ას-918-1225-07 21 მაისი, 2008 წ.

ქ.თბილისი

სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მ. სულხანიშვილი (თავმჯდომარე)

თ. თოდრია (მომხსენებელი), რ. ნადირიანი

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი _ ო.ბ-ძე (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე _ გ.ჯ-იანი (მოსარჩელე)

მესამე პირი – ვ.მ-ძე

დავის საგანი – უკანონო მფლობელობიდან ნივთის მოთხოვა

გასაჩივრებული სასამართლო გადაწყვეტილება _ ქ.Q.ის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 20.. წ. .. ოქტომბრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელზე უარის თქმა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

20.. წ. .. აპრილს გ.ჯ-იანმა ქ.Q.ის საქალაქო სასამართლოში სარჩელი აღძრა ო.ბ-ძის მიმართ და მოითხოვა ო.ბ-ძის დავალდებულება, დაუყოვნებლივ გაათავისუფლოს ქ.Q.ში, ........... გამზირ ¹..-ში მდებარე გ.ჯ-იანის კუთვნილი ¹.. ავტოსადგომი და გამონთავისუფლებული ჩააბაროს გ.ჯ-იანს.

ქ.Q.ის საქალაქო სასამართლოს 20.. წ. .. ივნისის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო.

გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა გ.ჯ-იანმა.

ქ.Q.ის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 20.. წ. .. ოქტომბრის გადაწყვეტილებით გ.ჯ-იანის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გაუქმდა ქ.Q.ის საქალაქო სასამართლოს 20.. წ. .. ივნისის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, გ.ჯ-იანის სარჩელი დაკმაყოფილდა, დაევალა ო.ბ-ძეს, გამოათავისუფლოს ქ.ქ.Q.ში, .......... გამზირ ¹..-ში მდებარე ავტოსადგომი ¹... და ჩააბაროს გ.ჯ-იანს.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ქ.Q.ის ლენინის სახალხო დეპუტატთა რაიონული საბჭოს აღმასკომის გადაწყვეტილებით ¹. ავტოსადგომის კოოპერატივს გამოეყო მიწის ნაკვეთი ავტოსადგომის მშენებლობისათვის. კოოპერატივმა ავტოსადგომი ააშენა, ხოლო კოოპერატივის წევრთა საერთო კრების 19.. წ. .. იანვრის გადაწყვეტილებით ¹..-ე ავტოსადგომი მიეკუთვნა აპელანტ გ.ჯ-იანს. 20.. წ. ივლისში სადავო გარაჟი ზეპირი ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე დაიკავა ო.ბ-ძემ. ხელშეკრულებით გათვალისწინებული თანხის მიუღებლობის გამო გ.ჯ-იანმა სადავო გახადა ო.ბ-ძის მფლობელობა და მოითხოვა ავტოფარეხის დაბრუნება.

სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ ამავე საქმეზე მიღებული საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 20.. წ. .. იანვრის განჩინებით სააპელაციო პალატას დაევალა საჯარო რეესტრის მონაცემებით ნივთის მესაკუთრის დადგენა და იმის გარკვევა, რა სახის გარიგება დაიდო მხარეთა შორის, ნამდვილი უფლებით ფლობდა თუ არა გამსხვისებელი ამ უფლებას და შესაძლებელი იყო თუ არა მოდავე მხარეებს შორის სამართლებრივად ვარგისი ნასყიდობის ხელშეკრულების დადება.

სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ გ.ჯ-იანი გარაჟზე საკუთრების უფლების წარმოშობის საფუძვლად მიუთითებს ¹. კოოპერატიული ავტოსადგომის საერთო კრების გადაწყვეტილებაზე, ვ.მ-ძე - გ.ჯ-იანთან 19..-იან წლებში დადებულ ნასყიდობის ხელშეკრულებაზე, ხოლო ო.ბ-ძე კი - ვ.მ-ძესთან 20.. წლის ივლისში დადებულ ხელშეკრულებას.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად ცნო, რომ სადავო გარაჟი საჯარო რეესტრში არავის საკუთრებად არის რეგისტრირებული და, შესაბამისად, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 183-ე მუხლის თანახმად, არც ერთ მოდავე მხარეს მასზე საკუთრების უფლება არ გააჩნია.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად ცნო ისიც, რომ 20.. წ. ივლისში ო.ბ-ძემ ვ.მ-ძესთან ზეპირი ფორმით დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე შეიძინა სადავო გარაჟი. პალატამ მიუთითა, რომ 20.. წლის ივლისში ვ.მ-ძემ ო.ბ-ძეს, შესაბამისი სასყიდლით გადასცა სადავო გარაჟზე საკუთრების უფლება, არც გ.ჯ-იანი და არც ვ.მ-ძე სადავო გარაჟის მესაკუთრეები არ ყოფილან და, შესაბამისად, არარსებულ უფლებას ისინი ო.ბ-ძეს ვერ გადასცემდნენ.

პალატამ დადგენილად ცნო, რომ ო.ბ-ძეს გარაჟის ფლობის მართლზომიერი საფუძვლები არ გააჩნია და არც გააჩნდა, ე.ი. იგი სადავო ნივთის მართლზომიერი მფლობელი არ არის.

პალატამ დაადგინა, რომ ქ.Q.ის ლენინის სახალხო დეპუტატთა რაიონული საბჭოს აღმასკომის გადაწყვეტილება და ¹. ავტოსადგომის კოოპერატივის წევრთა საერთო კრების 19.. წ. .. იანვრის გადაწყვეტილება წარმოადგენს გარაჟის ფლობის სამართლებრივ საფუძველს, შესაბამისად, გ.ჯ-იანი სადავო ნივთს ფლობს ნამდვილი უფლების საფუძველზე და იგი მართლზომიერი მფლობელია.

პალატამ არ გაიზიარა მოწინააღმდეგე მხარის წარმომადგენლის განმარტება იმის თაობაზე, რომ აპელანტმა სადავო ნივთის ფლობის უფლება დაკარგა იმიტომ, რომ გაასხვისა საცხოვრებელი ბინა, რადგან დადგენილად ცნო, რომ .......... გამზირ ¹./..-ში მდებარე ბინა ეკუთვნოდა ძელქვიანის მუნიციპალიტეტს, ხოლო სადავო ავტოსადგომი აშენებული იყო ¹. ავტოსადგომის კოოპერატივის მიერ, ამიტომ საცხოვრებელ ბინასა და სადავო გარაჟს შორის სამართლებრივი კავშირი არ არსებობდა - ავტოსადგომი საბინაო საამშენებლო კოოპერატივს (ბინის მესაკუთრეთა ამხანაგობას) არ ეკუთვნოდა.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა ვ.მ-ძის განმარტება იმის თაობაზე, რომ გ.ჯ-იანმა მას ავტოსადგომი მიჰყიდა 19..-იან წლებში.

სააპელაციო პალატამ დაადგინა, რომ აპელანტი სადავო ნივთის მართლზომიერი მფლობელია, ხოლო ო.ბ-ძეს ნივთის ფლობის სამართლებრივი საფუძველი არ გააჩნია.

სააპელაციო პალატამ განმარტა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 160-ე მუხლი და მიუთითა, რომ, თუ კეთილსინდისიერ მფლობელს ჩამოერთმევა მფლობელობა, მას სამი წლის განმავლობაში შეუძლია ახალ მფლობელს ნივთის უკან დაბრუნება მოსთხოვოს.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე საკასაციო საჩივარი შეიტანა ო.ბ-ძემ. კასატორმა მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელზე უარის თქმა შემდეგ გარემოებათა გამო: კასატორმა მიუთითა, რომ სააპელაციო პალატამ არასწორად განსაზღვრა მფლობელობა ნივთზე, რითაც დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 158-ე მუხლის მე-2 ნაწილისა და 156-ე მუხლის მოთხოვნები. კასატორის მოსაზრებით, სააპელაციო პალატამ არასწორად ცნო გ.ჯიშკარიანი 190.. წ. .. იანვრის ¹. კოოპერატივის კრების ოქმის საფუძველზე ნივთის მესაკუთრედ. კასატორი Mმიუთითებს, რომ სააპელაციო პალატამ არ გამოიყენა 19.. წლის სამოქალაქო კოდექსის 183-ე და 208-ე მუხლის მოთხოვნები.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო პალატა საქმის მასალების გაცნობის, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის მოტივების საფუძვლიანობისა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთებულობა - კანონიერების შემოწმების შედეგად მივიდა იმ დასკვნამდე, რომ ო.ბ-ძის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, შესაბამისად, უცვლელად უნდა დარჩეს ქ.Q.ის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 20.. წ. .. ოქტომბრის გადაწყვეტილება შემდეგ გარემოებათა გამო:

სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია, რომ ქ.Q.ის ლეონიძის სახელობის დეპუტატთა რაიონული საბჭოს აღმასკომის გადაწყვეტილებით ¹. ავტოსადგომის კოოპერატივს გამოეყო მიწის ნაკვეთი ავტოსადგომის მშენებლობისათვის. კოოპერატივმა ავტოსადგომი ააშენა, ხოლო კოოპერატივის წევრთა საერთო კრების 19.. წ. .. იანვრის გადაწყვეტილებით ¹..-ე ავტოსადგომი მიეკუთვნა გ.ჯ-იანს (ტ. I, ს.ფ 118-119; 121).

სააპელაციო სასამართლოს მიერ ასევე დადგენილია, რომ 20.. წლის ივლისში სადავო გარაჟი ზეპირი ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე დაიკავა ო.ბ-ძემ. ხელშეკრულებით გათვალისწინებული თანხის მიუღებლობის გამო, გ.ჯ-იანმა სადავო გახადა ო.ბ-ძის მფლობელობა და მოითხოვა ავტოფარეხის დაბრუნება.

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორის მიერ არ არის წარმოდგენილი დასაშვები და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია. კონკრეტულ შემთხვევაში დამატებით და დასაბუთებულ საკასაციო პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს, რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება და ამის შედეგად არასწორად სამართლებრივ-მატერიალური ნორმის გამოყენება ან განმარტება.

კონკრეტულ შემთხვევაში კასატორი არ უთითებს საქმეში არსებულ ისეთ მტკიცებულებებზე, რომლებიც გამორიცხავენ გ. ჯ-იანის მიერ სადავო ავტოფარეხის ფლობის უფლებას, რაც უნდა შეეფასებინა და არ შეაფასა ან არასათანადოთ შეაფასა სააპელაციო სასამართლომ. ასევე საკასაციო საჩივრში არ არის აღნიშნული და მითითებული საქმეში არსებულ ისეთ მტკიცებულებებზე, რომლითაც დადგენილი იქნება ო.ბ-ძის მიერ სადავო ავტოფარეხის მართლზომიერი ფლობა.

ამასთან ერთად საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ საცხოვრებელი სახლის გასხვისება არ იწვევს ავტომატურად ავტოფარეხზე უფლების დაკარგვას. კონკრეტულ შემთხვევაში ავტოფარეხზე უფლება წარმოადგენს ცალკე დაცვის ობიექტს, რომელზედაც გავლენას არ ახდენს ბინის გასხვისება. აღნიშნულის გათვალისწინებით კასატორი ვერ ადასტურებს, არ უთითებს მტკიცებულებებზე, რომლითაც შესაძლებელია დადასტურებულიყო გ. ჯ-იანის მიერ გამოვლენილი ნება ავტოფარეხზე მფლობელობის გადაცემის შესახებ, კერძოდ, მფლობელობა ითვლება შეწყვეტილად, თუ მფლობელი სამუდამოდ თმობს ნივთს ან სხვა გზით კარგავს ნივთზე ფაქტობრივ ბატონობას.

ამრიგად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების საფუძველზე გ. ჯ-იანი წარმოადგენს ნივთის მართლზომიერ მფლობელს და, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 160-ე მუხლის პირველი წინადადების თანახად, შეუძლია მოითხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება.

ამდენად, საქმეში არ მოიპოვება ისეთი მტკიცებულებები, რომლებიც, საქართველოს საქმოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის თანახმად, გამორიცხავდა სასამართლოს მიერ დადგენილ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი, რადგან, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლის თანახმად, საკასაციო სასამართლო არ დააკმაყოფილებს საკასაციო საჩივარს, თუ მითითებული კანონი არ დარღვეულა. სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოტანილ გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

ო.ბ-ძის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

უცვლელად დარჩეს ქ.Q.ის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 20.. წ. .. ოქტომბრის გადაწყვეტილება;

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.