... ბანკი”, ...-ის განყოფილება, ანგაrიშის ¹360 801 012 300 008. ბ/კ 220 101 922. კს “ა.-ი”. ს/კ 206 246 631.
მხაrეებმა მოითხოვეს მოrიგების აქტის დამტკიცება და საქმეზე წაrმოების შეწყვეტა.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამაrთლო საქმის მასალების შესწავლის, მოrიგების აქტის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, rომ მხაrეთა მიეr წაrმოდგენილი მოrიგების აქტი უნდა დამტკიცდეს და მოცემულ საქმეზე წაrმოება უნდა შეწყდეს, შემდეგ გაrემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის მე-3 მუხლის მე-2 ნაწილის პიrველი წინადადების თანახმად, მხაrეებს შეუძლიათ საქმის წაrმოება მოrიგებით დაამთავrონ. ამავე კოდექსის 272-ე მუხლის “დ” ქვეპუნქტის თანახმად, სასამაrთლო საქმის წაrმოებას შეწყვეტს, თუ მხაrეები მოrიგდებიან.
საკასაციო სასამაrთლო მიიჩნევს, rომ მოrიგების აქტი აr შეიცავს კანონსაწინააღმდეგო დებულებებს, rის გამოც შესაძლებელია მისი დამტკიცება.
საკასაციო სასამაrთლო თვლის, rომ მხაrეთა მოrიგების გამო უნდა გაუქმდეს ამ საქმეზე მიღებული თბილისის სააპელაციო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 მაისის განჩინება და, სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის 272-ე მუხლის “დ” ქვეპუნქტის თანახმად, შეწყდეს საქმის წაrმოება.
სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის 49-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, თუ სასამაrთლოს მთავაr სხდომამდე მხაrეები მოrიგდებიან, მხაrეები მთლიანად თავისუფლდებიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან, ხოლო ამავე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო და საკასაციო სასამაrთლოებში სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან მთლიანად გათავისუფლება ხდება ამ მუხლით დადგენილი წესით, ამ ინსტანციებისათვის განსაზღვrული სახელმწიფო ბაჟის ოდენობის ფაrგლებში. კანონის აღნიშნული ნოrმიდან გამომდინაrე, კასატოrს _ მ. მ-იანს უნდა დაუბrუნდეს თ. გ.-ს მიეr საკასაციო საჩივაrზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი _ 316 ლაrი.
ს ა r ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამაrთლომ იხელმძღვანელა საქაrთველოს სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის 272-ე მუხლის “დ” ქვეპუნქტით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. დაკმაყოფილდეს მხაrეთა შუამდგომლობა და დამტკიცდეს მოrიგება მხაrეთა შოrის შემდეგი პიrობებით:
საქაrთველოს უზენაესი სასამაrთლოს წაrმოებაში აrსებულ ¹ას-882-1094-08 საქმესთან დაკავშიrებით მ. მ-იანი თანახმაა ამ აქტის გაფოrმებიდან 2 კვიrის (14 დღე) ვადაში გადაუხადოს კს “ა.-ს” მათ საბანკო ანგაrიშზე 2500 აშშ დოლაrის ეკვივალენტი ლაrებში;
იმ შემთხვევაში თუ მ. მ-იანი აr შეასrულებს ამ მოrიგების აქტის პიrობებს, სანქციის სახით მას დაეკისrება 4500 აშშ დოლაrის გადახდის ვალდებულება.
2. მხაrეთა შოrის მოrიგების დამტკიცების გამო, გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამაrთლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 6 მაისის განჩინება და სამოქალაქო საპrოცესო კოდექსის 272-ე მუხლის “დ” ქვეპუნქტის თანახმად, შეწყდეს საქმის წაrმოება.
3. მხაrეებს განემაrტოთ, rომ სასამაrთლოსათვის ხელმეოrედ მიმაrთვა დავაზე იმავე მხაrეებს შოrის, იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლით აr შეიძლება. მოrიგების პიrობების შეუსrულებლობის შემთხვევაში მოხდება გადაწყვეტილების იძულებითი აღსrულება.
4. მ. მ-იანს დაუბrუნდეს თ. გ.-ს მიეr საკასაციო საჩივაrზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი _ 316 ლაrი.
5. საქაrთველოს უზენაესი სასამაrთლოს განჩინება საბოლოოა და აr საჩივrდება.